ÖZET: Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın sağlık mazeretine dayalı olarak İstanbul’a tayin talebinin reddinin hukuka uygun olduğunu tespit etmiştir. Yapılan incelemede, başvuranın sunduğu sağlık kurulu raporunun, eşinin hastalığının tedavisinin görev yaptığı il sınırları içinde mümkün olmadığını belgelendirmediği sonucuna varılmıştır. Ayrıca, Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik’in ilgili maddesi gereğince, sağlık mazeretine dayanarak yer değiştirme talebinde bulunulabilmesi için, tedavi olanağının mevcut görev yerinde bulunmadığını kanıtlayan geçerli bir sağlık kurulu raporu sunulması gerektiği vurgulanmıştır.

Sonuç olarak, idarenin başvuranın nakil talebini reddetmesinin kamu yararı ve hizmet gerekleri çerçevesinde hukuka uygun bir takdir yetkisi kullandığı belirlenmiştir. Bu durum, kamu hizmetinin etkin bir şekilde yürütülmesi açısından önem arz etmektedir. Başvuranın talebinin reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2020/3183-S.20.5074

BAŞVURU NO : 2019/21809

KARAR TARİHİ : 27/02/2020

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI

BAŞVURUNUN KONUSU : Tayin talebi hakkında

BAŞVURU TARİHİ : 09/12/2019

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran, Afyon … Lisesi’nde … Öğretmeni olarak görev yaptığını, 2018 Mart ayında eşinin hamileliğine bağlı olarak erken doğum riski sebebiyle … Devlet Hastanesinden aldıkları

“Sağlık Kurulu Raporu” ile tayin başvurusunda bulunduğunu ancak Bakanlığın tayin dönemlerin dışında yer değiştirmenin yapılamayacağını belirttiğini, mazeret tayin zamanı geldiğinde ise Afyon İl Milli Eğitim Müdürlüğünün Afyon merkezde Tarih Öğretmeni açığı olmadığı için atamasını yapmadığını, kendisinin de sağlık özrünün karşılanacağı İstanbul’a tayinini istediğini ancak İl Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından reddedildiğini, 2018 yazında eşi ve çocuklarının bakımı ve tayini olur ümidiyle İstanbul’a taşındığını ancak tayini olmadığı için 2018-2019 öğretim yılında …’ya her hafta otobüsle gidip gelmek zorunda kaldığını belirterek

İstanbul ilinde ikametine yakın bir liseye tayininin yapılmasını talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Milli Eğitim Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü’nün 17/01/2020 tarihli ve … sayılı yazısında; 2018 Ağustos Mazerete İlişkin Yer Değiştirme Döneminde sağlık mazeretine bağlı olarak yer değiştirme isteğinde bulunan başvurucunun sunmuş olduğu belgelerin mevzuat hükümlerine uygun olmadığı, başvuranın sunmuş olduğu Sağlık Kurulu Raporunda eşinin hastalığının tedavisinin görev yaptığı il sınırları içesinde mümkün olmadığını belgelendiremediğinden başvurusunun Afyon İl Millî Eğitim Müdürlüğünce reddedildiği,

açıklamalarına yer verilmektedir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. “18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”,

5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi

https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.

4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,

5. 23/07/1965 tarihli ve 12056 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 657 sayılı Devlet

Memurları Kanunu’nun

5.1. “Yer değiştirme suretiyle atanma” başlıklı 72 nci maddesinde; “Kurumlarda yer değiştirme suretiyle atanmalar; hizmetlerin gereklerine, özelliklerine, Türkiyenin ekonomik, sosyal, kültürel ve ulaşım şartları yönünden benzerlik ve yakınlık gösteren iller gruplandırılarak tespit edilen bölgeler arasında adil ve dengeli bir sistem içinde yapılır…

İlgili mevzuatı uyarınca verilecek rapora göre kendi-si, eşi veya birinci derece kan hısımlığı bulunan bakmakla yükümlü olduğu aile fertleri engelli olan memurların engellilik durumundan kaynaklanan yer değiştirme taleplerinin karşılanması için düzenlemeler yapılır…”,

5.2. ‘Memurların kurumlarınca görevlerinin ve yerlerinin değiştirilmesi‘ başlıklı 76.maddesinin birinci fıkrasında; ”Kurumlar, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle memurları bulundukları kadro derecelerine eşit veya 68 inci maddedeki esaslar çerçevesinde daha üst, kurum içinde aynı veya başka yerlerdeki diğer kadrolara naklen atayabilirler.”,

6. Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişin Yönetmeliğin;

6.1. “Amaç” başlıklı 1 inci maddesinde; “Bu Yönetmelik; 657 sayılı Devlet Memurları

Kanunu’nun 2 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile değişik 2 nci maddesi ve aynı Kanunun

2670 sayılı Kanunla değişik 72 inci maddesine dayanılarak, Devlet Memurlarının aynı kurum

içinde yer değiştirme suretiyle atanmalarını sağlamak amacıyla düzenlenmiştir.”,

6.2. “Sağlık Mazeretine Bağlı Yer Değişikliği” başlıklı 13 üncü maddesinin birinci fıkrasında; “Memurun sağlık mazeretine dayanarak yer değiştirme talebinde bulunabilmesi için; kendisi, eşi, annesi, babası, bakmakla yükümlü olduğu çocukları ve yargı kararı ile vasi tayin edildiği kardeşinin hastalığının görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığı veya mevcut görev yerinin söz konusu kişilerin sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğini eğitim ve araştırma hastanesi veya üniversite hastanesinden alınacak sağlık kurulu raporu ile belgelendirmesi gerekir”,

7. Millî Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin ‘Mazeret ve engellilik durumuna bağlı yer değiştirmeler’ başlıklı 49 uncu maddesinde; “(1)

Öğretmenlerin; aile birliği, sağlık, can güvenliği mazeretlerine veya engellilik durumuna bağlı yer değiştirmeleri hakkında, Devlet Memurları Kanunu ile Devlet Memurlarının Yer

Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik hükümleri uygulanır. …”, hükümlerine yer verilmiştir.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE

ÖNERİSİ

5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi

https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.

8. Başvuranın talebinin reddine yönelik işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılarak başvurunun reddi yönündeki öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 9. Başvuran, eşinin sağlık problemleri ve raporu da dikkate alınarak İstanbul iline tayininin gerçekleşmesini talep etmektedir.

10. Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden Kurumlara, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle memurları bulundukları kadro derecelerine eşit veya 68 inci maddedeki esaslar çerçevesinde daha üst, kurum içinde aynı veya başka yerlerdeki diğer kadrolara naklen atayabilecekleri hususunda takdir yetkisi tanındığı, memurun sağlık mazeretine dayanarak yer değiştirme talebinde bulunabilmesi için; kendisi, eşi, annesi, babası, bakmakla yükümlü olduğu çocukları ve yargı kararı ile vasi tayin edildiği kardeşinin hastalığının görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığı veya mevcut görev yerinin söz konusu kişilerin sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğini alınacak sağlık kurulu raporu ile belgelendirenlerin sağlık mazeretine dayanarak mazeretinin karşılanabileceği bir yere naklen atanabilecekleri düzenlenmiştir.

11. Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişin Yönetmeliğin “Sağlık

Mazeretine Bağlı Yer Değişikliği” başlıklı 13 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan

“eğitim ve araştırma hastanesi veya üniversite hastanesinden” ibaresi Daniştay İkinci

Dairesinin 28/3/2018 tarihli ve Esas No:2016/10054; Karar No:2018/2062 sayılı kararı iptal edilmiştir. Bu kapsamda memurun sağlık mazeretine dayanarak yer değiştirme talebinde bulunabilmesi için; kendisi, eşi, annesi, babası, bakmakla yükümlü olduğu çocukları ve yargı kararı ile vasi tayin edildiği kardeşinin hastalığının görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığı veya mevcut görev yerinin söz konusu kişilerin sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğini sağlık kurulu raporu ile belgelendirmesi gerekmektedir.

12. Diğer bir anlatımla, kişilerin sağlık gibi “bir takım mazeretler çerçevesinde başka yere atanma konusunda talep hakları var ise de atamaya ilişkin mazeretlerini değerlendirip karara bağlayacak olan idarenin, kendi mevzuatı çerçevesinde, ifa edilen kamu hizmetinin gerekleri, insan kaynaklarının verimli kullanılması, teşkilat yapısının elverişliliği ve benzeri faktörleri dikkate alması kaçınılmazdır. Zira kamu hizmetinin sağlıklı ve kesintisiz bir şekilde yerine getirilmesi için gerekli tedbirleri almak, ilgili idarenin öncelikli görevi ve sorumluluğudur.” (Anayasa Mahkemesinin 20/02/2014 tarihli ve 2012/606 başvuru numaralı Kararı).

13. Şikayet başvuru dosyasının incelenmesinden, başvuranın Afyon … Lisesi’nde … Öğretmeni olarak görev yapmakta iken eşinin sağlık mazeretleri nedeniyle İstanbul iline nakil talebinde bulunduğu, talebinin eşinin hastalığının tedavisinin görev yaptığı il sınırları içesinde mümkün olmadığını belgelendiremediğinden bahisle reddi üzerine bakılan başvurunun yapıldığı anlaşılmaktadır.

14. Olayda, idareye sunulan sağlık kurulu raporunun durum bildirir rapor niteliğinde olduğu, ayrıca eşinin hastalığının görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığı veya mevcut görev yerinin eşinin sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğini ilgili mevzuatına göre alınmış geçerli bir sağlık kurulu raporu ile belgelendirmediği hususları birlikte değerlendirildiğinde İdarenin,

5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi

https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.

tanınan takdir yetkisi kapsamında teşkilat yapısının elverişliliği ve insan kaynaklarının etkin kullanılması amacına yönelik olarak başvuranın nakil talebini reddetmesinde kamu yararı ve hizmet gerekleri çerçevesinde hukuka uygun bir takdir yetkisi kullandığı anlaşılmaktadır.

15. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; yukarıda açıklanan gerekçelerle başvuranın eşinin sağlık problemleri ve raporu da dikkate alınarak İstanbul iline tayininin yapılması talebinin reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme

16. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar

Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup;

İdarenin “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

17. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu kararın başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Afyon İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;

Kararın başvuran ve Milli Eğitim Bakanlığı’na tebliğine,

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.

e-imzalıdır

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi

5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi

https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.