|
ÖZET: Bu Danıştay kararında, başvuranın Komiser Yardımcısı rütbesi için gerekli olan İlk Derece Amirlik Eğitimi mülakat sınavında başarılı olduğu, ancak pandemi nedeniyle uzaktan eğitimin ertelendiği ve başvuranın 1 Ocak 2021 tarihinde yaş haddinden emekli edilmesi nedeniyle terfi işleminin gerçekleştirilemediği belirtilmiştir. Başvuran, eğitim sürecinin uzatılmasının kendisinin kusuru olmadığını ve haklı bir beklenti içinde olduğunu savunmuştur. Danıştay, başvuranın terfi işlemi için gerekli şartları sağladığını, ancak idarenin uzaktan eğitimi ertelemesi nedeniyle başvuranın mağduriyetine yol açıldığını tespit etmiştir.
Kararda, “haklı beklenti” ilkesinin ihlal edildiği ve idarenin makul süre içinde hareket etmediği vurgulanmıştır. Bu bağlamda, başvuranın terfi işleminin tesis edilmemesi işleminin hukuka aykırı olduğu sonucuna varılmıştır. Danıştay, Emniyet Genel Müdürlüğü’ne başvuranın mağduriyetinin giderilmesi yönünde tavsiyede bulunmuştur. Bu karar, idarenin uygulamalarında hukuki güvenlik ve belirlilik ilkelerine riayet etmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2021/6244-S.21.10085
BAŞVURU NO : 2021/4208
KARAR TARİHİ : 19/04/2021
TAVSİYE KARARI
EMNİYET GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
BAŞVURUYA KONU İDARE :
BAŞVURUNUN KONUSU : Komiser yardımcısı rütbesi verilmesi talebi hk.
BAŞVURU TARİHİ : 22/02/2021
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran, Ankara Emniyet Müdürlüğü kadrosunda Kd.Başpolis memuru bomba uzmanı olarak çalışmakta iken, 12.08.2020 tarihli Bakanlık onayı ile yapılması uygun görülen
Başpolis Memurları ve Kd.Başpolis Memurlarından İlk Derece Amirlik Eğitimi mülakat sınavına 28 Eylül-
09 Ekim 2020 tarihleri arasında girdiğini, girmiş olduğu mülakatta başarılı olduğuna dair sonucun
31.12.2020 tarihinde Polis Akademisi Başkanlığı tarafından açıklandığını, emeklilik tarihi dolmadan sınav
sonuçları açıklanmasına rağmen yaş haddi olan 01.01.2021 tarihinde resen emekli edildiğini, açıklanan takvime göre kendisinin emekliliğinden önce sürecin tamamlanacağı açık ve net tarihlerle belirtilmişken, söz konusu takvimde Polis Akademisi Başkanlığı tarafından 08-21 Kasım 2020 tarihler arasında düzenleneceği duyurulan uzaktan Eğitimi pandemi süreci bahane edilerek eğitime birkaç gün kala 23 Kasım-06 Aralık 2020 tarihine, bu tarihe yine birkaç gün kala 14-27 Aralık 2020 tarihine, bu eğitime de birkaç gün kala bu defa 18-
31 Ocak 2021 tarihine ertelenerek baştan açıklanan eğitim takviminin gerekmediği halde uzatıldığını,
pandemi nedeniyle ertelenen uzaktan eğitimin ertelendiği tarih aralıklarında Polis Akademisi Başkanlığınca birçok sınav ve eğitim yapıldığını, emekli edilmesine rağmen Polis Akademisi Başkanlığının 18-31 Ocak
2021 tarihinde Rütbe Terfi Eğitimine katılmasını kabul ettiğini, eğitim sonunda BAŞARILI olduğuna dair
sonucun 08.02.2021 tarihinde e-devlet üzerinden açıklandığını, Rütbe Terfi onayı alınmak üzere Emniyet
Genel Müdürlüğüne gönderildiğini iddia ederek, hak etmiş olduğu Komiser Yardımcısı Rütbesinin tarafına verilmesini, kimliklerine işlenmesini ve gerekirse mesleğine geri dönerek yeni rütbesinin yaş haddine kadar çalışmayı talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddialar hakkındaki bilgi ve belge talep yazımıza istinaden Emniyet Genel
Müdürlüğü Polis Akademisi Başkanlığı tarafından gönderilen 09/03/2021 tarih ve sayılı cevabi yazıda özetle;
Kep Adresi: kamudenetciligikurumu@hs01 kep.tr
2.1. Başvuranın sınava Ankara Emniyet Müdürlüğü kadrosundan müracaat ettiği,
2.2. Başpolis ve Kıdemli Başpolis Memuru rütbesindeki personelin Komiser Yardımcılığı rütbesine yükselme işlemlerinin, 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunun Geçici 29’uncu maddesi hükmü ve buna dayalı 10/01/2019 tarihli Bakan Onayı ile yürürlüğe giren Başpolis Memuru ve Kıdemli Başpolis
Memurlarının İlk Derece Amirlik Eğitimine Giriş Şartları, Sınav ve Eğitimine İlişkin Usul ve Esaslar çerçevesinde yürütüldüğü,
2.3. 08-14 Eylül 2020 tarihleri arasında şahsen başvuruları kabul edilen adayların özlü sınavlarının 28
Eylül-09 Ekim 2020 tarihleri arasında Ankara ilinde Polis Akademisi Başkanlığı Gölbaşı Yerleşkesinde yapıldığı, başvuranın sözlü sınava 28 Eylül 2020 tarihinde katılarak başarılı olduğu,
2.4. Uzaktan eğitimin pandemi tedbirleri sebebiyle ertelendiği,
2.5. Polis Akademisi Başkanlığı Polis Amirleri Eğitimi Merkezi Müdürlüğünce anılan tarihlerde Emniyet
Hizmetleri Sınıfı personeline yönelik herhangi bir sınav ve uzaktan eğitim yapılmadığı,
3. Başvuruya konu iddialar hakkındaki bilgi ve belge talep yazımıza istinaden Emniyet Genel
Müdürlüğü tarafından gönderilen 09/03/2021 tarih ve sayılı cevabi yazıda özetle;
3.1. 1.1.2021 tarihinde yaş haddinden emekli olan ve meslekten ilişiği kesilen ilgilinin Polis Akademisi
Başkanlığınca uzaktan eğitim programına katılımı sağlanmış olsa da 09.02.2021 tarihinde yapılan atama işlemi esnasında Teşkilatta aktif olarak görev yapmamasından dolayı hakkında terfi işlemi tesis edilemediği,
3.2. Şikayet konusu talebe ilişkin olarak ilgili personel tarafından açılıp Başkanlığa ulaşan herhangi bir dava dosyası tespit edilemediği, Uzaktan Eğitim Programının verildiği 18-31.01.2021 tarihleri sonrasında
03.02.2021 tarihinde yaş haddinden emekli olan ve söz konusu eğitime katılım durumu başarılı olarak
bildirilen sicil sayılı Emekli Başpolis Memuru tarafından Gaziantep 3. İdare
Mahkemesinin / esasına kayden dava açıldığı,
3.3. Yaş haddinden emekliliğin uzatılmasına imkan sağlayan herhangi bir mevzuat hükmü bulunmadığından mevcut durumda Başkanlıkça yapılabilecek başkaca bir işlem bulunmadığı,
III. İLGİLİ MEVZUAT
4. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın, “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”,
5. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı
5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü
eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
Kep Adresi: kamudenetciligikurumu@hs01 kep.tr
6. 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanununun Geçici 29’uncu maddesinde “ (Ek:18/10/2018-7148/3 md.)
(Değişik:6/12/2019-7196/10 md.) Başpolis memurları ve kıdemli başpolis memurları arasında yapılacak yazılı/sözlü sınavlarda başarılı olanlardan, Polis Akademisi Başkanlığınca düzenlenecek ilk derece amirlik eğitimini başarıyla bitirenler Komiser Yardımcılığı rütbesine atanır. Adaylarda aranacak diğer nitelikler, sınavlara ve ilk derece amirlik eğitimine ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça düzenlenir.”
7. Başpolis Memuru Ve Kıdemli Başpolis Memurlarının İlk Derece Amirlik Eğitimine Giriş Şartları, Sınav Ve Eğitimine İlişkin Usul Ve Esasların,
7.1. “Kontenjanın belirlenmesi, duyuru, başvuru zamanı ve şekli, adayların çağrılması (Başlığı ile birlikte Değişik Madde: 16/6/2020-Bakan Onayı)” başlıklı 5’inci maddesinde, “(2) İlk derece amirlik eğitimlerine ilişkin müracaat, sınav ve eğitim tarihleri Bakan onayı ile belirlenir, iş ve işlemleri Başkanlıkça yürütülür.
(3) Başvuru ve sözlü sınav tarihleri Başkanlık resmi internet sayfası veya diğer uygun iletişim araçları üzerinden duyurulur.
…”
7.2. “Sınavın yapılması” başlıklı 9’uncu maddesinde, “(1) Adayların ilk derece amirlik eğitimine giriş sınavı, sözlü sınav şeklinde yapılır. Sınavın yeri ve zamanı Başkanlığın internet sitesinden veya uygun iletişim araçları vasıtasıyla duyurulur, (2) Sözlü sınavın hazırlıkları ve gerçekleştirilmesi işlemleri Başkanlık tarafından yapılır.
(3) Şahsen müracaatı kabul edilen adaylar, sözlü sınav komisyonu tarafından sınava tabi tutulurlar.
…
(5) Sözlü sınav komisyonu; başarılı olan adaylar hakkında “İlk Derece Amirlik Eğitimine Uygundur.”, başarısız adaylar hakkında “İlk Derece Amirlik Eğitimine Uygun Değildir.” kararı verir. Puanlama ve karar, değerlendirme karar formuna işlenir. ”
7.3. “Eğitim” başlıklı 10’uncu maddesinde, “(1) Sözlü sınavda başarılı olan adaylara, Başkanlıkça yirmi beş saatten az olmamak üzere iki haftalık uzaktan eğitim programı düzenlenir.
(2) Adaylar uzaktan eğitim programının tamamına katılmak zorundadır.
(3)Uzaktan eğitim programına eksik katılan veya tamamına katılmayan adaylar başarısız, tamamına katılanlar başarılı sayılır.
… ”
hükümleri düzenlenmiş bulunmaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
8. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin kabulü ve tavsiyede bulunulması yönünde öneri, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
9. Başpolis Memurları ve Kd.Başpolis Memurlarından İlk Derece Amirlik Eğitimi mülakat sınavında başarılı olan kıdemli başpolis memuru başvuran, açıklanan sınav takviminde 08-21 Kasım 2020 tarihler arasında
Kep Adresi: kamudenetciligikurumu@hs01 kep.tr
düzenleneceği duyurulan uzaktan Eğitimin pandemi tedbirleri kapsamında önce 23 Kasım-06 Aralık 2020 tarihine, bu tarihe birkaç gün kala 14-27 Aralık 2020 tarihine, bu eğitime de birkaç gün kala 18-31 Ocak
2021 tarihine ertelenerek baştan açıklanan eğitim takviminin gerekmediği halde uzatıldığını, 18-31 Ocak
2021 tarihinde Rütbe Terfi Eğitimine katılmasını kabul edildiğini, eğitim sonunda başarılı olduğunun
açıklandığını, Rütbe Terfi onayı alınmak üzere Emniyet Genel Müdürlüğüne gönderildiğini iddia ederek, Komiser Yardımcısı Rütbesinin tarafına verilmesini, kimliklerine işlenmesini ve gerekirse mesleğine geri dönerek yeni rütbesinin yaş haddine kadar çalışmayı talep etmektedir.
10. İlgili idare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin tetkiki neticesinde, başvuranın sözlü sınava 28 Eylül
2020 tarihinde katılarak başarılı olduğu, uzaktan eğitimin pandemi tedbirleri sebebiyle ertelendiği, anılan
tarihlerde Emniyet Hizmetleri Sınıfı personeline yönelik herhangi bir sınav ve uzaktan eğitim yapılmadığı,
1.1.2021 tarihinde yaş haddinden emekli olan ve meslekten ilişiği kesilen başvuranın Polis Akademisi
Başkanlığınca uzaktan eğitim programına katılımı sağlanmış olsa da 09.02.2021 tarihinde yapılan atama işlemi esnasında Teşkilatta aktif olarak görev yapmamasından dolayı hakkında terfi işlemi tesis edilemediği anlaşılmaktadır.
11. 3201 sayılı Kanununun Geçici 29’uncu maddesinde başpolis memurları ve kıdemli başpolis memurları arasında yapılacak yazılı/sözlü sınavlarda başarılı olanlardan, Polis Akademisi Başkanlığınca düzenlenecek ilk derece amirlik eğitimini başarıyla bitirenlerin Komiser Yardımcılığı rütbesine atanacağı, adaylarda aranacak diğer niteliklerin, sınavlara ve ilk derece amirlik eğitimine ilişkin usul ve esasların Bakanlıkça düzenleneceği, Başpolis Memuru Ve Kıdemli Başpolis Memurlarının İlk Derece Amirlik Eğitimine Giriş
Şartları, Sınav Ve Eğitimine İlişkin Usul Ve Esasların, 5’inci maddesinde, ilk derece amirlik eğitimlerine ilişkin müracaat, sınav ve eğitim tarihlerinin Bakan onayı ile belirleneceği, iş ve işlemlerinin Başkanlıkça yürütüleceği, 9’uncu maddesinde adayların ilk derece amirlik eğitimine giriş sınavının, sözlü sınav şeklinde yapılacağı, sınavın yeri ve zamanının Başkanlığın internet sitesinden veya uygun iletişim araçları vasıtasıyla duyurulacağı, sözlü sınav komisyonunun; başarılı olan adaylar hakkında “İlk Derece Amirlik
Eğitimine Uygundur.”, başarısız adaylar hakkında “İlk Derece Amirlik Eğitimine Uygun Değildir.” kararı vereceği, 10’uncu maddesinde ise, sözlü sınavda başarılı olan adaylara, Başkanlıkça yirmi beş saatten az olmamak üzere iki haftalık uzaktan eğitim programı düzenleneceği, adayların uzaktan eğitim programının tamamına katılmak zorunda oldukları, uzaktan eğitim programına eksik katılan veya tamamına katılmayan adayların başarısız, tamamına katılanların başarılı sayılacağı öngörülmektedir.
12. Somut olayda kıdemli başpolis memuru başvuranın Başpolis Memurları ve Kd.Başpolis Memurlarından
İlk Derece Amirlik Eğitimi mülakat sınavında başarılı olduğu, Başpolis Memuru ile Kıdemli Başpolis
Memurlarının Komiser Yardımcılığı Eğitim Sınav Takvimi duyurusunda uzaktan eğitimin 08-21 Kasım
2020 tarihler arasında düzenleneceğinin duyurulduğu, pandemi tedbirleri kapsamında bu tarihin önce 23
Kasım-06 Aralık 2020 tarihine, daha sonra 14-27 Aralık 2020 tarihine ve akabinde 18-31 Ocak 2021 tarihine ertelendiği, 1.1.2021 tarihinde yaş haddinden emekli olmasına rağmen 18-31 Ocak 2021 tarihinde
Rütbe Terfi Eğitimine katılmasının kabul edildiği, 09.02.2021 tarihinde yapılan atama işlemi esnasında ilgili idarede aktif olarak görev yapmamasından dolayı hakkında terfi işlemi tesis edilemediği görülmektedir. Sözü edilen bu süreç doğrultusunda sözlü sınavda başarılı olan başvuranın resen emekli olacağı 1.1.2021 tarihinden önce uzaktan eğitime katılacağı hususunda haklı beklenti içerisine girdiğinin kabulü gerekmektedir.
13. Anayasa Mahkemesi’nin 15/11/2017 tarih ve E. 2016/133, K. 2017/132 sayılı kararında, “haklı beklenti ilkesi” açıklanarak; kişilere belirli haklar sağlayan hukuk kurallarının muhataplarında bir beklentiye yol açmasının mümkün olduğu, hak beklentisinin, bir kişinin mevcut kurallar uyarınca bir hakkı
Kep Adresi: kamudenetciligikurumu@hs01 kep.tr
elde etme beklentisini ifade ettiği, bir kuralda öngörülen koşulları taşıyan kişilerin o kuralın ilişkin olduğu hakkı hukuken ve fiilen elde etmelerinin, kendileri yönünden kazanılmış hak oluşturmakla birlikte henüz bu hakkı kazanmamış kişilerin de söz konusu hakkı elde etme noktasında bir beklenti içinde olmalarının olağan olduğu, kişilerin hukuka güveni, hukuk devleti yönünden önemli olup kişilerin bu güveninin yine hukuk tarafından korunmasının asıl olduğu ve bu korumanın, hukukî güvenlik ilkesi olarak adlandırıldığı, hukuk güvenliği ilkesinin, hukuk normlarının öngörülebilir olmasını, bireylerin tüm eylem ve işlemlerinde devlete güven duyabilmesini, devletin de yasal düzenlemelerinde bu güven duygusunu zedeleyici yöntemlerden kaçınmasını gerekli kılacağı, kişilerin mevcut kurallar çerçevesindeki tüm beklentilerinin mutlak suretle hukuken korunmasının ise kuralların değişmezliğine yol açabileceği gibi kuralların değiştirilmesini anlamsız kılabilecek sonuçlara da yol açabileceği, bir kuralda yapılan değişikliğin kişilerin elde etmeyi bekledikleri haklara etkisinin saptanmasında, söz konusu kuralın değiştirilme gerekçelerinin de gözetilmesinin zorunlu olduğu, bu anlamda değiştirilen kuralın, beklenen hakların yanı sıra kazanılmış haklar yönünden dahi etkili olabileceği, kamu düzeni, genel sağlık gibi haklı nedenlerle daha önce elde edilmiş bir hakkın kullanımı yönünden getirilen ek koşulların mevcut hak sahipleri yönünden gözetilebilmesinin de mümkün olduğu, o hâlde her beklentinin hukuken korunmasının söz konusu olmadığı, haklı beklentinin tespitinde kişilerin bu hakkı elde etmeye ne kadar yakın olduklarının ve kural değişikliğinin bu hakkın elde edilmesine etkilerinin, kural değişikliğine neden olan gerekçelerin gözetilmesi gerektiği, bu kapsamda kuralda gerçekleşen değişiklik sonucu ilgililerin bu haktan mahrum kalıp kalmadıkları ya da söz konusu değişikliğin bu hakkı elde etmeleri yönünden zorlaştırıcı bir etkisi olup olmadığının da dikkate alınacağı belirtilmiştir.
14. Haklı beklenti kavramı, yargı kararları ve öğretide idarenin ister bir taahhüt, isterse uzun süren bir uygulamasına güvenerek olsun, bireylerin çıkarlarına ya da lehlerine olan bir sonuca ulaşabileceklerini ümit etmeleri olarak tanımlanmaktadır. Bu haliyle haklı beklenti kavramı, devletin tüm organlarının üstünde hukukun mutlak egemenliğinin bulunması, yasa koyucunun da her zaman Anayasa ve hukukun üstün kuralları ile kendisini bağlı sayması olarak tanımlanan hukuki güvenlik ilkesinin de bir uzantısıdır.
(Danıştay 8. Dairesinin 16.09.2020 tarihli ve E. 2016/12036, K. 2020/3578 sayılı kararı)
15. Yukarıdaki Anayasa Mahkemesi kararında da belirtildiği üzere, haklı beklentinin tespitinde kişilerin bu hakkı elde etmeye ne kadar yakın olduklarının ve kural değişikliğinin bu hakkın elde edilmesine etkilerinin, kural değişikliğine neden olan gerekçelerin gözetilmesi gerekmektedir. Bu kapsamda, ilgili idare tarafından her ne kadar 8 Kasım 2020 ile 1 Ocak 2021 tarihleri arasında Emniyet Hizmetleri Sınıfı personeline yönelik herhangi bir sınav ve uzaktan eğitim yapılmadığı ifade edilmişse de Polis Akademisi
Başkanlığının internet sitesinde yapılan inceleme sonucunda, 28 Kasım 2020 tarihinde Emniyet Genel
Müdürlüğü Merkez ve Taşra teşkilatında görevli sivil memurların görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavının yapıldığı, 29 Aralık 2020 tarihinde Güvenlik Bilimleri Enstitüsü 2020 yılı II. Doktora Yeterlilik
Sözlü sınavının yapıldığı tespit edilmiş olup, söz konusu iki sınavın emniyet hizmetleri sınıfı dışında personel için yapılmış olduğu varsayılsa dahi, pandemi tedbirlerinin emniyet hizmetleri sınıfı personeli ile söz konusu sınıf dışındaki personel bakımından hangi gerekçelerle farklı uygulandığının somut bilgi ve belgelerle açıklanamadığı, kaldı ki 25. Dönem POMEM Eğitim Sınavının da 27-28 Aralık 2020 tarihinde yapıldığı görülmektedir.
16. Yukarıda yapılan açıklamalar ışığında, her halükarda uzaktan yapılacak bir eğitimin pandemi tedbirleri sebebiyle ertelendiği açıklamasının somut bilgi ve belgeler ile tam anlamıyla gerekçelendirilemediği, pandemi tedbirleri şeklinde genel bir ifade ile açıklanmaya çalışıldığı, sınav takviminde belirtilen uzaktan eğitim tarihleri birden fazla kez ertelenerek sürecin başvuranın mağduriyetine sebep olacak şekilde uzatılmasının başvuranın kusuru olarak kabul edilemeyeceği gibi haklı beklenti
Kep Adresi: kamudenetciligikurumu@hs01 kep.tr
ilkesinin ihlaline de sebep olduğu, ayrıca ilgili idarenin makul süre içerisinde hareket ederek bireylerin mağduriyetini engelleme işlevini yerine getirmede gecikmeli tutum sergileyerek hukuki güvenlik ve hukuki belirlilik ilkelerini de ihlal ettiği değerlendirilmektedir.
17. Nitekim, Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğüne bağlı … Sosyal Güvenlik Merkezinde Veri Hazırlama ve
Kontrol İşletmeni kadrosunda görev yapan davacının, duyurusu yapılan şef ve memur kadroları için görevde yükselme ile diğer kadrolar için ise unvan değişikliği sınavına katılmak üzere yaptığı başvurusunun, başvuru süresini kaçırdığı gerekçesiyle reddine ilişkin … günlü, … sayılı işlemin iptali istemiyle açılan benzer davada Danıştay 2. Dairesinin 08.01.2020 tarihli ve E. 2016/15335, K. 2020/160 sayılı kararı ile, ilk derece mahkemesinin “davacının başvurusu, her ne kadar sınav başvuru sürelerinin kaçırılması nedeniyle reddedilmiş ise de anılan üniversiteden 25/01/2016 tarihi itibariyle, yani sınavlara başvuru tarihleri olan 25/01-08/02/2016 tarihlerinden önce mezun olmaya hak kazandığı, bu durumun dosyada bulunan diplomasından anlaşıldığı, diplomanın geç düzenlenmiş olmasının davacının kusuru olarak değerlendirilemeyeceği, aksi takdirde hukuk ve yasanın mezuniyet tarihi itibari ile kendisine tanıdığı haklardan yararlanmasına engel teşkil edeceği; sonuç itibarıyla dava konusu işlemde hukuka ve hakkaniyete uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlem iptal edilmiştir.” şeklindeki kararını onamıştır.
18. Yine İş Müfettiş Yardımcısı olarak görev yapan davacının “İş Müfettişi” kadrosuna atanması istemiyle yaptığı başvurusunun reddine ilişkin işlem ile bu işlemin dayanağı olarak ileri sürülen ve 31/10/2012 günlü,
28453 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Teftiş
Kurulu Yönetmeliği’nin Müfettişliğe Atanma başlıklı 37. maddesinin iptali ile yoksun kalınan parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemiyle açılan benzer davada Danıştay 2. Dairesinin
15.1.2020 tarihli ve E. 2018/3687, K. 2020/366 sayılı kararı ile “ … üç yıllık bir staj döneminden sonra
yazılı ve sözlü yeterlik sınavına tabi tutulan iş müfettiş yardımcılarının yeterlik sınavında başarı göstermeleri durumunda müfettişlik kadrolarına atanmalarının öngörülmüş olduğu da dikkate alındığında, yazılı ve sözlü sınavları geçerek yeterlik sınavında başarılı olan davacının, iş müfettişliğine atanma hususunda haklı beklenti içerisine girdiği, ancak, aradan geçen zamana rağmen müfettişlik kadrosuna atanamadığı görülmektedir. Bu durumda, hem bireylerin tüm eylem ve işlemlerde devlete güven duyabilmesi ilkesini ifade eden hukuki güvenlik ilkesine; hem de idarenin yaptığı iş ve eylemlerde makul süre içerisinde hareket ederek bireylerin mağduriyetini engelleme işlevi olan hukuki belirlilik ilkesine aykırı olacak şekilde; davalı idarenin gerekli kadro çalışmasını yapmayarak, yeterlik sınavında başarılı olan davacıyı aradan uzunca bir süre geçmesine karşın iş müfettişi olarak atamadığının anlaşılması karşısında, iş müfettiş yardımcısı olarak görev yapan davacının “İş Müfettişi” kadrosuna atanması istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.” yönünde hüküm kurmuştur.
19. Yukarıda sözü edilen mevzuat hükümleri ve yargı içtihatları birlikte göz önünde bulundurularak, ilgili idarenin her halükarda uzaktan yapılacak eğitimi pandemi tedbirleri gerekçesiyle birden fazla kez ertelemesinin, söz konusu eğitimin başvuranın resen emekliye ayrılacağı tarihten sonraki bir tarihe sarkıtılmasının başvuranın kusuru olarak kabul edilemeyeceği yanında haklı beklenti ve hukuki belirlilik ilkelerini de ihlal ettiği anlaşıldığından başvuran hakkında terfi işlemi tesis edilememesi işleminde hukuka ve hakkaniyete uyarlık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
20. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi
Kep Adresi: kamudenetciligikurumu@hs01 kep.tr
yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikayet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ve “makul sürede karar verme” ilkelerine uygun hareket ettiği ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
21. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa)
dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan nedenlerle BAŞVURUNUN KABULÜNE,
Başvuran hakkında terfi işlemi tesis edilmemesi işleminin makul süre içerisinde geri alınarak mağduriyetinin giderilmesi yönünde EMNİYET GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE TAVSİYEDE
BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca,
EMNİYET GENEL MÜDÜRLÜĞÜNCE bu karar üzerine tesis edilecek işlemlerin otuz gün içinde
Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Kararın başvurana ve gereği için EMNİYET GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
Kep Adresi: kamudenetciligikurumu@hs01 kep.tr