|
ÖZET: Başvuran, İçişleri Bakanlığı’na bağlı Jandarma Genel Komutanlığı bünyesinde uzman erbaş olarak görev yapmaktadır. Eşinin Samsun ilinde ecza teknikeri olarak çalıştığını belirterek, bu nedenle Samsun’a atanma talebinde bulunmuştur. Ancak, Jandarma Genel Komutanlığı, uzman erbaşların atama ve yer değiştirme işlemlerinin belirli mevzuat çerçevesinde yapıldığını ve başvuranın talebinin bu mevzuata uygun olmadığını ifade etmiştir. Başvuranın, eşinin özel sektörde çalışması nedeniyle atama talebinin değerlendirilmediği belirtilmiştir.
İlgili mevzuat, uzman erbaşların atama işlemlerinin Türk Silahlı Kuvvetleri’nin hizmet ihtiyacı esas alınarak gerçekleştirileceğini öngörmektedir. Jandarma Genel Komutanlığı, atama taleplerinin, hizmetin aksatılmadan yürütülmesi ve kamu yararı gözetilerek yapılması gerektiğini vurgulamıştır. Başvuranın Samsun’a atanma talebi, eşinin çalıştığı yerin özel sektör olması ve gerekli sağlık raporlarının eksikliği gibi nedenlerle reddedilmiştir. Sonuç olarak, başvuranın Samsun iline atanma talebinin reddi, Jandarma Genel Komutanlığı’nın ilgili mevzuat çerçevesinde hukuken geçerli sebeplerle gerçekleştirilmiştir. İdarenin bu kararında hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı değerlendirilmiştir. Başvuran, Antalya ilindeki görev süresini tamamlamadan atama talebinde bulunamayacaktır. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2024/2592-S.24.4168
BAŞVURU NO : 2023/15284
KARAR TARİHİ : 06.03.2024
RET KARARI ,TCKN:
Adres:
BAŞVURUYA KONU İDARE : İÇİŞLERİ BAKANLIĞI
JANDARMA GENEL KOMUTANLIĞI
Başvuranın Samsun iline atanma talebi hakkındadır
BAŞVURUNUN KONUSU :
BAŞVURU TARİHİ : 22.09.2023
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Başvuran başvuru dilekçesinde özetle; İçişleri Bakanlığına bağlı Jandarma Genel Komutanlığı
bünyesinde uzman erbaş olarak görev yaptığını, eşinin Samsun ilinde ecza teknikeri olarak çalıştığını ve kendisinin bulunduğu yere naklinin mümkün olmadığını belirtmektedir. Başvuran, Samsun ili emrine naklen atamasının yapılmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Kurumumuzun 30/09/2023 tarih ve S. sayılı bilgi ve belge talebi konulu yazısına istinaden
İçişleri Bakanlığına bağlı Jandarma Genel Komutanlığı tarafından Kurumumuza gönderilen 23/10/2023 tarih ve E. sayılı cevabi yazı eklerinde özetle;
2.1) Jandarma Genel Komutanlığı emrinde görevli uzman erbaşların atama ve yer değiştirme işlemlerinin
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 1’inci maddesinde; “…subay, astsubay, uzman jandarma, uzman
erbaş ve sözleşmeli erbaş ve erler ile Emniyet Teşkilatı mensupları özel kanunları hükümlerine tabidir.” hükmü ile 36’ncı maddesinde; “VIII – JANDARMA HİZMETLERİ SINIFI (Ek: 25/7/2016 – KHK-668/22 md.) Bu sınıf Jandarma Genel Komutanlığı kadrolarında bulunan subay, astsubay, uzman jandarma ile çarşı ve mahalle bekçilerini kapsar.” Hükmü gereğince Jandarma Genel Komutanlığında görev yapan tüm uzman erbaşların atama ve özlük işlemlerinin 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu, Uzman Erbaş Yönetmeliği ve JYG 51-3 (Ç) Jandarma Genel Komutanlığı Uzman Erbaş Yönergesi doğrultusunda yapıldığı,
2.2) 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu’nun 18’inci maddesinde; “Uzman erbaşlar, sözleşme süreleri içinde
değişik bölge ve garnizonlara Türk Silâhlı Kuvvetlerinin hizmet ihtiyacı esas alınmak suretiyle atanma ve yer değiştirme işlemlerine tâbi tutulurlar veya kurs dahil geçici görevle görevlendirilirler. Bu şekilde atanan veya geçici görevle görevlendirilenlere ve ayrıca terhislerinden sonra uzman erbaş olarak
/
atananlarla kendi kusurları olmaksızın hizmet sürelerinin bitiminde ayrılanlara 6245 sayılı Kanun ve Bütçe
Kanunu esaslarına göre harcırah verilir. (Ek cümle: 11/2/2014-6519/53 md.) Geçici görevlendirmelere ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir.” hükmü
2.3) Anılan Kanunun 19’uncu maddesinde; “Personelde aranacak nitelikler, müracaat şekli ve zamanı,
müracaatın kabul edilmesi, sözleşmenin yapılması ve feshedilmesi sebepleri, verilecek sicilin şekil ve usulleri görevde başarısız olma ve (…)19 halleri ve bunlara yapılacak işlem şekli, sözleşmenin uzatılmasında uygulanacak esaslar, uzman onbaşıların uzman çavuş olabilmeleri için gerekli şartlar, astsubay sınıfına geçirilecekler için uygulanacak esaslar, astlık üstlük münasebetleri ile bu hususlardaki işlem şekli ve ilgili diğer hususlar kanunun yürürlüğe girmesini takip eden 6 ay içerisinde Milli Savunma
Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığınca müştereken çıkarılacak bir yönetmelikte gösterilir.” hükmü
2.4) Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Personel Yönetmeliği’nin “Kapsam ve
istisnalar” kenar başlıklı 2’inci maddesinde; “Bu Yönetmelik; Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil
Güvenlik Komutanlığında görevli subay, astsubay, sözleşmeli subay ve astsubay, uzman jandarma, uzman erbaş, sözleşmeli erbaş ve erlerin kaynakları, işe alınmaları, mesleki gelişimleri, branşlaşmaları, hizmet şartları, nitelikleri, atanma ve yetiştirilmeleri, ödev, hak, yükümlülük ile sorumlulukları ve diğer özlük işlerine ilişkin hükümleri kapsar.” hükmü, “Atama İlkeleri” kenar başlıklı 10/2 fıkrasında; “Personel, hizmet ihtiyacı esas alınarak ve bu Yönetmelikte düzenlenmiş esaslar kapsamında, meslek hayatları boyunca farklı hizmet bölgeleri arasında zorunlu atama işlemine tabi tutulur.” Hükmü ve “Atamalarda dikkate alınacak esaslar” kenar başlıklı 12’nci maddesinde; “Personelin atamaları, hizmetin aksatılmadan yürütülmesi esasına ve hizmet ihtiyacı prensibine uygun olarak, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil
Güvenlik Komutanlığı tarafından atama yönetmeliklerinde belirtilen hizmet bölgeleri arasında aşağıdaki kriterler dikkate alınarak yapılır; Mesleki gelişim durumu, Kadro ihtiyaçları, Hizmet bölgesinde hizmet süresi veya varsa zorunlu hizmet süresi, Terfi durumu, Branş ve/veya ihtisasları, Kendisinin, eşinin veya bakmakla yükümlü olduğu çocuklarının atamaya esas hayati önemi haiz sağlık durumları veya bakmakla yükümlü olduğu ve aynı çatı altında yaşayan anne, baba veya mahkeme kararıyla vasi tayin edilmesi kaydıyla kardeşin hayati önemi haiz sağlık durumları, Varsa puanlama sistemi, Personelin atanma isteğinde belirttiği yerler, Asayiş, idari ve zaruri sebepler..” hükmü,
2.5) Uzman Erbaş Yönetmeliğinin; “Atama, Geçici Görev ve Harcırah” başlıklı 22/a maddesinde; “Uzman
erbaşlar, sözleşme süreleri içinde değişik bölge ve garnizonlara, Türk Silahlı Kuvvetlerinin hizmet ihtiyacı esas alınmak suretiyle atanma ve yer değiştirme işlemlerine tâbi tutulurlar…” hükmü, 22/c fıkrasında; “(Ek fıkra: RG-7/8/2014-29081) Uzman erbaşlardan kendisi, eşi, bakmakla yükümlü olduğu çocukları ile bakmakla yükümlü olduğu ve aynı çatı altında yaşayan anne, baba veya yargı kararıyla vasi tayin edilmesi kaydıyla kardeşi için aldığı atamaya esas sağlık raporlarında belirli uzmanların bulunduğu garnizonlara atanmaları gerektiği belirtilenlerin, atanacakları garnizonlarda askerî hastaneler ile diğer kamu sağlık kurumlarındaki uzmanlardan da istifade edebileceği göz önüne alınarak atanmaları yapılır.” hükmü,
2.6) JYG 51-3 (Ç) Jandarma Genel Komutanlığı Uzman Erbaş Yönergesi’nin “Uzman Erbaş Atamaları”
başlıklı altıncı kısmının Birinci Bölüm “Genel Hususlar” kenar başlıklı 68’inci maddesinin 68/1 fıkrasında; “Uzman erbaşlar, sözleşme süreleri içinde değişik bölgelerde vazife görecek şekilde Jandarma Genel
Komutanlığının hizmet ihtiyacı esas alınmak suretiyle atanma ve yer değiştirme işlemlerine tabi tutulur.
Atama işleminde, temin ve istihdamda temel prensip olan kadro, alt branş, ihtisas ve mesleki niteliklerine yönelik hizmet ihtiyacı öncelikli olarak esas alınır.” hükmü, 68/4 fıkrasında, “Personelin atamaları hizmetin aksatılmadan yürütülmesi esasına ve hizmet ihtiyacı prensibine uygun şekilde, aşağıdaki kriterler dikkate alınarak, hizmet bölgeleri arasında isteğe bağlı veya Jandarma Genel Komutanlığınca resen yapılır: Mesleki gelişim durumu, Kadro ihtiyaçları, Hizmet bölgesinde hizmet süresi veya varsa zorunlu hizmet süresi, Alt branş, ihtisas veya mesleki nitelikleri, Sağlık durumu, Hizmet safahatı ve puan durumu, Atanma istekleri, Emniyet ve asayiş durumu ile idari ve zaruri nedenler” hükmü, 68/5 fıkrasında; “Atama
/
dengesi gözetilmek suretiyle, her yıl emniyet ve asayiş durumu ile ihtiyaçlar doğrultusunda bölgelere göre personel dağılımı ve destekleme öncelikleri ile miktarlarına ilişkin Jandarma Genel Komutanlığınca hazırlanan Muvazene ile Personel Destekleme Planları, yapılacak atamalarda esas alınır.” Hükmü, 68/15 fıkrasında; “Atamalarda personelin asgari sayıda hizmet bölgesi değiştirmesi ve bu Yönergenin altıncı kısım beşinci bölümünde belirtilen haller haricinde, atandığı hizmet bölgesinde asgari iki yıl olmak üzere tabi olduğu hizmet bölgesi süresi kadar görev yapması esas alınır.” hükmü, 68/19 fıkrasında; “Atamalara ve kura çekimlerine ilişkin işlemler bilgisayar destekli yapılabilir.” hükmü, 68/20 fıkrasında; “Personel tebligat almamış olsa dahi her yıl atama takvimine uygun olarak elektronik ortamda atanma tercih formunu doldurmakla sorumludur.” hükmü,
2.7) Anılan Yönergenin Birinci Bölüm “Hizmet Bölgeleri ve Süreleri” kenar başlıklı 69’uncu maddesinin
69/1 fıkrasında; “Hizmet bölgelerinin hangi derece, süre ve puanlara tabi olacağı; bölgenin atama sistemi içinde tercih edilme durumu, bölgenin gelişmişlik düzeyi, günlük yaşamın zenginliği ve hareketliliği, coğrafi ve iklimsel koşullar, güvenlik ve asayiş durumu, özlük haklarındaki farklılıklar ile barınma, eğitim, sağlık, sosyal, kültürel, ulaştırma ve haberleşme imkanları gibi hususlar dikkate alınarak Jandarma Genel
Komutanlığınca belirlenir ve ihtiyaç durumunda güncellenir.” hükmü, 69/2 fıkrasında; “Hizmet bölgeleri atama açısından 1 inci, 2 nci, 3 üncü, 4 üncü ve 5 inci dereceli olmak üzere beş ayrı bölgeye ayrılmıştır. 4 üncü ve 5 inci dereceli hizmet bölgeleri sıralı hizmet bölgesidir. Personel sıralı hizmet bölgelerine bu
Yönerge hükümleri doğrultusunda bir sıra dahilinde atanır.” hükmü, 69/3 fıkrasında; “Uzman erbaşlar için; 1’inci, 2’nci ve 3’üncü dereceli illerin süre, derece ve puanları; Jandarma Genel Komutanlığınca subay, astsubay ve uzman jandarmalar için belirlenen hizmet bölgesi süre, derece ve puanlarından 1’inci, 2’nci ve 3’üncü dereceli il merkezleri için belirlenen hizmet bölgesi derecesi esas alınmak şartıyla; 1’inci ve 2’nci dereceli illerde hizmet bölgesi süresi 8 yıl, 3 üncü dereceli illerde 6 yıl” hükmü,
2.8) Yönergenin Birinci Bölüm “Hizmet Bölgesi Çıkış Hesabının Yapılması” kenar başlıklı 71’inci
maddenin 71/1 fıkrasında; “Hizmet bölgesi çıkış hesabı yapılırken 1, 2 ve 3’üncü dereceli hizmet bölgeleri bir grup, 4 ve 5’inci dereceli hizmet bölgeleri ise ayrı bir grup olarak hesaplanır.” hükmü, 71/2 fıkrasında; “1, 2 ve 3’üncü dereceli illerde görevli personelin; 1’inci, 2’nci veya 3’üncü dereceli iller arasında atandırılmak üzere atamaya esas çıkış hesabında, personelin göreve başladığı yıl esas alınır. 1’inci ve 2’nci dereceli illerde sekiz yılını, 3’üncü dereceli illerde altı yılını dolduran ve sıralı hizmet bölgesine kati veya muhtemel tebligat almayan personele; 1’inci, 2’nci veya 3’üncü dereceli iller arasında atandırılmak üzere tebligat verilir.” Hükmü,
2.9) Yönergenin Üçüncü bölüm “Genel Atamalar” kenar başlıklı 78’inci maddesinin 78/1 fıkrasında;
“Atama süreci Jandarma Genel Komutanlığınca belirlenen atama takvimine uygun olarak yürütülür. Genel atamalar her yıl Mayıs ve Ekim (dahil) ayları arasında yapılır. Atama tarihi lüzumu halinde değiştirilebilir.” hükmü, 78/2 fıkrasında; “Personel, bir hizmet bölgesindeki görev süresini tamamlamadan atama durumuna girmez. Aşağıda belirtilen idari nedenler, emniyet ve asayiş durumu ile diğer zaruri durumlar kapsamında, genel atama dönemi dışında veya hizmet bölgesi süresi tamamlanmadan atama yapılabilir.” Hükmü,
2.10) Yönergenin Beşinci bölüm “Eşleri Jandarma Genel Komutanlığı dışında kamu kurum ve
kuruluşlarında çalışan personele uygulanacak esaslar” kenar başlıklı 85’inci maddenin 85/1-a bendinde; “Personelin çalışan eşleri ile ilgili bilgileri ve eşlerinin atanabilecekleri görev yerlerini gösteren ilgili kurumca onaylanmış belgeleri, atanma taleplerini içerir dilekçeleri ile birlikte göndermeleri halinde, muvazene esasları, kadro imkânları ve hizmet ihtiyacı dikkate alınmak kaydıyla atamalarında bu husus değerlendirilebilir.’ hükmü, 85/1-b bendinde; “Çalışan eşlerin görev yerleri nedeniyle, yapılacak atamalarda ayrıcalık yaratmamasına ve personelin emsallerine nazaran bir avantaj elde etmemesine dikkat edilir.” hükmü, 85/1-c bendinde; “Eşleri 1’inci, 2’nci ve 3’üncü dereceli hizmet bölgelerinde görev yapan 4’üncü ve 5’inci dereceli hizmet bölgelerinde görevli uzman erbaşlar, görev süreleri dolmadan atama
/
isteğinde bulunamazlar. Bulunulsa dahi bu tür istekler yerine getirilmez.” hükmü, 85/1-ç bendinde; “Eşleri
4 üncü ve 5’inci dereceli hizmet bölgesinde görev yapan 1’inci, 2’nci ve 3’üncü dereceli hizmet bölgelerinde
görevli uzman erbaşların atama talepleri, kadro ve ihtiyaç durumu göz önüne alınarak atamalarda değerlendirilebilir.” hükmü, 85/1-d bendinde; “Bulunduğu hizmet bölgesinde eşinin çalıştığı kadronun kalkması, rotasyona tabi tutulması gibi ani çıkan ve personelin iradesi dışında gelişen durumlarda atama istekleri genel atamalarda değerlendirilebilir.” hükmü, 85/1-e bendinde; “Eşleri görev yaptığı kurumun bağlı bulunduğu bakanlık veya merkez teşkilatlarının atama onayıyla göreve başlamayanlar ile eşleri başka bir kadro görev yerine atanma imkânı bulunmayanların aile birliği mazeretine dayalı yapacakları yer değiştirme talepleri değerlendirilmeye alınmaz.” hükmü, 85/1-f bendinde; “Personelin eş durumundan dolayı aile birliği mazeretine dayalı atama istekleri genel atama döneminde değerlendirilebilir.” hükmü,
2.11) Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik’in “Yer Değiştirme
Suretiyle Atanmalarda Göz Önünde Bulundurulacak Hususlar” başlıklı 9’uncu maddesinde; “Yer değiştirme suretiyle atanmalar, Devlet Memurlarının dengeli bir şekilde dağılımını sağlamak için öğrenimi, uzmanlığı, iş tecrübesi, mesleki bilgisi gibi özellikleri ile boş kadro durumu göz önünde bulundurularak kurumlarınca hazırlanan bir plan dahilinde yapılır. (Ek: 12/10 /2000 – 2000/1466 K.; Değişik fıkra: 21/3/2016-2016/8671 K.) İlgili mevzuatı uyarınca zorunlu yer değiştirmeye tabi tutulan eğitim ve öğretim hizmetleri sınıfı, mülki idare amirliği hizmetleri sınıfı, jandarma hizmetleri sınıfı, sahil güvenlik hizmetleri sınıfı ve emniyet hizmetleri sınıfına giren memurlar, Türk Silahlı Kuvvetlerine mensup subay ve astsubay, uzman jandarma ve uzman erbaşlar ile hakim ve savcıların görev süresiyle sınırlı olmak üzere atandıkları yere, memur olan eşinin atanmasında mevzuatı uyarınca yürürlüğe konulan norm kadro sayılarına ilişkin hükümler uygulanmaz.” hükmü, “Aile Birliği Mazeretine Bağlı Yer Değişikliği” kenar başlıklı 14’üncü maddenin 14/d fıkrasında; “Kamu personeli olmayan eşinin, talep edilen yerde başvuru tarihi itibarıyla son iki yıl içinde 360 gün sosyal güvenlik primi ödemek suretiyle kendi adına veya bir hizmet akdi ile işverene bağlı olarak çalışmış ve halen çalışıyor olması halinde bu durumda olan eşin bulunduğu yere yapılabilir.” hükmü,
2.12) Dördüncü Bölüm “Özel Yönetmelikler” başlıklı 28’inci maddesinde; “Kurumlar bu Yönetmeliğin
yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 6 ay içinde halen görevde bulunan memurların geçmiş hizmetlerinin bu
Yönetmelik çerçevesinde nasıl değerlendirileceğini ve bu Yönetmeliğin çeşitli maddelerinde kurumlarca tespiti öngörülen diğer hususları kapsayan özel Yönetmeliklerini Devlet Personel Dairesinden olumlu görüş alınmak sureti ile çıkarırlar. Özel Yönetmeliklerde bu Yönetmeliğe aykırı hükümler yer alamaz.
(Değişik üçüncü cümle: 12/12/2016-2016/9742 K.) Ancak, Mülki İdare Amirliği Hizmetleri, Emniyet
Hizmetleri, Jandarma Hizmetleri ve Sahil Güvenlik Hizmetleri sınıflarına dâhil personel hakkında kendi özel yönetmeliklerinin uygulanmasına devam edilir.” hükmü yer almaktadır
2.13) J.Uzm.Çvş. atama ve yer değiştirme işlemlerine ilişkin İnteraktif Atama Sistemi
ve Merkezi Personel Bilgi Sisteminde yapılan incelemede; Jandarma Genel Komutanlığının uzman erbaş ihtiyacını karşılamak maksadıyla 2020 yılında temin edilerek – no.lu atama ile Kastamonu
J.Eğt.A.K.lığı emrine atamasının yapıldığı, eğitiminin bitiminde 27/03/2021 tarihli ve / nolu kura ataması ile Antalya İl J.K.lığı emrine atamasının yapıldığı ve halen bu birlik emrinde görev yapmakta olduğu, Personel Bilgi ve Atama Plan Kartı ve Personel Evsaf Bilgi ve Askeri Hizmet Safahatı Kartının ise
Ek’te gönderildiği,
2.14) Personelin 23/12/2022 tarihli Sözleşme Uzatma Onay Belgesinde; “Sözleşmemin 3269 sayılı Uzman
Erbaş Kanununun 5’inci, Yönetmeliğin 12’nci maddesi, ve Jandarma Genel Komutanlığı Uzman Erbaş
Yönergesinin 39’uncu maddesine istinaden (1) yıl süre ile tekrar uzatılmasını, sözleşme yenileme talebinin uygun görülmesi halinde 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu, bu Kanun esaslarına göre çıkartılan
Yönetmelik ve Yönerge ile ilişkide bulunduğu Kanun, Yönetmelik ve Yönerge hükümlerine tabi olarak vazifemi ifa edeceğim” şeklinde beyanda bulunduğu, Sözleşme Uzatma Onay Belgesinin Ek’te gönderildiği, /
personelin eşinin Samsun ili ilçesinde Eczanesinde (Özel Sektör) işveren statüsünde ecza teknikeri olarak çalıştığı
2.15) Personelin, atamasının Samsun iline yapılmasına ilişkin atama dilekçe modülü üzerinden yapmış
olduğu dört (4) adet dilekçesinin bulunduğu, 13/11/2022 tarihli dilekçesinde; “Annem Samsun temizlik elemanı olarak görev yapıyor tayin durumu olmadığı için yanıma gelemiyor annem babam 13 yıldır ayrılar annemin ihtiyaçlarını benden başka yapacak kimsesi bulunmuyor her hafta doktor kontrolü bulunmakta bel bölgesinde 3 adet boyun bölgesinde 1 adet fıtık vardır diz kapaklarında kireçlenme ve kemik daralması mevcuttur doktor raporları mevcut olup kendi ihtiyaçlarını görmekte zorluk çekiyor bu sebepten dolayı annemin bulunduğu Samsun bölgesine tayinimin yapılması” şeklinde atama talep ettiği, JGY 51-3 (Ç) J.Gn.K. lığı Uzman Erbaş Yönergenin “Sağlık nedeniyle uygulanacak esaslar” kenar başlıklı 83’üncü maddesinin a bendinde belirtilen “Personelin, sağlık nedeniyle atama, temdit veya erteleme işlemlerine tabi tutulabilmesi için kendisi, eşi veya bakmakla yükümlü olduğu çocukları ile bakmakla yükümlü olduğu ve aynı çatı altında yaşayan anne, baba veya yargı kararıyla vasi tayin edilmesi kaydıyla kardeşlerinden herhangi birinin hastalığıyla ilgili, Sağlık Bakanlığınca belirlenen Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığına sağlık raporu vermeye yetkili hastanelerden atamaya esas rapor alması ve bu raporu bir dilekçeyle birlikte bağlı bulunduğu komutanlık kanalıyla Jandarma Genel Komutanlığına göndermesi gerekir. ” hükmü gereğince, personelin annesine bakmakla yükümlü olduğuna dair herhangi bir belgenin ve annesinin rahatsızlığına dair yetkili hastanelerden alınan atamaya esas sağlık raporunun bulunmaması nedeniyle talebinin uygun mütalaa edilmediği, 16/05/2023 tarihli dilekçesinde; “Antalya ilçesinde devriye elemanı olarak görev yapmaktayım Eşim Samsun ilçesinde ecza teknikeri olarak görev yapmakta 03/04/2008 yılında görevine başlayıp halan devam etmektedir eşim müstakil iş veren olması münasebetiyle benim yanıma tayinen gelme imkanı ve kabiliyeti bulunmamaktadır. Mevzuat hükümlerinin ve ekli belgeler birlikte değerlendirildiğinde eşimin Samsun ilinde tayın başvuruma esas tarih itibarıyla son iki içinde 360 gün sosyal güvenlik primi ödemek suretiyle sigortalı olarak çalıştığı anlaşılmakta olup talep sahibi olarak şahsımla da ilgili Devlet memurlarının Yer değiştirme suretiyle atanmalarına ilişkin yönetmeliğin 14 maddesinde belirlenen şartların oluştuğu sübut bulmuştur. Bu itibarla tayın dilekçemin işleme konularak eşimin sigortalı olarak çalıştığı Samsun iline naklimin yapılması” şeklinde atama talep ettiği, JGY 51-3 (Ç)
J.Gn.K. lığı Uzman Erbaş Yönergenin “Eşleri Jandarma Genel Komutanlığı dışında kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan personele uygulanacak esaslar” kenar başlıklı 85’inci maddenin 1-e bendinde belirtilen “Eşleri görev yaptığı kurumun bağlı bulunduğu bakanlık veya merkez teşkilatlarının atama onayıyla göreve başlamayanlar ile eşleri başka bir kadro görev yerine atanma imkânı bulunmayanların aile birliği mazeretine dayalı yapacakları yer değiştirme talepleri değerlendirilmeye alınmaz.” hükmü gereğince, personelin eşinin özel sektörde çalışması ve atama imkanının bulunmaması nedeniyle talebinin uygun mütalaa edilmediği,
2.16) 06/07/2023 tarihli dilekçesinde; ” /Mrk.J.Krk.K.lığı emrinde devriye elemanı olarak görev
yapmaktayım. Eşim 03 Nisan 2008 tarihinden itibaren Samsun ili İlçesinde
Eczanesinde İşveren olarak görev yapmaktadır. Eşim işveren olması nedeniyle Görev yapmış olduğum Antalya ili İlçesine tayin olma durumu bulunmamaktadır. Eşim 03 Nisan 2008 tarihinden itibaren Sosyal Sigortalı olarak Eczanesinde görev yapmış olduğundan dolayı Devlet Memurlarının aynı kurum içerisinde yer değiştirmelerine dair yönetmeliğin 14. maddesindeki şartları sağladığımı değerlendirmekteyim. Annem ve babam 13 yıl önce anlaşmalı olarak boşandılar. annem Samsun ili
Temizlik görevlisi olarak görev yapmaktadır. Annemin Bel ve Boyun bölgesinde fıtık dizlerinde kireçlenme ve kemik erimesine bağlı hastalıkları olup bu hastalıkların doktor raporları mevcuttur. Annem mevcut rahatsızlıklarından dolayı her hafta doktor kontrolüne gitmesi gerekmektedir. Annem 55 yaşında olup hem yaşı hem de hastalıklarının etkisiyle işlerini halletmekte zorluk çekmektedir. Anneme bakabilecek yanında olabilecek ve işlerini halledecek başka kimsemiz bulunmamaktadır.1 tane evli kız kardeşim
bulunmakta olup onunla da annem boşanma aşamasında tartıştıklarından dolayı 13 yıldır görüşmemektedirler. Yukarıda belirtmiş olduğum nedenlerden dolayı daha önce 2 sefer dilekçe yazdım ancak olumsuz değerlendirildi. Gerçekten mağdur ve maruz durumdayım eşimden ayrı yaşamaktayım annemin sağlık durumlarını da yukarıda açıkladım. Bu sebepten dolayı dilekçemin tekrar değerlendirilerek
Samsun İl Jandarma Komutanlığı emrine atamamın yapılması” şeklinde atama talep ettiği,
2.17) JGY 51-3 (Ç) J.Gn.K. lığı Uzman Erbaş Yönergesinin; “Sağlık nedeniyle uygulanacak esaslar” kenar
başlıklı 83’üncü maddesinde belirtilen “bakmakla yükümlü olması ve yetkili hastanelerden alınan atamaya esas sağlık raporu bulunması” şartları taşımaması, “Eşleri Jandarma Genel Komutanlığı dışında kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan personele uygulanacak esaslar” kenar başlıklı 85/1-e bendi gereğince personelin eşinin özel sektörde çalışması ve atama imkanının bulunmaması, nedeniyle talebinin uygun mütalaa edilmediği, 05/10/2023 tarihli dilekçesinde; ” /Mrk.J.Krk.K.lığı emrinde devriye elemanı olarak görev yapmaktayım. Yeni düğün yaptığım için ekonomik sebeplerden dolayı borçlarım olduğundan gerçekten mağdur ve maruz durumdayım eşim ve sorumlu olduğum aynı çatı altında annemin samsunda ikametgahta kalıyorlar eşim Samsunda özel eczanede görev yapmakta eczane teknikeri olarak. Bu sebepten dolayı dilekçemin tekrar değerlendirilerek Samsun İl Jandarma Komutanlığı emrine atamamın yapılması” şeklinde atama talep ettiği, JGY 51-3 (Ç) J.Gn.K.lığı Uzman Erbaş Yönergenin 85’inci maddesi “Personelin eş durumundan dolayı aile birliği mazeretine dayalı atama istekleri genel atama döneminde değerlendirilebilir.” hükmü gereğince talebinin değerlendirilme aşamasında olduğu tespit edilmiş olup, Personel İ-Atama Dilekçe Çıktısının Ek’te gönderildiği,
2.18) Sonuç olarak başvuranın Samsun iline atama talebinin reddedilmesi işlemi ile ilgili olarak; J.Gn.K.lığı
emrinde zorunlu yer değiştirmeye tabi sözleşmeli uzman erbaş olan J.Uzm.Çvş.
atama ve yer değiştirme işlemlerinde “3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu, Uzman Erbaş Yönetmeliği ve JGY 51-3 (Ç) J.Gn.K.lığı Uzman Erbaş Yönergesi” hükümlerine tabi olması nedeniyle personel hakkında 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin
Yönetmelik hükümlerine göre herhangi bir atama işlemi tesis edilmesi ya da değerlendirme yapılmasının mümkün olmadığı gibi tabi olduğu mevzuat hükümlerinde eşinin çalıştığı yere doğrudan atanmasını zorunlu kılan bir hükmün bulunmadığı, personelin eşinin, özel sektörde işveren statüsünde çalışması nedeniyle yaptığı görevin belirli bir süreye tabi olmadığı gibi 657 sayılı Devlet Memurları
Kanunu hükümlerine tabi bir görev kadrosunda da görevli olmadığı, ayrıca zorunlu hizmete tabi olabilecek bir hizmet vermediği de açıkça ortada olduğu,
2.19) Personelin tabi olduğu Yönergenin birinci bölüm “Hizmet Bölgesi Çıkış Hesabının Yapılması” kenar
başlıklı 71/2 fıkrasında; “1, 2 ve 3’üncü dereceli illerde görevli personelin; 1’inci, 2’nci veya 3’üncü dereceli iller arasında atandırılmak üzere atamaya esas çıkış hesabında, personelin göreve başladığı yıl esas alınır.
1’inci ve 2’nci dereceli illerde sekiz yılını, 3’üncü dereceli illerde altı yılını dolduran ve sıralı hizmet bölgesine kati veya muhtemel tebligat almayan personele; 1’inci, 2’nci veya 3’üncü dereceli iller arasında atandırılmak üzere tebligat verilir.” hükmü ve 78/2 fıkrasında; “Personel, bir hizmet bölgesindeki görev süresini tamamlamadan atama durumuna girmez. Aşağıda belirtilen idari nedenler, emniyet ve asayiş durumu ile diğer zaruri durumlar kapsamında, genel atama dönemi dışında veya hizmet bölgesi süresi tamamlanmadan atama yapılabilir.” hükmü gereğince kura ataması ile atanmış olduğu Antalya İl J.K.lığı emrinde 19/04/2021 tarihinde göreve başladığından atamasının yapıldığı Antalya ilinin 1’inci dereceli hizmet bölgesi (batı) illeri arasında sekiz yıllık zorunlu hizmet süresine tabi illerden olduğu, bu sebeple hizmet bölgesinin hizmet süresi olan (8) yıllık görev süresini tamamlamadan geçerli bir mazereti olmadığı sürece atama işlemine tabi tutulamayacağı, personelin, kendi hür iradesi ile imzalamış olduğu sözleşme gereği tabi olduğu mevzuat hükümleri doğrultusunda vazife ifa edeceğini kabul ettiği ve atamasının yapıldığı 1’inci dereceli (batı) illeri arasında bulunan Antalya ilinde mevzuatla belirlenen zorunlu hizmet süresi kadar görev yapacağının bilinciyle hareket etmesi gerektiği,
2.20) J.Uzm.Çvş. , “eşinin Samsun ilinde özel sektörde çalışması” nedeniyle Samsun iline
atanması tabi olduğu ilgi (d) Yönergenin 85’inci maddenin 1-e bendinde belirtilen “Eşleri görev yaptığı kurumun bağlı bulunduğu bakanlık veya merkez teşkilatlarının atama onayıyla göreve başlamayanlar ile eşleri başka bir kadro görev yerine atanma imkânı bulunmayanların aile birliği mazeretine dayalı yapacakları yer değiştirme talepleri değerlendirilmeye alınmaz.” hükmü gereğince mümkün olmadığı, eşinin salt nakil hakkının bulunmadığı gerekçesiyle atama talebinin yerine getirilmesinin açıkça hukuka aykırı olacağı gibi, meslek safahatı boyunca Samsun ilinde görev yapmasını gerektireceğinden, J.Gn.K.lığında görevli ( 118.354) uzman erbaşın eşitlerin eşitliği ilkesi doğrultusunda hakkaniyetli ve dengeli olarak işleyen atama sisteminin bozulmasına neden olacağı ve eşleri çalışan personelin eşleri çalışmayan diğer personel ile eşit koşullarda istihdam edilmesini engelleyerek, eşi çalışmayan personele nazaran imtiyazlı atama safahatına sahip olmasına sebebiyet vereceği gibi Türkiye Cumhuriyeti
Anayasasının Kanun Önünde Eşitlik kenar başlıklı 10’uncu maddesinde düzenlenen, “Herkes, dil, ırk, renk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din, mezhep ve benzeri sebeplerle ayırım gözetilmeksizin kanun önünde eşittir. (Ek fıkra: 7/5/2004-5170/1 md.) Kadınlar ve erkekler eşit haklara sahiptir. Devlet, bu eşitliğin yaşama geçmesini sağlamakla yükümlüdür. (Ek cümle: 7/5/2010-5982/1 md.) Bu maksatla alınacak tedbirler eşitlik ilkesine aykırı olarak yorumlanamaz. (Ek fıkra: 7/5/2010- 5982/1 md.) Çocuklar, yaşlılar, özürlüler, harp ve vazife şehitlerinin dul ve yetimleri ile malul ve gaziler için alınacak tedbirler eşitlik ilkesine aykırı sayılmaz. Hiçbir kişiye, aileye, zümreye veya sınıfa imtiyaz tanınamaz. Devlet organları ve idare makamları bütün işlemlerinde (…)(3) kanun önünde eşitlik ilkesine uygun olarak hareket etmek zorundadırlar.(3)” ilkesine aykırılık teşkil edeceği,
2.21) Personelin Antalya İl J.K.lığı emrine yapılan atamasının tabi olduğu mevzuat hükümleri çerçevesinde
yapılması ve kamu görevi ifa etmesi nedeniyle kamu görevlisi olmanın sağladığı bir takım ayrıcalık ve avantajların yanı sıra, bazı külfet ve sorumluluklara katlanmayı ve diğer kişilerin tabi olmadığı bazı sınırlamalara tabi olmayı da gerektirmektedir. Kamu görevine kendi isteği ile giren kişi, bu statünün gerektirdiği ayrıcalıklardan yararlanmayı ve külfetlere katlanmayı kabul etmiş sayılmakta olup, kamu hizmetinin kendine has özellikleri, bu sınırlamaları zorunlu kılacağından kamu görevi ifa eden personelin herhangi bir kamu görevi ifa etmeyen ve herhangi bir süreye tabi olarak atama görme imkanı bulunmayan eşinin çalışmakta olduğu Samsun iline atanması durumunda açıkça hukukun üstünlüğü ilkesine aykırılık teşkil edeceği,
2.22) Ayrıca, Yönergenin Uzman Erbaş Atamaları başlık altıncı kısım birinci bölüm Genel Hususlar kenar
başlıklı 68/1 fıkrasında belirtilen “Uzman erbaşlar, sözleşme süreleri içinde değişik bölgelerde vazife görecek şekilde Jandarma Genel Komutanlığının hizmet ihtiyacı esas alınmak suretiyle atanma ve yer değiştirme işlemlerine tabi tutulur. Atama işleminde, temin ve istihdamda temel prensip olan kadro, alt branş, ihtisas ve mesleki niteliklerine yönelik hizmet ihtiyacı öncelikli olarak esas alınır.” hükmü gereği, personelin görev yapmakta olduğu Antalya İl J.K.lığı ile eşinin çalışması nedeniyle atama talebinde bulunduğu Samsun İl J.K.lığının uzman erbaş statüsünde TMK (Teşkilat-Mevcut-Kadro) durumu incelendiğinde; personelin görevli olduğu Antalya İl J.K.lığının uzman erbaş statüsündeki kadrosunun (3.368), mevcudunun (2.311) olduğu ve mevcudun kadroyu karşılama oranının (%68,61) olduğu, personelin atama talebinde bulunduğu Samsun İl J.K.lığının uzman erbaş statüsündeki kadrosunun (1.387), mevcudunun (968) olduğu ve mevcudun kadroyu karşılama oranının (%69,79) olduğundan görevli olduğu
Antalya İl J.K.lığının kadro ve hizmet ihtiyacı yönünden önceliklendirilmesi gerektiği somut olarak görüldüğü,
2.23) J.Gn.K.lığının tüm teşkilatı “Jandarma; her zaman yurt, ulus ve cumhuriyete aşk ve sadakatle bağlı
tevazu, fedakarlık ve feragat örneği bir kanun ordusudur.” düsturuyla hareket ederek Anayasa’nın 2’nci maddesinde de belirtilen “toplumun huzuru, milli dayanışma ve adalet anlayışı içinde” öncelikli olarak toplumun huzurunu sağlamak maksadıyla görev yapan bir kolluk kuvvetidir. Dolayısıyla teşkilatımızın kamu hizmetini herkes için etkin, verimli, eksiksiz, kesintisiz ve eşit olacak surette yürütebilmesi amacıyla
beşeri unsurunu oluşturan kendi personeli arasında da eşitliği sağlayacak şekilde atama yetkisi bulunmakta olup, personelin Samsun iline atanma talebinin tabi olduğu mevzuat hükümleri doğrultusunda “toplumun huzuru ve üstün kamu yararı” gözetilerek yukarıdaki açıklanan hizmet ihtiyaçları gereği karara bağlandığı somut olarak görüldüğü,
2.24) 2803 sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanunu’nun 3’üncü maddesinde “Türkiye
Cumhuriyeti Jandarması, emniyet ve asayiş ile kamu düzeninin korunmasını sağlayan ve diğer kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin verdiği görevleri yerine getiren silahlı genel kolluk kuvvetidir.” denilmekte, Jandarma Teşkilatının asli görevinin emniyet, asayiş ve kamu düzeninin korunması olduğu açıkça belirtildiği, kolluk hizmetlerinin önemi gereği ülke içinde bu hizmetin öngörülen seviyede ve aksama olmadan yürütülmesinin mutlak koşullarından birisi de istenilen yer ve/veya görev için planlanan seviyede personel bulundurulması görev etkinliği ve hizmet ihtiyaçları bakımından vazgeçilmez bir esas olduğu, emniyet ve asayiş ile kamu düzeninin korunmasını sağlayan jandarma hizmeti, sıkı bir hiyerarşik disiplin gerektiren ve icabında güç kullanma yetkisi olan, kamu düzeninin tesisi bakımından hayati öneme sahip bir kamu hizmeti olduğu, bu hizmetin aksaması, kamu düzeni yönünden telafisi güç ve imkânsız zararların doğmasına yol açabildiği, Jandarma Hizmetlerinin niteliği gereği, memurlarının da görev ve görev yerlerinin değiştirilmesi hususunda idareye mevzuat hükümleri çerçevesinde geniş bir takdir yetkisi tanınması zorunluluğunu beraberinde getirdiği, aksinin kabulü, emniyet ve asayiş hizmetinin aksamasına neden olabilecektir. Anayasa Mahkemesi’nin 29 Ocak 2014 tarih ve E:2013 /130, K:2014/18 sayılı kararında da benzer ifadelere yer verilerek kolluk hizmetlerinin önemine vurgu yaptığı, bu kapsamda
Jandarma Teşkilatının asli görevinin emniyet, asayiş ve kamu düzeninin korunmasının öncelikli görevleri olduğu,
2.25) Geçmiş dönemlerde, başvuran ile aynı durumda olan ve ataması yapılan herhangi bir personelin
bulunmadığı, ancak eşlerinin özel sektörde çalışması nedeniyle ataması yapılamadığından yargı yoluna başvuran personel ve ilgili mahkemeler tarafından “idare lehine” verilen kararların bulunduğu, söz konusu kararların Ek’ te gönderildiği, J.Gn.K.lığında görev yapan tüm personelin zorunlu yer değiştirmeye tabi olduğu ve yürürlükte olan Kanun, Yönetmelik, Yönergeler ve bunların kaynağında çıkartılan düzenlemeler kapsamında hiçbir personele mevzuata açık bir şekilde aykırılık teşkil edecek ve emsallerine nazaran ciddi bir ayrıcalık/avantaj elde etmesine sebebiyet verecek şekilde atamasının yapılamayacak olması nedeniyle personelin Samsun iline atama talebinin uygun değerlendirilmesinin mümkün olmadığı, Belirtilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3) 2709 sayılı T.C. Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı
74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye
Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”,
4) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin
birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
5) 3269 Sayılı Uzman Erbaş Kanunu’nun;
5.1) “Atama, geçici görev ve harcırah” başlıklı 18’inci maddesinde; “Uzman erbaşlar, sözleşme süreleri
içinde değişik bölge ve garnizonlara Türk Silâhlı Kuvvetlerinin hizmet ihtiyacı esas alınmak suretiyle atanma ve yer değiştirme işlemlerine tâbi tutulurlar veya kurs dahil geçici görevle görevlendirilirler. Bu şekilde atanan veya geçici görevle görevlendirilenlere ve ayrıca terhislerinden sonra uzman erbaş olarak
atananlarla kendi kusurları olmaksızın hizmet sürelerinin bitiminde ayrılanlara 6245 sayılı Kanun ve Bütçe
Kanunu esaslarına göre harcırah verilir. (Ek cümle: 11/2/2014-6519/53 md.) Geçici görevlendirmelere ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir.”
5.2) “Yönetmelik” başlıklı 19’uncu maddesinde; “Personelde aranacak nitelikler, müracaat şekli ve
zamanı, müracaatın kabul edilmesi, sözleşmenin yapılması ve feshedilmesi sebepleri, verilecek sicilin şekil ve usulleri görevde başarısız olma ve (…) halleri ve bunlara yapılacak işlem şekli, sözleşmenin uzatılmasında uygulanacak esaslar, uzman onbaşıların uzman çavuş olabilmeleri için gerekli şartlar, astsubay sınıfına geçirilecekler için uygulanacak esaslar, astlık üstlük münasebetleri ile bu hususlardaki işlem şekli ve ilgili diğer hususlar kanunun yürürlüğe girmesini takip eden 6 ay içerisinde Milli Savunma
Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığınca müştereken çıkarılacak bir yönetmelikte gösterilir.”
6) 20/09/2005 tarih ve 25942 sayılı Resmi Gazetede Yayımlanan Uzman Erbaş Yönetmeliği’nin;
6.1) “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde; “Bu Yönetmelik, Türk Silahlı Kuvvetlerinin erbaş kadrolarında
istihdam edilecek uzman erbaşlarla, bunları istihdam edecek ve bunların istihdamı ile ilgili birlik, kurum ve kuruluşları kapsar.”
6.2) “Atama, geçici görev ve harcırah” başlıklı 22’nci maddesinde; “Uzman erbaşlar, sözleşme süreleri
içinde değişik bölge ve garnizonlara, Türk Silahlı Kuvvetlerinin hizmet ihtiyacı esas alınmak suretiyle atanma ve yer değiştirme işlemlerine tâbi tutulurlar, kurs dahil geçici görevle görevlendirilirler. Bu şekilde atanan veya geçici görevle görevlendirilenlere ve ayrıca, terhislerinden sonra uzman erbaş olarak atananlar ile kendi kusurları olmaksızın hizmet sürelerinin bitiminde ayrılanlara, 10/2/1954 tarihli ve 6245 sayılı Harcırah Kanunu ve Bütçe Kanunu esaslarına göre harcırah verilir.
Uzman erbaşlar ilk atamalarında, atama emrinde belirtilen tarihte birliğine katılırlar. Müteakip atamalarda ise, garnizon dışına yapılan atamalarda personel ilişik kesme tarihinden itibaren en geç on beş gün içerisinde yeni birliğine katılır. Bu süre içerisinde geçerli bir mazereti olmaksızın birliğine katılmayan uzman erbaşın, kendisinden faydalanılamayacağı anlaşıldığında, bu personelin sözleşmeye yetkili eski birliği tarafından, Türk Silahlı Kuvvetleri ile ilişiği kesilir. Uzman erbaşların garnizon dışındaki yeni birliğine katılması için öngörülen bu süre, yıllık izin süresinden düşülmez. Aynı garnizon içinde yapılan atamalarda ise personel, müteakip mesai günü başlangıcında yeni birliğine katılır. Malûliyet raporu alıp henüz aylık bağlanmamış olanlara, Kanunun 16 ncı maddesinde düzenlenen ikramiye ödenmez.
(Ek fıkra:RG-7/8/2014-29081) Uzman erbaşlardan kendisi, eşi, bakmakla yükümlü olduğu çocukları ile bakmakla yükümlü olduğu ve aynı çatı altında yaşayan anne, baba veya yargı kararıyla vasi tayin edilmesi kaydıyla kardeşi için aldığı atamaya esas sağlık raporlarında belirli uzmanların bulunduğu garnizonlara atanmaları gerektiği belirtilenlerin, atanacakları garnizonlarda (Mülga ibare:RG-15/4/2023-32164) kamu sağlık kurumlarındaki uzmanlardan da istifade edebileceği göz önüne alınarak atanmaları yapılır.
(Ek fıkra:RG-7/8/2014-29081) Atanma emrini tebellüğ eden personel, kendisi, eşi, bakmakla yükümlü olduğu çocukları ile bakmakla yükümlü olduğu ve aynı çatı altında yaşayan anne, baba veya yargı kararıyla vasi tayin edilmesi kaydıyla kardeşi için bulunduğu yere en yakın ve (Değişik ibare:RG-15/4/2023-
32164) Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Sağlık
Yeteneği Yönetmeliğine uygun olarak belirlenmiş tam teşekküllü bir hastaneden alacağı “Hayati önemi haizdir, tedaviden yararlanır” kayıtlı veya belirli uzmanları bulunan, hastalığının tedavi edileceği sağlık teşkilleri ile iklim, yer ve tedavi koşullarını öngören sağlık kurulu raporlarının yetkili makamlarla tasdik şekline göre bir yıl için bulunduğu garnizonda bırakılır veya ataması sağlık raporunun uygun gördüğü garnizona yapılır.
(Ek fıkra:RG-7/8/2014-29081) İkinci yıl aynı mazereti ileri sürenlerin atanmalarının 1 yıl daha ertelenebilmesi için, dördüncü fıkrada yer alan esaslar dâhilinde ilgili hastaneden aynı nitelikte sağlık kurulu raporu almaları gerekir.
Ek fıkra:RG-7/8/2014-29081) Ömür boyu gözetim altında bulundurulmayı gerektiren ve sürekli tedavi ile yaşamın sürdürülebildiği görme ile bedeni ve zihinsel spastik engellilik hali, kalıtsal yollarla geçen Akdeniz
Anemisi gibi hastalıklarla, benzer nitelikte kabul edilen diğer hastalıklar için atamaların ertelenmesinde süre şartı aranmaz. Kendisi, eşi, bakmakla yükümlü olduğu çocukları ile bakmakla yükümlü olduğu ve aynı çatı altında yaşayan anne, baba veya yargı kararıyla vasi tayin edilmesi kaydıyla kardeşi, bu tür hastalıklara (“özel eğitim amaçlı değerlendirilmesi uygundur” kararlı raporları alacaklar hariç)
yakalanan uzman erbaşların atamaları, (Değişik ibare:RG-15/4/2023-32164) Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Sağlık Yeteneği Yönetmeliğine uygun olarak belirlenmiş tam teşekküllü bir hastanenin sağlık kurullarından alacakları raporlarda öngörülen garnizonlara yapılır. Bu kapsama giren hastalıklar için ikinci yıldan sonraki müteakip sağlık kurulu raporları iki yılda bir alınır. Özel eğitim amaçlı değerlendirilmek üzere rapor alacakların atamaları ise; Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında
Yönetmelikte, kendisine Engelli Sağlık Kurulu Raporu düzenleme yetkisi verilmiş, sağlık kuruluşlarının sağlık kurullarından alacakları “özel eğitim amaçlı değerlendirilmesi uygundur” kararlı, Engelli Sağlık
Kurulu Raporları ve Rehberlik Araştırma Merkezlerinden alacakları raporda bulunan özel eğitim imkânlarının bulunduğu garnizonlara yapılır veya ertelenir.
Ek fıkra:RG-28/5/2015-29369) Üç aya kadarki geçici görevlendirmeler; ilgisine göre Kuvvet
Komutanlıklarına, Jandarma Genel Komutanlığına veya Sahil Güvenlik Komutanlığına bilgi verilmek kaydıyla; asgari sözleşme yapmaya yetkili makamlarca yapılır.
(Ek fıkra:RG-28/5/2015-29369) Üç aydan fazla görevlendirmeler; asgari sözleşme yapmaya yetkili makamların teklifi ile ilgisine göre Kuvvet Komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı veya Sahil
Güvenlik Komutanlığınca yapılır.
(Ek fıkra:RG-28/5/2015-29369) Genelkurmay Başkanlığına doğrudan bağlı kıta ve karargâhlarda görevli uzman erbaşların üç aya kadarki geçici görevlendirmeleri Genelkurmay Başkanlığına bilgi verilmek kaydıyla asgari sözleşme yapmaya yetkili makamlar tarafından; üç aydan fazla geçici görevlendirmeleri asgari sözleşme yapmaya yetkili makamların teklifi üzerine Genelkurmay Başkanlığınca yapılır. Yapılan geçici görevlendirmeler görevlendirilenin özlük haklarının takibi maksadıyla ilgisine göre Kuvvet
Komutanlıklarına, Jandarma Genel Komutanlığına veya Sahil Güvenlik Komutanlığına bildirilir.
(Ek fıkra:RG-15/4/2023-32164) Türk Silahlı Kuvvetleri Koruma Hizmetleri Yönetmeliği hükümlerine göre koruma hizmetinde görevli olan uzman erbaşların atamaları, koruma hizmetini yürüttükleri sürece mensubu olduğu Kuvvet Komutanlığınca ertelenebilir.
(Ek fıkra:RG-15/4/2023-32164) Atama ve yer değiştirme işlemlerine ilişkin diğer hususlar, Kuvvet
Komutanlıklarında genelgeyle, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığında ise yönergeyle düzenlenir.”
7) 21/01/2017 tarih ve 29995 sayılı Resmi Gazetede Yayımlanan Jandarma Genel Komutanlığı ve
Sahil Güvenlik Komutanlığı Personel Yönetmeliği’nin;
7.1) “Kapsam ve istisnalar” başlıklı 2’inci maddesinde; “(1) Bu Yönetmelik; Jandarma Genel
Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığında görevli subay, astsubay, sözleşmeli subay ve astsubay, uzman jandarma, uzman erbaş, sözleşmeli erbaş ve erlerin kaynakları, işe alınmaları, mesleki gelişimleri, branşlaşmaları, hizmet şartları, nitelikleri, atanma ve yetiştirilmeleri, ödev, hak, yükümlülük ile sorumlulukları ve diğer özlük işlerine ilişkin hükümleri kapsar.
(2) Birinci fıkradaki personelin nasıp ve terfi, aylık ve diğer mali ve sosyal hakları; ilgisine göre, 27/7/1967 tarihli ve 926 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri Personel Kanunu, 13/6/2001 tarihli ve 4678 sayılı Türk Silâhlı
Kuvvetlerinde İstihdam Edilecek Sözleşmeli Subay ve Astsubaylar Hakkında Kanun, 28/5/1988 tarihli ve
3466 sayılı Uzman Jandarma Kanunu, 18/3/1986 tarihli ve 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu, 10/3/2011
tarihli ve 6191 sayılı Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanunu ile 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları
Kanunu hükümlerine göre yürütülür.”
7.2) “Atama ilkeleri” başlıklı 10’uncu maddesinde; “1) Atamalarda hizmet bölgesinin özellikleri esas
alınır.
(2) Personel, hizmet ihtiyacı esas alınarak ve bu Yönetmelikte düzenlenmiş esaslar kapsamında, meslek hayatları boyunca farklı hizmet bölgeleri arasında zorunlu atama işlemine tabi tutulur.
(3) Personel atamaları, bu Yönetmelik esaslarını ve mesleki gelişim programlarının maksadını gerçekleştirecek şekilde hazırlanmış branş, ihtisas ve mesleki gelişim planlarına uygun olarak, planlı değişimi sağlayacak şekilde yapılır.
(4) Bakanlık tarafından belirlenecek kritik ve kilit kadrolar hariç olmak üzere yapılan atamalarda, aynı branş ve/veya ihtisasa sahip personelden aynı ili tercih edenlerin atamasında 12 nci maddedeki esaslar ve varsa puanlama sistemi de göz önünde bulundurulabilir.
(5) Birliklerin personel yönünden desteklenmesi, iç güvenlik öncelikleri, risk analizleri ve muhtemel gelişmelere göre Bakanlıkça belirlenen güvenlik öncelikleri ve özel kanunlarda yer alan görevler esas alınarak Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığınca belirlenir.
(6) Subay ve astsubayların atandığı hizmet bölgesinde hizmet süresini tamamlamaları esastır. Subay ve astsubaylar, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı atama yönetmeliklerinde belirtilen sebepler hariç olmak üzere hizmet bölgesi sürelerini tamamlamadan hizmet bölgesi değiştirmek suretiyle atamaya tabi tutulmazlar.
(7) İhtiyaç duyulması halinde subay kadrolarına, liyakat esas alınarak emsalleri arasında temayüz etmiş astsubaylar atanabilir. Bu şekilde atanan astsubaylar için astları hakkında değerlendirme işlemi yapabilmek için rütbe şartı aranmaz.”
7.3) “Atamalarda dikkate alınacak esaslar” başlıklı 12’nci maddesinde; “(1) Personelin atamaları,
hizmetin aksatılmadan yürütülmesi esasına ve hizmet ihtiyacı prensibine uygun olarak, Jandarma Genel
Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından atama yönetmeliklerinde belirtilen hizmet bölgeleri arasında aşağıdaki kriterler dikkate alınarak yapılır.
a) Mesleki gelişim durumu.
b) Kadro ihtiyaçları.
c) Hizmet bölgesinde hizmet süresi veya varsa zorunlu hizmet süresi.
ç) Terfi durumu.
d) Branş ve/veya ihtisasları.
e) Kendisinin, eşinin veya bakmakla yükümlü olduğu çocuklarının atamaya esas hayati önemi haiz sağlık durumları veya bakmakla yükümlü olduğu ve aynı çatı altında yaşayan anne, baba veya mahkeme kararıyla vasi tayin edilmesi kaydıyla kardeşin hayati önemi haiz sağlık durumları.
f) Varsa puanlama sistemi.
g) Personelin atanma isteğinde belirttiği yerler.
ğ) Asayiş, idari ve zaruri sebepler.
/
(2) Personel, belediye sınırları içindeki nüfusu 1.000.000’u aşan ilçeler hariç, kendileri ve eşlerinin evlenmeden önceki nüfusa kayıtlı olduğu ilçelere atanmaz. Buna ilişkin diğer istisnalar Bakanlık tarafından yürürlüğe konulan yönetmeliklerle belirlenir.”
8) Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik’in;
8.1) “Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarda Göz önünde Bulundurulacak Hususlar” başlıklı 9’uncu
maddesinde; “Yer değiştirme suretiyle atanmalar, Devlet Memurlarının dengeli bir şekilde dağılımını sağlamak için öğrenimi, uzmanlığı, iş tecrübesi, mesleki bilgisi gibi özellikleri ile boş kadro durumu göz önünde bulundurularak kurumlarınca hazırlanan bir plan dahilinde yapılır. İlgili mevzuatı uyarınca zorunlu yer değiştirmeye tabi tutulan eğitim ve öğretim hizmetleri sınıfı, mülki idare amirliği hizmetleri sınıfı, jandarma hizmetleri sınıfı, sahil güvenlik hizmetleri sınıfı ve emniyet hizmetleri sınıfına giren memurlar, Türk Silahlı Kuvvetlerine mensup subay ve astsubay, uzman jandarma ve uzman erbaşlar ile hakim ve savcıların görev süresiyle sınırlı olmak üzere atandıkları yere, memur olan eşinin atanmasında mevzuatı uyarınca yürürlüğe konulan norm kadro sayılarına ilişkin hükümler uygulanmaz.”
8.2) “Aile Birliği Mazeretine Bağlı Yer Değişikliği” başlıklı 14’üncü maddesinde; Aile birliği
mazeretine dayanarak yer değişikliği memurun; ..
d) Kamu personeli olmayan eşinin, talep edilen yerde başvuru tarihi itibarıyla son iki yıl içinde 360 gün sosyal güvenlik primi ödemek suretiyle kendi adına veya bir hizmet akdi ile işverene bağlı olarak çalışmış ve halen çalışıyor olması halinde bu durumda olan eşin bulunduğu yere, e) Milletvekili, belediye başkanı, muhtar veya noter olan eşlerinin bulunduğu yere, atanması suretiyle yapılabilir.
Aile birliği mazeretine dayanarak yer değiştirme isteğinde bulunan memur, eşinin kamu kurum ve kuruluşlarında kamu personeli olarak çalıştığına veya atanmayı talep ettiği yerde eşinin başvuru tarihi itibarıyla son iki yıl içinde 360 gün sosyal güvenlik primi ödemek suretiyle kendi adına veya bir hizmet akdi ile işverene bağlı olarak halen çalıştığına ya da birinci fıkranın (e) bendinde sayılan görevlerde bulunduğuna ilişkin belgeyi kurumuna ibraz etmekle yükümlüdür. Ayrıca yer değiştirme başvurusuna, evlilik durumunu kanıtlayan belgenin de eklenmesi gerekir…”
8.3) “Özel Yönetmelikler” başlıklı 28’inci maddesinde; “Kurumlar bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği
tarihten itibaren 6 ay içinde halen görevde bulunan memurların geçmiş hizmetlerinin bu Yönetmelik çerçevesinde nasıl değerlendirileceğini ve bu Yönetmeliğin çeşitli maddelerinde kurumlarca tesbiti öngörülen diğer hususları kapsayan özel Yönetmeliklerini Devlet Personel Dairesinden olumlu görüş alınmak sureti ile çıkarırlar. Özel Yönetmeliklerde bu Yönetmeliğe aykırı hükümler yer alamaz (Değişik üçüncü cümle: 12/12/2016-2016/9742 K.) Ancak, Mülki İdare Amirliği Hizmetleri, Emniyet Hizmetleri, Jandarma Hizmetleri ve Sahil Güvenlik Hizmetleri sınıflarına dâhil personel hakkında kendi özel yönetmeliklerinin uygulanmasına devam edilir. (Ek:RG-16/3/2023-32134-CK-6968/2 md.) Ticaret
Bakanlığı Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlüklerinde görev yapan yer değiştirme suretiyle atamaya tabi personelin yer değiştirme suretiyle atanmasına ilişkin usul ve esaslar, bu Yönetmelik hükümlerine tabi olmaksızın; a) Bu personelin yerine getirdiği kamu hizmetinin stratejik önemi ve niteliği ile hizmet gereklilikleri, b) Kadro imkanı ve hizmet ihtiyacı, c) Ekonomik, sosyal ve kültürel şartlar ile ulaşım şartları yönünden benzerlik ve yakınlık gösteren hizmet birimlerinin iş ve işlemleri göz önünde bulundurulmak suretiyle oluşturulan hizmet bölgeleri veya hizmet birimleri arasında personelin adil ve dengeli dağılımının sağlanması, hususları dikkate alınarak Ticaret Bakanlığınca özel yönetmelikte belirlenir.”
/
9) JGY 51-3 (Ç) Jandarma Genel Komutanlığı Uzman Erbaş Yönergesi’ nin,
9.1) “Amaç” başlıklı 1’inci maddesinde; “Bu Yönergenin amacı; Jandarma Genel Komutanlığının
devamlılık arz eden teknik ve kritik görev yerlerindeki erbaş kadrolarında istihdam edilen uzman erbaşların temini, statüleri, hizmet şartları, görev ve yükümlülükleri, mali ve özlük hakları, sözleşme yenileme ve fesih işlemleri, sicil, terfi, derece, kademe, tedavi ve izin işlemleri ile astsubaylığa geçiş, atama ve ayırma/ayrılma işlemleri ile ilgili usul ve esasları düzenlemektir.”
9.2) “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde; “Bu Yönerge; Jandarma Genel Komutanlığında istihdam
edilen uzman erbaşlar ile kadrolarında uzman erbaş bulunan ve uzman erbaş istihdamı ile görevli birlik, karargâh, kurum ve kuruluşları kapsar.”
9.3) “Dayanak” başlıklı 3’üncü maddesinde; “ Bu Yönerge; 10/03/1983 tarihli ve 2803 sayılı Jandarma
Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanunu, 18/03/1986 tarihli ve 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu, 20/09/2005 tarihli ve 25942 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Uzman Erbaş Yönetmeliği, 12/12/2016 tarihli ve 2016/9742 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe giren Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil
Güvenlik Komutanlığı Personel Yönetmeliği ve Jandarma ve Sahil Güvenlik Personelinin Hizmet Esasları
Hakkında Yönetmeliğe dayanılarak hazırlanmıştır.”
9.4) “Genel hususlar” başlıklı 68’inci maddesinde; “(1) Uzman erbaşlar, sözleşme süreleri içinde değişik
bölgelerde vazife görecek şekilde Jandarma Genel Komutanlığının hizmet ihtiyacı esas alınmak suretiyle atanma ve yer değiştirme işlemlerine tabi tutulur. Atama işleminde, temin ve istihdamda temel prensip olan kadro, branş, alt branş, ihtisas ve mesleki niteliklerine yönelik hizmet ihtiyacı öncelikli olarak esas alınır.
…
(4) Personelin atamaları hizmetin aksatılmadan yürütülmesi esasına ve hizmet ihtiyacı prensibine uygun şekilde, aşağıdaki kriterler dikkate alınarak, hizmet bölgeleri arasında isteğe bağlı veya Jandarma Genel
Komutanlığınca resen yapılır. a) Mesleki gelişim durumu, b) Kadro ihtiyaçları, c) Hizmet bölgesinde hizmet süresi veya varsa zorunlu hizmet süresi, ç) Branş, alt branş, ihtisas veya mesleki nitelikleri, d) Sağlık durumu e) Hizmet safahatı ve puan durumu, f) Atanma istekleri, g) Emniyet ve asayiş durumu ile idari ve zaruri nedenler (5) Atama dengesi gözetilmek suretiyle, her yıl emniyet ve asayiş durumu ile ihtiyaçlar doğrultusunda bölgelere göre personel dağılımı ve destekleme öncelikleri ile miktarlarına ilişkin Jandarma Genel
Komutanlığınca hazırlanan Muvazene ile Personel Destekleme Planları, yapılacak atamalarda esas alınır.
…
(15) Atamalarda personelin asgari sayıda hizmet bölgesi değiştirmesi ve bu Yönergenin altıncı kısım beşinci bölümünde belirtilen haller haricinde, atandığı hizmet bölgesinde asgari iki yıl olmak üzere tabi olduğu hizmet bölgesi süresi kadar görev yapması esas alınır.
…
(19) Atamalara ve kura çekimlerine ilişkin işlemler bilgisayar destekli yapılabilir.
(20) Personel tebligat almamış olsa dahi her yıl atama takvimine uygun olarak elektronik ortamda atanma tercih formunu doldurmakla sorumludur….”
9.5) “Hizmet bölgeleri ve süreleri” başlıklı 69’uncu maddesinde; “(1) Hizmet bölgelerinin hangi derece,
süre ve puanlara tabi olacağı; bölgenin atama sistemi içinde tercih edilme durumu, bölgenin gelişmişlik düzeyi, günlük yaşamın zenginliği ve hareketliliği, coğrafi ve iklimsel koşullar, güvenlik ve asayiş durumu, özlük haklarındaki farklılıklar ile barınma, eğitim, sağlık, sosyal, kültürel, ulaştırma ve haberleşme
imkanları gibi hususlar dikkate alınarak Jandarma Genel Komutanlığınca belirlenir ve ihtiyaç durumunda güncellenir.
(2) Hizmet bölgeleri atama açısından 1 inci, 2 nci, 3 üncü, 4 üncü ve 5 inci dereceli olmak üzere beş ayrı bölgeye ayrılmıştır. 4 üncü ve 5 inci dereceli hizmet bölgeleri sıralı hizmet bölgesidir. Personel sıralı hizmet bölgelerine bu Yönerge hükümleri doğrultusunda bir sıra dahilinde atanır.
(3) Uzman erbaşlar için; (a) 1 inci, 2 nci ve 3 üncü dereceli illerin süre, derece ve puanları; Jandarma
Genel Komutanlığınca subay, astsubay ve uzman jandarmalar için belirlenen hizmet bölgesi süre, derece ve puanlarından 1 inci, 2 nci ve 3 üncü dereceli il merkezleri için belirlenen hizmet bölgesi derecesi esas alınmak şartıyla; 1 inci ve 2 nci dereceli illerde hizmet bölgesi süresi 8 yıl, 3 üncü dereceli illerde 6 yıl (b) 4 üncü ve 5 inci dereceli hizmet bölgelerinin süre, derece ve puanları; Jandarma Genel Komutanlığınca belirlenen subay, astsubay ve uzman jandarmaların tabi olduğu 4 üncü ve 5 inci dereceli hizmet bölgeleri sürelerinden bir yıl artırımlı olarak hesaplanır ve uygulanır.
(4) Sıralı hizmet bölgesinde görevli personel hizmet bölgesinin derece, süre ve puanının değişmesi durumunda 4 ve 5 inci dereceli hizmet bölgeleri içinde atama görse dahi sıralı hizmet bölgesinde göreve başladığı tarihteki derece, süre ve puanına tabidir.”
9.6) “Hizmet bölgesi çıkış hesabının yapılması” başlıklı 71’inci maddesinde; “(1) Hizmet bölgesi çıkış
hesabı yapılırken 1, 2 ve 3 üncü dereceli hizmet bölgeleri bir grup, 4 ve 5 inci dereceli hizmet bölgeleri ise ayrı bir grup olarak hesaplanır.
(2) 1, 2 ve 3 üncü dereceli illerde görevli personelin; 1 inci, 2 nci veya 3 üncü dereceli iller arasında atandırılmak üzere atamaya esas çıkış hesabında, personelin göreve başladığı yıl esas alınır. 1 inci ve 2 nci dereceli illerde sekiz yılını, 3 üncü dereceli illerde altı yılını dolduran ve sıralı hizmet bölgesine kati veya muhtemel tebligat almayan personele; 1 inci, 2 nci veya 3 üncü dereceli iller arasında atandırılmak üzere tebligat verilir…”
9.7) “Genel Atamalar” başlıklı 78’inci maddesinde; “(1) Atama süreci Jandarma Genel Komutanlığınca
belirlenen atama takvimine uygun olarak yürütülür. Genel atamalar her yıl Mayıs ve Ekim (dahil) ayları arasında yapılır. Atama tarihi lüzumu halinde değiştirilebilir.
(2) Personel, bir hizmet bölgesindeki görev süresini tamamlamadan atama durumuna girmez. Aşağıda belirtilen idari nedenler, emniyet ve asayiş durumu ile diğer zaruri durumlar kapsamında, genel atama dönemi dışında veya hizmet bölgesi süresi tamamlanmadan atama yapılabilir…”
9.8) “Eşleri Jandarma Genel Komutanlığı dışında kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan personele
uygulanacak esaslar” başlıklı 85’inci maddesinde; “(1) Eşleri Jandarma Genel Komutanlığı dışında kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan personele uygulanacak esaslar şunlardır; a) Personelin çalışan eşleri ile ilgili bilgileri ve eşlerinin atanabilecekleri görev yerlerini gösteren ilgili kurumca onaylanmış belgeleri, atanma taleplerini içerir dilekçeleri ile birlikte göndermeleri halinde, muvazene esasları, kadro imkânları ve hizmet ihtiyacı dikkate alınmak kaydıyla atamalarında bu husus değerlendirilebilir.
b) Çalışan eşlerin görev yerleri nedeniyle, yapılacak atamalarda ayrıcalık yaratmamasına ve personelin emsallerine nazaran bir avantaj elde etmemesine dikkat edilir.
c) Eşleri 1 inci, 2 nci ve 3 üncü dereceli hizmet bölgelerinde görev yapan 4 üncü ve 5 inci dereceli hizmet bölgelerinde görevli uzman erbaşlar, görev süreleri dolmadan atama isteğinde bulunamazlar. Bulunulsa dahi bu tür istekler yerine getirilmez.
/
ç) Eşleri 4 üncü ve 5 inci dereceli hizmet bölgesinde görev yapan 1 inci, 2 nci ve 3 üncü dereceli hizmet bölgelerinde görevli uzman erbaşların atama talepleri, kadro ve ihtiyaç durumu göz önüne alınarak atamalarda değerlendirilebilir.
d) Bulunduğu hizmet bölgesinde eşinin çalıştığı kadronun kalkması, rotasyona tabi tutulması gibi ani çıkan ve personelin iradesi dışında gelişen durumlarda atama istekleri genel atamalarda değerlendirilebilir.
e) Eşleri görev yaptığı kurumun bağlı bulunduğu bakanlık veya merkez teşkilatlarının atama onayıyla göreve başlamayanlar ile eşleri başka bir kadro görev yerine atanma imkânı bulunmayanların aile birliği mazeretine dayalı yapacakları yer değiştirme talepleri değerlendirilmeye alınmaz.
f) Personelin eş durumundan dolayı aile birliği mazeretine dayalı atama istekleri genel atama döneminde değerlendirilebilir.”
9.9) “Sağlık nedeniyle uygulanacak esaslar” başlıklı 83’üncü maddesinde; “ (1) Sağlık nedeniyle
yapılacak atamalarda uygulanacak esaslar şunlardır; a) Personelin, sağlık nedeniyle atama, temdit veya erteleme işlemlerine tabi tutulabilmesi için kendisi, eşi veya bakmakla yükümlü olduğu çocukları ile bakmakla yükümlü olduğu ve aynı çatı altında yaşayan anne, baba veya yargı kararıyla vasi tayin edilmesi kaydıyla kardeşlerinden herhangi birinin hastalığıyla ilgili, Sağlık Bakanlığınca belirlenen Türk Silahlı
Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığına sağlık raporu vermeye yetkili hastanelerden atamaya esas rapor alması ve bu raporu bir dilekçeyle birlikte bağlı bulunduğu komutanlık kanalıyla Jandarma Genel Komutanlığına göndermesi gerekir…”
9.10) “Eşleri Jandarma Genel Komutanlığı dışında kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan personele
uygulanacak esaslar” başlıklı 85’inci maddesinde; “(1) Eşleri Jandarma Genel Komutanlığı dışında kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan personele uygulanacak esaslar şunlardır; …
e) Eşleri görev yaptığı kurumun bağlı bulunduğu bakanlık veya merkez teşkilatlarının atama onayıyla göreve başlamayanlar ile eşleri başka bir kadro görev yerine atanma imkânı bulunmayanların aile birliği mazeretine dayalı yapacakları yer değiştirme talepleri değerlendirilmeye alınmaz…” düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ YAHYA AKMAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
10) Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; Başvuranın iddiaları, İdarenin
konu ile açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya birlikte değerlendirilerek başvurunun reddi yönünde hazırlanan Ret Karar Önerisi Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
11) Bir numaralı paragrafta yer verildiği üzere başvuran; eşinin Samsun ilinde ecza teknikeri olarak
çalıştığını ve kendisinin bulunduğu yere naklinin mümkün olmadığını belirterek Samsun ili emrine naklen atamasının yapılmasını talep etmektedir.
12) Anayasamızın 128 inci maddesinde, memurların ve diğer kamu görevlilerinin niteliklerinin,
atanmalarının, görev ve yetkilerinin, hakları ve yükümlülüklerinin, aylık ve ödeneklerinin ve diğer özlük işlerinin kanunla düzenleneceği belirtilmiştir. Anayasal hükümler doğrultusunda çıkarılan 3269 sayılı
Uzman Erbaş Kanunu’nun 18’inci maddesinde, uzman erbaşların sözleşme süreleri içinde değişik bölge ve garnizonlara Türk Silâhlı Kuvvetlerinin hizmet ihtiyacı esas alınmak suretiyle atanma ve yer değiştirme işlemlerine tâbi tutulacağı, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Personel
Yönetmeliği’nin 12’nci maddesinde atamalarda Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik
/
Komutanlığı tarafından atama yönetmeliklerinde belirtilen hizmet bölgeleri arasında dikkate alınacak esasların belirlendiği, Uzman Erbaş Yönetmeliği’nin 22’nci maddesinde ise, uzman erbaşların sözleşme süreleri içinde değişik bölge ve garnizonlara, Türk Silahlı Kuvvetlerinin hizmet ihtiyacı esas alınmak suretiyle atanma ve yer değiştirme işlemlerine tâbi tutulacağı ile uzman erbaşlardan kendisi, eşi, bakmakla yükümlü olduğu çocukları ile bakmakla yükümlü olduğu ve aynı çatı altında yaşayan anne, baba veya yargı kararıyla vasi tayin edilmesi kaydıyla kardeşi için aldığı atamaya esas sağlık raporlarında belirli uzmanların bulunduğu garnizonlara atanmaları gerektiği belirtilenlerin, atanacakları garnizonlarda askerî hastaneler ile diğer kamu sağlık kurumlarındaki uzmanlardan da istifade edebileceği göz önüne alınarak atamalarının yapılacağının belirtildiği görülmektedir.
13) Ayrıca Jandarma Genel Komutanlığı mensubu uzman erbaşların atamalarına esas teşkil eden JGY 51-
3 (Ç) Jandarma Genel Komutanlığı Uzman Erbaş Yönergesi’ nin 85’inci maddesinde genel atamaların her
yıl Mayıs ve Ekim (dahil) ayları arasında yapılacağı, personelin bir hizmet bölgesindeki görev süresini tamamlamadan atama durumuna girmeyeceği, ancak idari nedenler, emniyet ve asayiş durumu ile diğer zaruri durumlar kapsamında, genel atama dönemi dışında veya hizmet bölgesi süresi tamamlanmadan atama yapılabileceği, , anılan Yönerge’nin 85’inci maddesinde ise eşleri görev yaptığı kurumun bağlı bulunduğu bakanlık veya merkez teşkilatlarının atama onayıyla göreve başlamayanlar ile eşleri başka bir kadro görev yerine atanma imkânı bulunmayanların aile birliği mazeretine dayalı yapacakları yer değiştirme taleplerinin değerlendirilmeye alınmayacağı anlaşılmaktadır. Bu hususta idareye takdir yetkisi tanındığı aşikârdır.
14) Diğer taraftan, Anayasa’nın 65’inci maddesinde yer alan Devletin sosyal ve ekonomik alanlarda
Anayasa ile belirlenen görevlerini, bu görevlerin amaçlarına uygun öncelikleri gözeterek malî kaynaklarının yeterliliği ölçüsünde yerine getirmesi de gerekmektedir. Jandarma Genel Komutanlığı ve
Sahil Güvenlik Komutanlığı Personel Yönetmeliği’nde atamaların, hizmetin aksatılmadan yürütülmesi esasına ve hizmet ihtiyacı prensibine uygun olarak hizmet bölgeleri arasında mesleki gelişim durumu, kadro ihtiyaçları, hizmet bölgesinde hizmet süresi veya varsa zorunlu hizmet süresi, terfi durumu, branş ve/veya ihtisasları, kendisinin, eşinin veya bakmakla yükümlü olduğu çocuklarının atamaya esas hayati önemi haiz sağlık durumları veya bakmakla yükümlü olduğu ve aynı çatı altında yaşayan anne, baba veya mahkeme kararıyla vasi tayin edilmesi kaydıyla kardeşin hayati önemi haiz sağlık durumları, varsa puanlama sistemi, personelin atanma isteğinde belirttiği yerler, asayiş, idari ve zaruri sebeplerin göz önünde bulundurularak yapılacağı hüküm altına alınmıştır.
15) Diğer bir anlatımla; kişilerin, eşinin ve bakmakla yükümlü olduğu çocuklarının, bakmakla yükümlü
olduğu ve aynı çatı altında yaşayan anne, baba veya yargı kararıyla vasi tayin edilmesi kaydıyla kardeşinin sağlık durumları, personelin atanma isteğinde belirttiği yerler, idari, asayiş ve zaruri sebepler gibi “bir takım mazeretler çerçevesinde başka yere atanma konusunda talep hakları var ise de atamaya ilişkin mazeretlerini değerlendirip karara bağlayacak olan idarenin, kendi mevzuatı çerçevesinde, ifa edilen kamu hizmetinin gerekleri, insan kaynaklarının verimli kullanılması, teşkilat yapısının elverişliliği ve benzeri faktörleri dikkate alması kaçınılmazdır. Zira kamu hizmetinin sağlıklı ve kesintisiz bir şekilde yerine getirilmesi için gerekli tedbirleri almak, ilgili idarenin öncelikli görevi ve sorumluluğudur.” (Anayasa Mahkemesinin 20/02/2014 tarihli ve 2012/606 başvuru numaralı Kararı).
16) Somut olayda başvuranın 2020 yılında uzman erbaş olarak Kastamonu Jandarma Eğtitim Komutanlığı
emrinde eğitime başladığı, eğitiminin bitiminde 27/03/2021 tarihli ve / nolu kura ataması ile Antalya
İl Jandarma Komutanlığı emrine atamasının yapıldığı ve halen bu birlik emrinde görev yapmakta olduğu, atamasının Samsun iline yapılmasına ilişkin 4 adet dilekçesinin bulunduğu, bu dilekçelerde annesinin sağlık durumu ve eşinin ecza teknikeri olarak görev yapması nedeniyle tayin talebinde bulunduğu anlaşılmıştır.
Yine idare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerden başvuranın; 2021 yılı genel atama döneminde kura çekimi ile atanması, atandığı garnizonda en az 8 yıl çalışma zorunluluğunun bulunması, personelin annesine
/
bakmakla yükümlü olduğuna dair herhangi bir belgenin ve annesinin rahatsızlığına dair yetkili hastanelerden alınan atamaya esas sağlık raporunun bulunmaması ile personelin eşinin, özel sektörde işveren statüsünde çalışması nedeniyle yaptığı görevin belirli bir süreye tabi olmaması, 657 sayılı Devlet
Memurları Kanunu hükümlerine tabi bir görev kadrosunda da görevli olmaması, ayrıca zorunlu hizmete tabi olabilecek bir hizmet vermediğinin de açık olması, dolayısıyla hizmet bölgesinin hizmet süresi olan (8)
yıllık görev süresini tamamlamadan geçerli bir mazereti olmadığı, idare tarafından yapılan işlemin hizmet ihtiyacının karşılanması kapsamında zaruri olması, sonraki süreçte benzer atama sefahatine sahip personel talepleri ile konunun suiistimal edilebilmesi nedenleri ile Samsun iline atama talebinin reddedildiği görülmüştür.
17) Başvuranın şikayet konusu yaptığı atama talebiyle ilgili olarak; idarenin atama yetkisini takdir yetkisi
çerçevesinde personel durumunu gözeterek yapmadığı anlaşılmıştır. Bilindiği üzere idareye belli konularda takdir yetkisinin tanınması idarenin görevlerinin niteliği gereği zorunludur. Ancak, İdareye belli konularda takdir yetkisinin tanınması, idarenin keyfi olarak hareket edebileceği anlamına da gelmez. Bu doğrultuda idare takdir yetkisini kullanırken yasanın koyduğu sınırlar içinde kalmalı, eşitlik ilkesine önem vermeli, bu yetkiyi kamu yararı için kullanmalı, yasanın öngördüğü amaçtan başka ya da kamu yararı dışında bir amaç için kullanamamalı ve bu yetkiyi gerekçeli olarak kullanmalıdır (Prof. Dr. Şeref Gözübüyük, “Yönetim
Hukuku”, Eylül/1991 s.204). Bu çerçevede atamaya ilişkin mevzuat hükümleri ve İdarenin öne sürdüğü gerekçeler dikkate alındığında, söz konusu atama yapılmaması için kullanılan takdir yetkisinde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı değerlendirilmiştir.
18) Yukarıda yapılan açıklamalar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili
mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuranın görev yerinin bulunduğu
Antalya ilinden, eşinin ikametinin bulunduğu Samsun iline atanma talebinin reddinde, idarenin ilgili mevzuat çerçevesinde hukuken geçerli ve kabul edilebilir sebeplere dayanılarak işlem tesis ettiği, bu nedenle idarenin işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı hususları göz önünde bulundurarak başvurunun reddi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
19) İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6’ncı maddesinde yer verilmiş olup söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; başvuru kapsamında ilgili idareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, ayrıca idarenin başvuranla ilgili işlemlerinde “kanunlara uygunluk”, “makul sürede karar verme”, “hesap verilebilirlik”, “şeffaflık”, “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun davrandığı, ancak idarenin, başvurana verdiği cevaplarda hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini göstermediği bu nedenle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idareden bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
20) 6328 sayılı Kanunun 21’inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ
tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup ilgili Antalya İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın BAŞVURANA, İÇİŞLERİ BAKANLIĞINA ve JANDARMA GENEL
KOMUTANLIĞI’NA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
/