|
ÖZET: Başvuran, 2019 İdari Yargı Hâkimliği Sınavı’nda 300. aday ile aynı netleri elde etmesine rağmen daha düşük puan alarak mağduriyet yaşadığını iddia etmiştir. Bu bağlamda, puan hesaplamalarının ve standart sapmanın nasıl yapıldığını öğrenmek istemiştir. Başvuru, 26 Aralık 2024 tarihinde yapılmış ve 3 Mart 2025 tarihinde ret kararı verilmiştir.
Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) tarafından yapılan açıklamalara göre, sınav sonuçlarının hesaplanmasında herhangi bir hata tespit edilmemiştir. Başvuranın ve 300. adayın netleri incelendiğinde, her iki adayın ders bazında aynı sonuçlara sahip olmadığı belirlenmiştir. Bu nedenle, puan farklılıkları normal bir durum olarak değerlendirilmiştir. Ayrıca, sınav sonuçlarının açıklanması ve itiraz süreçleriyle ilgili tüm düzenlemelerin, ilgili kılavuz ve mevzuat çerçevesinde yapıldığı ifade edilmiştir. Sonuç olarak, başvuranın iddiaları ve itirazları, yapılan incelemeler sonucunda hukuka ve hakkaniyete uygun bulunmamış; bu nedenle başvurunun reddine karar verilmiştir. Başvuran, bu karara karşı yasal yollara başvurma hakkına sahiptir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2025/2460-S.25.3711
BAŞVURU NO : 2024/16231
KARAR TARİHİ : 03.03.2025
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : ÖLÇME, SEÇME VE YERLEŞTİRME MERKEZİ BAŞKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın 2019 yılında yapılan İdari Yargı Hâkimliği Sınavında 300’üncü aday ile aynı netleri yapmış olmasına rağmen daha düşük puan almasının şaibeli olduğu iddiası çerçevesinde açıklanan ilk sonuçlara göre tekrar inceleme yapılması talebi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 26.12.2024
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda, başvuran, özetle; ÖSYM tarafından gerçekleştirilen 2019 İdari Yargı
Hakimliği Sınavında 367’nci olduğunu, söz konusu sınavda kontenjanın 300 kişi ile sınırlı olması nedeni ile mülakata katılmaya hak kazanamadığını, kendi sınav sonucu ile 300’üncü kişinin sınav sonucunun birebir aynı olduğunu, buna rağmen puanlarının farklı hesaplanması nedeniyle mağduriyet yaşadığını düşündüğünü, 300’üncü adayın hangi derslerden kaç doğru kaç yanlış yaptığını ve puan hesaplamasının nasıl olduğunu, standart sapmanın ne şekilde farklılık yarattığını ve hesaplamanın ayrıntılarını bilmek istediğini ifade ederek birebir aynı doğru ve yanlış sayısı olduğunu düşündüğü iki aday arasındaki farkın nasıl oluştuğunu öğrenmeyi ve tüm inceleme araştırma yapılırken 2019 yılında yapılan İdari Yargı
Hakimliği Sınavının açıklanan ilk sonuçlara göre olayın incelenmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kurumumuzun bilgi ve belge talebi üzerine, Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı Hukuk
Müşavirliği’nin konuya ilişkin olarak Kurumumuza göndermiş olduğu 24.01.2025 tarih ve – – sayılı yazısı ve eklerinde özetle;
2.1. ÖSYM Başkanlığı’nın 6114 sayılı Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Hizmetleri Hakkında Kanun ve ilgili diğer mevzuatla verilen görevleri yerine getirmek ve yetkileri kullanmak üzere kamu tüzel kişiliğine, idari ve mali özerkliğe sahip özel bütçeli bir kamu kurumu olup 15 Temmuz 2018 tarihli ve
30479 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 4 sayılı Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili
Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı
Kararnamesi’nin 347’nci maddesi uyarınca Yükseköğretim Kurulu kararlarına ve ilgili mevzuat hükümlerine istinaden başta yükseköğretim kurumlarında lisans, lisansüstü öğrenim görecek adayların puan sıralamasına göre tespiti, yerleştirilmesi; yükseköğretim kurumlarında atama, yükselmelerde esas alınan sınavlar olmak üzere ulusal ve uluslararası her türlü bilim, yetenek, yabancı dil sınavları ilc gerektiğinde yerleştirme işlemlerini ve ilgili mevzuat hükümleri kapsamında ilgili kurumun talebine bağlı olarak kamu kurum ve kuruluşlarının kadro ve pozisyonlarında görev almaya veya görevde yükselmeye yönelik sınavları ve gerektiğinde yerleştirme işlemlerini yapma görev ve yetkisine sahip olduğu, diğer taraftan 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 347’nci maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendinde
“Görev, yetki ve sorumluluk alanına giren konularda idari düzenlemeler yapmak ve kılavuzlar hazırlamak” hususunda yetkili olduğu,
2.2. 6114 sayılı Kanun’un “Tanımlar” kenar başlıklı 2’nci maddesi ile 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı
Kararnamesi’nin “Tanımlar” kenar başlıklı 346’ncı maddesinde “kılavuz” un; ölçme, seçme ve yerleştirme işlemlerine ilişkin uyulması gereken kurallar, duyurular veya yol gösterici açıklamalardan oluşan, adaylar ile diğer ilgilileri bağlayıcı olan basılı veya elektronik ortamdaki bilgi paketi olarak tanımlandığı, 6114 sayılı Kanun’un “Temel ilkeler” kenar başlıklı 7’nci maddesinin beşinci fıkrasında sınavlarla ilgili her türlü açıklama, başvuru ve sınav sonuçlarının adaylara duyurulmasının Başkanlığın internet sayfasında yapılacağı, internet sayfasındaki duyuruların adaylara tebliğ hükmünde olduğu, 7’nci maddesinin ikinci fıkrasında sınavdan sonra ÖSYM Başkanlığına ya da yargı mercileri tarafından iptaline karar verilen soruların değerlendirme dışı bırakılarak geçerli soruların puan değerinin yeniden saptanması suretiyle puanlama yapılacağı, aynı Kanun’un 8’inci maddesinin dördüncü fıkrasında sınav sorularına ve sınav sonuçlarına itirazların 06.01.1982 tarihli ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun ivedi yargılamaya ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla ilgili kılavuzlarda belirtilen süreler içinde doğrudan
Başkanlıklarına yapılacağı, itirazlarla ilgili işlemlerin ve saklanan bilgilerin tespit ve tevsikinde
Başkanlığın kayıtlarının esas alınacağının belirtildiği,
2.3. Adalet Bakanlığı ve ÖSYM Başkanlığı arasında imzalanan 11 Eylül 2019 tarihli Sınav Protokolü ve
19 Eylül 2019 tarihli Ek Sınav Protokolü çerçevesinde; 2019 Adalet Bakanlığı Adli Yargı Hakim ve Savcı
Adaylığı Yazılı Yarışma Sınavı(2019-Adli Yargı), 2019 Adalet Bakanlığı Avukatlar İçin Adli Yargı Hakim ve Savcı Adaylığı Yazılı Yarışma Sınavı(2019-Adli Yargı Avukat) ve 2019 Adalet Bakanlığı İdari Yargı
Hakim Adaylığı Yazılı Yarışma Sınavının(2019-İdari Yargı), 29 Aralık 2019 tarihinde Ankara’da iki oturumda yapıldığını,
2.4. Adalet Bakanlığı ve ÖSYM Başkanlığı arasında imzalanan Sınav Protokolü doğrultusunda sınava başvuru, sınav ve sınav sonuçlarının değerlendirilmesi esaslarını belirlemek üzere hazırlanarak ÖSYM
Başkanlığı internet sayfasında başvuruların başlamasıyla yayımlanan 2019 Adalet Bakanlığı Sınavları Adli
Yargı/İdari Yargı/Adli Yargı- Avukat Başvuru Kılavuzunun “BAŞVURU İŞLEMLERİ VE SINAV
KURALLARI” başlığı, “SINAVA İLİŞKİN GENEL BİLGİLER TEMEK İLKE VE KURALLAR” başlığı altında 7’inci ve 8’inci sayfalarda ayrıntılı tüm düzenlemeler bulunduğunu, sınav puanlarının nasıl hesaplanacağına, standart sapmanın nasıl hesaplanacağına ve sınavla ilgili pek çok hususa ayrıntılı şekilde yer verildiği, “ÖSYM İLE YAZIŞMALAR” başlığı altında da ÖSYM ile yapılacak yazışmalardaki hususlara, sınav sonuçlarının incelenmesini isteyen adayların ne yapmaları gerektiğine ayrıntılı olarak yer verildiği,
2.5. 6114 Sayılı Kanun’un 7’inci maddesinin 4 ‘üncü fıkrası uyarınca 2019-Adalet Bakanlığı Sınavları
Adli/İdari Yargı/Adli Yargı- Avukat soru kitapçıklarının imha edildiğini, bu anlamda adaya ait soru kitapçığının da paylaşılamadığı,
2.6. 2019 İdari Yargı Hakim Adaylığı Yazılı Yarışma Sınavının 23.01.2020 tarihinde açıklanan ilk değerlendirme sonuçlarına göre başvuran ve 300’üncü başarı sırasında bulunan adaya ait alt test bazında test sonuçları, alt testlerden aldıkları standart puanlar ve standart puanların hesaplanmasında esas alınan test ortalaması ile standart sapmaya ilişkin bilgilerin,
ADALET-2019-1 idari Yargı Sınavı (Sonuç Açıklama Tarihi: 23.01.2020) Aday Test Sonuçları -TC Kimlik No :
………
Doğru Yanlış Boş
Sıra Ham Ortalama Standart
Test Cevap Cevap Cevap Standart Puan
No Puan Ham Puan Sapma
Sayısı Sayısı Sayısı
1 Türkçe 4 2 0 4,000 48,9724140153 4,1201051932 1,1688091799
2 Matematik 4 2 0 4,000 54,7078744463 3,2328098878 1,6295891510
Türk Kültür ve
3 Medeniyetleri 5 1 0 5,000 59,5499075811 3,6938651433 1,3676937139
Atatürk İlkeleri
4 ve İnkılap 5 1 0 5,000 70,7584005592 2,2865974242 1,3071347034
Tarihi
Temel
5 Yurttaşlık 6 0 0 6,000 62,4034047054 4,2447083506 1,4151692145
Bilgisi
Genel Yetenek
6 ve Genel 24 6 0 24,000 64,4214427996 17,5780859992 4,4530315656
Kültür
Anayasa
7 6 1 0 6,000 57,5148006780 4,5842070627 1,8840059743
Hukuku
8 İdare Hukuku 5 2 5,000 59,8088324203 3,2740619028 1,7595754757
0
İdari
9 Yargılama 5 2 0 5,000 56,2949783903 3,6624346489 2,1248132530
Usulü
Hukuk
10 Yargılama 5 2 0 5,000 59,8790089185 3,2784211051 17426635699
Usulü
11 Medeni Hukuk 6 1 0 6,000 60,0510595773 4,2985569589 1,6927996775
Ortak Alan
12 27 8 0 27,000 60,8857604755 19,0976816784 7,2593167371
Bilgisi
Borçlar
Hukuku
13 6 1 6,000 64,2823041632 3,3876381158 1,8290899384
(Genel 0
Hükümler
Ceza Hukuku
14 (Genel 5 2 0 5,000 58,6841912306 3,7207776024 1,4730472460
Hükümler
15 Vergi Hukuku 4 3 0 4,000 56,4632273336 3,1417296669 1,3279284308
Vergi Usul
16 Hukuku 6 1 0 6,000 67,0543686002 2,8297748608 1,8588932921
Maliye-
17 6 1 0 6,000 65,6655018215 3, 1850959541 1,7968808647
Ekonomi
0
18 İdari Yargı 27 8 27,000 69,5755076793 16,2650162000 5,4838852590
ADALET-2019-1 İdari Yargı Sınavı (Sonuç Açıklama Tarıhi.23.01.2020) Ada Test Sonuçları – 300. Aday
Doğru Yanlış Boş
Sıra Ham Standart Ortalama Standart
Test Cevap Cevap Cevap
No Puan Puan Ham Puan Sapma
Sayısı Sayısı Sayısı
1 Türkçe 6 0 0 6,000 66,0838470396 4,1201051932 1,1688091799
2 Matematik 4 2 0 4,000 54,7078744463 3,2328098878 1,6295891510
Türk Kültür ve
3 5 1 0 5,000 59,5499075811 3,6938651433 1,3676937139
Medeniyetleri
Atatürk
4 İlkeleri ve 4 2 0 4,000 63,1080796137 2,2865974242 1,3071347034
İnkılap Tarihi
Temel
5 Yurttaşlık 5 1 0 5,000 55,3371119274 4,2447083506 1,4151692145
Bilgisi
Genel Yetenek
6 ve Genel 24 6 0 24,000 64,4214427996 17,5780859992 4,4530315656
Kültür
Anayasa
7 Hukuku 5 2 0 5,000 52,2069618832 4,5842070627 1,8840059743
8 İdare Hukuku 4 3 0 4,000 54,1256434136 3,2740619028 1,7595754757
İdari
9 Yargılama 6 1 0 6,000 61,0012743369 3,6624346489 2,1248132530
Usulü
Hukuk 10
Yargılama 5 2 0 5,000 59,8790089185 3,2784211051 1,7426635699
Usulü
11 Medeni Hukuk 7 0 0 7,000 65,9584331035 4,2985569589 1,6927996775
Ortak Alan
12 Bilgisi 27 8 0 27,000 60,8857604755 19,0976816784 7,2593167371
Borçlar 13
Hukuku
(Genel 6 1 0 6,000 64,2823041632 3,3876381158 1,8290899384
Hükümler
Ceza Hukuku
14 (Genel 6 1 0 6,000 65,4728397462 3,7207776024 1,4730472460
Hükümler
15 Vergi Hukuku 5 2 0 5,000 63,9937536542 3, 1417296669 1,3279284308
Vergi Usul
16 4 3 0 4,000 56,2952787240 2,8297748608 1,8588932921
Hukuku
Maliye-
17 6 1 0 6,000 65,6655018215 3, 1850959541 1,7968808647
Ekonomi
18 İdari Yargı 27 8 0 27,000 69,5755076793 16,2650162000 5,4838852590
şeklinde olduğu, bahsi geçen iki aday için hesaplanan Ağırlıklı Puan bilgileri ile Başarı Puanı Bilgilerinin ise;
ADALET-2019-1 İdari Yargı Sınavı(Sonuç Açıklama Tarihi: 23.012020)
Aday Puan Bilgileri – TC Kimlik No : …
Puan Adı Puan
Genel Yetenek ve Genel Kültür Testi Ağırlıklı Puanı 59,2784002615
Alan Bilgisi Testi Ağırlıklı Puanı 60,5698273134
Genel Yetenek ve Genel Kültür Testi Başarı Puanı 16,4320877470
Alan Bilgisi Testi Başarı Puanı 66,4982701810
Genel Başarı Puanı 82,93036
ADALET-2019-1 İdari Yargı Sınavı (Sonuç Açıklama Tarihi: 23.01.2020) Aday Puan
Bilgileri 300. Aday
Puan Adı Puan
Genel Yetenek ve Genel Kültür Testi Ağırlıklı Puanı 59,7573641216
Alan Bilgisi Testi Ağırlıklı Puanı 60,8880999765
Genel Yetenek ve Genel Kültür Testi Başarı Puanı 16,6557082387
Alan Bilgisi Testi Başarı Puanı 67,0173672120
Genel Başarı Puanı 83,67308
şeklinde olduğu,
2.7. 2019 İdari Yargı Hakim Adaylığı Yazılı Yarışma Sınavı değerlendirme işlemlerinin ilgili başvuru kılavuzunda yer alan hükümler doğrultusunda tesis edildiği, yapılan kontrolde herhangi bir puan hesaplama hatası bulunmadığının görüldüğü,
2.8. Adayların sonuç belgelerinde Genel Yetenek- Genel Kültür Testi, Ortak Alan Bilgisi Testi ve İdari
Yargı Testine ilişkin toplam doğru ve yanlış sayıları yer aldığı fakat puan hesaplama işlemlerinin ilgili başvuru kılavuzunda belirtildiği üzere alt test bazında tesis edilmekte olup üst testlerde aynı doğru ve yanlış
sayısına sahip olmasına rağmen alt testlerde farklı başarılara sahip adayların nihai sınav puanlarının farklılaşmasının olağan bir sonuç olduğu,
2.9. Başvuranın CİMER başvurularının, sınav sonuçlarına itiraz işlemlerine ilişkin olduğundan ÖSYM
Başkanlığına dilekçe gönderilmesi için yönlendirilerek, üçüncü şahsa ait sınav sonuç detayına ve özel çalışma gerektiren istatistiki bilgilere yer verilmeden puan farklılıklarına ilişkin teknik açıklamalara yer verilerek cevaplandırıldığı,
Açıklamalarına yer verildiği görülmektedir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18.10.1982 tarihli ve 2709 sayılı T. C. Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74’üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”
4. 14.6.2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” hükümleri düzenlenmiştir.
5. 17.02.2011 tarihli ve 6114 Sayılı Ölçme Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı Teşkilat ve Görevleri
Hakkında Kanun’un;
5.1 “Tanımlar” başlıklı 2’nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde; “ Kılavuz: Ölçme, seçme ve
yerleştirme işlemlerine ilişkin uyulması gereken kurallar, duyurular veya yol gösterici açıklamalardan oluşan ve adaylar ile diğer ilgilileri bağlayıcı olan basılı veya elektronik ortamdaki bilgi paketini,…ifade eder.”
5.2 “Temel ilkeler” başlıklı 7’inci maddesinin beşinci fıkrasında; “(5) Sınavlarla ilgili her türlü açıklama,
başvuru ve sınav sonuçlarının adaylara duyurulması, Başkanlığın internet sayfasında yapılır. İnternet sayfasındaki duyurular adaylara tebliğ hükmündedir.”
5.3. “Sınav merkezleri, görevliler, sonuçlara itiraz” başlıklı 8’inci maddesinin dördüncü fıkrasında; “Sınav sorularına ve sınav sonuçlarına itirazlar, 6/1/1982 tarihli ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun ivedi yargılamaya ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla ilgili kılavuzlarda belirtilen süreler içinde doğrudan Başkanlığa yapılır. İtirazlarla ilgili işlemlerin ve saklanan bilgilerin tespit ve tevsikinde
Başkanlık kayıtları esas alınır.”
6. 15.07.2018 tarihli, 4 Sayılı, Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum Ve Kuruluşlar İle Diğer Kurum ve
Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin ÖSYM ara başlığı altındaki;
6.1 “Tanımlar” başlıklı 346’ncı maddesinde; “(1) Bu Bölümün uygulanmasında; …e) Kılavuz: Ölçme,
seçme ve yerleştirme işlemlerine ilişkin uyulması gereken kurallar, duyurular veya yol gösterici açıklamalardan oluşan ve adaylar ile diğer ilgilileri bağlayıcı olan basılı veya elektronik ortamdaki bilgi paketini, … ifade eder.”,
6.2. “Kuruluş, görev ve yetkiler” başlıklı 347’nci maddesinde; “(1) Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi
Başkanlığı, bu Bölüm ve ilgili diğer mevzuatla verilen görevleri yerine getirmek ve yetkileri kullanmak üzere kamu tüzel kişiliğine, idari ve mali özerkliğe sahip, Yükseköğretim Kurulu ile ilgili, merkezi
Ankara’da bulunan özel bütçeli bir kuruluştur. (2) Başkanlığın görev ve yetkileri şunlardır: a)
Yükseköğretim Kurulu kararlarına veya ilgili mevzuat hükümlerine istinaden başta yükseköğretim kurumlarında ön lisans, lisans veya lisansüstü öğrenim görecek adayların puan sıralamasına göre tespiti veya yerleştirilmesi ile yükseköğretim kurumlarında atama veya yükselmelerde esas alınan sınavlar olmak üzere, ulusal ve uluslararası her türlü bilim, yetenek veya yabancı dil sınavları ile gerektiğinde yerleştirme işlemlerini yapmak. … ç) Sınav ölçme, değerlendirme ve yerleştirme işlemlerine yönelik yıllık sınav takvimini belirlemek, kamuoyuna duyurmak ve 6114 sayılı Kanunda ve bu Bölümde belirlenen ilkelere göre yerine getirmek… ı) Sınav sonuçlarını analiz etmek ve sonuçları kamuoyuna duyurmak; sınav sonuçlarını ilgili kurum veya kuruluşlara basılı veya elektronik ortamda iletmek. i) Görev, yetki ve sorumluluk alanına giren konularda idari düzenlemeler yapmak ve kılavuzlar hazırlamak…”,
7. 2019 Adalet Bakanlığı Sınavları, Adli Yargı/İdari Yargı/Adli Yargı Avukat Başvuru Kılavuzu’nun
“Sınava İlişkin Genel Bilgiler Temel İlke ve Kurallar” başlıklı bölümünde; “… Her sınav kendi içinde değerlendirmeye alınacaktır. Değerlendirme sırasında yalnız doğru cevaplar dikkate alınacak, yanlış cevaplar dikkate alınmayacaktır.
Sınavdan sonra ÖSYM Başkanlığı veya yargı mercileri tarafından iptaline karar verilen sorular değerlendirme dışı bırakılarak geçerli soruların puan değerinin yeniden saptanması suretiyle puanlama yapılacaktır.
Genel Yetenek ve Genel Kültür Testi/konuları yirmi (20) tam puan üzerinden; Alan Bilgisi Testi/konuları seksen (80) tam puan üzerinden ayrı ayrı değerlendirilecektir.
Bu hesaplamada Alan Bilgisi Testi; Ortak Alan Bilgisi Testi (35 soru) ile Adli Yargı Testi (35 soru) / Adli
Yargı-Avukat Testi (35 soru) / İdari Yargı Testi (35 soru) toplamını (70 soru) ifade eder. Bu değerlendirme yapılırken Genel Yetenek ve Genel Kültür Testi konuları ile Alan Bilgisi Testi konuları kendi aralarında eşit olarak puanlandırılacaktır.
Buna göre; Genel Yetenek ve Genel Kültür Testinde bulunan 5 konu ile Alan Bilgisi Testinde bulunan 11 konu (İdari Yargı Sınavının Alan Bilgisi Testi 10 konu) ayrı birer alt test olarak değerlendirilecektir. Bu
16 alt test (İdari Yargı Sınavı 15 alt test) için adayların ham puanları ayrı ayrı hesaplanacaktır. Her alt
test için sınava giren adayların ham puanları kullanılarak ortalama ve standart sapma değerleri bulunacaktır. Bulunan ortalama ve standart sapma değerleri kullanılarak her alt test için adayların ham puanları, ortalaması 50 ve standart sapması 10 olan standart puanlara dönüştürülecektir.
Genel Yetenek ve Genel Kültür Testinde bulunan 5 alt test için hesaplanan standart puanların her biri 0,2 ağırlıklandırma katsayısıyla çarpılarak toplanacak ve Genel Yetenek ve Genel Kültür Testi Ağırlıklı Puanı bulunacaktır.
İdari Yargı Sınavı değerIendirme işlemlerinde; Alan Bilgisi Testinde bulunan 10 alt test için hesaplanan standart puanların her biri 0,1 ağırlıklandırma katsayısı ile çarpılarak toplanacak, Adli Yargı Sınavı ile
Adli Yargı-Avukat Sınavının değerlendirme işlemlerinde ise; Alan Bilgisi Testinde bulunan 11 alt test için hesaplanan standart puanların her biri 1/11 ağırlıklandırma katsayısı ile çarpılarak toplanacak ve Alan
Bilgisi Testi Ağırlıklı Puanı bulunacaktır.
Genel Yetenek ve Genel Kültür Testi Ağırlıklı Puanı, en büyüğü 20, en küçüğü Genel Yetenek ve Genel
Kültür Testinin bütününde hesaplanan en düşük ham puan değerinin 2/3 ile çarpılması sonucu bulunacak değer olacak şekilde puanlara dönüştürülecek ve bu puan Genel Yetenek ve Genel Kültür Testi Başarı puanı olarak adlandırılacaktır.
Alan Bilgisi Testi Ağırlıklı Puanı, en büyüğü 80, en küçüğü Alan Bilgisi Testinin bütününde hesaplanan en düşük ham puan değerinin 8/7 ile çarpılması sonucu bulunacak değer olacak şekilde puanlara dönüştürülecek ve bu puan Alan Bilgisi Testi Başarı puanı olarak adlandırılacaktır. Genel Yetenek ve Genel
Kültür Testi Başarı Puanı ile Alan Bilgisi Testi Başarı Puanı’nın toplanması ile Genel Başarı Puanı hesaplanacaktır.
Bu hesaplamalar sonucu, adayların başvurularına ve aldıkları testlere göre; Adli Yargı Genel Başarı Puanı, Adli Yargı-Avukat Genel Başarı Puanı velveya İdari Yargı Genel Başarı
Puanı hesaplanacaktır
Adayların, katıldıkları oturumlarda yer alan test veya testlerde hiçbir işaretleri bulunmaması durumunda ilgili adayların bu test veya testlerden 0 (sıfır) ham puan aldıkları kabul edilir.
Adli Yargı Sınavında; Genel Başarı Puanı sıralamasına göre en yüksek puan alan adaydan başlanmak üzere ilan edilen kadronun (1000) iki katı fazlası olan 3000 aday mülakata katılmaya hak kazanacaktır.
3000 inci aday ile aynı puanı alan adaylar da Adalet Bakanlığı tarafından yapılacak mülakata
çağrılacaktır. 70 ve üzeri puan alanların sayısı 3000’e ulaşmadığı takdirde sadece 70 ve üzeri puan alan adaylar mülakata çağırılacaktır.
Adli Yargı-Avukat Sınavında; Genel Başarı Puanı sıralamasına göre en yüksek puan alan adaydan başlanmak üzere ilan edilen kadronun (200) iki katı fazlası olan 600 aday mülakata katılmaya hak kazanacaktır. 600 üncü aday ile aynı puanı alan adaylar da Adalet Bakanlığı tarafından yapılacak mülakata çağrılacaktır. 70 ve üzeri puan alanların sayısı 600’e ulaşmadığı takdirde sadece 70 ve üzeri puan alan adaylar mülakata çağırılacaktır.
İdari Yargı Sınavında; Genel Başarı Puanı sıralamasına göre en yüksek puan alan adaydan başlanmak üzere ilan edilen kadronun (100) iki katı fazlası olan 300 aday mülakata katılmaya hak kazanacaktır. 300 üncü aday ile aynı puanı alan adaylar da Adalet Bakanlığı tarafından yapılacak mülakata çağrılacaktır.
70 ve üzeri puan alanların sayısı 300’e ulaşmadığı takdirde sadece 70 ve üzeri puan alan adaylar mülakata
çağırılacaktır.”,
8. 11 Eylül 2019 tarihli Adalet Bakanlığı ile ÖSYM Başkanlığı Arasında İmzalanan Sınav Protokolü’nün:
8.1. “Amaç ve Konu” başlıklı 1’inci maddesinde; “Bu protokol, Adalet Bakanlığı ile ölçme, Seçme ve
Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) Başkanlığı arasında, ataması Adalet Bakanlığı tarafından yapılacak 1000 kişilik kadro için Adli Yargı Hâkim ve Savcı Adaylığı Yazılı Yarışma Sınavı, 200 kişilik kadro için Avukatlar
İçin Adli Yargı Hâkim ve Savcı Adaylığı Yazılı Yarışma Sınavı ile 100 kişilik kadro için İdari Yargı Hâkim
Adaylığı Yazılı Yarışma Sınavının yazılı kısımlarının ÖSYM tarafından yapılmasına ilişkin esasları belirlemek üzere karşılıklı olarak düzenlenmiştir.”
8.2. “Sınav sonuçlarının değerlendirilmesi” başlıklı 10’uncu maddesinde; “… Her sınav kendi içinde değerlendirmeye alınacaktır. Değerlendirme sırasında yalnız doğru cevaplar dikkate alınacak, yanlış cevaplar dikkate alınmayacaktır.
i) Sınavdan sonra ÖSYM Başkanlığı veya yargı mercileri tarafından iptaline karar verilen sorular değerIendirme dışı bırakılarak geçerli soruların puan değerinin yeniden saptanması suretiyle puanlama yapılacaktır.
j) Genel Yetenek ve Genel Kültür Testi/konuları yirmi (20) tam puan üzerinden; Alan Bilgisi
Testi/konuları seksen (80) tam puan üzerinden ayrı ayrı değerlendirilecektir.
Bu hesaplamada Alan Bilgisi Testi; Ortak Alan Bilgisi Testi (35 soru) ile Adli Yargı Testi (35 soru) / Adli
Yargı-Avukat Testi (35 soru) / İdari Yargı Testi (35 soru) toplamını (70 soru) ifade eder. Bu değerlendirme yapılırken Genel Yetenek ve Genel Kültür Testi konuları ile Alan Bilgisi Testi konuları kendi aralarında eşit olarak puanlandırılacaktır.
Buna göre; Genel Yetenek ve Genel Kültür Testinde bulunan 5 konu ile Alan Bilgisi Testinde bulunan 10 konu ayrı birer alt test olarak değerlendirilecektir. Bu 15 alt test için adayların ham puanları ayrı ayrı hesaplanacaktır. Her alt test için sınava giren adayların ham puanları kullanılarak ortalama ve standart sapma değerleri bulunacaktır. Bulunan ortalama ve standart sapma değerleri kullanılarak her alt test için adayların ham puanları, ortalaması 50 ve standart sapması 10 olan standart puanlara dönüştürülecektir.
Genel Yetenek ve Genel Kültür Testinde bulunan 5 alt test için hesaplanan standart puanların her biri 0,2 ağırlıklandırma katsayısıyla çarpılarak toplanacak ve Genel Yetenek ve Genel Kültür Testi Ağırlıklı Puanı bulunacaktır.
Alan Bilgisi Testinde bulunan 10 alt test için hesaplanan standart puanların her biri 0,1 ağırlıklandırma katsayısı ile çarpılarak toplanacak ve Alan Bilgisi Testi Ağırlıklı Puanı bulunacaktır.
Genel Yetenek ve Genel Kültür Testi Ağırlıklı Puanı, en büyüğü 20, en küçüğü Genel Yetenek ve Genel
Kültür Testinin bütününde hesaplanan en düşük ham puan değerinin 213 ile çarpılması sonucu bulunacak değer olacak şekilde puanlara dönüştürülecek ve bu puan Genel Yetenek ve Genel Kültür Testi Başarı puanı olarak adlandırılacaktır.
Alan Bilgisi Testi Ağırlıklı Puanı, en büyüğü 80, en küçüğü Alan Bilgisi Testinin bütününde hesaplanan en düşük ham puan değerinin 8/7 ile çarpılması sonucu bulunacak değer olacak şekilde puanlara dönüştürülecek ve bu puan Alan Bilgisi Testi Başarı puanı olarak adlandırılacaktır. Genel Yetenek ve Genel
Kültür Testi Başarı Puanı ile Alan Bilgisi Testi Başarı Puanının toplanması ile Genel Başarı Puanı hesaplanacaktır.
Bu hesaplamalar sonucu, adayların başvurularına ve aldıkları testlere göre;
Adli Yargı Genel Başarı Puanı, Adli Yargı-Avukat Genel Başarı Puanı velveya İdari Yargı Genel Başarı
Puanı hesaplanacaktır
Adayların, katıldıkları oturumlarda yer alan test veya testlerde hiçbir işaretleri bulunmaması durumunda
İlgili adayların bu test veya testlerden 0 (sıfır) ham puan aldıkları kabul edilir.
Adli Yargı Sınavında; Genel Başarı Puanı sıralamasına göre en yüksek puan alan adaydan başlanmak üzere ilan edilen kadronun (1000) iki katı fazlası olan 3000 aday mülakata katılmaya hak kazanacaktır.
3000 inci aday ile aynı puanı alan adaylar da Adalet Bakanlığı tarafından yapılacak mülakata
çağrılacaktır.
Adli Yargı-Avukat Sınavında; Genel Başarı Puanı sıralamasına göre en yüksek puan alan adaydan başlanmak üzere ilan edilen kadronun (200) iki katı fazlası olan 600 aday mülakata katılmaya hak kazanacaktır. 600 üncü aday ile aynı puanı alan adaylar da Adalet Bakanlığı tarafından yapılacak mülakata çağrılacaktır.
İdari Yargı Sınavında; Genel Başarı Puanı sıralamasına göre en yüksek puan alan adaydan başlanmak üzere ilan edilen kadronun (100) iki katı fazlası olan 300 aday mülakata katılmaya hak kazanacaktır. 300 üncü aday ile aynı puanı alan adaylar da Adalet Bakanlığı tarafından yapılacak mülakata çağrılacaktır.”
Hüküm ve düzenlemeleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ ÖZCAN YILDIZ’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
9. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; İdarenin işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilemediğinden, başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Kararı Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
10. Başvuran 2019 yılında yapılan İdari Yargı Hâkimliği Sınavında 367’nci olduğunu, sözlü mülakata hak kazanamadığını, 300’üncü olan adayla aynı netleri yapmasına rağmen sıralamasının çok daha düşük geldiğini, ortaya çıkan bu puan ve sıralama farklılığının makul olmadığını iddia ve ifade ederek açıklanan ilk sonuçlara göre olayın incelenmesi ve gereğinin yapılması talebiyle Kurumumuza başvuruda bulunmuştur.
11. ÖSYM Başkanlığı tarafından Kurumumuza gönderilen bilgi ve belgeler ile ilgili mevzuatın incelenmesinden; ÖSYM Başkanlığının görev ve yetkileri arasında, Yükseköğretim Kurulu kararlarına veya ilgili mevzuat hükümlerine istinaden başta yükseköğretim kurumlarında ön lisans, lisans veya lisansüstü öğrenim görecek adayların puan sıralamasına göre tespiti veya yerleştirilmesi ile yükseköğretim kurumlarında atama veya yükselmelerde esas alınan sınavlar olmak üzere, ulusal ve uluslararası her türlü bilim, yetenek veya yabancı dil sınavları ile gerektiğinde yerleştirme işlemlerini yapmak olduğu bu kapsamda yine görevi gereği sınav ölçme, değerlendirme ve yerleştirme işlemlerine yönelik yıllık sınav
takvimini belirlediği ve nitekim 11 Eylül 2019 tarihli Adalet Bakanlığı ile ÖSYM Başkanlığı Arasında
İmzalanan Sınav Protokol gereği Görev, yetki ve sorumluluk alanına giren konularda idari düzenlemeler yapmak ve kılavuzlar hazırlama görevi kapsamında 2019 Adalet Bakanlığı Sınavları, Adli Yargı/İdari
Yargı/Adli Yargı Avukat Başvuru Kılavuzu’nu düzenlediği, söz konusu kılavuzun internette yayımlanmasının adaylara tebliğ niteliğinde olduğu anlaşılmıştır.
12. Başvuranın katıldığı 2019 İdari Yargı Hakimliği Sınavında Başvuru Kılavuzu’nun “Sınava İlişkin
Genel Bilgiler ve Temel Kurallar” başlıklı 7’inci ve 8’inci sayfalarında sınav puanının nasıl hesaplanacağı ile standart sapmanın nasıl hesaplanacağı hususlarına açıkça yer verilerek 11 Eylül 2019 tarihli Adalet
Bakanlığı ile ÖSYM Başkanlığı Arasında İmzalanan Sınav Protokolüne uygun bir düzenlemeye gidildiği görülmüştür.
13. 2.6. numaralı paragrafta başvuranın netleri ve referans gösterdiği 300’üncü adayın netlerine bakıldığında; başvuranla 300’üncü adayın dersler bazında netlerinin başvuranın ifade ettiğinin aksine birebir aynı olmadığı, bu bakımdan neticenin farklılaştığı değerlendirilmiştir.
14. Başvuranın söz konusu sınavda mülakata çağırılan son adayla aynı netleri almasına rağmen farklı puan alması hususundaki iddia ve çekinceleri hakkındaki bakımından yapılan inceleme neticesinde; başvuranın talep ettiği gibi 2019 İdari Yargı Hâkim Adaylığı Yazılı Yarışma Sınavının 23.01.2020 tarihinde açıklanan ilk değerlendirme sonuçlarına göre; başvuranla 300’üncü adayın aynı netleri yapmadığı, başvuran hernekadar genel yetenek genel kültür testi sonucuna göre 24 doğru 6 yanlış yapmak suretiyle aynı netleri yapmasından bahisle aynı puanı alacağını düşünmüş olsa da; 2019 Adalet Bakanlığı Sınavları, Adli
Yargı/İdari Yargı/Adli Yargı Avukat Başvuru Kılavuzu’nun “Sınava İlişkin Genel Bilgiler Temel İlke ve
Kurallar” başlıklı bölümünde izah edildiği üzere, Genel Yetenek ve Genel Kültür Testinde bulunan 5 konu ile Alan Bilgisi Testinde bulunan 11 konu (İdari Yargı Sınavının Alan Bilgisi Testi 10 konu) ayrı birer alt test olarak değerlendirileceği, bu 16 alt test (İdari Yargı Sınavı 15 alt test) için adayların ham puanları ayrı ayrı hesaplanacağı, her alt test için sınava giren adayların ham puanları kullanılarak ortalama ve standart sapma değerlerinin bulunacağı, bulunan ortalama ve standart sapma değerleri kullanılarak her alt test için adayların ham puanları, ortalaması 50 ve standart sapması 10 olan standart puanlara dönüştürüleceği, Genel
Yetenek ve Genel Kültür Testinde bulunan 5 alt test için hesaplanan standart puanların her biri 0,2 ağırlıklandırma katsayısıyla çarpılarak toplanacağı ve Genel Yetenek ve Genel Kültür Testi Ağırlıklı Puanı bulunacağı ile hesaplamaya ilişkin diğer hususların ayrıntılı olarak açıklandığı anlaşılmıştır.
15. Başvuranın durumu daha net anlaması için örnek bir hesaplama yapıldığında; başvuranın Türkçe, Matematik, Türk Kültür ve Medeniyetleri, Atatürk İlke ve Medeniyetleri, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi, Temel Yurttaşlık Bilgisi testleri için ayrı ayrı ifade edilen ve 2.6. numaraları paragrafta gösterilen standart puanların 0.2. ile çarpılması sonucu bulunan ağırlıklı puanlarını hesapladığımızda sırasıyla; 9,7944828; 10,9415749; 11,9099815; 14,1516801; 12,4806809 olduğu, bu değerlerin toplanması sonucu 59,2784002
Genel Yetenek ve Genel Kültür Testi Ağırlıklı Puanı bulunurken, örnek gösterdiği 300’üncü adayın ağırlıklı puanlarının sırasıyla 13,2167694; 10,9415749; 11,9099815; 12,6216159; 11,0674224 olduğu, bu değerlerin toplanması sonucu 59,7573641 Genel Yetenek ve Genel Kültür Testi Ağırlıklı Puanının oluştuğu
görülmektedir. Örnek niteliğindeki bu hesaplamadan da görülebileceği üzere başvuran ve 300’üncü adayın alt testler bazında farklı sonuçlarının olması farklı puanlara sahip olmaları sonucunu doğurmuştur.
16. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranla örnek göstermiş olduğu 300’üncü adayın alt testler bazında doğru sayıları aynı olmadığından diğer bir deyişle birebir bir aynılığın olmadığı görüldüğünden İdarenin puan hesaplama ve sıralama işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilememiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
17. İyi yönetim ilkelerine, 28.03.2013 tarihli ve 28601 sayılı mükerrer Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6’ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; şikâyet başvurusunun inceleme ve araştırması kapsamında Kurumumuzca istenilen bilgi ve belgeler bakımından İdare tarafından süresi içerisinde işlem tesis edildiği, dolayısıyla
İdare tarafından “makul sürede karar verme ve kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun davranıldığı görülmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT
18. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup yetkili ve görevli mahkemelerde yargı yolu açıktır
VII. KARAR ÖNERİSİ
Açıklanan gerekçelerle; BAŞVURUNUN REDDİNE,
Kararın Başvurana ve ÖLÇME, SEÇME VE YERLEŞTİRME MERKEZİ BAŞKANLIĞINA tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Mehmet AKARCA
Kamu Başdenetçisi