|
ÖZET: Uyuşmazlık, davacının sigorta başlangıç tarihinin 10.08.1992 olduğunun tespiti istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesi, davacının sigortalı çalışmasının ispat edilemediği gerekçesiyle davayı reddetmiştir. Ancak, davalı Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi, usul ve yasaya aykırı bulunmuştur.
Bölge Adliye Mahkemesi, SGK’nın fer’i müdahil sıfatıyla vekalet ücreti talebinin mümkün olmadığını belirtmiş, ancak ilk mahkeme kararında vekalet ücretinin belirtilmemesinin bozma nedeni olduğunu kabul etmiştir. Bu nedenle, mahkeme hükmünün düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir. Sonuç olarak, davalı SGK’nın temyiz itirazı kabul edilerek, İlk Derece Mahkemesi hükmüne ekleme yapılmış ve vekalet ücretinin davacıdan alınarak SGK’ya verilmesine hükmedilmiştir. Bu karar, sigorta başlangıç tarihinin tespiti davalarında vekalet ücreti konusundaki hukuki durumu netleştirmiştir. |
10. Hukuk Dairesi 2024/13584 E. , 2024/13316 K.
“İçtihat Metni”
MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/271 E., 2024/2497 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 3. İş Mahkemesi
SAYISI : 2019/208 E., 2022/434 K.
Taraflar arasındaki sigorta başlangıcının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının … unvanlı işyerinde 10.08.1992 tarihinden 31.08.1992 tarihine kadar çalıştığını, SGK tarafından müvekkilinin 10.08.1992 -31.08.1992 dönemindeki çalışmalarının hizmetleri arasında gösterilmediğini, işe başlama tarihinin 10.08.1992 olmasına rağmen, davalı şirketin sigorta primlerini hiç yatırmadığını, müvekkilinin sigortalı çalışmalarına ilişkin primleri yatırılmadığı için bu çalışmalarının sigortalı hizmet olarak kabul edilmediğini, 10.08.1992 ile 31.08.1992 tarihleri arasındaki çalışmalarının sigortalı hizmet olarak tespitine karar verilmesini talep etmiş, 15.10.2020 tarihli duruşmada sigortalılık başlangıç tarihinin 10.08.1992 olarak tespitini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Kurum vekili tarafından cevap dilekçesinde, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı 10.08.1992-31.08.1992 tarihleri arasında … unvanlı işyerinde çalıştığının tespitini talep etmiş ise de, davacı hakkında … Ticaret isimli … sicil nolu işyerinden 01.07.1992 tarihli işe giriş bildirgesi düzenlendiği, 10.08.1992 tarihli işe giriş bildirgesinin bulunmadığı, … unvanlı bir işyerinin bulunmadığı, … sicil nolu … Ticaret isimli işyerinde çalışmalarınında bulunmadığı dinlenen bordro tanıklarının beyanları ve tüm dosya kapsamından anlaşılmakla davacı davasını usulüne uygun deliller ile ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı SGK vekili istinaf dilekçesinde, lehlerine vekalet ücreti verilmesi gerektiğini ileri sürmüş ve Ankara 3. İş Mahkemesinin 2019/208 Esas sayılı dosyadan verilen kararın istinaf incelemesi neticesinde kaldırılarak vekalet ücreti yönünden yeniden karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile somut olayda, yukarıda açıklanan yasal mevzuat kapsamında dava tarihi de dikkate alındığında Sosyal Güvenlik Kurumunun davadaki sıfatının fer’i müdahil olduğu, fer’i müdahil konumunda bulunan Kurum lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin mümkün olmadığı anlaşıldığından Mahkemenin maddi vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı görülmekle, fer’i müdahil Kurum vekilinin istinaf isteminin gerekçesiyle, davalı SGK vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı SGK vekili istinaf dilekçe içeriğini tekrarla kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, 10.08.1992 tarihinin sigorta başlangıcı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
2.506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanun’un 2 nci, 79 uncu, 108 inci maddesi hükümleridir.
3. Değerlendirme
1.Dava niteliği itibariyle Kurum işleminin iptali olan sigorta başlangıcının tespiti istemine ilişkin olup somut olayda davanın reddine karar verilmiş olmakla, bu tür davalarda yasa gereği davalı sıfatıyla yasal hasım olan SGK lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, hükmedilmemiş olması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
2. Ne var ki bu konuların düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370. maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Davalı Kurumun diğer temyiz itirazlarının reddine;
2.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
3.Davalı Kurumun temyiz itirazının kabulü ile
İlk Derece Mahkemesi hükmüne (5) no.lu bent eklenerek “Davalı SGK kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince 9.200,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı SGK’ya verilmesine” ibaresinin yazılmasına, hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
18.12.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.