|
ÖZET: Başvuru, Konya Büyükşehir Belediye Başkanlığı’na bağlı sağlık personeline sağlanan ücretsiz ulaşım hakkının, bakım merkezlerinde çalışan bakıcı personeline de tanınması talebiyle yapılmıştır. Başvuran, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’na bağlı bir bakım merkezinde bakıcı olarak görev yapmaktadır. Başvurusunda, sağlık personeline tanınan bu hakkın kendisi gibi istihdam edilen diğer personel için de geçerli olması gerektiğini ifade etmiştir.
Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuruyu değerlendirirken ilgili idareden bilgi talep etmiş ve yapılan incelemelerde, sağlık personeline yönelik ücretsiz ulaşım hakkının yalnızca belirli sağlık kuruluşlarında çalışan personeli kapsadığı sonucuna varmıştır. Konya Büyükşehir Belediye Başkanlığı, bu hakkın kapsamının dışında kalan özel bakım merkezlerinin sosyal hizmet statüsünde faaliyet gösterdiğini belirtmiştir. Dolayısıyla, başvuranın talebi, hukuki çerçeve ve mevcut mevzuat gereği reddedilmiştir. Sonuç olarak, başvurunun reddine dair karar, ilgili mevzuat ve belgeler ışığında verilmiş olup, başvuranın yasal hak arama özgürlüğü çerçevesinde, Konya İdare Mahkemesi’nde dava açma hakkı bulunmaktadır. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2022/9162-S.22.14134
BAŞVURU NO : 2022/1382
KARAR TARİHİ : 25/07/2022
RET KARARI
Adres:
BAŞVURUYA KONU İDARE : KONYA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Şikâyetçinin, sağlık personeline sağlanan ücretsiz ulaşım hakkının bakıcı personeline de sağlanması talebi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 25/01/2022
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Kurumumuza ( TCKN: tarafından yapılan başvuruda özetle, Aile
ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına bağlı bakım merkezinde bakıcı (sağlık) personeli olarak çalıştığı, İdare tarafından sağlık personeline sağlanan ücretsiz ulaşım hakkını kullanmak istediği, bazı istasyonlarda sorun yaşandığı iddia ve ifade edilerek sağlık personeline sağlanan hakkın söz konusu şekilde istihdam edilenlere de sağlanması talep edilmektedir.
II. İDARELERİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Kamu Denetçiliği Kurumumuzca verilecek karara esas olmak üzere başvuru belgesinde yer alan talebin
karşılanabilmesi ve eğer mümkünse ilgili idare ile başvurucu arasında muhtemel bir dostane çözümün tesisi amacı ile 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu hükümleri uyarınca inceleme ve araştırma gerçekleştirilmiştir. 6328 sayılı Kanunun “Bilgi ve belge istenmesi” başlıklı 18’inci maddesi hükmü uyarınca 08/04/2022 tarihli ve sayılı yazımız ile Konya Büyükşehir Belediye Başkanlığından bilgi ve belge talep edilmiş olup, ilgili İdarenin 24/06/2022 tarihli ve sayılı cevabi yazısında özetle;
2.1) İstasyonlarda görevli tüm personelin sağlık çalışanlarına gerekli kolaylığı sağlayarak yardımcı olduğu,
ayrıca söz konusu husus ile ilgili personelin sözlü olarak uyarıldığı,
2.2) Konya Büyükşehir Belediye Başkanlığı olarak Covid-19 ile mücadele sürecinde Cumhurbaşkanlığı
tarafından yayımlanmış olan genelgeler doğrultusunda tüm sağlık çalışanlarının ücretsiz ulaşımdan
/
faydalandırıldığı, söz konusu uygulamanın 30/06/2022 tarihinde sona ereceği açıklamalarına yer verilmiştir.
3) Şikâyetçinin genelgede zikredilen sağlık çalışanı grubuna dâhil edilip/edilemeyeceği hususunda Aile ve
Sosyal Hizmetler Bakanlığından görüş talep edilmiş olup, ilgili İdarenin 27/05/2022 tarihli ve sayılı cevabi yazısında özetle;
3.1) İlgilinin Konya Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğüne bağlı hizmet vermekte olan
Merkezinde bakıcı personel olarak görev yapmakta olduğu, 04/11/2016 tarihli ve 29878 sayılı Resmi
Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Engelli Bireylere Yönelik Özel Bakım Merkezleri Yönetmeliğinde tanımlanan sağlık personeli sınıfında yer almadığı,
3.2) Sağlık personeline ücretsiz ulaşım hakkı öngören Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde ‘‘ sağlık hizmeti
veren kamu ve özel sektöre ait tüm sağlık kurum ve kuruluşlarında çalışan personel’’ ifadesinin yer aldığı, Bakanlığa bağlı olarak hizmet vermekte olan özel bakım merkezlerinin engelli bireylerin bakımı için gündüzlü veya yatılı hizmet veren, gerçek kişi veya özel hukuk tüzel kişisi tarafından açılan sosyal hizmet kuruluşu statüsünde olduğu,
3.3) Bu kapsamda, özel bakım merkezlerinin sağlık hizmeti veren bir kurum olmaması ve sosyal hizmet
statüsünde faaliyet gösteren kurumlar olmaları nedeniyle Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile kastedilen gruba dâhil olmadığının mütalaa edildiği ifadelerine yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
4) Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın; “Dilekçe, Bilgi Edinme ve Kamu Denetçisine Başvurma
Hakkı” başlıklı 74’üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı’na bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”,
5) 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun Görevi”
başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
5.1) Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun Uygulanmasına ilişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliği’nin “Karar verme süresi” başlıklı 36’ncı maddesinde “Kurum, inceleme ve araştırmasını şikâyet tarihinden itibaren en geç altı ay içinde sonuçlandırır…”,
6) 10/07/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununun “Tanımlar” başlıklı 3’üncü
maddesinin birinci fıkrasında, “Bu Kanunun uygulanmasında, (Değişik: 12/11/2012-6360/4 mad.) Büyükşehir belediyesi: Sınırları il mülki sınırı olan ve sınırları içerisindeki ilçe belediyeleri arasında koordinasyonu sağlayan; idarî ve malî özerkliğe sahip olarak kanunlarla verilen görev ve sorumlulukları yerine getiren, yetkileri kullanan; karar organı seçmenler tarafından seçilerek oluşturulan kamu tüzel kişisini, ikinci fıkrasında, “ Büyükşehir belediyesinin organları: Büyükşehir belediye meclisi, büyükşehir belediye encümeni ve büyükşehir belediye başkanını…”; ifade eder. ,
/
6.1) ” Büyükşehir ve İlçe Belediyelerinin Görev ve Sorumlulukları ” başlıklı 7’inci maddesinin
birinci fıkrasının (f) bendinde, “Büyükşehir belediyesinin görev, yetki ve sorumlulukları şunlardır:…
Büyükşehir ulaşım ana plânını yapmak veya yaptırmak ve uygulamak; ulaşım ve toplu taşıma hizmetlerini plânlamak ve koordinasyonu sağlamak; kara, deniz, su ve demiryolu üzerinde işletilen her türlü servis ve toplu taşıma araçları ile taksi sayılarını, bilet ücret ve tarifelerini, zaman ve güzergâhlarını belirlemek; durak yerleri ile karayolu, yol, cadde, sokak, meydan ve benzeri yerler üzerinde araç park yerlerini tespit etmek ve işletmek, işlettirmek veya kiraya vermek; kanunların belediyelere verdiği trafik düzenlemesinin gerektirdiği bütün işleri yürütmek. ” ,
6.2) “Ulaşım Hizmetleri” başlıklı 9’uncu maddesinin birinci fıkrasında, “ (Değişik birinci fıkra:
12/11/2012-6360/8 mad.) Büyükşehir içindeki kara, deniz, su, göl ve demiryolu üzerindeki her türlü taşımacılık hizmetlerinin koordinasyon içinde yürütülmesi amacıyla büyükşehir belediye başkanı ya da görevlendirdiği kişinin başkanlığında, yönetmelikle belirlenecek kamu kurum ve kuruluşları ile, Türkiye
Şoförler ve Otomobilciler Federasyonunun görevlendireceği ilgili odanın temsilcisinin katılacağı Ulaşım
Koordinasyon Merkezi kurulur. İlçe belediye başkanları kendi belediyesini ilgilendiren konuların görüşülmesinde koordinasyon merkezlerine üye olarak katılırlar. Ulaşım Koordinasyon Merkezi toplantılarına ayrıca gündemdeki konularla ilgili üye olarak belirlenmeyen ulaşım sektörü ile ilgili kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarından ihtisas meslek odalarının temsilcileri de davet edilerek görüşleri alınır.”, ikinci fıkrasında, “Bu Kanun ile büyükşehir belediyesine verilen trafik hizmetlerini plânlama, koordinasyon ve güzergâh belirlemesi ile taksi, dolmuş ve servis araçlarının durak ve araç park yerleri ile sayısının tespitine ilişkin yetkiler ile büyükşehir sınırları dâhilinde il trafik komisyonunun yetkileri ulaşım koordinasyon merkezi tarafından kullanılır.”, üçüncü fıkrasında, “Ulaşım koordinasyon merkezi kararları, büyükşehir belediye başkanının onayı ile yürürlüğe girer.”, dördüncü fıkrasında, “Ulaşım koordinasyon merkezi tarafından toplu taşıma ile ilgili alınan kararlar, belediyeler ve bütün kamu kurum ve kuruluşlarıyla ilgililer için bağlayıcıdır.’’ altıncı fıkrasında; “Büyükşehir belediyelerine bu
Kanun ile verilen görev ve yetkilerin uygulanmasında, 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik
Kanununun bu Kanuna aykırı hükümleri uygulanmaz. ”,
7) 08/01/2002 tarihli ve 4736 sayılı Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Ürettikleri Mal ve Hizmet
Tarifeleri İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 1’inci maddesinde, ‘‘Genel bütçeye dâhil daireler ile katma bütçeli idareler, bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar, kanunla kurulan fonlar, kefalet sandıkları, sosyal güvenlik kuruluşları, genel ve katma bütçelerin transfer tertiplerinden yardım alan kuruluşlar, kamu iktisadi teşebbüsleri ve bağlı ortaklıkları ile müesseseleri, il özel idareleri ve belediyeler ile bunların kurdukları birlik, müessese ve işletmeler, özel bütçeli kuruluşlar, özelleştirme işlemleri tamamlanıncaya kadar, 24/11/1994 tarihli ve 4046 sayılı Kanuna tâbi kuruluşlar ve özel hukuk hükümlerine tâbi, kamunun çoğunluk hissesine sahip olduğu kuruluşlar, kamu banka ve kuruluşları ile bunlara bağlı iş yerleri ve diğer kamu kurum ve kuruluşlarınca üretilen mal ve hizmet bedellerinde işletmecilik gereği yapılması gereken ticarî indirimler hariç herhangi bir kişi veya kuruma ücretsiz veya indirimli tarife uygulanmaz.’’
8) 15/06/2006 tarihli ve 26199 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Büyükşehir Belediyeleri
Koordinasyon Merkezleri Yönetmeliğinin ” Görev ve Yetkileri” başlıklı 18’inci maddesinde, “UKOME, büyükşehir içindeki kara, deniz, göl, nehir, kanal ve demiryolu üzerinde her türlü taşımacılık hizmetlerinin koordinasyon içinde yürütülmesini sağlamak üzere; ulaşım, trafik ve toplu taşıma konularında üst düzeyde yönlendirici karar alma, uygulama, uygulatma ve ilgili mevzuattaki usulüne göre gereken tesisleri kurma, kurdurma ve işletme hak ve yetkilerine haizdir. Bu amaçla; a) Büyükşehir belediyesinin sınırları içinde, mevzuatla yetkili kılındığı durumlarda mahalli ihtiyaç ve şartlara göre trafik düzeni ve güvenliğini sağlamak amacıyla gerekli tedbirleri almakla, /
b) Büyükşehir belediye ve mücavir alan sınırları içinde nazım plan çerçevesinde, arazi kullanım ve ulaşım planlama çalışmalarıyla büyükşehir ulaşım planını yapmak, yaptırmak, uygulamak ve uygulatmak için gereken karar ve tedbirleri almakla, c) Trafiğin düzenli bir şekilde akımını sağlamak bakımından alt yapı hizmetleri ile ilgili tedbirleri almak, trafikle ilgili sorunları çözümlemek, trafikle ilgili olarak ülkeyi ilgilendiren veya mevzuat değişikliği gerektiren hususları İçişleri (Ek ibare: RG-23/5/2019-30782) ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığına iletmekle, ç) Kara, deniz, göl, nehir, kanal ve demiryolu üzerinde işletilen her türlü servis ve toplu taşıma araçları ile taksi sayılarını, bilet ücret ve tarifelerini, zaman ve güzergâhlarını belirlemek; otobüs, taksi, dolmuş ve servis durak yerleri ile karayolu, yol, cadde, sokak, meydan ve benzeri yerler üzerinde araç park yerlerini tespit etmek, gerçek ve tüzel kişiler ile resmi ve özel kurum ve kuruluşlara ait otopark olmaya müsait boş alan, arazi ve arsaları geçici otopark yeri olarak ilan etmek ve bunların sahiplerine veya üçüncü şahıslara işletilmesi için izin vermek, izin verilen otoparklar ile karayolu üzerindeki diğer park yerlerinde (Değişik ibare: RG-25/4/2014-28982) engelliler için işaretlerle belirlenmiş bölümler ayrılmasını sağlamakla, d) Karayolu taşımacılığına ait mevzuat hükümleri saklı kalmak üzere, trafik düzeni ve güvenliği yönünden belediye sınırları içinde ticari amaçla çalıştırılacak yolcu ve yük taşıtları ile motorsuz taşıtların çalışma şekil ve şartları ile bu taşıtların teknik özelliklerini tespit etmek, çalıştırılabileceği yerler ile güzergâhlarını tespit etmek ve sayılarını belirlemek, bunlara izin ve çalışma ruhsatı vermekle, e) Büyükşehir belediyesinin sınırları içinde, ulaşım, toplu taşıma ve trafik mevzuatının büyükşehir belediyesine verdiği yetki doğrultusunda uygulamaya yönelik yönlendirici karar almak ve görüş oluşturmakla,… görev ve yetkilidir.’’
9) 04/11/2016 tarihli ve 29878 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Engelli Bireylere Yönelik Özel
Bakım Merkezleri Yönetmeliğinin ” Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesi (b) bendinde, Bu
Yönetmelikte geçen; ‘‘ Bakıcı personel: Sağlık meslek liselerinin anestezi teknisyenliği, tıbbi görüntüleme teknisyenliği, tıbbi laboratuvar teknisyenliği, tıbbi sekreterlik, acil tıp teknisyenliği, ortopedik protez ve ortez teknisyenliği, çevre sağlığı teknisyenliği, diş protez teknisyenliği ve benzeri bölümleri hariç diğer bölümlerden mezun olan, liselerin çocuk gelişimi ve eğitimi, engelli veya yaşlı bakımı bölümü ile bu bölümlerin ön lisans programları mezunu olan ya da Milli Eğitim Bakanlığı onaylı asgari
400 saatlik Engelli Bakım, Yaşlı Bakım, Yaşlı ve Hasta Refakatçisi modüler programı veya yükseköğretim
kurumlarının aynı amaçlı, eşdeğer eğitim programlarından sertifika alan kişiyi,’’ (ı) bendinde; ‘‘Sağlık personeli: Tabip, hemşire ve hemşire yardımcısı, acil tıp teknisyeni/teknikeri, sağlık memuru, ebe ve ebe yardımcısı, sağlık teknisyeni/teknikeri, bedensel engellilere hizmet veren merkezlerde fizik tedavi teknisyeni/fizyoterapi teknikeri,’’ ifade eder. düzenlemeleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ AV. FATMA BENLİ YALÇIN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
10) Kamu Denetçisi tarafından; başvuranın iddiaları, İdarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve
tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek; söz konusu dosya hakkında hazırlanan Ret Karar Önerisi
Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme
11) Başvuran tarafından iş bu Kararın “I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ” başlıklı bölümünde
ifade edildiği üzere, sağlık personeline sağlanan ücretsiz seyahat hakkının Aile ve Sosyal Hizmetler
/
Bakanlığına bağlı bakım merkezlerinde bakıcı/sağlık personeli şeklinde istihdam edilenlere de sağlanması talep edilmektedir.
12) Ülkemizde kentlerin gelişmesi ve yoğunlaşan nüfus dolayısıyla yolcu taleplerinin artması durumu ile
karşılaşılmaktadır. Aynı zamanda vatandaşlar için kent içi ulaşımın hızlı, konforlu, ucuz, kolay ve erişilebilir olması hususları da büyük önem taşımaktadır. Kent içi ulaşımda insanların daha kısa sürede, ekonomik ve güvenli bir şekilde seyahat etmesi, sürdürülebilirlik ilkelerine uygun, yolcularına karşı sorumlu ve çevreye duyarlı bir sistemin etkinleştirilmesi amaçlanmaktadır. Bu kapsamda yürürlükte bulunan çeşitli kanun ve yönetmeliklerle yerel yönetimlere kent içi sürdürülebilir ve dengeli ulaşımın sağlanması ile ulaşımın sağlıklı bir şekilde işletilebilmesi için ulaşım hizmetlerinin sunulmasında önemli görev ve sorumluluklar yüklenmiştir.
13) 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununun 7’nci maddesinde Büyükşehir ve ilçe belediyelerinin
görev ve sorumluluklarının belirlendiği, söz konusu maddenin birinci fıkrasının (f) bendinde; “Büyükşehir ulaşım ana plânını yapmak veya yaptırmak ve uygulamak; ulaşım ve toplu taşıma hizmetlerini plânlamak ve koordinasyonu sağlamak; kara, deniz, su ve demiryolu üzerinde işletilen her türlü servis ve toplu taşıma araçları ile taksi sayılarını, bilet ücret ve tarifelerini, zaman ve güzergâhlarını belirlemek; durak yerleri ile karayolu, yol, cadde, sokak, meydan ve benzeri yerler üzerinde araç park yerlerini tespit etmek ve işletmek, işlettirmek veya kiraya vermek; kanunların belediyelere verdiği trafik düzenlemesinin gerektirdiği bütün işleri yürütmek.’’ hükmü ile ulaşım ana planının yapılması ile bilet, ücret ve tarifelerinin belirlenmesinin Büyükşehir Belediyesinin yetki alanında olduğu belirtilmiştir. Ayrıca söz konusu yetkinin
Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun 9’uncu maddesi hükümleri ve Büyükşehir Belediyeleri Koordinasyon
Merkezleri Yönetmeliği’nin 18’inci maddesi hükümleri kapsamında UKOME aracılığıyla gerçekleştirileceğine hükmedilmiştir.
14) Başvuru konusu somut olayda ise özetle; şikâyetçinin Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına bağlı
bakım merkezinde bakıcı personel olarak çalıştığı, İdare tarafından sağlık personeline sağlanan ücretsiz ulaşım hakkından söz konusu şekilde istihdam edilenlerin de faydalanmasının talep edildiği başvuru kapsamında İdari başvuru yolları tüketildiğinden Kurumumuzca ilgi Büyükşehir Belediye
Başkanlığından bilgi ve belge talep edilmiştir. Ayrıca şikâyetçinin talep ettiği hizmet sınıfının
Cumhurbaşkanlığı kararnamesinde ifade edilen kapsamda olup/olmadığı hususunda Aile ve Sosyal
Hizmetler Bakanlığından görüş talep edilmiştir. İlgili İdare tarafından özel bakım merkezlerinin sağlık hizmeti veren bir kurum olmaması ve sosyal hizmet statüsünde faaliyet gösteren kurumlar olmaları nedeniyle Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile kastedilen gruba dâhil olmadığının mütalaa edildiği bildirilmiştir.
15) 4736 sayılı Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Ürettikleri Mal ve Hizmet Tarifeleri ile Bazı
Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkındaki Kanunun 1’inci maddesinde herhangi bir kişi ya da kuruma ücretsiz veya indirimli tarife uygulanmayacağı hükmünün bulunduğu, söz konusu maddeden muaf tutulan işlemlerin her yıl yayımlandığı, 11/02/2002 tarihli ve 2002/3700 sayılı Bakanlar Kurulu
Kararının 3’üncü maddesinde, ‘‘Belediyeler ile bunların kurdukları birlik, müessese ve işletmelerce yürütülen toplu taşım hizmetlerinden faydalanmayla sınırlı olmak üzere eğitim ve öğretim hizmetleri sınıfı personeli, emniyet hizmetleri sınıfı personeli, T.C. Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğü bünyesinde görev yapan postacı ve dağıtıcılar ile basın kimlik kartı sahipleri bu konuda yeni bir düzenleme yapılıncaya kadar 08/01/2002 tarihli ve 4736 sayılı Kanunun 1’ inci maddesinin birinci fıkrası hükmünden muaftır.’’ hükmü kapsamında 4736 sayılı Kanunun 1’inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan ücretsiz veya indirimli tarife uygulanmayacağı maddesinden muaf tutulan sınıflara pandemi sürecinde sağlık personeli,
2020 yılında jandarma personeline gibi eklemeler yapılarak kapsamının genişletildiği anlaşılmaktadır.
15.1) 24/03/2020 tarihli ve 2280 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ekine geçici madde eklenerek covid-19
salgın hastalığının yayılmasının önlenmesine yönelik tedbirler kapsamında sağlık hizmeti veren kamu ve özel sektöre ait tüm sağlık kurum ve kuruluşlarında çalışan personele ilgili belediye tarafından karar verilmesi şartıyla toplu taşıma hizmetinden yararlanmada 31/05/2020 tarihine kadar 4736 sayılı Kanunun birinci maddesi birinci fıkrasından muaf tutularak 15’inci paragrafta da zikredildiği gibi muaf tutulan sınıflara sağlık personelinin de eklendiği, 27/10/2021 tarihli ve 4642 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile söz konusu uygulamanın 31/12/2021 tarihinde kadar devam edilmesine hükmedildiği, 28/12/2021 tarihli ve 4977 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile de uygulama süresinin 30/06/2022 tarihi şeklinde düzenlendiği tespit edilmiştir.
16) Bu kapsamda Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın iddiaları, idarenin
konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununun 7’nci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde; ulaşım ana planının yapılması ile bilet, ücret ve tarifelerinin belirlenmesinin Büyükşehir Belediyesinin yetki alanında olduğu, ayrıca söz konusu yetkinin Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun 9’uncu maddesi hükümleri ve
Büyükşehir Belediyeleri Koordinasyon Merkezleri Yönetmeliği’nin 18’inci maddesi hükümleri kapsamında UKOME aracılığıyla gerçekleştirileceğine hükmedildiği, nitekim 4736 sayılı Kamu Kurum ve
Kuruluşlarının Ürettikleri Mal ve Hizmet Tarifeleri ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında
Kanun’un 1’inci maddesi ile belediyeler ile bunların kurdukları birlik, müessese ve işletmelere toplu taşım hizmetlerinde yetki verildiği, söz konusu Kanunda belirtilen ücretsiz veya indirimli tarifeden yararlanabileceklerin kapsamına 24/03/2020 tarihli ve 2280 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile sağlık hizmeti veren kamu ve özel sektöre ait tüm sağlık kurum ve kuruluşlarında çalışan personelin de dâhil edildiği, 28/12/2021 tarihli ve 4977 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile de uygulama süresinin 30/06/2022 tarihi şeklinde düzenlendiği, başvuranın da görevli bulunduğu özel bakım merkezlerinin sağlık hizmeti veren bir kurum olmaması ve sosyal hizmet statüsünde faaliyet gösteren kurumlar olmaları nedeniyle Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile kastedilen gruba dâhil olmadığı anlaşıldığından şikâyetçinin ulaşım hizmetlerinden ücretsiz olarak faydalandırılmaya yönelik talebinin idare tarafından reddedilmesi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespiti yapılamamıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
17) İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazete’ de yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik’in “İyi
Yönetim İlkeleri” başlıklı 6’ncı maddesinde yer verilmiştir. Söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmeler neticesinde; başvuruya ilişkin bilgi ve belgelerin Kurumumuza süresinde gönderilmediği; İdarenin “karara karşı başvuru yolları ve sürelerinin gösterilmesi” ilkelerine uygun davranmadığı anlaşılmış olup, dolayısıyla idareden bundan böyle bu ilkelere de uygun hareket etmesi ve bilgi belge talepli yazılara süresinde cevap verilmesi önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT
18) 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun 21’inci maddesinin birinci
fıkrası uyarınca, bu Ret kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemlerine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Konya İdare
Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
/
İlgili mevzuat hükümleri, yukarıda yer verilen açıklamalar ve dosya kapsamına göre, BAŞVURUNUN
REDDİNE;
Kararın BAŞVURANA ve KONYA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞINA tebliğine;
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
/