TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 239-239 |sayi|18745356-101.07.05-E.18745356-101.07.05-E.
BAŞVURU NO : 2017/9913 2017/ 9913
KARAR TARİHİ : 08/01/2018 |tarih|
RET KARARI
BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ :
BAŞVURUYA KONU İDARE : Emniyet Genel Müdürlüğü
BAŞVURUNUN KONUSU : Polis meslek eğitim merkezi öğrenci alımı fiziksel yeterlilik sınavına itiraz hakkındadır .
BAŞVURU TARİHİ : 30/07/2017 30.7.2017
I.BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Kurumumuza 30/ 07/ 2017 tarihinde yapılan başvuruda, başvuran , 19. Dönem
Polis Özel Harekat mülakatlarının spor kısmında parkuru 45 saniyede bitirdiğini, ancak kendisine parkurda 3 eksik barfiks çektiğinin söylendiğini, kamera kayıtlarının izlenilmesini, tam 5 barfiks çektiğini söylemesine rağmen ilgilenilmediğini, daha sonra ilgili polis memurunun FETÖ operasyonunda açığa alındığını öğrendiğini, BİMER’e 4 kez başvuru yapmasına rağmen cevap alamadığın belirterek parkurda 5 barfiks çektiğinin tespit edilerek mülakat sınavına alınması talebiyle Kurumumuza başvurmuştur .
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Kurumumuzun 29/ 09/ 2017 tarihli ve sayılı bilgi-belge isteme yazısına cevaben
gönderilen Polis Akademisi Başkanlığının 08/ 11/ 2017 tarihli ve – – – sayılı yazısında özetle : Polis Meslek Eğitim Merkezleri Giriş Yönetmeliğinin “Sınav komisyonlarının oluşturulması” başlıklı 10 uncu maddesi hükümlerince komisyonların kurulduğu,
2.1) Polis Meslek Eğitim Merkezleri (POMEM) Sınav işlemlerinin, 07.11.2016 tarihli Bakan Oluru
ile yürürlüğe giren, Polis Meslek Eğitim Merkezlerine Alınacak Öğrencilerin Giriş Şartları ve
Eğitim-Öğretimlerine İlişkin Usul ve Esasların 13 üncü maddesi ve Başkanlık Makamının 12/ 12/ 2016 tarihli Olur ’ları ile yürürlüğe giren 19.Dönem POMEM Özel Harekat Sınavı Fiziki
Yeterlilik Sınavı Parkuru Talimatında, “Adayların başarılı sayılabilmeleri için oluşturulan parkuru
1 / 650 saniyede tamamlamaları gerekmektedir . Fiziksel yeterlilik parkurunu 42 saniye ve daha aşağı
sürede tamamlayan adaylar 100 tam puan alırlar . Fiziksel yeterlilik sınavı sonucunda 60 puanın altında alan adaylar mevzuat gereği başarısız sayılırlar . Fiziksel yeterlilik sınavında 60 puanın altında alan adaylara “O” sıfır puan verilir . Fiziksel yeterlilik sınavı komisyonu başarısız adaylar hakkında ” Polis Meslek Eğitim Merkezi Öğrenci Adayı Olamaz” kararı verir ve başarısız adaylar mülakat sınavına geçemezler .” Hükmünün yer aldığı,
2.2) Konunun yargıya intikal ettiğine ve yargı organlarınca verilmiş bir karar olduğuna dair herhangi
bir bilgi ve belge bulunmadığı,
2.3) Başvuru ile ilgili, iş ve işlemlerin meri mevzuat hükümleri çerçevesinde gerçekleştirildiği, usul
ve esasların uygulandığı, bunun dışında yapılabilecek ilave iş ve işlem bulunmadığı, gerekli itiraz ve yargı yollarına da ilgili mevzuat hükümlerinde açıkça yer verildiği belirtilerek başvuranın parkur görüntülerini içeren 1 adet CD gönderilmiştir .
3) Kurumumuzun 17/ 11/ 2017 tarihli ve sayılı bilgi-belge isteme yazısına cevaben
gönderilen Polis Akademisi Başkanlığının 29/ 11/ 2017 tarihli ve – – – sayılı yazısında özetle : Başvurana ait Fiziki Yeterlilik Sınav Parkuru video kayıtlarının Polis
Akademisi Başkanlığı Beden Eğitimi Dersleri Koordinatörü ve Fiziki Yeterlilik Parkuru Düzenleme
Sorumlusu Okutman . . Aday ve Veri İşlemleri Büro Amiri . . ve Aday ve Veri İşlemleri Büro
Memuru . . tarafından incelendiği;
3.1) Başvuranın fiziki yeterlilik sınavı parkurunu 47 saniyede tamamladığı ancak bitirme süresinin 4
saniye ceza puanı ile birlikte toplam 51 saniye olması gerektiğinin tespit edildiği, anılan talimat hükümlerine göre fiziki yeterlilik sınavından başarısız olmasına karar verildiği,
3.2) Ayrıca; Bakanlık Makamının 07/ 11/ 2016 tarihli olurları ile yürürlüğe giren Özel Harekat
Birimlerinde İstihdam Edilmek Üzere Polis Meslek Eğitim Merkezlerine Alınacak Öğrencilerin Giriş
Şartları ve Eğitim-Öğretimlerine İlişkin Usul ve Esasların “Sınav Komisyonlarının Oluşturulması” başlıklı 9 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının “Sınav komisyonu kararlarına itiraz edilemez .” hükmüne amir olup yapılan işlemle ilgili yargı yollarının açık olduğu ifade edilmiştir .
3.3) Cevabi yazıya ek 29/ 11/ 2017 tarihli tutanakta; “Kamu Denetçiliği Kurumunun 17/ 11/ 2017
tarihli ve – – sayılı yazısına istinaden yapılan video kontrolünde
Eskişehir POMEM’de 02/ 01/ 2017 tarihinde sınava katılan T.C. Kimlik numaralı
‘un fiziki yeterlilik sınavı parkurunun video görüntüleri izlendiğinde adayın, barfiks etabında 1. Barfiksi tam çekerek geri kalan 4 barfiksi de yarım çekerek toplamda çekilmesi gereken 5 barfiksi tamamlamış olduğu ancak 19. Dönem POMEM Giriş Sınavı Fiziki Yeterlilik Sınav
Talimatının 7. Maddesine göre 4 barfiksi yarım çektiği için süresine 4 ceza saniyesi ilave edilerek parkuru 47+ 4—51 saniyede tamamladığı görülmüştür… .19. Dönem POMEM Giriş Sınavı Fiziki
Yeterlilik Sınav Talimatında yer alan hüküm gereği parkuru 50 saniye ve altında tamamlayanların başarılı olacağı açıkça belirtildiğinden adayın 51 saniye ile başarısız olması gerektiği görülmüştür .” denilmiştir .
III. İLGİLİ MEVZUAT
4) Anayasamızın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü
maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında ; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir . Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu
2 / 6Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler .”,
5) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı 5 inci
maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir .”,
6) 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanununun ek 24 üncü maddesinde ; “Emniyet Teşkilatının
polis memuru ihtiyacını karşılamak üzere, Maliye Bakanlığı ile Devlet Planlama Teşkilatı
Müsteşarlığı ve Devlet Personel Başkanlığının görüşü alınmak suretiyle İçişleri Bakanlığının teklifi ve Bakanlar Kurulu kararı ile polis meslek eğitim merkezleri açılabilir .
Lisans mezunlarından Kamu Personeli Seçme Sınavında Bakanlıkça belirlenecek taban puanı almış olanlar arasından sınavın yapıldığı yılın 31 Aralık tarihi itibarıyla otuz yaşından gün almayan erkek ve kadın adaylar arasından yönetmelikle belirlenecek şartları taşıyanlar ve sınavda başarılı olanlar polis meslek eğitim merkezlerine alınırlar . Toplam kontenjanın %20’sini aşmamak kaydıyla
Bakanlıkça belirlenecek sayıda önlisans mezunu da bu fıkrada belirtilen usule uygun olarak polis meslek eğitim merkezlerine alınabilir .
Özel harekat birimlerinde istihdam edilmek üzere, yirmisekiz yaşından gün almamış olmak kaydıyla, en az lise veya dengi okul mezunları, Kamu Personel Seçme Sınavı şartı aranmaksızın, fiziki yeterlilik ve mülakat sınavları ile polis meslek eğitim merkezlerine alınabilir . Bu fıkra kapsamında alınacak olanların eğitim süresi ve eğitim şekline ilişkin usul ve esaslar ile diğer hususlar Bakanlık tarafından belirlenir .
Polis meslek eğitim merkezlerinde eğitim-öğretim, parasız yatılı ve üniformalı olup, öğrencilerin iaşe, ibate ve sağlık giderleri ile diğer istihkakları Devletçe karşılanır . Ayrıca, öğrencilere polis meslek yüksek okulu öğrencilerine ödenen miktar kadar harçlık ödenir .
Polis meslek eğitim merkezlerindeki eğitim-öğretim süresi içerisinde; giriş şartlarını taşımadıkları sonradan anlaşılanlar, eğitim ve öğretimini başarı ile tamamlayamayanlar, sağlık ve disiplin yönünden polis olamayacağına yetkili kurullarca karar verilenlerin polis meslek eğitim merkezleri ile ilişikleri kesilir . Sağlık veya ölüm dışındaki nedenlerle ilişiği kesilenlerden, ödenen harçlık ve yapılan masraflar kanunî faizi ile birlikte tahsil edilir .
Polis meslek eğitim merkezlerinde eğitimlerini başarı ile tamamlayanlar, Emniyet Genel Müdürlüğü kadrolarına aday polis memuru olarak atanırlar . Bu şekilde atananlar, atanma tarihinden itibaren altı yıl süreyle başka kurumlara nakil yoluyla atanamazlar . Bu süre zarfında memuriyetten çekilen, çekilmiş sayılan, meslekten veya memuriyetten çıkarma cezası alan ve aslî memurluğa atanamayarak ilişiği kesilenler, (…)( 1) kendilerine yapılmış olan öğretim masraflarını kanuni faizi ile birlikte, bu sürenin eksik kalan kısmı ile orantılı miktarı tazminat olarak ödemek zorundadırlar .( 1)( 3)
Polis meslek eğitim merkezlerinin kuruluş ve çalışma usûl ve esasları; bu merkezlerde eğitime alınacak öğrencilerde aranacak şartlar, (…)( 2) yapılacak sınavlar, disiplin ve eğitim-öğretimle ilgili konular, öğrenciliğin sona ermesi, tazminat ve yükümlülük esasları ile giyecekleri kıyafetler ve diğer hususlar İçişleri Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir .”,
7) 06/ 06/ 2015 tarih ve 29378 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Polis Meslek Eğitim
Merkezleri Giriş Yönetmeliğinin “Amaç” başlıklı 1 inci maddesinde; “Bu Yönetmeliğin amacı, Polis Akademisi Başkanlığına bağlı Polis Meslek Eğitim Merkezlerine alınacak öğrencilerde aranılacak şartlar ile giriş sınavlarına ilişkin usul ve esasları düzenlemektir .”,
7.1) Aynı Yönetmeliğin , “Sınav komisyonlarının oluşturulması” başlıklı 10 uncu maddesinde;
“(ç) Fiziki yeterlilik sınav komisyonu; birinci veya ikinci sınıf emniyet müdürünün başkanlığında, bir
3 / 6rütbeli personel ve bir tane Başkanlıkta görevli beden eğitimi öğretim elemanı veya kurum dışından
beden eğitimi öğretmeninden oluşur .”,
7.2) Aynı Yönetmeliğin , “Sınavlara ilişkin esaslar” başlıklı 13 üncü maddesinin birinci
fıkrasında; “Sınav esaslarına ilişkin düzenlemeler sınav döneminden önce Başkanlık tarafından hazırlanan talimatla belirlenir .”, 8.) Özel Harekât Birimlerinde İstihdam Edilmek Üzere Polis Meslek Eğitim Merkezlerine
Alınacak Öğrencilerin Giriş Şartları ve Eğitim- Öğretimlerine İlişkin Usul ve Esasların “Fiziki yeterlilik sınavı ” başlıklı 13′ üncü maddesinin ikinci fıkrasında; “ Fiziki yeterlilik sınav komisyonu aday değerlendirme ve seçmesini, adayın mevcut durumunu bizzat görerek aşağıda öngörülen
esaslara göre yapar :
a) Fiziki yeterlilik sınavı : adayın bedeni kabiliyeti ve fiziki yapısı değerlendirilmek üzere uygulamalı olarak yapılır . Erkek ve kadın adayların sınavları farklı kriterlere göre değerlendirilir .
Kriterler Başkanlıkça belirlenir ve uygulanır .
b) Başarılı olmak için yüz tam puan üzerinden en az altmış puan almak zorunludur . Fiziki yeterlilik sınavı sonuçları Başkanlıkça belirlenen yer ve zamanda ilan edilir .”, 9.) 19. Dönem Özel Harekat Birimlerinde İstihdam Edilmek Üzere Polis Meslek Eğitim
Merkezlerine Alınacak Adaylar İçin Fiziki Yeterlilik Sınavı Talimatının “Barfiks çekme etabı” başlıklı 7 nci maddesinde; “Yüksekliği 235 cm, direklerinin arası en az 120 cm, en fazla 2 metre, barfiks üst demir kalınlığı bir parmak (I inch— 2,54 cm olan) olarak tabir edilen barfiks üst demirini aday yakalayacak ve nizami olarak yani ( 5) beş kez çenesini üst demire değdirecek şekilde barfiks çekecektir . Aday barfiks üst demirini tutmada ellerinin yönünü istediği şekilde tutabilir . Aday barfiks çekme sırasında ellerini bırakıp yere düşmesi durumunda kaldığı yerden devam edecektir . Barfiks çekme esnasında kol açısı 90 ve daha az açıda dar olursa her hataya ceza karşılığı olarak bitiş süresine 1 (bir) saniye ilave edilecektir . Nizami olabilmesi için adayın kolları barfiks çekme esnasında tam açılmış yani 180 dereceye yakın bir açıda olacaktır . Her eksik bırakılan veya çekilmeyen barfiks için ceza karşılığı olarak bitiş süresine 2 (iki) saniye ilave edilecektir .
……
Adayların başarılı sayılabilmeleri için oluşturulan parkuru 50 saniyede tamamlamaları gerekmektedir . Fiziksel yeterlilik parkurunu 42 saniye ve daha aşağı sürede tamamlayan adaylar
100 tam puan alırlar . Fiziksel yeterlilik sınavı sonucunda 60 puanın altında alan adaylar mevzuat
gereği başarısız sayılırlar . Fiziksel yeterlilik sınavında 60 puanın altında alan adaylara “0” sıfır puan verilir . Fiziksel yeterlilik sınavı komisyonu başarısız adaylar hakkında ” Polis Meslek
Eğitim Merkezi Öğrenci Adayı Olamaz” kararı verir ve başarısız adaylar mülakat sınavına geçemezler .”, hükümleri yer almaktadır .
IV. KAMU DENETÇİSİ YAHYA AKMAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
10) Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı
birlikte değerlendirilerek hazırlanan “Ret Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur .
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
4 / 6A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
11) Başvuran 19. Dönem Polis Özel Harekat mülakatlarının spor kısmında parkuru 45 saniyede
bitirdiğini, ancak kendisine parkurda 3 eksik barfiks çektiğinin söylendiğini, kamera kayıtlarının izlenilmesini, tam 5 barfiks çektiğini söylemesine rağmen ilgilenilmediğini, daha sonra ilgili polis memurunun FETÖ operasyonunda açığa alındığını öğrendiğini, BİMER’e 4 kez başvuru yapmasına rağmen cevap alamadığın belirterek parkurda 5 barfiks çektiğinin tespit edilerek mülakat sınavına alınması talebiyle Kurumumuza başvurmuştur .
12) Somut olayımızda, başvuranın 02/ 01/ 2017 tarihinde girmiş olduğu fiziki yeterlilik sınavının
06/ 06/ 2015 tarih ve 29378 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Polis Meslek Eğitim Merkezleri Giriş
Yönetmeliğinin “Sınav komisyonlarının oluşturulması” başlıklı 10 uncu maddesinde belirtilen usule uygun olarak oluşturulmuş fiziksel yeterlilik sınav komisyonunca yapıldığı, başvuru sahibi adayın oluşturulan parkuru mevzuat gereği 50 saniyede tamamlaması gerekirken ceza süresi ile birlikte
53 saniyede tamamlaması nedeniyle başarısız sayıldığı ve hakkında “Polis Meslek Eğitim Merkezi
Öğrenci Adayı Olamaz” kararı verildiği anlaşılmıştır .
13) İdare tarafından gönderilen başvuranın fiziksel yeterlilik parkuru videosu Polis Akademisi
Başkanlığına gönderilmiş ve başvuranın talebi doğrultusunda yeniden incelenmesi talep edilmiştir .
İdare tarafından gönderilen tutanakta da belirtildiği üzere ise barfiks etabında başvuranın 1. barfiksi tam çekerek geri kalan 4 barfiksi de yarım çekerek toplamda çekilmesi gereken 5 barfiksi tamamlamış olduğu ancak 19. Dönem POMEM Giriş Sınavı Fiziki Yeterlilik Sınav Talimatının 7 nci maddesine göre 4 barfiksi yarım çektiği için süresine 4 ceza saniyesi ilave edilerek parkuru 47+ 4—51 saniyede tamamladığı görülmüştür .
14) Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın katılmış olduğu fiziksel
yeterlilik sınavının, 06/ 06/ 2015 tarih ve 29378 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Polis Meslek
Eğitim Merkezleri Giriş Yönetmeliği ve 19. Dönem Özel Harekât Birimlerinde İstihdam Edilmek
Üzere Polis Meslek Eğitim Merkezlerine Alınacak Adaylar İçin Fiziki Yeterlilik Sınavı Talimatı hükümleri çerçevesinde yapıldığı, ayrıca başvuru sahibi adayın fiziksel yeterlilik sınavı için oluşturulan parkuru mevzuat gereği 50 saniyede tamamlaması gerekirken ceza süresi ile birlikte 51 saniyede tamamlaması nedeniyle başarısız sayıldığı anlaşıldığından başvuruya konu idari işlemde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilememiştir .
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
15) İyi yönetim ilkelerine 28/ 03/ 2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup, idareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği ayrıca idarenin başvuranla ilgili işlemlerinde kanunlara uygunluk, makul sürede karar verme ilkelerine uygun davrandığı , ancak başvuranın yaptığı BİMER başvurularına cevap vermeyerek “açıklık”, “şeffaflık ” ve “ kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi ’ ilkelerine ve ilaveten idari işleme karşı hangi sürede hangi mercilere başvurulabileceği bildirilmediğinden “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi”, ilkesine uygun davranmadığı anlaşılmış olup idarenin bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
16) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana
tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Eskişehir İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır .
VII. KARAR
5 / 6Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre BAŞVURUNUN REDDİNE;
Kararın BAŞVURANA ve EMNİYET GENEL MÜDÜRLÜĞÜ’ne tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi .
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi