Sağlık mazeretiyle yer değiştirme talebinin, hastalığın görev yerinde tedavisinin mümkün olmadığının sağlık kurulu raporuyla belgelendirilmesi gerekliliği (KDK)

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2021/6240-S.21.10081

BAŞVURU NO : 2020/100321

KARAR TARİHİ : 19/04/2021

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : ADALET BAKANLIĞI

Nakil talebi hakkındadır.

BAŞVURUNUN KONUSU :

BAŞVURU TARİHİ : 16/11/2020

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Kurumumuza yapılan başvuruda, başvuran Silifke M Tipi Kapalı Cezaevinde İnfaz

Ve Koruma Memuru olarak görev yaptığını, babasının %96 engelli ve bakıma muhtaç olduğunu, babasının yanında kalp ve tansiyon hastası olan annesinin ilgilenmek üzere kaldığını, diğer kardeşinin de ağır engelli olduğunu, 09/11/2020 tarihinde babasının sağlık durumu nedeniyle tayin istediğini ifade ederek Konya

Seydişehir’e tayininin yapılmasını talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Bilgi ve belge talebine istinaden Adalet Bakanlığı Ceza Ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü tarafından Kurumumuza gönderilmiş olan 03/02/2021 tarihli ve sayılı yazıda özetle; başvuranın, Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliğinin 25’inci maddesinde belirtilen sağlık mazereti nedeniyle atanma şartlarını taşımadığı, ayrıca Tavşanlı T Tipi Kapalı

Ceza İnfaz Kurumunda görev yapmakta iken 2020 yılı isteğe bağlı atama planlaması kapsamında kendi talebi üzerine 25/06/2020 tarihli ve sayılı Bakanlık Olur’u ile Silifke M Tipi Kapalı Ceza İnfaz

Kurumuna naklen atanarak 16/07/2020 tarihinde görevine başlayan başvuranın Adalet Bakanlığı Memur

Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliğinin 22/1-a maddesinde belirtilen “Görev yaptıkları adalet komisyonları yetki alanı içerisinde en az iki yıl hizmet etmiş olmaları” şartı gereği isteğe bağlı olarak atanabilmesi için

2023 yılı isteğe bağlı atama döneminde Norm ve Atama Sistemi üzerinden başvuruda bulunması ve atanma

şartlarını haiz olması halinde talebi değerlendirilebileceği belirtilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında, “Herkes, bilgi

/

edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinde; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” 5. 14/07/1965 tarih ve 12056 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 657 sayılı Devlet Memurları Kanunun

“Yer değiştirme suretiyle atanma” başlıklı 72’nci maddesinin birinci fıkrasında: “Kurumlarda yer değiştirme suretiyle atanmalar; hizmetlerin gereklerine, özelliklerine, Türkiye’nin ekonomik, sosyal, kültürel ve ulaşım şartları yönünden benzerlik ve yakınlık gösteren iller gruplandırılarak tespit edilen bölgeler arasında adil ve dengeli bir sistem içinde yapılır…

6. 25/6/1983 tarihli ve 18088 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Devlet Memurlarının Yer Değiştirme

Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğinin, 6.1. “Amaç” başlıklı 1’inci maddesinde: “Bu Yönetmelik; 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 2 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile değişik 2 nci maddesi ve aynı Kanunun 2670 sayılı Kanunla değişik

72 nci maddesine dayanılarak, Devlet Memurlarının aynı kurum içinde yer değiştirme suretiyle

atanmalarını sağlamak amacıyla düzenlenmiştir.” 6.2. “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinin birinci fıkrasında: “a) Yer değiştirme suretiyle atanma, aynı kurumda çalışan memurların, bu Yönetmelikte tespit edilen hizmet bölgelerine belirli süreler dahilinde

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun değişik 76 ncı maddesindeki esaslar çerçevesinde atanmasını, …

ifade eder.” 6.3. “Temel İlkeler” başlıklı 4 üncü Maddesinde: “Temel ilkeler şunlardır: a) Yer değiştirme suretiyle atamalarda kadro imkanları göz önünde bulundurulur. b) Yer değiştirme suretiyle atamalar, ekonomik, sosyal, kültürel ve ulaşım şartları yönünden benzerlik ve yakınlık gösteren iller gruplandırılmak suretiyle oluşturulan bölgeler arasında yapılır. c) Bu atamalarda, memurların bölgeler arasında adil ve dengeli dağılmasını sağlamak esastır.

6.4. “Memurun İsteği Üzerine Yapılabilecek Yer Değiştirmeler” başlıklı 12 inci maddesinde: “Sağlık, aile birliği ve can güvenliği mazeretlerinin belgelendirilmesi halinde, hizmet bölgelerindeki ve/veya hizmet alanlarındaki zorunlu çalışma süreleri tamamlanmadan memurun isteği üzerine yer değiştirme suretiyle ataması yapılabilir. Sağlık ve aile birliği mazeretlerine dayalı olarak yer değiştirmeye tabi tutulan memur, mazeretinin devam ettiğini her yıl Ocak ayında alacağı belgeyle belgelendirmek zorundadır. Zorunlu çalışma süresini sağlık veya aile birliği mazeretine dayalı olarak tamamlamamış olan memur mazeretinin sona ermesi durumunda, zorunlu hizmet süresinin eksik kalan kısmını tamamlamak zorundadır. Sağlık ve can güvenliği mazeretlerine dayalı olarak yapılacak yer değiştirme suretiyle atamalar, atanma dönemine tabi değildir.” 6.5. “Sağlık Mazeretine Bağlı Yer Değişikliği” başlıklı 13 üncü maddesinde; “Memurun sağlık mazeretine dayanarak yer değiştirme talebinde bulunabilmesi için; kendisi, eşi, annesi, babası, bakmakla yükümlü olduğu çocukları ve yargı kararı ile vasi tayin edildiği kardeşinin hastalığının görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığı veya mevcut görev yerinin söz konusu kişilerin sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğini eğitim ve araştırma hastanesi veya üniversite hastanesinden alınacak sağlık kurulu raporu ile belgelendirmesi gerekir. Sağlık mazeretine dayalı olarak yapılacak yer değişikliğinde memur aynı hizmet bölgesi içinde başka bir hizmet alanına, bu şekilde mazeretin karşılanamaması halinde ise başka bir hizmet bölgesinde kurumca ihtiyaç duyulan ve mazeretinin karşılanabileceği bir hizmet alanına atanabilir.”,

7. Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliğinin 25’inci maddesinde “Kendisinin, eşinin, annesinin, babasının, bakmakla yükümlü olduğu çocukları ve yargı kararı ile vasi tayin edildiği kardeşinin hastalığının, görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığını veya mevcut görev yerinin, söz konusu kişilerin sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğini eğitim ve araştırma hastanesi veya üniversite hastanesinden alınacak sağlık kurulu raporu ile belgelendirenler, sağlık mazeretine dayanarak mazeretinin karşılanabileceği bir yere naklen atanabilirler.” hükümleri yer almaktadır.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

8. Başvuranın talebinin İdare tarafından reddedilmesi işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılarak başvurunun reddi yönündeki öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

IV. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 9. Başvuran; Silifke M Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda görev yapmakta olup, babasının sağlık-engel durumu nedeniyle Konya ili Seydişehir ilçesine tayin talebinde bulunmaktadır.

10. 657 sayılı Kanunun 72’nci maddesinde yer değiştirme suretiyle atanma müessesi düzenlenmekte, bu kapsamda söz konusu madde hükmünün dayanağını oluşturduğu Devlet Memurlarının Yer Değiştirme

Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelikte de yer değiştirme suretiyle atanma, aynı kurumda çalışan memurların, bu Yönetmelikte tespit edilen hizmet bölgelerine, kurumların kadro imkanları dahilinde, belirli süreler dahilinde 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun değişik 76’ncı maddesindeki esaslar çerçevesinde atanması olarak tanımlanmaktadır. Anılan Yönetmeliğin 13’üncü maddesinde, memurun sağlık mazeretine dayanarak yer değiştirme talebinde bulunabilmesi için; kendisi, eşi, annesi, babası, bakmakla yükümlü olduğu çocukları ve yargı kararı ile vasi tayin edildiği kardeşinin hastalığının görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığının veya mevcut görev yerinin söz konusu kişilerin sağlık durumunu tehlikeye düşüreceğinin alınacak sağlık kurulu raporu ile belgelendirmesi gerektiği belirtilmektedir.

11. Somut olayda, başvuran babasının sağlık durumu nedeniyle sağlık mazeretine bağlı olarak tayin talebinde bulunduğu, diğer taraftan sağlık mazereti sebebi ile yer değiştirme talebinde bulunulabilmesi için

Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğinin 13 üncü maddesi uyarınca hastalığının görev yaptığı yerde tedavisinin mümkün olmadığının alınacak sağlık kurulu raporuyla belgelendirilmesi gerektiği, Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliğinin 25’inci maddesinde belirtilen sağlık mazereti nedeniyle atanma şartlarını da bu sebeple taşımadığı, ayrıca Tavşanlı

T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda görev yapmakta iken 2020 yılı isteğe bağlı atama planlaması kapsamında kendi talebi üzerine 25/06/2020 tarihli ve 3167/78911 sayılı Bakanlık Olur’u ile Silifke M Tipi

Kapalı Ceza İnfaz Kurumuna naklen atanarak 16/07/2020 tarihinde görevine başladığı, babasının engel durumuna dair sunduğu raporun 2020 yılı Ocak ayına ilişkin olduğu, babasının engelinin istek üzerine atanmasından önce de mevcut olduğunun tespitiyle babasına refakat edecek başka kimsenin olup olmadığına ilişkin başka bir bilgi veya belge de sunulmadığı anlaşılmıştır.

12. İdarenin, kendi mevzuatı çerçevesinde, ifa edilen kamu hizmetinin gerekleri, insan kaynaklarının verimli kullanılması, teşkilat yapısının elverişliliği ve benzeri faktörleri dikkate almasının kaçınılmaz olduğu, aynı zamanda kamu hizmetinin sağlıklı ve kesintisiz bir şekilde yerine getirilmesi için gerekli tedbirleri almanın ilgili idarenin öncelikli görevi ve sorumluluğu olduğu hususları birlikte

/

değerlendirildiğinde Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın mazerete bağlı yer değişikliği talebinin reddedilmesi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 13. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikâyet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararların gerekçeli olması” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun hareket ettiği ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

14. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu kararın başvurana tebliğ tarihinden itibaren, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre, kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup, Mersin İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın BAŞVURANA ve ADALET BAKANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi

/