Psikologların ders niteliğinde iyileştirme görevi kapsamında ek ders ücreti alabilmesi için hangi şartlar gereklidir (KDK)

T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU

(OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2023/10619-S.23.16971

BAŞVURU NO : 2023/4692

KARAR TARİHİ : 24/08/2023

RET KARARI

BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ :

BAŞVURUYA KONU İDARE : ADALET BAKANLIĞI

BAŞVURUNUN KONUSU : Adalet Bakanlığında çalışan psikologlara “ders niteliğinde iyileştirme görevi” kapsamında ek ders ücreti verilmesi talebi.

BAŞVURU TARİHİ : 04/04/2023

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Psikologlar Derneği, Kurumumuza yapmış olduğu başvurusunda; Adalet Bakanlığında çalışan psikologlara “ders niteliğinde iyileştirme görevi” kapsamında ek ders ücreti verilmesini talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Başvuruya konu iddialar hakkında Adalet Bakanlığının 20.07.2023 tarih ve sayılı cevabi yazısı ve eklerinde özetle; 2.1. 139/1 sayılı Kurumlarda Ders ve Ek Ders Ücretleri Konulu Genelgede “Kurumlarda Ders ve Ek Ders

Saatlerine İlişkin Kararın Kapsamı; (1) Ders ve ek ders ücretinden; a. Kurumda görev yapan eğitim uzmanı ve öğretmen, b. Fiilen derse girmeleri kaydıyla, kurumda açılan kurslarda eğitici veya öğretici olarak görevlendirilen kurum personeli yararlanacaktır. Adalet Bakanlığı Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin

Kararın ikinci fıkrasının (ç) bendinde; “İş ve meslek, sınavlara hazırlık, beden eğitimi ve spor kursu gibi hükümlü ve tutukluların eğitim, öğretim ve iyileştirilmesinde etkili olabilecek kurslarda Millî Eğitim

Bakanlığı mevzuatı uyarınca görevlendirilen kurum personeline fiilen derse girmeleri kaydıyla akşam ve hafta sonu çalışmaları dahil olmak üzere haftada (24) saate kadar ek ders görevi verilebilir. Anılan hükümde bahsi geçen “(24) saat” azami süreyi ifade etmekte olup, bu tür görevlendirmelerin en fazla (10)

saatlik kısmı hafta içi gündüz mesai saatleri içerisinde yerine getirilebilir.” ifadelerine yer verildiği ve bu hükümler doğrultusunda işlem tesis edildiği,

2.2. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunun “Ders ve Konferans Ücretleri” başlıklı 176 ncı maddesinde yer alan “Bu kanunun 89. maddesine göre kendilerine ders görevi verilenlere, ders saati başına gündüz öğretimi için 140, örgün ve yaygın eğitim kurumlarında yarıyıl ve yaz tatillerinde, cumartesi ve pazar günleri ile saat 18.00’den sonra başlayan öğretim faaliyetleri için 150 gösterge rakamının bu Kanuna göre belirlenen aylık katsayısı ile çarpımından oluşan miktar üzerinden ek ders ücreti ödenir. Bu ücretler, özel eğitime muhtaç öğrencilerin eğitim ve öğretin gördüğü kurumlarda görevli öğretmen ve yöneticiler ile bu öğrencilere yönelik olarak açılan özel sınıf öğretmenlerine ve cezaevlerinde görevli öğretmenlere %25, Milli Eğitim Bakanlığı Örgün ve Yaygın Eğitimi Destekleme ve Yetiştirme Kursları Yönergesi kapsamında görev alan yönetici ve öğretmenlere %100 fazlasıyla ödenir.” hükümlere göre öğretmen kadrosunda görev yapan personele ek ders karşılığı ücret ödendiği, Genel Müdürlük bünyesinde öğretmen unvanı haricinde görev yapan personele “ek ders karşılığı” veya “ders niteliğinde iyileştirme görevi” adı altında herhangi bir ücret ödenmediği, 2.3. Psikolog unvanında görev yapan personele ek ders karşılığı ücret ödenebilmesi için 657 sayılı Kanunda düzenleme yapılması gerektiği, 2.4. Diğer taraftan, Halk Eğitim Merkezi aracılığıyla hükümlü ve tutuklulara yönelik iyileştirme kapsamında açılabilecek kurs için görevlendirilecek olan personelin; öncelikli olarak nitelikli ve uygun belgelere sahip olması, belgelerin vizelerinin yapılması, eğitim birimi tarafından eğitim kurulu kararının alınması, açılacak kursun personelin asli görev alanı dışında olması ve görevini aksatmaması kaydı ile

Adalet Bakanlığı Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Kararın 9 uncu maddesinde belirtildiği üzere akşam ve hafta sonu çalışmaları dahil olmak üzere haftada 24 saate kadar ek ders görevi verilebileceği; ancak bu tür görevlendirmelerin en fazla 10 saatlik kısmının hafta içi gündüz mesai saatleri içerisinde yerine getirebileceği bildirildiği, açılacak kurs için fiilen derse girilmesi halinde kurumca ek ders ücretinin ödenebileceğinin değerlendirildiği, 2.5. Adalet Bakanlığı Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Bakanlar Kurulu Kararının 10 uncu maddesi uyarınca fiilen görev yapılması halinde Adalet Bakanlığı Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Bakanlar

Kurulu Kararının 9 uncu maddesinin (ç) bendi gereğince ek ders ücreti verildiği, 2.6. 23.06.2007 tarihli ve 26561 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe konulan 2007/12226 sayılı

Adalet Bakanlığı Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Kararın 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (i)

bendinde, meslek elemanının tanımının yapıldığı ve psikolog ile sosyal çalışmacının meslek elemanı olduğunun belirtildiği, aynı Kararın 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde, ek ders görevi alacak kişiler arasında meslek elamanının da sayıldığı, 2.7. Ek ders görevinin ne olduğu ise anılan Kararın 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde; “Kurumda ders görevi verilen kadrolu eğitim uzmanı ve öğretmenlerin aylık karşılığı ders görevi dışında okuttukları dersler ile bu Karar uyarınca görevlendirilenlerden aylık karşılığı ders görevi bulunmayanların okuttukları her türlü dersleri,” şeklinde tanımlandığı, 2.8. Öte yandan; 2007/12226 sayılı Kararın “Ek ders birim ücreti ve görevin fiilen yapılması” başlıklı 13 üncü maddesinin ikinci fıkrasında bu Karar kapsamındaki personele ek ders ücreti ödenebilmesi için ek ders görevinin fiilen yapılmış olmasının şart olduğunun belirtildiği, 2.9. Bu kapsamda, 2007/12226 sayılı Kararın 13 üncü maddesi gereğince fiilen derse girmeleri şartıyla psikologların ek ders ücreti almalarında bir sakınca bulunmadığının değerlendirildiği, 2.10. Bakanlık bünyesinde, eğitim ve öğretim hizmetleri sınıfı dışında olup kurumda açılan kurslar için sertifikaya sahip olan ve fiilen derse girmeleri kaydıyla, eğitici veya öğretici olarak görevlendirilen tüm kurum personelinin ek ders ücretinden faydalanabildiği, ifade edilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının; 3.1. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye

Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” 3.2. “Kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler” başlıklı 128 inci maddesinin ikinci fıkrasında; “Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir. (Ek cümle: 7/5/2010-5982/12 md.) Ancak, malî ve sosyal haklara ilişkin toplu sözleşme hükümleri saklıdır.” 4. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı

5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü

eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” 5. 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun; 5.1. “Ders görevi” başlıklı 89 uncu maddesinde; “Her derecedeki eğitim ve öğretim kurumları ile Üniversite ve Akademi (Askeri Akademiler dahil), okul, kurs veya yaygın eğitim yapan kurumlarda ve benzeri kuruluşlarda öğretmen veya öğretim üyesi bulunmaması halinde öğretmenlere, öğretim üyelerine veya diğer memurlara veyahut açıktan atanacaklara ücret ile ek ders görevi verilebilir.

Ücretle okutulacak ders saatlerinin sayısı, ders görevi alacakların nitelikleri ve diğer hususlar

Cumhurbaşkanı kararı ile tespit olunur.” 5.2. “Ders ve konferans ücretleri” başlıklı 176 ncı maddesinde; “(Değişik birinci fıkra: 21/3/2006 – 5473/3 md.) Bu Kanunun 89 uncu maddesine göre kendilerine ders görevi verilenlere, ders saati başına gündüz öğretimi için 140, örgün ve yaygın eğitim kurumlarında yarıyıl ve yaz tatillerinde, cumartesi ve pazar günleri ile saat 18.00’den sonra başlayan öğretim faaliyetleri için 150 gösterge rakamının bu Kanuna göre belirlenen aylık katsayısı ile çarpımından oluşan miktar üzerinden ek ders ücreti ödenir.

(Değişik ikinci fıkra: 27/3/2015 – 6639/9 md.) Bu ücretler, özel eğitime muhtaç öğrencilerin eğitim ve öğretim gördüğü kurumlarda görevli öğretmen ve yöneticiler ile bu öğrencilere yönelik olarak açılan özel sınıf öğretmenlerine ve cezaevlerinde görevli öğretmenlere %25, Millî Eğitim Bakanlığı Örgün ve Yaygın

Eğitimi Destekleme ve Yetiştirme Kursları Yönergesi kapsamında görev alan yönetici ve öğretmenlere

%100 fazlasıyla ödenir…” 6. 23/06/2007 tarihli ve 26561 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe konulan 2007/12226 sayılı Adalet Bakanlığı Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Kararın; 6.1. “Amaç” başlıklı 1 inci maddesinde; “(1) Bu Kararın amacı; Adalet Bakanlığının merkez ve taşra teşkilatı bünyesinde düzenlenen hizmet içi eğitim faaliyetleri ile Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğüne tahsis edilen kadrolarda görev yapan yönetici, öğretmen, kadrolu eğitim uzmanı ve diğer görevlilerin aylık ve ek ders ücreti karşılığında okutacakları ve okutmuş sayılacakları haftalık ders saatlerinin sayısını, ders görevi alacakların niteliklerini ve diğer hususlara ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.” 6.2. “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesinde; “(1) Bu Karar; Adalet Bakanlığının merkez ve taşra teşkilatı bünyesinde düzenlenen hizmet içi eğitim faaliyetleri ile Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğünde uygulanan eğitim, öğretim, denetim, gözetim ve iyileştirme faaliyetlerini kapsar.”

6.3. “Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesinde; “(1) Bu Kararda geçen; a) Aylık karşılığı ders görevi: Kurumda ders görevi verilen kadrolu eğitim uzmanı ve öğretmenlerin aylık karşılığında okutmak zorunda oldukları ders saatlerini, …

“ç) Ders niteliğinde iyileştirme görevi: Ceza ve infaz kurumlarında görev yapan yönetici, rapor hazırlama yetkisi verilen personel, eğitim sertifikalı kurum personeli ve meslek elemanlarının yönetim, eğitim, öğretim, psiko-sosyal çalışmalar, rehberlik, denetim ve gözetim gibi etkinlikleri ile benzeri hizmetleri karşılığı verilen haftalık ücretli ek ders saatlerini, …

e) Eğitim sertifikalı kurum personeli: Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü tarafından düzenlenen eğitim semineri sonucunda başarılı olarak sertifika almaya hak kazanan ve kurumda bulunan hükümlü ve tutuklulara yönelik olarak uygulanan psikolojik müdahale programları ile iyileştirme, eğitim ve öğretim çalışmalarında kurum müdürü tarafından görevlendirilen kurum personelini, f) Ek ders görevi: Kurumda ders görevi verilen kadrolu eğitim uzmanı ve öğretmenlerin aylık karşılığı ders görevi dışında okuttukları dersler ile bu Karar uyarınca görevlendirilenlerden aylık karşılığı ders görevi bulunmayanların okuttukları her türlü dersleri, …

ğ) İyileştirme faaliyetleri: Kurumda uygulanan rehabilitasyon programları, danışma, rehberlik ve mesleğin icrası için yürütülen her türlü proje ve faaliyetler ile suçtan zarar gören, şüpheli, sanık, hükümlü ve tutukluların doğru seçim yapmalarını, topluma uyum sağlamalarını ve etkili problem çözmelerini sağlamak için yapılan yardım ve yol gösterme hizmetlerini, çevre koşullarından doğan maddi, manevi ve sosyal ihtiyaçların giderilmesini, sosyal sorunların önlenmesini ve çözümlenmesini amaçlayan sistemli ve programlı hizmetleri, …

i) Meslek elemanı: Kurumda kadrolu olan veya diğer kurumlardan görevlendirilen psikolojik danışman ve rehberlik uzmanı, uzman tabip, tabip, diş tabibi, psikolog, sosyolog, eğitim rehberi, çocuk gelişimcisi, pedagog, çocuk eğitimcisi, sosyal çalışmacı ve sağlık memurunu, …

ifade eder.” 6.4. “Ek ders görevi alacak kişiler” başlıklı 7 nci maddesinde; “(1) Kurumda; a) Bakanlık merkez teşkilatında ve kurumda görevli yönetici, kadrolu eğitim uzmanı, öğretmen, meslek elemanı, rapor hazırlama yetkisi verilen personel ile eğitim sertifikalı kurum personeli, b) İş ve meslek, sınavlara hazırlık, beden eğitimi ve spor kursları gibi hükümlü ve tutukluların eğitim, öğretim ve iyileştirilmelerinde etkili olabilecek kurslarda Millî Eğitim Bakanlığı mevzuatı uyarınca görevlendirilen kurum personeli, c) Yükseköğretim kurumlarında görevli öğretim elemanları, ç) Resmî görevi bulunmayanlardan veya resmî kurumlardan görevlendirilecek eğitici ve öğreticiler ile meslek elemanları, d) Millî Eğitim Bakanlığına bağlı örgün ve yaygın eğitim kurumları öğretmenleri, e) Fakülte veya yüksekokul mezunu Diyanet İşleri Başkanlığı personeli, f) Hükümlü ve tutukluların eğitim, öğretim ve iyileştirilmesinde etkili olabilecek kurslarda Millî Eğitim

Bakanlığı mevzuatı uyarınca görevlendirilecek eğitici ve öğreticiler, ek ders görevi alabilir…” 6.5. “Kurum dışından görevlendirilecek kişilerin ek ders görevi saatleri” başlıklı 9 uncu maddesinde; “…

(2) Kurumda okuma yazma, yetişkin ikinci kademe eğitimi başarı, açık öğretim programları sınavlarına ve

Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezi tarafından yapılan sınavlara hazırlık, iş ve meslek eğitimi, beden eğitimi ve spor, halk oyunları, müzik, resim-iş vb. kursları ile iyileştirme faaliyetlerini uygulamak üzere; …

ç) İş ve meslek, sınavlara hazırlık, beden eğitimi ve spor kursu gibi hükümlü ve tutukluların eğitim, öğretim ve iyileştirilmesinde etkili olabilecek kurslarda Millî Eğitim Bakanlığı mevzuatı uyarınca görevlendirilen kurum personeline fiilen derse girmeleri kaydıyla akşam ve hafta sonu çalışmaları dahil olmak üzere haftada (24) saate kadar, d) İyileştirme faaliyetlerini gerçekleştirmek üzere, resmî görevi bulunmayanlardan görevlendirilecek meslek elemanlarına fiilen görev yaptıkları süre ile sınırlı olmak üzere, haftada (24) saate kadar, ek ders görevi verilebilir.” 6.6. “Ders niteliğinde iyileştirme görevi” başlıklı 10 uncu maddesinde; “(1) Kurumda fiilen görev yapan yönetici, rapor hazırlama yetkisi verilen personel, eğitim sertifikalı kurum personeli ve meslek elemanlarının kurumdaki her türlü eğitim-öğretim, denetim ve gözetim faaliyetleri, yönetim, iyileştirme çalışmaları, danışma, rehberlik ve rehabilitasyon hizmetleri gibi görevlerinden; a) Kurumda fiilen görev yapan yönetici ve meslek elemanlarının haftada (15) saati, b) Kurumda fiilen görev yapmak üzere Bakanlık veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarından aynı amaçla geçici görevle görevlendirilen meslek elemanlarının, fiilen görev yaptıkları süre ile sınırlı olmak üzere, haftada (15) saati, c) Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğünün merkez teşkilatında aynı amaçla görevlendirilen kadrolu meslek elemanlarının, haftada (15) saati, ç) Rapor hazırlama yetkisi verilen personel ile eğitim sertifikalı kurum personelinin haftada (10) saati, ders niteliğinde iyileştirme görevi sayılır ve fiilen görev yapma karşılığında ek ders ücreti ödenir.” 6.7. “Ders görevinin yapılmış sayılacağı hâller” başlıklı 11 inci maddesinde; “(1) Bu Karar kapsamında yer alan eğitim uzmanı ve öğretmenler ile bu Kararın 10 uncu maddesinde sayılanlardan hizmet içi eğitim faaliyetleri nedeniyle Kurum veya il dışında geçici olarak görevlendirilenler; bu görevleri süresince, aylık karşılığı ders, ders niteliğinde iyileştirme görevi ile görevlendirildikleri tarihte kendilerine verilmiş ek ders görevleri var ise, bu görevlerini yapmış sayılırlar ve buna ilişkin ek ders ücretleri görev yaptıkları birimler tarafından ödenir.” 6.8. “Ek ders birim ücreti ve görevin fiilen yapılması” başlıklı 13 üncü maddesinde; “(1) Bu Karar kapsamında kendilerine ek ders görevi verilenler ile verilmiş sayılanlara, 657 sayılı Devlet

Memurları Kanununun 176 ncı maddesi uyarınca ek ders ücreti ödenir.

(2) Bu Karar kapsamındaki personele ek ders ücreti ödenebilmesi için, ek ders görevinin fiilen yapılmış olması, ek ders görevinden sayılan veya ek ders görevinin yapılmış sayılacağı hâller bakımından ise bu

Kararda belirlenen koşulların oluşması şarttır…” düzenlemeleri yer almaktadır.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

7. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi yönünde hazırlanan öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. Psikologlar Derneği; Adalet Bakanlığında çalışan psikologlara “ders niteliğinde iyileştirme görevi” kapsamında ek ders ücreti verilmesini talep etmektedir.

9. 657 sayılı Kanunun “ders görevi”ne ilişkin 89 uncu maddesinde, ücret ile kimlere ek ders görevi verilebileceği; “ders ve konferans ücretleri”ne ilişkin 176 ncı maddesinde ise, 89 uncu maddeye göre kendilerine ders görevi verilenlere, ne miktar üzerinden ek ders ücreti ödeneceği düzenlenmiştir.

10. Söz konusu Kanun hükmü kapsamında, Adalet Bakanlığının merkez ve taşra teşkilatı bünyesinde düzenlenen hizmet içi eğitim faaliyetleri ile Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğüne tahsis edilen kadrolarda görev yapan yönetici, öğretmen, kadrolu eğitim uzmanı ve diğer görevlilerin aylık ve ek ders ücreti karşılığında okutacakları ve okutmuş sayılacakları haftalık ders saatlerinin sayısını, ders görevi alacakların niteliklerini ve diğer hususlara ilişkin usul ve esasları düzenlemek amacıyla 2007/12226 sayılı

Adalet Bakanlığı Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Karar 23.06.2007 tarihli ve 26561 sayılı Resmî

Gazetede yayımlanarak yürürlüğe konulmuştur.

11. Anılan Kararın 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (i) bendinde, meslek elemanının tanımının yapıldığı ve psikolog ile sosyal çalışmacının meslek elemanı olduğunun belirtildiği, aynı Kararın 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde, ek ders görevi alacak kişiler arasında meslek elamanının da sayıldığı; ek ders görevinin ne olduğu ise anılan Kararın 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde; “Kurumda ders görevi verilen kadrolu eğitim uzmanı ve öğretmenlerin aylık karşılığı ders görevi dışında okuttukları dersler ile bu Karar uyarınca görevlendirilenlerden aylık karşılığı ders görevi bulunmayanların okuttukları her türlü dersleri” şeklinde tanımlandığı görülmektedir.

12. Kararda, ders ve ek ders ücretinden; kurumda görev yapan eğitim uzmanı ve öğretmen ile fiilen derse girmeleri kaydıyla, kurumda açılan kurslarda eğitici veya öğretici olarak görevlendirilen kurum personelinin yararlanacağı öngörülmüştür. Kararda ayrıca iş ve meslek, sınavlara hazırlık, beden eğitimi ve spor kursu gibi hükümlü ve tutukluların eğitim, öğretim ve iyileştirilmesinde etkili olabilecek kurslarda Millî Eğitim Bakanlığı mevzuatı uyarınca görevlendirilen kurum personeline fiilen derse girmeleri kaydıyla ek ders görevi verilebileceği düzenlenmiş olup; İdarece, bu hükümler doğrultusunda işlem tesis edildiği belirtilmiştir.

13. 2007/12226 sayılı Kararın “Ek ders birim ücreti ve görevin fiilen yapılması” başlıklı 13 üncü maddesinin ikinci fıkrasından; bu Karar kapsamındaki personele ek ders ücreti ödenebilmesi için ek ders görevinin fiilen yapılmış olmasının şart olduğu anlaşılmaktadır.

14. İdare tarafından başvuru konusuna ilişkin yapılan açıklamada; 2007/12226 sayılı Kararın 13 üncü maddesi gereğince fiilen derse girmeleri şartıyla psikologların ek ders ücreti aldıkları, Bakanlık bünyesinde eğitim ve öğretim hizmetleri sınıfı dışında olup kurumda açılan kurslar için sertifikaya sahip olan ve fiilen derse girmeleri kaydıyla, eğitici veya öğretici olarak görevlendirilen tüm kurum personelinin ek ders ücretinden faydalanabildiği ifade edilmiştir. Diğer taraftan, Halk Eğitim Merkezi aracılığıyla hükümlü ve tutuklulara yönelik iyileştirme kapsamında açılabilecek kurs için görevlendirilecek olan personelin; öncelikli olarak nitelikli ve uygun belgelere sahip olması, belgelerin vizelerinin yapılması, eğitim birimi tarafından eğitim kurulu kararının alınması, açılacak kursun personelin asli görev alanı dışında olması ve görevini aksatmaması kaydı ile Adalet Bakanlığı Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Kararın 9 uncu maddesinde belirtildiği üzere ek ders görevi verilebileceği, açılacak kurs için fiilen derse girilmesi halinde kurumca ek ders ücretinin ödenebileceği açıklamasında bulunulmuştur.

15. Bilindiği üzere, Anayasamızın 128 inci maddesinin ikinci fıkrasında, “Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve

diğer özlük işleri kanunla düzenlenir. Ancak, malî ve sosyal haklara ilişkin toplu sözleşme hükümleri saklıdır.” hükmü ile memurların mali ve sosyal haklarının kanunla veya toplu sözleşme ile düzenlenmesi öngörülmüştür. Bu çerçevede, Devlet memurlarının hukuki durumlarının, hak ve yükümlülüklerinin başta 657 sayılı Devlet Memurları Kanunun ve diğer özel kanunlar ile bu kanunlara uygun olarak uygulanacak usul ve esasların belirlenmesi ‘Statü Hukuku’nun gereği olup, söz konusu hükümler çerçevesinde idarelerin de bağlı yetki içerisinde bulunduğu görülmektedir.

16. Bu kapsamda 657 sayılı Kanunun “ders görevi”ne ilişkin 89 uncu maddesinde, ücret ile kimlere ek ders görevi verilebileceği; “ders ve konferans ücretleri”ne ilişkin 176 ncı maddesinde ise, 89 uncu maddeye göre kendilerine ders görevi verilenlere, ne miktar üzerinden ek ders ücreti ödeneceği düzenlenmiştir.

17. Anılan hükümler doğrultusunda yayınlanan Adalet Bakanlığı Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin

Bakanlar Kurulu Kararının 10 uncu maddesi uyarınca da fiilen görev yapılması halinde, Kararın 9 uncu maddesinin (ç) bendi gereğince ek ders ücreti verildiği görülmekte olup; İdarenin işleminde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı değerlendirilmektedir.

18. Yukarıda anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Psikolog unvanında görev yapan personele anılan düzenlemeler uyarınca fiilen görev yapılması halinde ek ders ücreti verildiği görülmekte olup; İdarenin uygulamasında hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı kanaat ve sonucuna varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 19. İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiştir. Söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmeler neticesinde; başvurunun inceleme ve araştırması kapsamında Kurumumuzca istenilen bilgi ve belgelerin idare tarafından süresi içerisinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, böylece

“kararların gerekçeli olması ve makul sürede karar verme” ilkelerine uygun davranıldığı; idarenin, başvurucuya verdiği cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini de göstermediği, bu nedenle

“karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup; idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

20. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup; Ankara İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Yukarıda açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın başvurana ve Adalet Bakanlığına tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi