Özel hizmet tazminatı için eğitim ve öğretim hizmetleri sınıfında fiilen öğretmenlik yapma şartı aranır mı (KDK)

T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU

(OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2022/16074-S.22.24527

BAŞVURU NO : 2022/12530

KARAR TARİHİ : 13/12/2022

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : AİLE VE SOSYAL HİZMETLER BAKANLIĞI

Ek özel hizmet tazminatının öğretmenlere verilen tazminat oranları

BAŞVURUNUN KONUSU :

üzerinden ödenmesini ve başöğretmenlik başvursunun idare tarafından kabul edilmesini talep etmektedir

BAŞVURU TARİHİ : 01/09/2022

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran, Genel İdari Hizmetler sınıfında (GİH) Müdür Yardımcısı olarak çalıştığını müktesep hak kapsamında Eğitim Öğretim Hizmet (EÖH) sınıfı Öğretmenlikten gelmiş olması hasebiyle halen 3000 ek gösterge üzerinden aylık aldığını, lakin “Uzman Öğretmen” olduğu ve sınavla kazanılmış hakkı olduğu halde özel hizmet tazminatının EÖH sınıfı üzerinden değil de GİH sınıfı üzerinden yapıldığını ve dolayısıyla da hak kaybı oluştuğunu, ayrıca kazanılmış hak olan “Uzman Öğretmenlik” kariyer basamağından “Başöğretmenlik” basamağına geçiş talebinin de hali hazırda görev yaptığı kadrosu nedeniyle uygun görülmediğini belirterek Özel hizmet tazminatının Müdür Yardımcılığı üzerinden değil, Öğretmenlik kadrosu üzerinden yapılmasını ve oluşan hak kaybının geriye dönük ödenmesini Uzman

Öğretmenlikten Başöğretmenliğe geçiş talebinin de uygun görülmesini ve kariyer basamak eğitim ve sınav haklarından yararlandırılmasını talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Başvuruya konu taleple ilgili olarak Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından gönderilen 21/09/2022 tarih ve – – sayılı yazıda özetle; Başvuranın kadrosunun genel idari hizmetler sınıfına dahil olarak Malatya Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğünde geçici olarak görev yaptığını, Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Kararın Bazı özel durumlara ilişkin esaslar başlıklı 4 üncü maddesinde öğretmenlik görevinin fiilen yapılması gerektiği, başvuranın fiili olarak öğretmenlik yapmadığı, 7354 sayılı Öğretmenlik Meslek Kanunun 2. Maddesinde de gene benzer bir düzenleme ile eğitim ve öğretim hizmetlerini yürüten öğretmenlerin kanunda belirtilen haklardan yararlanabileceği

Belirtilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3.18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı başlıklı” 26 nci maddesinin 3. fıkrasında “Türkiye Büyük Millet

Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinde; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” 5. Öğretmenlik Meslek Kanununun

“kapsam” başlıklı 2 nci maddesinde “Bu Kanun, eğitim ve öğretim hizmetlerini yürüten öğretmenleri kapsar.”

“Öğretmenlik kariyer basamakları” 6 ncı maddesinde “Aday öğretmenlik dâhil öğretmenlikte en az on yıl hizmeti bulunanlardan; a) Mesleki gelişime yönelik 180 saatten az olmamak üzere düzenlenen Uzman Öğretmenlik Eğitim

Programını tamamlamış olan, b) Mesleki gelişim alanlarında uzman öğretmenlik için öngörülen asgari çalışmaları tamamlamış olan, c) Kademe ilerlemesinin durdurulması cezası bulunmayan, öğretmenler uzman öğretmen unvanı için yapılan yazılı sınava başvuruda bulunabilir. Uzman öğretmen unvanı için yapılan yazılı sınavda 70 ve üzeri puan alanlar başarılı sayılır. Yazılı sınavda başarılı olanlara uzman öğretmen sertifikası düzenlenir.

(2) Uzman öğretmenlikte en az on yıl hizmeti bulunan ve kademe ilerlemesinin durdurulması cezası bulunmayan uzman öğretmenlerden mesleki gelişime yönelik 240 saatten az olmamak üzere düzenlenen

Başöğretmenlik Eğitim Programını tamamlamış olan ve mesleki gelişim alanlarında başöğretmenlik için

öngörülen çalışmaları tamamlayanlar başöğretmen unvanı için yapılan yazılı sınava başvuruda bulunabilir.

Yazılı sınavda 70 ve üzeri puan alanlar başarılı sayılır. Yazılı sınavda başarılı olanlara başöğretmen sertifikası düzenlenir.

(3) Yüksek lisans eğitimini tamamlayanlar uzman öğretmen unvanı için öngörülen, doktora eğitimini tamamlayanlar ise başöğretmen unvanı için öngörülen yazılı sınavdan muaf tutulur.

(4) Eğitim kurumu yöneticiliği ve sözleşmeli öğretmenlikte geçen süreler öğretmenlik süresinin hesabında dikkate alınır.

(5) Öğretmen unvanından, bu göreve atanmanın atamaya yetkili amir tarafından onaylandığı tarihten, uzman öğretmen veya başöğretmen unvanından ise uzman öğretmen/başöğretmen sertifikasının düzenlendiği tarihten itibaren yararlanılır. Uzman öğretmen veya başöğretmen unvanını kazandıktan sonra alan değiştiren ya da ilgili düzenlemelerle alanı kaldırılan veya alanının adı değiştirilen öğretmenler kazandıkları unvanları kullanmaya devam eder.

(6) Uzman öğretmen veya başöğretmen unvanı alanlara her unvan için ayrı ayrı olmak üzere bir derece verilir.

(7) Kademe ilerlemesinin durdurulması cezası almış olanlar, cezaları özlük dosyasından silindikten sonra uzman öğretmen veya başöğretmen unvanı için başvuruda bulunabilir.

(8) Öğretmenlik mesleği kariyer basamaklarında ilerlemeye ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle düzenlenir.”

6. Devlet Memurlarına Ödenecek Zam Ve Tazminatlara İlişkin Kararın “Bazı özel durumlara ilişkin esaslar” başlıklı 4 üncü maddesinin f bendinde “Eğitim-Öğretim Tazminatı, eğitim ve öğretim hizmetleri sınıfında öğretmen kadrosunda fiilen öğretmenlik yapanlar ve bu kadroda olup cezaevi okullarında çalışanlar ile bunlardan okul müdürü, okul müdür başyardımcısı, okul müdür yardımcısı, yönetici ve eğitim uzmanı olarak görevlendirilenlere ödenir.”

III Sayılı Cetvelin Diğer Tazminatlar başlıklı eğitim ve öğretim alt başlıklı ( a) alt bendinde; a) Eğitim ve Öğretim Hizmetleri Sınıfına dahil Öğretmen unvanlı kadrolarda fiilen öğretmenlik yapanlardan; -1-2 derecelerden aylık alanlar………………………………………………………………………………: 100

-3-4 derecelerden aylık alanlar…………………………………………………………………………….. : 95

-Diğer derecelerden aylık alanlar………………………………………………………………………….. : 85

Hükümleri mevcuttur.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

7. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi yönünde öneri, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. Başvuran Özel hizmet tazminatının Müdür Yardımcılığı üzerinden değil, Öğretmenlik kadrosu üzerinden yapılmasını ve oluşan hak kaybının geriye dönük ödenmesini Uzman Öğretmenlikten

Başöğretmenliğe geçiş talebinin de uygun görülmesini ve kariyer basamak eğitim ve sınav haklarından yararlandırılmasını talep etmektedir.

9. Başvuranın talep ettiği özel hizmet tazminatına ilişkin düzenleme Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin kararda düzenlenmiş olup, Eğitim- öğretim tazminatı ve buna mukabil özel hizmet tazminatının verilebilmesi için “Eğitim ve Öğretim Hizmetleri Sınıfına dahil Öğretmen unvanlı kadrolarda fiilen öğretmenlik yapma” şartının arandığı görülmüştür.

10. Başöğretmenlik kadrosuna atanabilmeye ilişkin düzenleme de Öğretmenlik Meslek Kanununda düzenlenmiş olup, bu kanun kapsamının eğitim ve öğretim hizmetlerini yürüten öğretmenlerden oluşturduğu belirtilmiştir. Ayrıca aynı kanunun ilgili diğer maddesinde de başöğretmenliğe kabul için ilk önce uzman öğretmenlik kadrosunda en az 10 yıl hizmetin bulunması şartının getirildiği görülmektedir.

11. İdare tarafından gönderilen belgelerden başvuranın her ne kadar Uzman Öğretmenlik için alınması gereken eğitimi alıp ilgili sertifikayı aldığı görülse de diğer şartları taşımadığı için ilgili uzman öğretmenlik kadrosuna atanmadığı dolayısıyla Başöğretmenlik için Uzman öğretmen olarak 10 yıl çalışma şartını taşımadığı bu nedenle başöğretmenliğe mevzuat gereği atamasının yapılamayacağı değerlendirildiğinden başvuranın bu husustaki başvurusunun idare tarafından reddedilmesinde mevzuata aykırılık görülmemiştir.

Özel hizmet tazminatı ile ilgili olarak Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Kararın ilgili maddesinde özel hizmet tazminatının verilebilmesi için Eğitim ve Öğretim Hizmetleri Sınıfına dahil öğretmen unvanlı kadrolarda fiili çalışmanın bulunması gerektiği belirtilmiştir. Başvuranın hali hazırda eğitim ve öğretim hizmetleri sınıfında çalışmadığı anlaşılmaktadır.

12. Yapılan inceleme neticesinde; Başvuranın başöğretmen olarak atanmasında ve özel hizmet tazminatı verilmesinde mevzuata uygunluk görülmemiştir.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 13. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi

yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, söz konusu ilkelere aykırılığa rastlanamamıştır.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

14. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup, Malatya İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın BAŞVURANA ve gereği için AİLE VE SOSYAL HİZMETLER BAKANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi