TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 18171-18171 |sayi|18745356-101.07.05.99-E.18745356-101.07.05.99-E.
BAŞVURU NO : 2018/6218 2018/ 6218
KARAR TARİHİ : 01/11/2018 |tarih|
RET KARARI
BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ :
BAŞVURUYA KONU İDARE : Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın Şeflik Görevde Yükselme Sözlü
Sınav Sonucunun yeniden incelenmesi talebi hakkındadır .
BAŞVURU TARİHİ : 09/05/2018 9.5.2018
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran; Kahramanmaraş İl Müdürlüğünde sicil numarası ile görev yaptığını, 03/ 12/ 2017 tarihinde Şef Görevde Yükselme Yazılı Sınavda 78,75 puan aldığını, akabinde Şef Görevde
Yükselme Sözlü Sınavına 08/ 03/ 2018 tarihinde katıldığını, 14/ 04/ 2018 tarihinde Türkiye İş Kurumu
Genel Müdürlüğünün internet sitesinde sözlü sınav sonucunun açıklandığını ve listede olmadığını öğrendiğini, mülakatının iyi geçtiğini, gerekli niteliklere sahip olduğunu, mülakatta herhangi bir kayıt sisteminin kullanılmadığını belirterek 08/ 03/ 2018 tarihinde katıldığı Şef Görevde Yükselme
Sözlü Sınav sonucunun yeniden incelenmesini, şartlara uygun olarak mülakat yapılmasını talep etmektedir .
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddia hakkında Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğünün 17/ 08/ 2018 tarihli ve sayılı cevabi yazısı ve ekinde özetle; 2.1. Görevde Yükselme Yazılı Sınav soru ve cevaplarının GAZİSEM tarafından hazırlandığı ve söz konusu sınava 1033 adayın katıldığı, 2.2. Şeflik Görevde Yükselme yazılı sınavından başarılı olup sözlü sınava girmeye hak kazanan 815
1 / 6başarılı olan personelden 653 personelin sözlü sınavına katıldığı,
2.3. Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği
Yönetmeliğinin 12. maddesi ve 13. maddelerinde yer verilen hükümler doğrultusunda sözlü sınav yapıldığı, belirtildiği üzere 300 kadro ilan edilmiş olması nedeniyle yedek liste oluşturulmadığından mevzuata uygun olarak başarılı olan ilk 300 personelin sınav puanlanın duyurulduğu, Şef Görevde
Yükselme Sözlü Sınav sonucunda oluşan başarı listesinin 14/ 04/ 2018 tarihinde ilan edildiği, 2.4. Başvuranın 19.04.2018 tarihli dilekçesi ile sözlü sınav sonucunun incelenmesi ve yeniden değerlendirilme için sınav sonucuna itiraz ettiğini itirazın sınav kurulunca ayrıntılı olarak incelenmesi ve değerlendirilmesi neticesinde sözlü sınav sonucunda herhangi bir değişiklik olmadığına karar verilerek 02/ 05/ 2018 tarihli ve sayılı yazı ile itiraza cevap verildiği, 2.5. Mevzuat gereği yazılı sınav ve sözlü sınavda 70 puan ve üzeri alanların aritmetik ortalamasının alınarak başarı puanının belirlendiği, 2.6. Türkiye iş Kurumu Genel Müdürlüğü Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği
Yönetmeliğinin 12. maddesinin 2’nci bendi : ” İlgili personel sınav kurulunun her bir üyesi tarafından; a)
Sınav konularına ilişkin bilgi düzeyi, b)
Bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü, c)
Liyakati temsil kabiliyeti tutum ve davranışlarının göreve uygunluğu, ç) Özgüveni ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı, d)
Genel kültürü ve genel yeteneği, e)
Bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığı, esas alınarak yüz tam puan üzerinden değerlendirilir . Her üyenin vermiş olduğu puanların aritmetik ortalaması alınarak personelin sözlü sınav puanı tespit edilir . Sözlü sınavda yüz üzerinden en az yetmiş puan alanlar başardı sayılır .” hükümleri gereğince mevzuata uygun şekilde sözlü sınav yapıldığı, 2.7. Sınav Kurulunun bahsi geçen yönetmeliğin 15’nci maddesi gereğince mevzuata uygun olarak oluşturulduğu, 2.8. Başvuran ’e sondan sorular ve komisyon üyelerince takdir edilen puanlan gösterir tutanağın mevcut olduğu, 2.9. Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği
Yönetmeliği” de “Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği
Esaslarına Dair Genel Yönetmeliği” nde sözlü sınavlarda görüntülü ve/veya sesli kayıt alınması hususunda herhangi bir hüküm bulunmadığı, 2.10. Yapılan Sözlü Sınav öncesi hazırlanan ve tutanak altına alınan soru kitapçıklarından sorular sorulduğu, verilen cevapların Sınav Kurulunun her bir üvesince yüz tam puan üzerinden objektif olarak değerlendirilerek puanlar verildiği verilen puanların aritmetik ortalamasının alınarak sözlü sınava katılan her bir personelin sözlü sınav puanının belirlenerek tutanak altına alındığı, açıklamalarına yer verilmiştir .
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/ 10/ 1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü ve kamu fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir . Türkiye Büyük
Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler” , 4. “ Kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler” başlıklı 128 inci maddesinin ikinci fıkrasında; “Memurların ve diğer kamu görevlilerinin niteliklerinin, atanmalarının, görev ve yetkilerinin,
2 / 6haklarının ve yükümlülüklerinin, aylık ve ödeneklerinin ve diğer özlük işlerinin kanunla
düzenlenir .”, 5. 23/ 07/ 1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanun’un “Temel İlkeler” başlıklı 3 üncü maddesinin ikinci ve üçüncü fıkralarında ; “Bu kanunun temel ilkeleri şunlardır : …Kariyer : B)
Devlet memurlarına, yaptıkları hizmetler için lüzumlu bilgilere ve yetişme şartlarına uygun şekilde, sınıfları içinde en yüksek derecelere kadar ilerleme imkanını sağlamaktır . Liyakat : C) Devlet kamu hizmetleri görevlerine girmeyi, sınıflar içinde ilerleme ve yükselmeyi, görevin sona erdirilmesini liyakat sistemine dayandırmak ve bu sistemin eşit imkânlarla uygulanmasında Devlet memurlarını güvenliğe sahip kılmaktır .” 6. 24 Haziran 2015 tarihli ve 29396 sayılı Resmi Gazetede Türkiye İş Kurumu Genel
Müdürlüğü Personeli Görevde Yükselme Ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği; 6.1. “Sözlü sınav” başlıklı 12’nci maddesinde; “ Yazılı sınavda en yüksek puan alan adaydan başlamak üzere ilan edilen kadro sayısının beş katına kadar aday sözlü sınava alınır . Son adayla aynı puana sahip olan personelin tamamı sözlü sınava alınır .
( 2) İlgili personel, sınav kurulunun her bir üyesi tarafından; a) Sınav konularına ilişkin bilgi düzeyi, b) Bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü, c) Liyakati, temsil kabiliyeti, tutum ve davranışlarının göreve uygunluğu, ç) Özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı, d) Genel kültürü ve genel yeteneği, e) Bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığı, esas alınarak yüz tam puan üzerinden değerlendirilir .
Her üyenin vermiş olduğu puanların aritmetik ortalaması alınarak personelin sözlü sınav puanı tespit edilir . Sözlü sınavda yüz üzerinden en az yetmiş puan alanlar başarılı sayılır .
6.2. “Başarı sıralaması” başlıklı 13’üncü maddesinde; “ Görevde yükselme suretiyle ilan edilen boş kadro sayısı kadar atama yapılmasında başarı puanı esas alınır . Başarı puanı, ( …) yazılı ve sözlü sınav puanlarının aritmetik ortalaması; ( …) esas alınmak suretiyle tespit edilir ve Kurumun resmi internet/intranet sitesinde ilan edilir .
( 2) Başarı puanlarının eşit olması halinde sırasıyla; a) Hizmet süresi fazla olanlara, b) Daha üst öğrenimi bitirmiş olanlara, c) Üst öğrenim mezuniyet notu yüksek olanlara, öncelik verilmek suretiyle, en yüksek puandan başlamak üzere başarı sıralaması belirlenir .
( 3) Görevde yükselme sınavında başarılı olmalarına rağmen, ilan edilen kadro sayısı nedeniyle ataması yapılamayacak personelden en fazla asıl aday sayısı kadar personel, Kurumca ihtiyaç duyulması halinde başarı sıralaması listesinde yedek olarak belirlenebilir .” 6.3. “Sınav kurulu ve görevleri” başlıklı 15’inci maddesinde ; “( 1) Kurumca yapılacak/yaptırılacak sınavlara ilişkin görevde yükselme işlemlerini yürütmek üzere sınav kurulu teşkil edilir .
( 2) Sınav kurulu; Genel Müdür veya görevlendireceği bir Genel Müdür Yardımcısı başkanlığında, aralarında İnsan Kaynakları Dairesi Başkanının da bulunduğu toplam beş asıl ve üç yedek üyeden oluşur .
( 3) Sınav kurulunu teşkil eden üyeler; sınava alınacak personelden lisansüstü öğrenim hariç, öğrenim durumu ve ihraz ettikleri unvanlar itibarıyla daha düşük seviyede olamazlar .
( 4) Sınav kurulunun başkan ve üyelerinin görevde yükselme sınavına eşlerinin, ikinci dereceye kadar (bu derece dahil) kan ve kayın hısımlarının katıldığının tespit edilmesi halinde, bu üye veya üyeler sınav kurulu üyeliğinden çıkartılır ve bunların yerine yedek üye veya üyeler görevlendirilir .
( 5) Sınav kurulu; sınavların yapılması, sınav sonuçlarının ilanı, itirazların sonuçlandırılması ve sınavlara ilişkin diğer işleri yürütür .
3 / 6( 6) Sınav kurulu üye tam sayısı ile toplanır ve kararlar oy çokluğu ile alınır .
( 7) Unvan değişikliğine tabi kadroların sınavlarında sınav kuruluna üniversitelerden üye iştirak ettirilebilir .
( 8) Sınav kurulunun sekretarya hizmetleri İnsan Kaynakları Dairesi Başkanlığınca yürütülür .”
6.4. Sınav sonuçlarının açıklanması ve itiraz başlıklı 17’nci maddesinde “( Değişik 1. cümle :
15.08.2017 – 30155 s. R .G. Yön./ 8. md.) Sınav sonuçları, sınavların yapıldığı tarihten itibaren en geç
otuz gün içinde sınav kurulu tarafından Kurumun internet/intranet sitesinde ilan edilir ve aynı tarih itibariyle adaylara tebliğ edilmiş sayılır . İlgililer, ilan tarihinden itibaren beş iş günü içerisinde sınav sonuçlarına itiraz edebilir . İnsan Kaynakları Dairesi Başkanlığına yazılı olarak yapılacak itiraz başvuruları, ilgisine göre sınav kurulunca incelenir veya sınavı yapan kuruma incelettirilir .
İnceleme sonuçları en geç on iş günü içerisinde yazılı olarak ilgililere bildirilir . İtiraz üzerine verilen karar kesindir .
( 2) Yazılı sınavlarda, itiraz sonucu, sınav kurulunca hatalı olduğu sonucuna varılan sorular iptal edilerek tüm adaylarca doğru yapılmış kabul edilir .”
Düzenlemelerine yer verilmiştir .
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7. Başvuranın sözlü sınav sonucunun yeniden incelenmesi talebinin reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Karar Önerisi” Kamu
Başdenetçisine sunulmuştur .
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. Başvuran; Kahramanmaraş İl Müdürlüğünde sicil numarası ile görev yaptığını, 03/ 12/ 2017 tarihinde Şef Görevde Yükselme Yazılı Sınavda 78,75 puan aldığını, akabinde Şef Görevde
Yükselme Sözlü Sınavına 08/ 03/ 2018 tarihinde katıldığını, 14/ 04/ 2018 tarihinde Türkiye İş Kurumu
Genel Müdürlüğünün internet sitesinde sözlü sınav sonucunun açıklandığını ve listede olmadığını öğrendiğini, mülakatının iyi geçtiğini, gerekli niteliklere sahip olduğunu, mülakatta herhangi bir kayıt sisteminin kullanılmadığını belirterek 08/ 03/ 2018 tarihinde katıldığı Şef Görevde Yükselme
Sözlü Sınav sonucunun yeniden incelenmesini, şartlara uygun olarak mülakat yapılmasını talep etmektedir .
9. Kamu hizmetlerinin ehil ve yetişmiş kamu görevlileri eliyle yürütülmesi için yapılan sözlü sınavların, kariyer ve liyakat ilkelerine uygun, objektif ve aynı zamanda yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönünden denetime imkân tanıyacak şekilde yapılması, hukuk devleti ilkesinin bir gereğidir .
10. Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü Personeli Görevde Yükselme Ve Unvan Değişikliği
Yönetmeliği’nin 12’nci maddesinde ; ilgili personelin, sınav kurulunun her bir üyesi tarafından; sınav konularına ilişkin bilgi düzeyi, bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü, liyakati, temsil kabiliyeti, tutum ve davranışlarının göreve uygunluğu , özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı, genel kültürü ve genel yeteneği, bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığı, esas alınarak yüz tam puan üzerinden değerlendirileceği, her üyenin vermiş olduğu puanların aritmetik ortalaması alınarak personelin sözlü sınav puanının yüz üzerinden en az yetmiş puan alanların başarılı sayılacağı belirtilmiştir .
11. Şeflik Görevde Yükselme yazılı sınavından başarılı olup sözlü sınava girmeye hak kazanan 815 başarılı olan personelden 653 personelin sözlü sınava katıldığı, 12. Anılan Yönetmeliğin 13’üncü maddesinde; görevde yükselme suretiyle ilan edilen boş kadro sayısı kadar atama yapılmasında başarı puanının esas alınacağı, başarı puanının, şube müdürü olarak
4 / 6atanacaklar için yazılı ve sözlü sınav puanlarının aritmetik ortalaması; diğer kadrolara atanacaklar
için yazılı sınav puanı esas alınmak suretiyle tespit edilerek Kurumun resmî internet/intranet sitesinde ilan edileceği, 13. Başvuranın sözlü sınav sonucuna itirazı sonucunda, sınav sonucunun sınav kurulunca ayrıntılı olarak incelenmesi ve değerlendirilmesi neticesinde başvuranın itirazının reddedildiği, görülmüştür .
14. Kurumuza gönderilen belgelerden başvuranın yazılı sınav puanının 78,75 olduğu, üyeler tarafından verilen sözlü sınav sonucunun 70 olduğu, ikisinin aritmetik ortalamasının ise 74,38 olduğu, 653 kişi arasından başvuranın 313’üncü sıraya yerleştiği, komisyon üyelerinin verdiği puanlar arasında ve başvuranın yazılı sınav notu ile sözlü sınav notu arasında tutarsızlık bulunmadığı, her bir üyenin ayrı ayrı verdiği puanların ve puanların aritmetik ortalaması tutanak altına alındığı anlaşılmıştır .
15. Danıştay 2 nci Dairesinin 27/ 03/ 2017 tarihli ve E :2016 / 7249, K:2016 / 7249 sayılı Kararı’nda, sözlü sınavda “değerlendirme kriterlerinden bir kısmının somut bilgi ve belgeye dayandırılması zorunluluğu bulunmakta iken, bir kısmının gözlem ve kanaate dayalı olduğu açıktır . Bu düzenlemeye dayalı olarak yapılan ve davacının başarısız sayıldığı sınavda gözlem ve kanaate dayalı kriterler yönünden ilgilinin başarısız olarak değerlendirilmesine etki eden hususların ortaya konulması, somut bilgi ve belgeye dayandırılması, mümkün olan haneler bakımından ise başarısız olarak değerlendirilmesine etki eden hususların somut bilgi ve belge ile kanıtlanması gerekmektedir . Bunun da, adayların katıldığı sözlü sınav öncesinde, sınavda sorulacak soruların hazırlanması, her adaya sorulan soruların ve verilen cevapların kayda geçirilmesi ve adayların verdiği yanıtlara hangi komisyon üyesince, hangi notun takdir edildiğinin tutanakta ayrı ayrı gösterilmesi halinde mümkün olduğu açıktır .” ifadelerine yer verilmektedir .
16. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; soruların ve cevaplarının önceden hazırlanması, komisyon üyeleri tarafından yapılan değerlendirmeler ve bu değerlendirmeler neticesinde verilen puanların birbirini destekler nitelikte olduğu, her bir üyenin verdiği puanın tutanak altına alındığı bu nedenle idarenin takdir yetkisini, kamu düzenini bozacak şekilde kullanmadığı değerlendirilmiş olup sözlü sınav değerlendirme tutanağındaki puanlamaya ilişkin takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı olarak kullanıldığı ve sübjektif bir değerlendirme yapıldığına dair herhangi bir bilgi ve belgeye de rastlanılamadığından bahsi geçen sözlü sınavın usul ve esaslara uygun olarak yapıldığı kanaatine varılmıştır .
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 17. İyi yönetim ilkelerine 28/ 03/ 2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; İdarenin
Kurumumuz tarafından istenilen bilgi ve belgeleri süresi içinde ve gerekçeli olarak gönderdiği, ayrıca idarenin başvuranla ilgili işlemlerinde “kararların gerekçeli olması”, “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun davrandığı, ancak İdarenin başvurana verdiği cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini göstermediği bu nedenle “karar karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, İdareden bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir .
18. Ayrıca, İdarenin sözlü sınav öncesinde, bir puanlama kriteri düzenlenmesi, sorulan bilgi sorularına adayların verdiği yanıtlara ve kişisel niteliklerine göre yapılan değerlendirmede hangi komisyon üyesince hangi notun takdir edildiğinin tutanakta ayrı ayrı ve ‘gerekçeleriyle’ gösterilmesi, sözlü sınavın nesnelliği açısından aranan kriterlerdir . İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerden komisyon üyelerince verilen puanların tutanağa geçirildiği, sorulacak sorulara ve bunların
5 / 6cevaplarına ilişkin kitapçık hazırlandığı görülmekle birlikte bunun dışında ayrıca başvuranın sorulan
sorulara verdiği cevaplara ilişkin herhangi bir gerekçeli tutanak tutulmadığı, sorulacak sorular için bir puanlama kriteri belirlemediği anlaşılmıştır . Sözlü sınavların iyi yönetim ilkelerinden olan
“nesnellik”, “tarafsızlık”, “şeffaflık”, “hesap verilebilirlik” ve “kararların gerekçeli olması” ilkelerine uygun yapılmasını teminen İdarenin bundan sonra düzenleyeceği sözlü sınavlar öncesinde sınavlara giren adaylara verilen puanların gerekçelerini ortaya koyacak tedbirler alması gerekmektedir .
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
19. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Kararın başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır .
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle; başvurunun REDDİNE, Ret Kararının, BAŞVURANA ve TÜRKİYE İŞ KURUMU GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi .
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi