|
ÖZET: Başvuru, Kırıkkale İl Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü’nde görev yapan bir personelin promosyon ödemesi talebine ilişkindir. Şikayetçi, 26 Kasım 2016 tarihinde Kars’tan Kırıkkale’ye tayin olmuş ve önceki görev yerinden promosyon almadığını belirtmiştir. Protokol yürürlükteyken göreve başlamasına rağmen, kendisine ödeme yapılmadığı ve sonradan göreve başlayan personel için ayrılan tutarın diğer çalışanlara dağıtıldığı iddialarında bulunmuştur. Başvurusuna olumsuz yanıt alması üzerine Kamu Denetçiliği Kurumu’na başvurmuştur.
İdare, promosyon ödemelerinin belirli genelgeler doğrultusunda yapıldığını ve şikayetçinin durumu hakkında gerekli bildirimin yapılmadığını ifade etmiştir. Ayrıca, promosyon ödemelerinin, protokolün sona ermesinden önceki dönemdeki personel için geçerli olduğunu belirtmiştir. Ancak, şikayetçinin durumunun, idareler arasındaki koordinasyon eksikliğinden kaynaklandığı vurgulanmıştır. Kamu Denetçiliği Kurumu, şikayetçinin mağduriyetinin giderilmesi gerektiğine ve ilgili idarelerin gerekli işlemleri yapması için tavsiyelerde bulunmuştur. Sonuç olarak, şikayetçinin promosyon talebinin yerine getirilmemesi hukuka ve hakkaniyete aykırı bulunmuş, Kırıkkale İl Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü ile Çelebi İlçe Müdürlüğü’ne, şikayetçiye ödenmesi gereken tutarın hesaplanarak ödenmesi için gerekli işlemleri yapmaları tavsiye edilmiştir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 8612-8612 |sayi|36311982-101.07.04-E.36311982-101.07.04-E.
BAŞVURU NO : 2018/2238 2018/ 2238
KARAR TARİHİ : 18/05/2018 |tarih|
TAVSİYE KARARI , TCKN :
Adres :
BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ :
BAŞVURUYA KONU İDARE : 1- Kırıkkale İl Gıda, Tarım ve
Hayvancılık Müdürlüğü 2- Çelebi İlçe Gıda, Tarım ve
Hayvancılık Müdürlüğü
BAŞVURUNUN KONUSU : Protokol yürürlükteyken göreve başlayan şikayetçiye promosyon ödenmesi talebi hakkındadır .
BAŞVURU TARİHİ : 22/02/2018 22.2.2018
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Şikâyetçi, Kars İli, İlçesinde görevliyken 26/ 11/ 2016 tarihinde tayin edilerek Kırıkkale
İli, Çelebi İlçe Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğünde göreve başladığını; önceki çalıştığı yerden promosyon ödemesi almadığını; İlçe Müdürlüğünde göreve başlamasıyla birlikte, sözlü olarak promosyon talebini ilettiğini, ancak protokol yürürlükteyken göreve başlayan personel için ayrılan paranın bittiği gerekçesiyle kendisine ödeme yapılmadığını; ilerleyen süreçte, sonradan göreve başlayan personel için ayrılan bedellerin diğer personele dağıtımını öğrendiğini; 08/ 02/ 2018 tarihinde gerçekleştirilen söz konusu ödeme üzerine, aynı gün dilekçeyle İl Müdürlüğüne başvurduğunu; söz konusu müracaatına olumsuz cevap aldığını iddia ederek, promosyon imkanından yararlanmayı talep etmiştir .
1 / 8II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddialar hakkında 06/ 03/ 2018 tarihli ve E. sayılı bilgi-belge talep yazısıyla Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından başvuruya ilişkin bilgi-belge talep edilmiştir . Bu kapsamda, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının E. sayılı cevabi yazısı Kurumumuza 20/ 04/ 2018 tarihinde iletilmiştir .
3. Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının anılan yazısı ve eklerinde özetle, 3.1. Promosyon ödemelerinin, Başbakanlık Genelgeleri doğrultusunda yapıldığı; 3.2. Kırıkkale İl Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü, Çelebi, Karakeçili, Balışeyh, Bahşılı İlçe
Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlükleriyle Akbank T .A.Ş. Kırıkkale Şubesi arasında 01/ 06/ 2015- 01/ 06/ 2018 tarihleri arası için 3 yıllık maaş promosyon anlaşması yapıldığı; ilgili bedellerin peşin olarak dağıtıldığı; 3.3. Ayrıca İl ve İlçe Müdürlüklerine naklen atanan personele ödenmek üzere, ilgili Banka nezdinde ayrı bir hesap açıldığı; İlçe Müdürlükleri tarafından İl Müdürlüğüne bildirilen personeller hakkında bu hesap marifetiyle ödemelerin yapıldığı; ancak ilgili İlçe Müdürlüğünün, şikâyetçiye ilişkin gerekli bildirimi yapmadığı; ayrılan paranın da, sözleşme şartnamesi gereğince, sözleşmenin bitimine beş ay kala diğer personele dağıtıldığı; 3.4. Şikayetçinin daha önce görev yaptığı Kars/ İlçe Gıda, Tarım ve Hayvancılık
Müdürlüğünden promosyon bedeli almadığı; 3.5. Başvuruya konu hususların, İl ve İlçe Müdürlükleri arasındaki koordinasyon eksikliğinden kaynaklandığı; 01/ 06/ 2018 tarihinde yapılacak yeni promosyon sözleşmesiyle şikayetçinin mağduriyetinin giderileceği hususlarına yer verilmiştir .
III. İLGİLİ MEVZUAT
4. 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı ” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “ Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir .
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler ” hükmü yer almaktadır .
4.1. Anayasanın 125 inci maddesinin yedinci fıkrası; “ İdare, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlüdür ” hükmünü amirdir .
5. 14/ 06/ 2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi ” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “ Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir ” hükmü yer almaktadır .
6. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 164 üncü maddesinin dördüncü fıkrasında;
2 / 8″Üçüncü fıkra kapsamına giren personelin her türlü özlük haklarının ve tahakkuk işlemlerinin belli
merkezlerden yapılabilmesi ve ödemelerin bankacılık sistemi aracılığı ile gerçekleştirilmesi için gerekli düzenlemeleri yapmaya ve gerekli tedbirleri almaya Maliye Bakanlığı yetkilidir ” hükmü bulunmaktadır .
7. Bankalar tarafından sunulan ek mali imkânların tasarrufuna ilişkin olarak kamu kurum ve kuruluşlarında uygulama birliğinin sağlanması amacıyla 20/ 07/ 2007 tarihli ve 26588 sayılı Resmi
Gazetede yayımlanan 2007/ 21 sayılı Başbakanlık Genelgesinin değişik 4 üncü maddesi, “Banka tarafından verilecek promosyon miktarının tamamı personele dağıtılacaktır ” hükmünü amirdir .
7.1. 2007/ 21 sayılı Başbakanlık Genelgesinin değişik 5 inci maddesinde ise, “Dağıtılacak promosyonlar, ilgili banka tarafından personel adına açılan hesaba aktarılmak suretiyle ödenecektir ” hükmü bulunmaktadır .
IV. KAMU DENETÇİSİ HÜSEYİN YÜRÜK’ÜN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
8. Şikâyetçinin iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin “ Tavsiye Karar Önerisi ” Kamu
Başdenetçisi’ne sunulmuştur .
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden 9. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 164 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkrası;
“ Aylıklarını 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel
Kanunu, 3466 sayılı Uzman Jandarma Kanunu, 2802 sayılı Hakimler ve Savcılar Kanunu ve 2914 sayılı Yükseköğretim Personel Kanunu hükümlerine göre almakta bulunan Devlet memurları ve diğer kamu görevlileri (sözleşmeli statüdeki personel dahil) ile kamu ve özel kesimde iş kanunlarına göre istihdam edilen işçilere çeşitli adlar altında yapılan nakdi ve ayni nitelikteki tüm ödemelerin hesaplanma kolaylığını ve basitliğini sağlamak amacıyla, bordro düzenlemesine, tahakkuk ve ödeme işlem ve sürelerine ilişkin esas ve usulleri tesbit etmeye, aydan daha kısa ya da daha uzun sürelerde yapılan ödemelerin aylık dönemler itibariyle tahakkuk ettirilmesi ve ödenmesine karar vermeye
Maliye ve Gümrük Bakanlığı yetkilidir .
Üçüncü fıkra kapsamına giren personelin her türlü özlük haklarının ve tahakkuk işlemlerinin belli merkezlerden yapılabilmesi ve ödemelerin bankacılık sistemi aracılığı ile gerçekleştirilmesi için gerekli düzenlemeleri yapmaya ve gerekli tedbirleri almaya Maliye Bakanlığı yetkilidir ” hükmünü amirdir . Söz konusu düzenleme gereğince çıkarılan 17/ 07/ 2012 tarihli ve 28356 sayılı Resmi
Gazetede yayımlanan Muhasebat Genel Müdürlüğünün 34 Sıra No lu Genel Tebliği ise, kamu personelinin maaşlarının bankalar vasıtasıyla ödenmesine yönelik usul ve esasları belirlemiştir .
10. Bu doğrultuda kamu personelinin maaşlarının ödenmesi için ilgili kurumlarla anlaşan bankalar, söz konusu mali haklara ilişkin protokoller akdetmekte ve bu protokoller gereğince elde ettiği
3 / 8gelirler üzerinden “ promosyon ” adı verilen ek mali imkanları ilgili kurumlara sağlamaktadır .
Bankaların sunduğu bu imkânların, kamu kurum-kuruluşları tarafından ne şekilde değerlendirileceği ve personelin bunlardan yararlanıp yararlanmayacağına ilişkin uygulamada yeknesaklığın bulunmayışı sebebiyle 20/ 07/ 2007 tarihli ve 26588 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 2007/ 21 sayılı
Başbakanlık Genelgesi hazırlanmıştır . Söz konusu Genelge, bankalarla yapılacak protokollere ilişkin uyulması gereken genel çerçeveyi çizmiş olup promosyon ödemeleri bağlamındaki tereddütleri bir noktaya kadar gidermiştir . Ancak zaman içinde değişen şartlarla birlikte, Genelgenin 5 inci ve 4 üncü maddesinin yeniden ele alınması gerekmiş ve bu kapsamda söz konusu maddelerde değişiklik öngörmek üzere sırasıyla 2008/ 18 sayılı ve 2010/ 17 sayılı Başbakanlık Genelgeleri çıkarılmıştır .
2007/ 21 sayılı Genelgenin 5 inci maddesindeki değişiklikle, kamu kurum ve kuruluşlarının promosyon ödemelerini ne miktarda ve ne kadar sürede yapacaklarına ilişkin sınırlayıcı hüküm ortadan kaldırılmıştır . Böylece ilgili kurumların kendi öznel şartlarını değerlendirerek bu ödemeyi yapmaları hususunda geniş bir takdir sahası oluşturulmuştur . Söz konusu Genelgenin 4 üncü maddesinde yapılan değişiklikle ise, bankadan alınacak promosyon miktarının tamamının personele dağıtılacağı esası benimsenmiş ve bu suretle promosyon bedelinin üçte birine kadarki kısmının ilgili kurum personelinin ihtiyaçları doğrultusunda kullanılabileceğine ilişkin yaklaşım terkedilmiştir . Bu husus, promosyon bedelinin doğrudan kamu personelinin aylık veya ücretinin tamamlayıcı parçası olduğu gerçeğinin kabulüne işaret etmektedir .
11. Başvuru ele alındığı takdirde; şikâyetçinin Çelebi İlçe Gıda, Tarım ve Hayvancılık
Müdürlüğünde görev yaptığı; anılan İlçe Müdürlüğünün, İl Müdürlüğüyle birlikte Akbank T .A.Ş.
Kırıkkale Şubesi ile 01/ 06/ 2015- 01/ 06/ 2018 tarihlerini kapsayan maaş ödeme protokolü akdettiği; söz konusu protokole esas olan “ Banka Promosyon İhalesi Sonuç Kararı ”nda, “ İl Müdürlüğümüz ve
4 (Dört) İlçe (Çelebi, Bahşılı Karakeçili ve Balışeyh İlçe Müdürlüklerimizde 15.06.2015 tarihi itibari
ile maaş almakta olan ve daha önce herhangi bir promosyon almamış olan mevcut personelin hesabına kişi başına 1.200.00 TL ödenmesine, ödenecek tutarın Akbank Merkez Kırıkkale
Şubesindeki kişilerin hesap numaralarına 20.06.2015 tarihinde aktarılmasına, 3- Alınacak Promosyon tutarından Kişi başı 1.200.00 TL dağıtımı yapıldıktan sonra geri kalan tutarın 15.06.2015 tarihinden sonra göreve başlayacak olan ve geldiği yerden promosyon tutarı almamış bulunan personele sözleşme bitimine kadar ki hizmetine karşılık hesaplanacak tutardan ödeme yapılması amacıyla Akbank şubesinde açılacak olan İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü
Promosyon Hesabına aylık vadeli olarak yatırılmasına, …
7- 20.06.2015 tarihinde personel hesabına aktarılacak kişi başı 1.200.00 TL promosyon tutarının ödemesi yapıldıktan sonra geri kalan tutarının aylık vadeli hesapta tutulan kısmından gelecek olan promosyon almamış olan personele yapılacak ödemelerin aylık vade başında İl Müdürlüğünün (İl
Müdürü ve İmi Şb Müdürünün ikili imzaladığı) açıklayıcı yazılı talimatıyla yapılmasına ve bu belgelerin promosyon dosyasında kayıt altına alınarak muhafaza edilmesine, 8- İl Müdürlüğümüzce yapılan sözleşmenin bitimine 6 Ay kala 20.12.2017 tarihinde bankada vadeli hesapta dağıtılmamış promosyon tutarının bulunması halinde söz konusu tutarın 15.12.2017 tarihinde maaş bordrosunda ismi bulunan mevcut personele eşit bir şekilde dağıtılarak hesabın kapatılmasına,
4 / 89- Gelecek personel için ayrılmış bulunan ve vadeli hesapta tutulan meblağın 15.12.2017 tarihine
kadar İl Müdürlüğümüze tayinen gelen ancak geldiği yerden promosyon bedeli almadığı tespit edilen personele ödenmesinde yetersiz kalması durumunda mağduriyeti giderme sorumluluğunun komisyon üyelerinde olduğuna… OY BİRLİĞİ İLE KARAR VERİLMİŞTİR ” ifadelerine yer verilerek, promosyon ödemelerinin genel esasının öngörüldüğü ve sonradan göreve başlayacak personele nasıl promosyon ödeneceğine ilişkin usule muttali olunmaktadır . Başvuruda bulunan şikâyetçi, sözü edilen protokolün yürürlüğe girdiği tarih olan 15/ 06/ 2015’ten sonra ve yukarıda dile getirilen ayrı hesabın kapatılması gereken tarih olan 15/ 12/ 2017 tarihinden önce Çelebi İlçe Gıda, Tarım ve
Hayvancılık Müdürlüğünde göreve başlamıştır . Bu durum gereğince, şikayetçinin, ayrı hesapta muhafaza edilen bedelden şahsına isabet eden miktarı alması gerekirken ilgili idarelerin işlemleri sebebiyle promosyon talebi karşılanamamıştır . Dolayısıyla şikayetçi, kendisine promosyon ödemesi yapılmasını Kurumumuzdan talep etmiştir .
12. “ Promosyon ” olarak adlandırılan ve bankaların ilgili idarelerle yaptıkları protokoller çerçevesinde ödemesi yapılan söz konusu ek mali imkânlara yönelik yasal herhangi bir düzenleme bulunmamaktadır . Bankaların protokoller sayesinde elde ettikleri gelirlere karşılık olarak idarelere sağladığı bu imkânlar hakkında temel düzenleme, yukarıda ayrıntılarına değinilen 2007/ 21 sayılı
Başbakanlık Genelgesidir . Bu Genelge, yapılan değişiklikler sonrasında, tüm kamu kurum ve kuruluşlarının promosyon ödemeleri konusundaki asıl dayanağı olmuştur . Nitekim Kurumumuzun başvuruya ilişkin olarak Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığına hitaben yazmış olduğu bilgi-belge talep yazısına cevap olarak Bakanlığın göndermiş olduğu yazıda da, başvuruya konu protokolün söz konusu Genelgede belirtilen usul kapsamında hazırlandığına ilişkin bilgiler paylaşılmıştır . Ancak söz konusu cevabi yazıda, bu protokolün hazırlanması ve imzalanması sürecinin esas ve usullerini belirleyen herhangi bir iç düzenleyici işlemden bahsedilmemiştir . Bu hususlar bağlamında, değişiklikleriyle birlikte 2007/ 21 sayılı Başbakanlık Genelgesinin, başvuru kapsamında
Kurumumuzun yapacağı denetimin önemli bir parçası olacağı muhakkaktır .
13. 2709 sayılı Anayasanın 125 inci maddesinin yedinci fıkrası, “ İdare, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlüdür ” hükmünü amir olup idarenin, faaliyetlerinden doğabilecek zararlardan sorumlu olduğuna işaret etmektedir . Bu genel düzenleme doğrultusunda, idarenin, işlem ve eylemlerinde normatif hukuk kurallarına olduğu kadar hukukun genel ilkelerine de uygun hareket etmesi gerekmektedir . Kamu kurum ve kuruluşlarının personelleriyle olan ilişkisinde önemli bir yeri olan mali haklar bağlamında da, hukuka ve hakkaniyete riayet edilerek iyi yönetim ilkeleri çerçevesinde işlem ve eylemde bulunulması önem arz etmektedir .
14. Promosyon ödemeleri, Danıştay 12. Dairesinin 23/ 12/ 2015 tarihli ve 2012/ 6891 E ., 2015/ 7140 K.
sayılı kararında ve Sayıştay Temyiz Kurulunun 03/ 05/ 2011 tarihli ve 2011/ 33156 sayılı kararında belirtildiği gibi “ kamu geliri ” olarak kabul edilmemektedir . Nitekim 2007/ 21 sayılı Başbakanlık
Genelgesinin 4 üncü maddesinde 2010/ 17 sayılı Başbakanlık Genelgesiyle yapılan değişiklik de, benzer bir yaklaşımın ürünüdür . Bankadan verilen promosyonun tamamının personele dağıtılacağını öngören bu değişiklik, söz konusu ek mali imkân üzerinde ilgili idarelerin tasarrufta bulunamayacağını belirterek promosyon bedelinin personelin aylık ve ücretinin doğal sonucu olduğunu kanıtlamaktadır .
15. Başvuruya konu olayda, akdedilen protokol yürürlükte iken Çelebi İlçe Gıda, Tarım ve
5 / 8Hayvancılık Müdürlüğünde çalışmaya başlayan şikayetçinin promosyon ödemesinden
faydalanamaması durumu söz konusudur . Şikayetçi, protokol kapsamında sonradan gelen personel için ayrılmış meblağdan yararlanabilecekken, ilgili İl ve İlçe Müdürlüğünün koordinasyon eksikliğinden dolayı promosyon imkanından mahrum kalmıştır . Yukarıda dile getirilen İhale Sonuç
Kararında yer verilen tespitler ve buna bağlı protokol hükümleri de, bir önceki görev yerinde promosyon bedeli almamış olan şikayetçinin, ayrı bir hesapta bekletilen ve ilerleyen süreçte diğer personele dağıtılan tutardan yararlanabileceğini ortaya koymaktadır . Zira şikâyetçi, protokolün yürürlük tarihi olan 15/ 06/ 2015’ten sonra İlçe Müdürlüğünde göreve başlamış ve anılan hesabın kapatıldığı tarihte söz konusu idarede vazifesine devam etmiştir . Bununla birlikte, şikâyetçinin talebinin hâlihazırda karşılanmadığı da görülmektedir .
16. Oysaki idarenin tüm işlemlerinde kanun önünde eşitlik ilkesini gözetmesi ve buna göre hareket etmesi gerekmektedir . Anayasanın 10 uncu maddesinin beşinci fıkrasındaki amir hüküm, bu hususta devlet organlarını ve idari makamları bağlayıcı şekilde kaleme alınmıştır . Ancak İl ve İlçe
Müdürlüğü tarafından şikayetçiye promosyon ödenmemesi, aynı konumdaki personelin farklı uygulamalara tabi tutulmasına sebep olmuştur . Nitekim protokol yürürlüğe girdiğinde ilgili idarede çalışan personel promosyon ödemesinden yararlanabilirken, maaşını söz konusu Bankadan alarak promosyon ödemesine hak kazanması gereken şikayetçi bu imkandan faydalanamamaktadır . Eşitlik ilkesine aykırı olan bu uygulama, çalışma barışına zarar verme ihtimalini de içinde barındırmaktadır .
17. Ayrıca maaşını söz konusu Bankadan alan şikayetçinin, uzun bir süre bu ek mali imkandan yararlanamaması, Bankanın promosyon olarak ödemesi icap eden bedeller üzerinde serbestçe tasarrufta bulunabilmesi sonucunu doğurmaktadır . Bu durum, tasarruf hakkının maaş alanın uhdesinde olduğu promosyon bedeli bakımından, Başbakanlık Genelgesine aykırılık oluşturmaktadır .
18. Bu kapsamda, idarenin kendi işlemi sonrasında oluşan bu hak kaybını telafi edici çalışmaları ivedilikle yapması hukuk ve hakkaniyetin icabıdır . Dolayısıyla İl ve İlçe Müdürlüğünün işlemleri suretiyle, ayrı hesapta tutulan bedellerin diğer personele dağıtılmasının, üçüncü kişi konumundaki şikayetçiyi promosyon imkanından mahrum ettiği ve böylece onun zararına yol açtığı tespitiyle, şikayetçinin çalıştığı süreyle orantılı olarak alamadığı promosyon bedelinin tarafına verilmesi gerekmektedir . Zaten Bakanlığın Kurumumuza ilettiği yazı ve eklerinde de, başvuruya konu mağduriyetin giderilmesi gerekliliği idare tarafından dile getirilmiştir .
19. Bununla birlikte, promosyon ödemelerine ilişkin protokollerin, Gıda, Tarım ve Hayvancılık
Bakanlığı bünyesinde merkez ve taşra teşkilatını kapsayacak şekilde tek elden yapılmadığı hususu, Kurumumuza iletilen resmi yazıdan tespit edilmiştir . Her bir merkez veya taşra teşkilatı biriminin, kendi düzenini dikkate alarak, bankalarla protokol akdetmesi idarenin işleyişindeki hususlar göz önüne alındığında makul görülmektedir . Ancak Başbakanlık Genelgesi haricinde herhangi bir iç düzenleyici işleme gerek duyulmaksızın iş ve işlemlerde bulunulması, aynı idari teşkilatın içerisinde yeknesaklığı bozucu ve farklı uygulamaların önünü açıcı sonuçlar doğurabilecektir . Bu durum, promosyon ödemelerine ilişkin personel arasında eşitsizliği doğurabilecek ve çalışma barışını olumsuz yönde etkileyebilecektir . Bu sebeplerle, promosyon ödemelerine yönelik protokollerin akdedilmesi sırasında uyulması gereken usul ve esasların, Başbakanlık Genelgesine uygun olarak
Bakanlık bünyesinde tesis edilecek bir iç düzenleyici işlem ile belirlenmesi, anılan olumsuzlukları
6 / 8bertaraf etmeye yardımcı olacaktır .
20. Yukarıdan beri anlatılan hususlar, şikâyetçinin iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; şikâyetçinin banka promosyonu ödenmesi talebinin idarece yerine getirilmemesinde hukuka ve hakkaniyete uygunluk tespit edilememiştir .
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden 21. İyi yönetim ilkelerine, 28/ 03/ 2013 tarihli ve 28601 sayılı mükerrer Resmi Gazetede yayımlanan
Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri ” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; 21.1. Söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmeler neticesinde; ilgili idare tarafından, şikâyetçinin dilekçesi hakkında süresi içerisinde, gerekçeli bir şekilde işlem tesis edildiği; böylece
“kararların gerekçeli olması, makul sürede karar verme ve kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi ” ilkelerine riayet edildiği tespit edilmiştir . Ancak ilgili idarede çalışmakta olan personelin promosyon ödemesinden yararlandırılıp, protokol tarihinden sonra göreve başlayan personelin yararlandırılmaması bakımından, idarenin “haklı beklentiye uygunluk ” ilkesine uygun davranmadığı değerlendirilmiş olup bundan böyle söz konusu ilkeye uygun davranılması önerilmektedir .
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT
22. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Kırıkkale İdare
Mahkemelerinde yargı yolu açıktır .
VII. KARAR
Şikâyetçinin iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat, yargı kararları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; şikâyetçinin banka promosyonu ödenmesi talebinin idarece yerine getirilmemesinde hukuka ve hakkaniyete uygunluk tespit edilememiş olup
BAŞVURUNUN KABULÜNE;
Mağduriyetin giderilmesi için; protokol tarihinden sonra Çelebi İlçe Gıda, Tarım ve Hayvancılık
Müdürlüğünde göreve başlayan şikayetçiye, göreve başladığı tarih ile söz konusu protokolün geçerli olduğu son tarih olan 01/ 06/ 2018 tarihi arasında hesaplanacak promosyon tutarının makul sürede ödenmesi için yeni işlem tesisi hususunda, KIRIKKALE İL GIDA, TARIM ve HAYVANCILIK MÜDÜRLÜĞÜ ile ÇELEBİ İLÇE GIDA, TARIM ve HAYVANCILIK MÜDÜRLÜĞÜNE TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
7 / 8Ayrıca Başbakanlık Genelgesi haricinde herhangi bir iç düzenleyici işleme gerek duyulmaksızın iş ve
işlemlerde bulunulmasının aynı idari teşkilatın içerisinde yeknesaklığı bozucu ve farklı uygulamaların önünü açıcı sonuçlar doğurabilmesi sebebiyle promosyon ödemelerine yönelik protokollerin akdedilmesi sırasında uyulması gereken usul ve esasların, Başbakanlık Genelgesine uygun olarak Bakanlık bünyesinde tesis edilecek bir iç düzenleyici işlem ile belirlenmesi hususunda, GIDA, TARIM ve HAYVANCILIK BAKANLIĞINA TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, Gıda, Tarım ve Hayvancılık
Bakanlığı, Kırıkkale İl Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü ile Çelebi İlçe Gıda, Tarım ve
Hayvancılık Müdürlüğü tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemlerin otuz gün içinde
Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna, Kararın ŞİKÂYETÇİYE, GIDA, TARIM ve HAYVANCILIK BAKANLIĞINA, KIRIKKALE
İL GIDA, TARIM ve HAYVANCILIK MÜDÜRLÜĞÜ ile ÇELEBİ İLÇE GIDA, TARIM ve
HAYVANCILIK MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine;
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi .
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi