Sigorta Başlangıç Tarihinin Tespiti: İlgili Belgelerin Yeterliliği ve Hak Düşürücü Süre İtirazının Reddi (Yargıtay)

10. Hukuk Dairesi         2024/5180 E.  ,  2024/6764 K.

“İçtihat Metni”

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 58. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/602 E., 2024/347 K.
KARAR : Esastan red
İLK DERECE MAHKEMESİ : Bakırköy 1. İş Mahkemesi
SAYISI : 2018/63 E., 2022/8 K.

Taraflar arasındaki (1) gün süre ile sigortalı çalıştığının ve sigorta başlangıcının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı SGK vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının sigorta başlangıç tarihinin 11.07.1977 tarihi olarak tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili, davacının Kuruma başvuru şartını yerine getirip getirmediğinin araştırılması gerektiğini, hak düşürücü süre itirazında bulunduklarını, SGK hizmet dökümü incelendiğinde davacının 1977 yılında çalıştığına dair herhangi bir kayda rastlanmadığını, Kurum kayıtlarının esas olduğunu, sigortalı işe giriş bildirgesinin yeterli olmadığını, fiili çalışmanın ispatının gerektiğini beyan ederek, davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesince”…işe giriş bildirimindeki fotoğrafın ve imzanın davacıya ait olup, davalı iş yeri söz konusu dönemde davalının faal olduğu, dosya kapsamında dinlenilen tanık anlatımları ile grafoloji alanında uzman bilirkişi raporu, sosyal güvenlik alanında uzman raporlarının birlikte değerlendirilmesi sonucunda davacının talebinin kabul edilmesinde herhangi bir engel olmadığı kanaatine varılmış; davacının doğum tarihi 02.01.1961 olup 11.07.1977 tarihinde 16 yıl 6 ay 9 günlük olmakla beraber 1980 yılından evvel girmiş olması nedeniyle o tarihte yürürlükte bulunan mevzuat uyarınca 18 yaşından evvelki çalışmalar da sigortalılık süreleri sayıldığından bu tarihin sayılmasında yasal bir engel bulunmadığı anlaşılmış olup davacının sigorta başlangıç tarihinin, 11.07.1977 olduğunun tespitine dair karar vermek gerekmiştir…” gerekçesiyle ‘ davanın kabulü ile davacının 13741.32.12 sicil numaralı dava dışı … Men. San. AŞ. iş yerinde; sigorta başlangıç tarihinin 11.07.1977 olduğunun tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde, fiili çalışmanın sadece davacının akrabası tarafından doğrulandığını, tespit tarihi itibariyle davacının 16 yaşında olduğunu, 18 yaşında olmaması nedeniyle sigorta başlangıç tarihinin 11.07.1977 tarihi olarak kabul edilemeyeceğini, davanın hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığını beyan ederek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK vekili, temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı SGK vekili istinaf dilekçe içeriğini tekrarla kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık 11.07.1977 tarihinin sigorta başlangıç tarihi olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanun’un 2, 9, 79 uncu,108 inci maddesi ile geçici 54 üncü madde hükümleridir.
3. Değerlendirme
1.Mahkemece davanın kabulü yönündeki kararı yerinde görülmekle birlikte sigortalılığın başlangıcı, işverence yasal süresinde verilmekle zorunlu sigortalılık tescilinin dayanağını oluşturan bildirgede işe giriş günü olarak yazılı tarihin kabul edilmemesi yönündeki Kurum işleminin iptali ile anılan bir günlük çalışma süresinin geçerliliğinin tespiti niteliğinde olduğundan, davacının, dava dışı … Men. San. A.Ş. ünvanlı 13741.32.12 sicil no.lu işyerinde, sigorta başlangıcının yanısıra 11.07.1977 tarihinde 1 gün süre ile asgari ücretle çalıştığının tespitine şeklinde hüküm kurulması gerektiğinin gözetilmemiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

2.Ne var ki bu konunun düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370 inci maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Davalı Kurumun diğer temyiz itirazlarının reddine;

2.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3.Davalı Kurumun temyiz itirazının kabulü ile,
İlk Derece Mahkemesi hükmünün (1) no.lu bendinin silinerek yerine, “
“Davacının dava dışı … Men. San. AŞ. ünvanlı …. sicil no.lu işyerinde 11.07.1977 tarihinde (1) gün süre ile asgari ücretle sigortalı çalıştığının tespiti ile sigorta başlangıç tarihinin 11.07.1977 tarihi olduğunun tespitine,” ibarelerinin yazılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

12.06.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.