ÖZET: Başvuran, Iğdır İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğünde çalışmakta olup, kalp rahatsızlığı bulunan çocuğunun tedavisinin Iğdır’da mümkün olmaması nedeniyle Kırşehir İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğüne tayin talebinde bulunmuştur. Ancak, başvuranın talebi, Iğdır’daki personel ihtiyacı ve Kırşehir’deki kadro durumu gerekçe gösterilerek reddedilmiştir. İlgili mevzuat gereği, sağlık mazeretine dayalı yer değiştirme talebinin, eğitim ve araştırma hastanesinden alınacak sağlık kurulu raporu ile belgelendirilmesi gerektiği belirtilmiştir.

Başvuran, çocuğunun sağlık durumu ile ilgili olarak yalnızca kontrol muayenesi öngören raporlar sunmuş, ancak tedavi gereksinimini destekleyen bir sağlık kurulu raporu ibraz etmemiştir. Bu durum, başvuranın tayin talebinin reddedilmesinde etkili olmuştur. İdare, kamu hizmetinin gereklilikleri ve personel ihtiyacını dikkate alarak, başvuranın talebini uygun değerlendirmemiştir. Sonuç olarak, başvurunun reddedilmesi, kamu yararı ve hizmet gereklerine dayandığı için hukuka uygun bulunmuştur.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2020/43171-S.20.48058

BAŞVURU NO : 2020/4807

KARAR TARİHİ : 15/06/2020

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : AFET VE ACİL DURUM YÖNETİMİ BAŞKANLIĞI

BAŞVURUNUN KONUSU : Tayin talebi hk.

BAŞVURU TARİHİ : 12/03/2020

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran özetle; 2012 Eylül ayından bu yana Iğdır İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğünde

Arama ve Kurtarma Teknisyeni olarak görev yaptığını ve 8.yıla girdiği bu sene itibari ile 2 çocuğundan, küçük olanını, kalp rahatsızlığından dolayı ve Iğdır İlinde çocuk kardiyoloji bölümü olmadığı için en yakın il olarak 5 saatlik yoluculuk süresince Erzurum İline götürdüğünü, bakmakla yükümlü olduğu çocuğunun, Iğdır İlinde tedavisi mümkün olmadığı için ve hali hazırda bulunduğu ilin çocuğunun sağlığını tehlikeye düşürebileceğinden, Ankara ve Kayseri İllerine yakın ve boş kadrosu bulunan Kırşehir İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğüne tayin talebinde bulunduğunu ancak talebinin, “ Iğdır İlinde personel sayısının azlığından dolayı” reddedildiğini, bulunduğu ilde zorunlu hizmet süresini de tamamlamış olması sebebiyle tayininin yapılması talebi ile Kurumumuza başvuruda bulunmuştur.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Başvuruya konu iddialar hakkındaki bilgi ve belge talebimize istinaden İçişleri

Bakanlığı Afet ve Acil Durum Yönetim Başkanlığı tarafından Kurumumuza gönderilen 16/04/2020 tarih ve sayılı cevabi yazıda özetle; Başkanlığın afet ve acil durumlar ile ilgili sürdürülebilir kalkınmayı esas alan risk odaklı, etkin, etkili ve güvenilir hizmet sunan uluslararası düzeyde model alınabilecek yönlendirici ve koordinatör bir kurum olma vizyonuyla çalışmalarını büyük bir gayretle sürdürdüğü,

2.1 Bu çerçevede, Kurumun misyon ve vizyonunu gerçekleştirerek affet ve acil durumlarda

planlama, hazırlık, müdahale ve iyileştirme çalışmalarını ülke düzeyinde etkin bir şekilde yürütmek gibi hayati öneme sahip görevlerinin yanında, ülkemizin uluslararası alanda tanınırlığını artıran faaliyetleri ve insani yardım çalışmalarını başarılı bir şekilde yürütmesinin yeterli insan kaynağına sahip olunması ile mümkün olabileceğinin tartışılmaz bir gerçek olduğu,

2.2 Bu kapsamda afet yönetiminde başarının disiplinler arası çalışma gerektiren farklı uzmanlık

alanlarında çalışanlarla mümkün olabileceği esas alınarak hazırlanan 17/12/2009 tarihli ve

27435 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren “İl Afet ve Acil Durum

Müdürlükleri ile Sivil Savunma Arama ve Kurtarma Birlik Müdürlükleri Norm Kadro İlke ve

Standartlarına Dair Yönetmelik” ile her İl Müdürlüğünün nitelik, unvan ve sayı itibariyle norm kadrolarının belirlendiği,

2.3 Ancak merkez ve taşra teşkilatlarında kurumlar arası nakil, emeklilik, istifa ya da

memuriyetten çıkarma v.b nedenlerle yıllar itibariyle ayrılan personellerin yerine ihtiyaç duyulan sayıda kadro ve atama kontenjanı alınamadığından hali hazırda yürütülmekte olan çalışmaların olumsuz yönde etkilendiği, kısa ve uzun vadede atılması planlanan stratejik adımların atılmasının güçleştiği,

2.5 Yukarıda belirtilen açıklamalar çerçevesinde İl Müdürlüklerinin afet ve acil durumlara

ilişkin hizmetlerinde aksaklıklar yaşanmaması için naklen atama veya geçici görevlendirme talebinde bulunan personellerin bulunduğu ildeki norm kadro durumu ve hizmetine duyulan ihtiyacın da göz önünde bulundurularak değerlendirme yapıldığı,

2.6 Yapılan değerlendirme sonucunda Iğdır İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğünün 50 adet norm

kadrosunun 27 adetinin dolu, 23 adetinin boş olması ve 10 adet Arama Kurtarma Teknisyeni kadrosunun 4 adetinin dolu 6 adetinin boş olması, Kırşehir İl Afet ve Acil Durum

Müdürlüğünün ise 49 adet norm kadrosunun 40 adetinin dolu, 9 adetinin boş olması, 10 adet

Arama Kurtarma Teknisyeni kadrosunun ise 9 adetinin dolu 1 adetinin boş olması nedeniyle başvuranın tayin talebinin uygun değerlendirilmediğinin 24/01/2020 tarih ve sayılı yazı ile kendisine bildirildiği ve halen ilgilinin talebinin Başkanlıklarınca uygun görülmediği belirtilerek konuya ilişkin bilgi ve belgeler gönderilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği

Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler”, “Kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler” başlıklı 128 inci maddesinin ikinci fıkrasında; “Memurların ve diğer kamu görevlilerinin niteliklerinin, atanmalarının, görev ve yetkilerinin, haklarının ve yükümlülüklerinin, aylık ve ödeneklerinin ve diğer özlük işlerinin kanunla düzenlenir.”, 4. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun

Görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”, 5. 23/07/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Yer değiştirme suretiyle atanma” başlıklı 72 nci maddesinde; “Kurumlarda yer değiştirme suretiyle atanmalar; hizmetlerin gereklerine, özelliklerine, Türkiyenin ekonomik, sosyal, kültürel ve ulaşım şartları yönünden benzerlik ve yakınlık gösteren iller gruplandırılarak tespit edilen bölgeler arasında adil ve dengeli bir sistem içinde yapılır.

6. 25/06/1983 tarih ve 18088 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Devlet

Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişin Yönetmeliğin “Sağlık

Mazeretine Bağlı Yer Değişikliği” başlıklı 13 üncü maddesinde; “Memurun sağlık mazeretine dayanarak yer değiştirme talebinde bulunabilmesi için; kendisi, eşi, annesi, babası, bakmakla yükümlü olduğu çocukları ve yargı kararı ile vasi tayin edildiği kardeşinin hastalığının görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığı veya mevcut görev yerinin söz konusu kişilerin sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğini eğitim ve araştırma hastanesi veya üniversite hastanesinden alınacak sağlık kurulu raporu ile belgelendirmesi gerekir. Sağlık mazeretine dayalı olarak yapılacak yer değişikliğinde memur aynı hizmet bölgesi içinde başka bir hizmet alanına, bu şekilde mazeretin karşılanamaması halinde ise başka bir hizmet bölgesinde kurumca ihtiyaç duyulan ve mazeretinin karşılanabileceği bir hizmet alanına atanabilir.” düzenlemeleri bulunmaktadır.

IV. KAMUDENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE

ÖNERİSİ

7. Başvuranın iddiaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; idarece tesis edilmiş olan işlemde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilemediğinden, başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisine sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. Başvuran, 2 çocuğundan, küçük olanını, kalp rahatsızlığından dolayı ve Iğdır İlinde çocuk kardiyoloji bölümü olmadığı için en yakın il olarak 5 saatlik yoluculuk süresince Erzurum İline götürdüğünü, bakmakla yükümlü olduğu çocuğunun, Iğdır İlinde tedavisi mümkün olmadığı için ve hali hazırda bulunduğu ilin çocuğunun sağlığını tehlikeye düşürebileceğinden, Ankara ve Kayseri İllerine yakın ve boş kadrosu bulunan Kırşehir İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğüne tayin talebiyle Kurumumuza başvuruda bulunmuştur.

9. Başvuru konusu talebe ilişkin olarak ilgili idarece gönderilen ve yukarıda ayrıntılı olarak yer verilen cevabi yazıda ise özetle; Iğdır İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğünün 50 adet norm kadrosunun 27 adetinin dolu, 23 adetinin boş olması ve 10 adet Arama Kurtarma Teknisyeni kadrosunun 4 adetinin dolu 6 adetinin boş olması, Kırşehir İl Afet ve Acil Durum

Müdürlüğünün ise 49 adet norm kadrosunun 40 adetinin dolu, 9 adetinin boş olması, 10 adet

Arama Kurtarma Teknisyeni kadrosunun ise 9 adetinin dolu 1 adetinin boş olması nedeniyle başvuranın tayin talebinin uygun değerlendirilmediği bildirilmiştir.

10. 25/06/1983 tarih ve 18088 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Devlet

Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişin Yönetmeliğin “Sağlık Mazeretine

Bağlı Yer Değişikliği” başlıklı 13 üncü maddesinde; “Memurun sağlık mazeretine dayanarak yer değiştirme talebinde bulunabilmesi için; kendisi, eşi, annesi, babası, bakmakla yükümlü olduğu çocukları ve yargı kararı ile vasi tayin edildiği kardeşinin hastalığının görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığı veya mevcut görev yerinin söz konusu kişilerin sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğini eğitim ve araştırma hastanesi veya üniversite hastanesinden alınacak sağlık kurulu raporu ile belgelendirmesi gerektiği kurala bağlanmış olup başvuran tarafından dosyaya sunulan Sivas Numune Hastanesi Başhekimliğinin, 09/07/2018 tarihli

Ekokardiyografi Sonuç Raporunda; başvuranın çocuğuna 6 ay sonrası için kontrol muayenesi öngörüldüğü, akabinde Erzurum Bölge Eğitim ve Araştırma Hastanesi tarafından düzenlenen 01/02/2019 tarihli Ekokardiyografi Raporunda yine 6 ay sonrasına kontrol muayenesi öngörüldüğü, son olarak Erciyes Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi tarafından düzenlenen 16/08/2019 tarihli Pediatrik Ekokardiyografi Raporunun sonuç kısmında

1 yıl sonrasına kontrol muayenesi öngörüldüğü anlaşılmış olup bu raporlar dışında başvuran

tarafından, çocuğunun hastalığının görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığına veya mevcut görev yerinin çocuğunun sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğine dair eğitim ve araştırma hastanesi veya üniversite hastanesinden alınmış herhangi bir sağlık kurulu raporu sunulmamıştır.

11. Kişilerin aile birliği gibi “bir takım mazeretler çerçevesinde başka yere atanma konusunda talep hakları var ise de atamaya ilişkin mazeretlerini değerlendirip karara bağlayacak olan idarenin, kendi mevzuatı çerçevesinde, ifa edilen kamu hizmetinin gerekleri, insan kaynaklarının verimli kullanılması, teşkilat yapısının elverişliliği ve benzeri faktörleri dikkate alması kaçınılmazdır. Zira kamu hizmetinin sağlıklı ve kesintisiz bir şekilde yerine getirilmesi için gerekli tedbirleri almak, ilgili idarenin öncelikli görevi ve sorumluluğudur.” (Anayasa

Mahkemesinin 20/02/2014 tarihli ve 2012/606 başvuru numaralı Kararı)

12. Tüm bu açıklamalar bir bütün olarak değerlendirildiğinde; Başvuran tarafından, çocuğunun hastalığının görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığına veya mevcut görev yerinin çocuğunun sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğine dair eğitim ve araştırma hastanesi veya üniversite hastanesinden alınmış herhangi bir sağlık kurulu raporu sunulmadığı, diğer taraftan başvuranın Kırşehir İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğüne tayin talebinin, yine başvuranın, hali hazırda çalışmakta olduğu ildeki personel ihtiyacı ile Kırşehir İl Afet ve Acil Durum

Müdürlüğündeki kadroların dolu olması ve bu alanda ihtiyaç bulunmaması nedenleriyle reddedildiği hususları göz önünde bulundurulduğunda idarece tesis edilen işlemin kamu yararı ve hizmet gereklerine dayandığı dolayısıyla başvurunun reddedilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna ulaşılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 13. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar

Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikayet başvurusu kapsamında, idarenin, karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

14. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre, kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Erzurum İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE, Bu Ret Kararının, BAŞVURANA VE AFET VE ACİL DURUM YÖNETİM

BAŞKANLIĞINA tebliğ edilmesine

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

e-imzalıdır

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi