|
ÖZET: Danıştay kararında, sendika temsilcisinin disiplin kurulunda üyelerin savunma yapabilmesi için gerekli belgelerin toplantıdan önce yeterli bir süre içinde verilmesi gerektiği vurgulanmıştır. Başvuran sendika, disiplin dosyalarının incelenmesi için 7 gün öncesinden bilgi talep etmiş, ancak idare tarafından belgelerin toplantı gününde teslim edilmesi, savunma hakkının ihlali olarak değerlendirilmiştir. Bu durum, hukuka ve hakkaniyete aykırı bulunmuş ve idareye, belgelerin makul bir süre içinde teslim edilmesi gerektiği tavsiyesi yapılmıştır.
Karar, disiplin kurullarının işleyişine dair yönetmelik hükümleri çerçevesinde, sendika temsilcilerinin haklarının korunması ve disiplin süreçlerinin adil yürütülmesi açısından önemli bir içtihat oluşturmuştur. İdarenin, sendika temsilcilerine gerekli belgeleri zamanında iletmemesi, hukuki bir sorun teşkil etmekte ve bu durum, kamu görevlilerinin savunma haklarını zedelemektedir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2022/15384-S.22.23539
BAŞVURU NO : 2022/9107
KARAR TARİHİ : 29/11/2022
TAVSİYE KARARI
Adres:
BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ : ,TCKN:
Adres:
BAŞVURUYA KONU İDARE : ORDU VALİLİĞİ
İÇİŞLERİ BAKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Disiplin Dosyalarına İlişkin Talep Edilen Bilgi ve Belgelerin
Sendika Temsilcisi tarafından incelenme süresi hakkında
BAŞVURU TARİHİ : 25/06/2022
I.BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Kurumumuza yapılan ekli şikâyet başvurusunda
Sendikası; Ordu Valiliği ile yaşadığı disiplin dosyalarının incelenme sürecine ilişkin disiplin kuruluna girecek il disiplin kurulunun asil üyesi olarak toplantıya hazırlıklı olarak gitmenin üyelerinin hakkı olduğunu, eksiksiz olarak savunmak gerekiyor ise avukatları ile dosyayı istişare etmek için dosyayı toplantının hemen öncesinde değil de uygun bir süre önce (Valiliğe verilen dilekçesinde 7 gün olarak belirtilmiş olup) almayı talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Bilgi, belge ve görüş talebimiz üzerine İçişleri Bakanlığı cevap yazısında özetle:
Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliğine göre sendika temsilcileri disiplin kurullarının daimi üyesi olup, savunma veya iddia eden durumunda değildir. Disiplin amirleri tarafından verilen ya da kurulca verilecek disiplin cezalarının usul ve mevzuata uygun olup olmadığı hususunda görüşlerini dile getirerek bu
doğrultuda kabul veya ret yönünde oylarını belirtirler. Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliğinin Disiplin
Kurulları ile Yüksek Disiplin Kurullarının Çalışma Usul ve Esasları başlıklı 21/2 nci maddesinde, “Disiplin kurulları ve yüksek disiplin kurullarının üyelerine, soruşturma dosyasını inceleme imkânı sağlanır. ” denilmektedir. Bu kapsamda ilgi (b) yazımızda da belirttiğimiz üzere, Bakanlığımız merkez ve yüksek disiplin kurullarında görüşülecek her bir disiplin dosyası için düzenlediğimiz bir dosya inceleme formumuz bulunmaktadır. Bu formda hakkında soruşturma raporu düzenlenen kişiye ilişkin bilgiler (ad-soyad, görevi, ödül-ceza, kadro derecesi, mensup olduğu sendika vb.), şikayetçi ve suça ilişkin bilgiler (şikayetçi, şikayet tarihi, suçun mahiyeti, suç tarihi, öğrenilme tarihi, ceza verme genel zamanaşımı süresi vb.), dosyanın
Bakanlık aşaması (dosyanın geldiği yer, savunma istem tarihi, savunmasının özeti vb), tamamlayıcı diğer bilgiler (mahkeme safahatı vb.) ve soruşturmacıya ilişkin bilgiler (soruşturmacının adı-soyadı-görevi, onay tarihi, ceza teklifi vb.) yer almakta olup düzenlenen bu inceleme formuyla dosyanın genel özeti çıkarılmaktadır. Toplantı gündemine alınan dosyanın da inceleme formu mensubu olduğu sendikaya iletilmektedir. Yine de ilgili sendika üyesine ait disiplin dosyasını incelemek isterse dosyanın Bakanlık dışına çıkarılmadan incelenmesi sağlanmaktadır.
Bakanlığımız Hukuk Hizmetleri Genel Müdürlüğünün, “disiplin kurulunun üyesi olan sendika temsilcisinin ilgili memurun disiplin soruşturma dosyasını inceleme yetkisi ve görevinin olduğu, ancak bu incelemenin yerine getirilmesi için soruşturma dosyasının sendika temsilcisine ve özellikle sendikaya gönderilmesine gerek olmadığı, incelemenin ilgili dairede yapılabileceği değerlendirilmektedir.” şeklinde
13.05.2008 tarihli görüşleri de bulunmaktadır.
3) Bilgi, belge ve görüş talebimiz üzerine Ordu Valiliği cevap yazısında özetle:
3.1) Başvuranın talebinin yerine getirilmemesinin, 7 gün önce (veya belirlenmiş bir süre) tüm
dosyanın Sendikaya verilmesine engel gerekçe ve ilgili mevzuat çerçevesinde ayrıntılı açıklama yapılması isteği ile ilgili olarak İdarenin cevabı;
Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliğinin 10. Maddesine göre sendika temsilcileri il disiplin kurullarının daimi üyesidir. Dolayısıyla kurul üyeleri savunma veya iddia eden durumunda olmayıp, disiplin amirleri tarafından verilen ya da kurulca verilecek disiplin cezalarının usul ve mevzuata uygun olup olmadığı hususunda görüşlerini dile getirerek bu doğrultuda kabul veya ret yönünde oylarını belirtirler. Devlet
Memurları Disiplin Yönetmeliğinin Disiplin Kurulları İle Yüksek Disiplin Kurullarının Çalışma Esasları başlıklı 21/2. Maddesinde “Disiplin kurulları ve yüksek disiplin kurullarının üyelerine, soruşturma dosyasını inceleme imkânı sağlanır.” denilmektedir. Buna göre sendika üyesi memurların disiplin soruşturma dosyalarının il disiplin kurulunda görüşülmesinden önce Valiliğimiz İl idare Kurulu
Müdürlüğünde sendika temsilcilerine dosyaları inceleme imkanı sağlanmaktadır. Konuyla ilgili; Bakanlığımız Hukuk Müşavirliğinin 13.05.2008 tarihli ve 6869 sayılı Görüş Metninde; “…..Sonuç olarak, disiplin kurulunun üyesi olan sendika temsilcisinin ilgili memurun disiplin soruşturma dosyasını inceleme yetkisi ve görevinin olduğu, ancak bu incelemenin yerine getirilmesi için soruşturma dosyasının sendika temsilcisine ve özellikle sendikaya gönderilmesine gerek olmadığı, incelemenin ilgili dairede yapılabileceği değerlendirilmektedir.” denilmekte olup; Bakanlığımız Hukuk Müşavirliğinin görüşünde
/
de disiplin dosyasının özellikle sendikaya gönderilmesine gerek olmadığı dosyanın incelemesinin ilgili dairede yapılabileceğinin belirtildiği,
Ve yine Bakanlığımız Hukuk Müşavirliği’nin 06.07.2017 tarihli ve sayılı görüşünde “….Disiplin Kurulları ve Disiplin Amirleri
Hakkında Yönetmeliğin 9. maddesindeki düzenleme göz önünde bulundurulduğunda, soruşturma dosyalarının toplantı öncesinde kurul üyelerince incelenmesinin yararlı olacağı değerlendirilmekledir.” denilmekte olup; Bakanlığımız Hukuk Müşavirliğince soruşturma dosyalarının toplantı öncesinde kurul üyelerince incelenmesinin yararlı olacağı belirtilmiş ancak dosyanın sendikaya ya da kurul üyelerine gönderilmesi gerektiği yönünde açık bir görüşte bulunmamıştır.
3.2) Dosyanın tamamının örneğinin Sendikaya verilememesine ilişkin gerekçe olarak;
Disiplin soruşturma dosyasının tamamının bir örneğinin Sendikaya gönderilmesi yönünde yasa, kanun, mevzuat ve yönetmelik hükümlerinde açık bir ifade bulunmamakta olup; ayrıca Bakanlığımız Hukuk
Müşavirliğinin geçmişteki görüşleri de disiplin soruşturma dosyasının tamamının Sendikaya gönderilmesi yönünde görüşü bulunmamaktadır.
Ayrıca Bakanlığımızın 13.06.2022 tarihli ve E- – – sayılı cevabi yazısında da, ilgili sendika; üyesine ait disiplin dosyasını incelemek isterse dosyanın Bakanlık dışına çıkarılmadan incelenmesinin sağlandığının belirtildiği anlaşılmıştır. Valiliğimizce de aynı uygulama sürdürülmekte olup; İl Disiplin Kurulu toplantısı yapılacağına dair bilgilendirme yazımızda gündem açıklaması ek olarak konulmakta ve soruşturma dosyasının Valilik dışına çıkarılmadan sendika temsilcisine toplantı öncesinde inceleme imkanı sunulmaktadır.
3.3.) Başvuranın “Yalova ilinde tüm dosyanın e-posta ile kendilerine gönderildiği ancak Ordu ilinde uygulamanın farklı olduğunu uygun bir süre verilmeden dosyanın tamamının dosyayı çıkarmasına resim çekmesine müsaade edilmediğinden yeterli inceleme yapılmasına olanak verilmediğini” ifade ettiği bunun üzerine Valilikler tarafından uygulama farklılıklarının olmasının gerekçesine ilişkin olarak;
Valiliğimizce soruşturma dosyasının kurum dışına çıkarılmadan incelenmesi sağlanmakta olup, ayrıca dosyanın incelenmesinde sendika temsilcisi dosya içinde istediği evraklar olduğunda, Valiliğimize bilgi ve belge talebinde bulunduğu takdirde bu bilgi ve belgeler üst yazıyla kendilerine verilmektedir.
Valiliğimizce uygulamada ilgili mevzuat hükümleri, Bakanlığımız uygulaması, Bakanlığımız Hukuk
Müşavirliği görüşü doğrultusunda hareket edilmektedir.
3.4) 14.04.2022 tarihli ve sayılı İl Disiplin Kurulu Toplantısı yazımızda; İl Disiplin Kurulu
toplantısının 20.04.2022 Çarşamba günü saat 10.00’da yapılacağı, üyelerin diledikleri takdirde, disiplin soruşturma dosyalarının il disiplin kurulunda görüşülmesinden önce Valiliğimiz İl İdare Kurulu
Müdürlüğünde dosyaları inceleme imkanının sağlanacağı bildirilmiş olup; toplantıya sendika temsilcisi olarak katılan Sendikası Ordu Şube
Başkam Op.Dr. toplantı öncesi 15.04.2022 tarihinde Valiliğimiz İl İdare Kurulu
Müdürlüğü odasında disiplin soruşturma dosyasını incelemiş ve 15.04.2022 tarihinde dilekçe ile incelemiş olduğu disiplin soruşturma dosyasında bulunan bazı belgelerin toplantı öncesi tarafına verilmesini talep etmiştir. 18.04.2022 tarihli ve sayılı yazımız ile sendika temsilcisinin talep etmiş olduğu belgeler toplantı öncesi kendisine teslim edilmiştir.
3.5) 05.05.2022 tarihli ve sayılı İl Disiplin Kurulu Toplantısı yazımızda, İl Disiplin Kurulu
toplantısının 1 1.05.2022 Çarşamba günü saat 10.00’da yapılacağı, üyelerin diledikleri takdirde, disiplin soruşturma dosyalarının il disiplin kurulunda görüşülmesinden önce Valiliğimiz İl İdare Kurulu
Müdürlüğünde dosyaları inceleme imkanının sağlanacağı bildirilmiş olup, toplantıya sendika temsilcisi olarak katılan Sendikası Ordu Şube
Başkanı Op.Dr. toplantı öncesi 06.05.2022 tarihinde Valiliğimiz İl İdare Kurulu
Müdürlüğü odasında disiplin soruşturma dosyasını incelemiş ve 06.05.2022 tarihli dilekçe ile bazı bilgi ve belgelerin tarafına verilmesini talep etmiştir. Sendika temsilcisinin istemiş olduğu bilgi ve belgeler
09.05.2022 tarihli ve sayılı yazımız ile 10.05.2022 tarihinde toplantı öncesi kendisine teslim
edilmiştir.
Açıklamalarına yer veilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
4) 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının ilgili hükümleri;
4.1) Özel hayatın gizliliği başlıklı 20 nci maddesinin 2 nci fıkrasında; Herkes, kendisiyle ilgili kişisel
verilerin korunmasını isteme hakkına sahiptir. Bu hak; kişinin kendisiyle ilgili kişisel veriler hakkında bilgilendirilme, bu verilere erişme, bunların düzeltilmesini veya silinmesini talep etme ve amaçları doğrultusunda kullanılıp kullanılmadığını öğrenmeyi de kapsar. Kişisel veriler, ancak kanunda öngörülen hallerde veya kişinin açık rızasıyla işlenebilir. Kişisel verilerin korunmasına ilişkin esas ve usuller kanunla düzenlenir.”
4.2) “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde;
“…Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”
4.3) Anayasanın Kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler başlıklı 128 inci maddesinin 2 nci
fıkrasında; “Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir. (Ek cümle: 7/5/2010- 5982/12 md.) Ancak, malî ve sosyal haklara ilişkin toplu sözleşme hükümleri saklıdır.”
5.) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinde; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”
6.) Disiplin Kurulları Ve Disiplin Amirleri Hakkında Yönetmeliğin “Kurulların toplantı ve çalışmalarına ilişkin esaslar” başlıklı 9 uncu Maddesinde “Toplantı gündeminin düzenlenip ilgililere dağıtılması, toplantının belirli gün, saat ve yerde yapılması, Kurul çalışmalarının gereği gibi yürütülüp sonuçlandırılması Başkan tarafından sağlanır. Kurullarda raportörlük görevi Başkanın görevlendireceği bir üye tarafından yürütülür. Üyeler kendilerine havale edilen dosyaları en geç 7 gün içinde incelerler.” ile
aynı Yönetmeliğin “Kurulların kuruluşuna ilişkin esaslar” başlıklı 4 ücü Maddesinde “…. (Ek fıkra:
4/7/2005 – 2005/9138) Hakkında disiplin soruşturması yürütülen Devlet memurunun üyesi olduğu sendikanın temsilcisi de bu maddede belirtilen disiplin ve yüksek disiplin kurullarında yer alır….”
hükümleri yer almıştır.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE ÖNERİSİ: Kamu
Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde hazırlanan tavsiye kararına ilişkin öneri, Kamu Başdenetçisine sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme:
7.) Kurumumuza yapılan ekli şikâyet başvurusunda
Sendikası; Ordu Valiliği ile yaşadığı disiplin dosyalarının incelenme sürecine ilişkin disiplin kuruluna girecek il disiplin kurulunun asil üyesi olarak toplantıya hazırlıklı olarak gitmenin üyelerinin hakkı olduğunu, eksiksiz olarak savunmak gerekiyor ise avukatları ile dosyayı istişare etmek için dosyayı toplantının hemen öncesinde değil de uygun bir süre önce (Valiliğe verilen dilekçesinde 7 gün olarak belirtilmiş olup) almayı talep etmektedir.
8.) Başvuru konusunda 5 sayılı 25/05/2022 tarihli gönderme kararı verilmiş olup, İçişleri Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü tarafından 13/06/2022 tarihli ve 0 sayılı cevabi yazıda “Ordu Valiliği tarafından verilen cevabi yazıda ise; Devlet Memurları Disiplin
Yönetmeliğinin Disiplin Kurulları İle Yüksek Disiplin Kurullarının Çalışma Esasları başlıklı 21/2.
maddesinde; Disiplin kurulları ve yüksek disiplin kurullarının üyelerine, soruşturma dosyasını İnceleme imkânı sağlanır. denildiğinden bahisle buna göre; sendikanız üyesi memurların disiplin soruşturma dosyalarının İl disiplin kurulunda görüşülmesinden önce Valiliğimiz İl İdare Kurulu Müdürlüğünde sendika temsilcilerinize dosyaları inceleme imkanı sağlanacaktır. İçişleri Bakanlığı Hukuk Müşavirliğinin geçmişteki görüşleri bu yönde olup, bugüne kadar yapılan uygulama da bu yöndedir.” ve Ayrıca “Öncelikle
Bakanlığımız merkez ve yüksek disiplin kurullarında görüşülecek her bir disiplin dosyası İçin düzenlediğimiz bir dosya İnceleme formumuz bulunmaktadır, Bu formda hakkında soruşturma raporu düzenlenen kişiye ilişkin bilgiler (ad-soyad, görevi, ödül-ceza, kadro derecesi, mensup olduğu sendika vb.), şikayetçi ve suça ilişkin bilgiler (şikayetçi, şikayet tarihi, suçun mahiyeti, suç tarihi, öğrenilme tarihi, ceza verme genel zamanaşımı süresi vb.), dosyanın Bakanlık aşaması (dosyanın geldiği yer, savunma istem tarihi, savunmasının özeti vb), tamamlayıcı diğer bilgiler (mahkeme safahatı vb.) ve soruşturmacıya ilişkin bilgiler (soruşturmacının adı-soyadı-görevi, onay tarihi, ceza teklifi vb.) yer almakta olup düzenlenen bu
İnceleme formuyla dosyanın genel özeti çıkarılmaktadır. Toplantı gündemine alınan dosyanın da İnceleme
formu mensubu olduğu sendikaya iletilmektedir. Yine de İlgili sendika üyesine ait disiplin dosyasını incelemek isterse dosyanın Bakanlık dışına çıkarılmadan incelenmesi sağlanmaktadır.” olduğu ifade edilmektedir.
9.) Sendikanın Ordu Valiliğine verdiği 4 Nisan 2022 tarihli dilekçesinde “657 sayılı DMK ve disiplin yönetmeliği, 4688 sayılı Sendika Kanununa istinaden sendika temsilcisi sendika üyelerinin disiplin ceza teklifinin / cezaya itirazın görüşüleceği il disiplin kurulunun asıl üyelerinden birisidir. Savunma yapma hakkı anayasal garanti altına alınmış ve yargısal denetim yapan mahkemelerce de kabul edilen bir haktır.
Bu neden ile üyelerimiz hakkında il disiplin kurulunda görüşülecek dosyalar hakkında anayasal dayanağı olan savunmanın eksiksiz tam yapma, gerekiyor ise ek bilgi ile belgeyi kurula sunma hakkımızı kullanmak için; üyelerimize ait il disiplin kurulunda görüşülecek disiplin cezası teklif/ ceza itiraz dosyasının il disiplin kurulu toplantısından en az 7(yedi) gün önce bir örneğinin sendikamız disiplin işleri sorumlusu olan Opr.
Dr. ‘a (T.C iletilmesini talep ederiz.” ifade edilmiştir.
10.) İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerde “14.04.2022 tarihli ve sayılı İl Disiplin
Kurulu Toplantısı yazımızda; İl Disiplin Kurulu toplantısının 20.04.2022 Çarşamba günü saat 10.00’da yapılacağı, üyelerin diledikleri takdirde, disiplin soruşturma dosyalarının il disiplin kurulunda görüşülmesinden önce Valiliğimiz İl İdare Kurulu Müdürlüğünde dosyaları inceleme imkanının sağlanacağı bildirilmiş olup; toplantıya sendika temsilcisi olarak katılan i Sendikası Ordu Şube Başkam Op.Dr. toplantı öncesi
15.04.2022 tarihinde Valiliğimiz İl İdare Kurulu Müdürlüğü odasında disiplin soruşturma dosyasını
incelemiş ve 15.04.2022 tarihinde dilekçe ile incelemiş olduğu disiplin soruşturma dosyasında bulunan bazı belgelerin toplantı öncesi tarafına verilmesini talep etmiştir. 18.04.2022 tarihli ve sayılı yazımız ile sendika temsilcisinin talep etmiş olduğu belgeler toplantı öncesi kendisine teslim edilmiştir.” Ve ayrıca
“05.05.2022 tarihli ve sayılı İl Disiplin Kurulu Toplantısı yazımızda, İl Disiplin Kurulu toplantısının
11.05.2022 Çarşamba günü saat 10.00’da yapılacağı, üyelerin diledikleri takdirde, disiplin soruşturma
dosyalarının il disiplin kurulunda görüşülmesinden önce Valiliğimiz İl İdare Kurulu Müdürlüğünde dosyaları inceleme imkanının sağlanacağı bildirilmiş olup, toplantıya sendika temsilcisi olarak katılan
Sendikası Ordu Şube Başkanı
Op.Dr. toplantı öncesi 06.05.2022 tarihinde Valiliğimiz İl İdare Kurulu Müdürlüğü odasında disiplin soruşturma dosyasını incelemiş ve 06.05.2022 tarihli dilekçe ile bazı bilgi ve belgelerin tarafına verilmesini talep etmiştir. Sendika temsilcisinin istemiş olduğu bilgi ve belgeler 09.05.2022 tarihli ve sayılı yazımız ile 10.05.2022 tarihinde toplantı öncesi kendisine teslim edilmiştir” olarak ifade edilmiştir. İki istişare dosyasının başvurana inceleme tarihleri ile ilgili idarenin gönderdiği bilgi ve belgelerde yer alan kontrollü evrak senetlerinin üstündeki tarihlere bakıldığında; 20.04.2022 tarihli toplantı için sendika temsilci tarafından ek olarak istenen bilgi ve belgeler ile ilgili olarak bu belgelerin sendika temsilcisi tarafından ne zaman görüldüğüne ilişkin imzalandığı tarihin belirli olmadığı, diğer İl disiplin Kurulunun 11.05.2022 tarihli toplantısı için soruşturma dosyasına ilişkin istenen ek bilgi ve belgelerin sendika temsilcisi tarafından 11.05.2022 tarihli imzalı teslim alındığına dair kontrollü evrak senedi yer almaktadır.
11.) Başvuru konusu hususta; Disiplin Kurulları Ve Disiplin Amirleri Hakkında Yönetmeliğin
“Kurulların toplantı ve çalışmalarına ilişkin esaslar” başlıklı 9 uncu Maddesinde “Üyeler kendilerine havale edilen dosyaları en geç 7 gün içinde incelerler” hükmü yer almaktadır ve iki örneği ekte yer alan İl Disiplin
Kurulu toplantılarına ilişkin “14.04.2022 tarihli yazı ile İl Disiplin Kurulu toplantısının 20.04.2022
Çarşamba günü saat 10.00’da yapılacağı”, ve “05.05.2022 tarihli yazı ile İl Disiplin Kurulu toplantısının
11.05.2022 Çarşamba günü yapılacağı” belirtilmek suretiyle yazının yazıldığı tarih ve toplantının
yapılacağı gün dahil olacak şekilde 7 gün süre verildiği görülmektedir.
12.) Sendika Temsilcisinin dosyalara ilişkin ek bilgi ve belge talebi durumunda bunların hazırlanıp başvurana teslim edilmesine ilişkin tarihler incelendiğinde; 20.04.2002 tarihli kurul toplantısına ilişkin “15.04.2022 tarihinde dilekçe ile incelemiş olduğu disiplin soruşturma dosyasında bulunan bazı belgelerin toplantı öncesi tarafına verilmesini talep etmiş ve 18.04.2022 tarihli yazımız ile sendika temsilcisinin talep etmiş olduğu belgeler toplantı öncesi kendisine teslim edilmiştir” ; 11.05.2022 İl
Disiplin Kurulu toplantısına ilişkin ise “06.05.2022 tarihli dilekçe ile bazı bilgi ve belgelerin tarafına verilmesini talep etmiştir. Sendika temsilcisinin istemiş olduğu bilgi ve belgeler 09.05.2022 tarihli ve sayılı yazımız ile 10.05.2022 tarihinde toplantı öncesi kendisine teslim edilmiştir” ancak ek bilgi ve belgelerin toplantı öncesi sendika temsilcisine teslimi bir toplantı için 2 gün öncesi diğer toplantı için
1 gün önce olarak idare tarafından belirtilmiş FAKAT sendika temsilcisinin ifadesi ile idarenin
gönderdiği bilgi ve belgelerde de yer aldığı üzere 11.05.2022 tarihli toplantıya ilişkin ek bilgi ve belgeler toplantı gününde teslim edilmiştir. Toplantı gününde sendika temsilcine bilgi ve belgeler verildiğinden başvuranın istediği bilgi ve belgelerin incelenmesi için yeterli süre verilmediği değerlendirilmiştir.
13.) Bakanlığın Hukuk Müşavirliğinin 13.05.2008 tarihli ve sayılı Görüş Metninde; “…..Sonuç olarak, disiplin kurulunun üyesi olan sendika temsilcisinin ilgili memurun disiplin soruşturma dosyasını inceleme yetkisi ve görevinin olduğu, ancak bu incelemenin yerine getirilmesi için soruşturma dosyasının sendika temsilcisine ve özellikle sendikaya gönderilmesine gerek olmadığı, incelemenin ilgili dairede yapılabileceği değerlendirilmektedir.” denildiği ve bu doğrultuda Ordu Valiliğinin işlemlerini gerçekleştirdiği ifade edilse de başvuran tarafından iddia edilen başka illerde farklı uygulamaların söz konusu olduğuna dair iddiaları hakkında açıklama getirilmemiştir.
14.) Tüm bu açıklamalar incelendiğinde; Başvuranın il disiplin kurulunda görüşülecek dosyalar hakkında anayasal dayanağı olan savunmayı eksiksiz tam yapmak için sendika tarafından talep edilen ek bilgi ile belgenin toplantının hemen öncesinde teslim edilmesinde hukuka ve hakkaniyete uyarlık bulunmadığı makul süre önce sendikaya teslim edilmesi gerektiği yönünde İdareye tavsiyede bulunulması gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 15.) İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi
yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; idarenin başvurana verdiği cevaplarda hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini göstermediği bu nedenle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkelerine uymadığı anlaşılmış olup, idareden bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
16.) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca ise tavsiye kararı üzerine otuz gün içinde herhangi bir işlem tesis edilmez veya eylemde bulunulmaz ise durmuş olan dava açma süresi kaldığı yerden işlemeye başlayacaktır. Buna göre; ilgili idarenin eylem ve işlemlerine karşı dava açma süresinden arta kalan sürede Ordu İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçelerle başvuranın il disiplin kurulunda görüşülecek dosyalar hakkında anayasal dayanağı olan savunmayı eksiksiz tam yapmak için sendika tarafından talep edilen ek bilgi ile belgenin toplantının hemen öncesinde teslim edilmesinde hukuka ve hakkaniyete uyarlık bulunmadığı ve dolayısıyla
İdare tarafından makul süre önce sendikaya teslim edilmesi gerektiği hususunda ORDU VALİLİĞİNE
TAVSİYEDE BULUNULMASINA;
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, ORDU
VALİLİĞİ tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Kararın başvurana ve gereği için İÇİŞLERİ BAKANLIĞI VE ORDU VALİLİĞİNE tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi tarafından karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi