|
ÖZET: Başvuran, eşinin gözaltına alınması ve sonrasında kamu görevinden ihraç edilmesi nedeniyle maddi sıkıntılar yaşadığını, üç çocuğuna bakmakta zorlandığını ve sosyal yardım taleplerinin reddedildiğini belirtmiştir. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı, başvuranın durumunu inceleyerek, hane içindeki kişi başına düşen gelirin 133,33 TL olduğunu ve bu nedenle yardım talebinin uygun görülmediğini ifade etmiştir. Ancak, başvuranın ekonomik durumu ve çocuklarının eğitim durumu göz önünde bulundurulduğunda, sosyal inceleme raporunun güncellenmesi gerektiği değerlendirilmiştir.
Karar, başvuranın mevcut durumunun tespiti amacıyla sosyal incelemesinin yenilenmesi yönünde tavsiye kararı verilmesi üzerine kurulmuştur. İlgili idarelerin, başvuranın sosyal yardım taleplerini bir kez daha değerlendirmesi gerektiği vurgulanmıştır. Bu süreçte, çocuğun üstün yararı ilkesi çerçevesinde hareket edilmesi gerektiği ve başvuranın yaşadığı ekonomik zorlukların dikkate alınması gerektiği belirtilmiştir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
: 18745356-101.07.04-E.
SAYI
:
BAŞVURUNO
KARAR TARİHİ
TAVSİYE KARARI
BAŞVURAN
–
BAŞVURAN
VEKİLİ/ TEMSİLCİSİ
KONU Ankara Aile ve Sosyal Politikalar İl
BAŞVURUYA İDARE
Müdürlüğü
Etimesgut Sosyal Yardımlaşma ve
Dayanışma Vakfı
BAŞVURUNUN KONUSU Sosyal yardım taleplerinin reddedilmesine ilişkindir.
BAŞVURU TARİHİ 17.4.2017
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran; başvuıusunda 15 yıllık uzman çavuş olan eşının 22/07/2016 tarihinde gözaltına alındığını, 22/11/2016 tarihinde ise memuriyet süresi dolduğu için ihraç olduğunu, hiçbir maddi manevi destekçisinin olmadığını, 1.23 5 TL kredi borcu ödediğini, ikisi öğrencisi, biri 4 yaşında olmak üzere 3 çocuğunun olduğunu, küçük çocuğu olduğu için çalışamadığını, yardıın taleplerinin reddedildiğini, aynca Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı ‘na 06/02/2017 tarihinde başvurduğunu, 20/03/2017 tarihinde söz konusu başvunısuna ret cevabının geldiğini, üzerlerinde olan mülklerde tedbir olduğunu, hiçbir işlem yapılamadığını, borcunu ödeyemediğini, 3 çocuğunu başkalarından aldığı yardımlar ile geçindiımeye çalıştığını, Vakıf heyetinden bir kişinin yakınının 15 Teınınuz’da şehit olduğu için dosyalarına tereddütlü bakıldığını öğrendiklerini, eşinin 13 yıl Güneydoğu’da görev yaptığını ifade ederek soıunlarının çözülınesini talep etıniştiı-.
1 8
/ II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Sosyal Yardımlar Genel Müdürlüğü’nün 18/ 07/ 2017 tarih ve sayılı yazısında; 2.1. Başvuru konusuna ilişkin olarak Etimesgut Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı’ndan bilgi ve belge talep edildiği, ilgili tüm evrakların gönderildiği, 2.2. Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıflarının özel hukuk tüzel kişiliğe sahip kuruluşlar olup bu Vakıfların karar organlarının Mütevelli Heyetleri olduğu, 2.3. Öte yandan, 3294 sayılı Kanunun ‘Kapsam’ başlıklı 2 nci maddesinin birinci fıkrasında “Fakrü zaruret içinde ve muhtaç durumda bulunan kanunla kurulu sosyal güvenlik kuruluşlarına tabi olmayan ve bu kuruluşlardan aylık ve gelir almayan vatandaşlar ile geçici olarak küçük bir yardım veya eğitim ve öğretim imkânı sağlanması halinde topluma faydalı hale getirilecek, üretken duruma geçirilebilecek kişiler bu Kanun kapsamı içindedir .” hükmü ile üçüncü fıkrasında “Ayrıca, kanunla kurulu sosyal güvenlik kuruluşlarına tabi olmakla veya bu kuruluşlarca aylık veya gelir bağlanmış olmakla birlikte . Fon Kurulunca belirlenecek ölçütlere göre; hane içindeki kişi başına düşen geliri, on altı yaşından büyükler için belirlenen aylık net asgari ücretin 1/ 3’ünden az olan kişilerden fakir ve muhtaç durumda bulunanlar da bu Kanun kapsamındadır/’ hükmünün yer aldığı, 2.4. Bu kapsamda ilgili usul ve esasların 05.10.2012 tarih ve 2012/ 7 Fon Kurulu Kararı ile belirlendiği ve “Sosyal Güvenlik Kapsamında Bulunan Muhtaç Hanelere, Afetten Zarar Görenlere ve Şehit Yakınları ile Gazilere Yapılacak Yardımlara İlişkin Usul ve Esaslar” şeklinde 03.12.2012 tarihinde yürürlüğe girdiği, buna göre; kanunla kurulu sosyal güvenlik kuruluşlarına tabi olmakla veya bu kuruluşlarca aylık veya gelir bağlanmış olmakla birlikte, hane içindeki kişi başına düşen geliri, on altı yaşından büyükler için her yıl belirlenen aylık net asgari ücretin 1/ 3’ünden az olan kişilerden dönemsel yoksulluk riski nedeniyle acil sosyal yardıma ihtiyacı olan ve fakir ve muhtaç durumda bulunduğu Mütevelli Heyeti kararıyla tespit edilenlere yardım yapılabilmekte olduğu, bu itibarla, ilgili SYD Vakfından temin edilen belge ve BSYBS üzerinden yapılan inceleme neticesinde, şikâyetçinin ilgili vakfa “Diğer Aile Yardımı, Eğitim Materyali Yardımı ve Diğer
Yakacak Yardımı” yardım taleplerinin olduğu ve ilgili vakıf mütevelli heyeti kararı ile reddedildiğinin anlaşıldığı, ifade edilmiştir . Başvuru eklerinden ise Etimesgut Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı’nın
Sosyal İnceleme Formundan başvuranın ortaokul mezunu olduğu, başvuru tarihinde 12,10 ve 5 yaşlarında 3 çocuğunun bulunduğu, kendi apartman dairesinde oturduğu, okumakta olan 2 kızı için eğitim materyali yardımı ve diğer aile yardımı talebinde bulunduğu, tüm taleplerinin 30/ 03/ 2017 tarihli karar ile reddedildiği görülmüştür .
3. Etimesgut Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı Başkanlığı’nın 18/ 07/ 2017 tarih ve sayılı yazısında; 3.1. Gelir tespiti kapsamında 28 Aralık 2011 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren
“Genel Sağlık Sigortası Kapsamında Gelir Tespiti, Tescil ve İzleme Sürecine İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmelik” Vakıf Mütevelli Heyetinin 13.07.2017 tarih ve 2017/ 34- 5/ 14 sayılı toplantısında yeniden değerlendirilerek hanedeki kişi başına düşen gelirin 133,33 TL olması nedeniyle G0 ( 0,00- 592,50 TL Kişi Başına Düşen Gelir) olarak sonuçlandırıldığı, 3.2. Bu kapsamda şahsın başvuru tarihinden itibaren son bir yıllık geliri hesaplamaya dâhil edildiğinden eşinin ihraç olmadan önceki aylık gelirleri toplamı 12 aya bölünerek aylık gelir ortalaması hesaplandığı, şahsın kendi adına kayıtlı gayrimenkul kaydının bulunmaması, eşininse
2 / 8cezaevinde olduğundan haneye eklenememesi sebepleriyle eşinin adına malvarlığı var ise, üzerinde
tedbir bulunan mal varlıkları bu hesaba dâhil edilmediği, 3.3. Sosyal Yardım ve Düzenli Merkezi Yardım Programlarından herhangi birinde Vakıf Mütevelli
Heyetince değerlendirilmesi açısından, görevinden ihraç edilenler ve ailelerine uygulanacak işlemlerle ilgili Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Sosyal Yardımlar Genel Müdürlüğünden
27.09.2016 tarih ve 2016/ sayılı yazı ile görüş istendiği fakat bugüne kadar herhangi bir cevap
alınamadığından yardım talebinin Vakıf Mütevelli Heyetinin 13.07.2017 tarih ve sayılı toplantısında uygun görülemediği, belirtilmiştir .
4. Eşi KHK ile ihraç edildiği için engelli yakını aylığı bağlanmadığına dair bir başvuruya ilişkin verilen Gönderme Kararı neticesinde Sosyal Yardımlar Genel Müdürlüğü tarafından Kurumumuza ulaşan başvurunun konunun araştırılarak varsa gerekli işlemlerin yapılması yönünde bir yazı ile ilgili
İl Müdürlüğü ile Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı’na tekrar gönderildiği, söz konusu yazışmalar neticesinde kişinin mağduriyetinin giderildiği görülmüştür . Bu nedenle bahse konu başvuruya ilişkin olarak ilgili İdarelerden yeni bir değerlendirme yapılıp yapılmadığı hakkında tekrar bilgi-belge talep edilmiştir . Bu çerçevede Etimesgut Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı
Başkanlığı’nın 22/ 12/ 2017 tarih ve sayılı yazısında , yardım talebinin Vakıf Mütevelli
Heyeti’nin 21/ 12/ 2017 tarihli kararı ile “hane genel durumu normal” olması nedeniyle uygun görülmediği belirtilmiştir . Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı ise 08/ 02/ 2018 tarih ve sayılı yazısı ile istediğimiz bilgi-belge talebine cevaben Ankara Aile ve Sosyal Politikalar İl
Müdürlüğü’nün değerlendirmesini göndermiştir . Söz konusu yazının tetkikinden, Ankara Aile ve
Sosyal Politikalar İl Müdürlüğü’nün başvuranın 06/ 02/ 2017 tarihli dilekçesi gereği yapılan sosyal inceleme neticesinde 15/ 03/ 2017 tarihinde verilen başvuranın ekonomik sosyal destek talebinin uygun görülmediğine dair komisyon kararını gönderdiği görülmüştür . Söz konusu karar ve eklerinden başvuranın 80.000 TL konut kredisinden ötürü aylık 1.237 TL kredi ödediği, kızlarının birinin ilkokul, diğerinin ortaokul öğrencisi olduğu, oğlunun ise 2012 doğumlu olduğu, eşinin üzerine arsanın bulunduğu, Uzman Çavuş olan eşinin KHK ile Türk Silahlı Kuvvetlerindeki görevinden çıkarıldığı, sosyal ekonomik destek (SED), diğer aile ve diğer yakacak taleplerinin reddedildiği, Sosyal İnceleme Raporu’nda 01/ 02/ 2017 tarihli dilekçeye istinaden ikamet adresine gidildiği, başvuranın ortaokul mezunu, 3 çocuk annesi olduğu, evin kredisini eşi ihraç olana kadar eşinin maaşı ile ödediğini, daha sonra krediyi komşularının yardımı ile ödeyebildiğini, ailesinin
Tokat Zile’de ikamet ettiğini ve çiftçilikle geçindiklerini, çocuklarının okullara devam etmesi nedeniyle Tokat’a taşınmadığını, eşinin ailesinin de Tokat Zile’de olduğunu, eşinin ağabeyinin düzenli olmasa da aylık 300 TL gönderdiğini, 2012 doğumlu oğlunun bakımını üstlenecek kimse olmadığı için düzenli bir işe giremediğini belirttiği, başvuranın işe gireceği sürece kadar maddi talepte bulunduğu hususlarının yer aldığı görülmüştür . Komisyon kararında ise “başvuranın herhangi bir gelirinin olmadığını beyan etmesine rağmen konut kredisini sıkıntısız olarak ödeyebilmesinin ve bunu arkadaş desteği ile sağlamasının şüphe uyandırdığı, ayrıca bir akrabasının düzenli olarak 300
TL gönderdiğini ifade etmesinin sosyal destek sisteminin güçlü olduğuna dair kanaat oluşturduğu, çalışmasına engel durumun olmadığı görülen başvuranın yaşadığı hayat ile ifade ettikleri arasında uyumsuzluk bulunduğu kanaatinin oluştuğu ve bu nedenle SED talebinin uygun olmayacağına karar verildiği” yer almaktadır .
3 / 8III. İLGİLİ MEVZUAT
5. 18/ 10/ 1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının; 5.1.“Cumhuriyetin Nitelikleri” başlıklı 2 nci maddesinde; “Türkiye Cumhuriyeti, toplumun huzuru, millî dayanışma ve adalet anlayışı içinde, insan haklarına saygılı, Atatürk milliyetçiliğine bağlı, başlangıçta belirtilen temel ilkelere dayanan, demokratik, lâik ve sosyal bir hukuk Devletidir .” 5.2.“Devletin temel amaç ve görevleri” başlıklı 5 inci maddesinde; Devletin temel amaç ve görevleri, Türk milletinin bağımsızlığını ve bütünlüğünü, ülkenin bölünmezliğini, Cumhuriyeti ve demokrasiyi korumak, kişilerin ve toplumun refah, huzur ve mutluluğunu sağlamak; kişinin temel hak ve hürriyetlerini, sosyal hukuk devleti ve adalet ilkeleriyle bağdaşmayacak surette sınırlayan siyasal, ekonomik ve sosyal engelleri kaldırmaya, insanın maddi ve manevi varlığının gelişmesi için gerekli şartları hazırlamaya çalışmaktır .” 5.3.“Kanun Önünde Eşitlik” başlıklı 10 uncu maddesinde; “Herkes, dil, ırk, renk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din, mezhep ve benzeri sebeplerle ayırım gözetilmeksizin kanun önünde eşittir …. Çocuklar, yaşlılar, özürlüler, harp ve vazife şehitlerinin dul ve yetimleri ile malul ve gaziler için alınacak tedbirler eşitlik ilkesine aykırı sayılamaz .” 5.4.“Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir . Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler .” 6. Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme’nin 6.1. 3üncü maddesinin birinci fıkrasında; “Kamusal ya da özel sosyal yardım kuruluşları, mahkemeler, idari makamlar veya yasama organları tarafından yapılan ve çocukları ilgilendiren bütün faaliyetlerde çocuğun yararı temel düşüncedir .” 6.2. 4üncü maddesinde; “Taraf Devletler, bu Sözleşmede tanınan hakların uygulanması amacıyla gereken her türlü yasal, idari ve diğer önlemleri alırlar . Ekonomik, sosyal ve kültürel haklara ilişkin olarak, Taraf Devletler eldeki kaynaklarını olabildiğince geniş tutarak, gerekirse uluslararası işbirliği çerçevesinde bu tür önlemler alırlar .” 7. 14/ 6/ 2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir .” 8. Sosyal ve Ekonomik Destek Hizmetleri Hakkında Yönetmeliğin; 8.1. Kapsam başlıklı 2inci maddesinde; “( 1) Bu Yönetmelik, Genel Müdürlük tarafından yardıma muhtaç olduğu tespit edilen ailelerin çocukları ile haklarında korunma/bakım tedbiri kararı alınmış ve
4 / 8reşit olarak sosyal hizmet kuruluşlarından ayrılan gençlere yapılan sosyal ve ekonomik destek
hizmetleri ile evlenme yardımına ilişkin usul ve esasları kapsar .” 8.2. Tanımlar başlıklı 4üncü maddenin birinci fıkrasının (l) bendinde ; “Muhtaçlık : Kendisini, eşini ve bakmakla yükümlü olduğu çocuklarını ve diğer aile bireylerini, bulundukları mahallin hayat şartlarına göre asgari seviyede geçindirmeye yetecek geliri, malı veya kazancı bulunmama halini”, (ö) bendinde ; “Sosyal ve ekonomik destek hizmeti : Yönetmelik kapsamında çocuk, genç ve ailelere sağlanacak ekonomik destek ile sosyal hizmet desteğini” … ifade eder .
8.3. Sosyal inceleme başlıklı 8inci maddesinin birinci fıkrasında ; “Meslek elemanları tarafından sosyal hizmet etiği ve müdahale yöntemleri çerçevesinde, müracaatçının ikametinde, gerek görülmesi halinde okul, işyeri ve toplumsal çevresi hakkında sosyal ve ekonomik durumlarını kapsayan kapsamlı inceleme yapılarak sosyal inceleme raporu düzenlenir .” 9. 19/ 08/ 2016 tarih ve 2016/ 04 sayılı Genelge’nin; 9.1. 8 inci maddesinde; “FETÖ/PDY silahlı darbe teşebbüsü nedeniyle korunmaya, bakıma veya yardıma ihtiyacı tespit edilen bireyler (çocuk, engelli, yaşlı ve diğer kişiler) hakkında ihtiyaç duyulan bilgiler derhal temin edilecek, yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde ilgili mevzuatı uyarınca gerekli işlemler başlatılacaktır .” 9.2. 10 uncu maddesinde; Bakanlık hizmet modellerini yürüten (koruyucu aile, evlat edinme, sosyo-ekonomik/destek vb.) aileler hakkında FETÖ/PDY silahlı darbe teşebbüsü kapsamında kolluk kuvvetleri veya diğer ilgili kurumlar tarafından işlem başlatıldığının öğrenilmesi durumunda korunmaya/bakıma veya yardıma ihtiyacı” olan bireylere (çocuk, engelli, yaşlı ve diğer kişiler)
yönelik iş ve işlemlerin ivedilikle yapılması sağlanacaktır .
düzenlemelerine yer verilmiştir .
IV. KAMU DENETÇİSİ CELİLE ÖZLEM TUNÇAK’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
10. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan “Tavsiye Kararı Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur .
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 11. Başvuran; başvurusunda 15 yıllık uzman çavuş olan eşinin 22/ 07/ 2016 tarihinde gözaltına alındığını, 22/ 11/ 2016 tarihinde ise memuriyet süresi dolduğu için ihraç olduğunu, hiçbir maddi manevi destekçisinin olmadığını, 1.235 TL kredi borcu ödediğini, ikisi öğrencisi, biri 4 yaşında olmak üzere 3 çocuğunun olduğunu, küçük çocuğu olduğu için çalışamadığını, yardım taleplerinin reddedildiğini, ayrıca Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı’na 06/ 02/ 2017 tarihinde başvurduğunu, 20/ 03/ 2017 tarihinde söz konusu başvurusuna ret cevabının geldiğini, üzerlerinde olan mülklerde tedbir olduğunu, hiçbir işlem yapılamadığını, borcunu ödeyemediğini, 3 çocuğunu başkalarından aldığı yardımlar ile geçindirmeye çalıştığını, Vakıf heyetinden bir kişinin yakınının 15 Temmuz’da şehit olduğu için dosyalarına tereddütlü bakıldığını öğrendiklerini, eşinin 13 yıl Güneydoğu’da görev
5 / 8yaptığını ifade ederek sorunlarının çözülmesini talep etmiştir .
12. Başvuranın başvuru tarihinde 12, 10 ve 5 yaşlarında 3 çocuğu bulunmakta olup, eşi FETÖ/PYD örgütü üyesi olduğu şüphesi ile 22/ 07/ 2016 tarihinde gözaltına alınmış, 22/ 11/ 2016 tarihinde ise kamu görevinden ihraç edilmiştir .
13. Başvuran 24/ 01/ 2017 tarihli dilekçe ile Etimesgut Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı’na
Genel Sağlık Sigortası kapsamında gelir testi yaptırmak, sosyal yardım ve projelerden faydalanmak adına başvuruda bulunmuştur . Vakfın 13/ 07/ 2017 karar tarihli gelir tespiti yenileme işlemi neticesinde başvuranın gelir tespiti sonucu G0 kapsamında değerlendirilmiş ve Sosyal Güvenlik
Kurumu’na bildirilmiştir . Ayrıca başvuranın yardım talebi aynı tarihli toplantıda uygun görülmemiştir .
14. Başvuranın Sincan Kaymakamlığı Sosyal Hizmet Merkezi Müdürlüğü’ne yapmış olduğu 06/ 02/ 2017 tarihli dilekçesi gereği yapılan sosyal inceleme neticesinde 15/ 03/ 2017 tarih ve 770 sayılı
Sosyal Hizmet Komisyonu Kararına istinaden ekonomik destek talebi reddedilmiştir .
15. Başvuran Etimesgut Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı’na yardım talepli başvurularını yinelemiş olup, 21/ 12/ 2017 tarihli toplantıda talebi “hane durumu normal” olması nedeniyle uygun görülmemiştir .
16. Başvuran ile Mart 2018 ayında yapılan telefon görüşmesinde kişi, ailesinden maddi-manevi destek görmediğini, kendisine uzun bir süre eşinin erkek kardeşi tarafından az da olsa maddi destek sağlandığını, ancak söz konusu kişinin düzenli bir işinin bulunmadığı, inşaat sektöründe çalıştığı, kış nedeniyle 3 aydır iş çıkmadığı için artık kendisine yardım edemediğini, küçük çocuğunu bırakacağı yer olmadığı için sadece yarım günlük temizlik işlerine gidebildiğini, bugüne kadar ev kredilerini
Ramazan ayından biriken fitre zekât paraları ile gittiği temizlik işlerinden artırabildiği kadarıyla ödeyebildiğini, artık ödeme gücünün hiç kalmadığını, ev ve arsa üzerinde tedbir olmadığı için satamadığını, çok güç durumda olduğunu ifade etmiştir .
17. İlgili idarelerden tekrar talep edilen bilgi-belge neticesinde Etimesgut Sosyal Yardımlaşma ve
Dayanışma Vakfı 22/ 12/ 2017 tarih ve 2083 sayılı yazısında, yardım talebinin Vakıf Mütevelli
Heyeti’nin 21/ 12/ 2017 tarihli kararı ile “hane genel durumu normal” olması nedeniyle uygun görülmediği belirtilmiş ancak yeni bir sosyal inceleme raporu sunulmamıştır .
18. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı’nın ise cevabi yazıda bir görüş belirtmediği ancak yazı ekinde Sincan Sosyal Hizmet Merkezi Müdürlüğü’nün 15/ 03/ 2017 tarihli Komisyon Toplantı ve
Karar Tutanağı’nı gönderdiği, bu kapsamda başvurana ait yenilenen ve güncel bir karar bulunmadığı görülmüştür . Mevcut kararda “başvuranın bir akrabasının düzenli olarak 300 TL gönderdiğini ifade etmesinin sosyal destek sisteminin güçlü olduğuna dair kanaat oluşturduğu” hususu yer almakla birlikte, Sosyal İnceleme Raporu’nda “eşinin ağabeyinin düzenli olmasa da aylık 300 TL gönderdiğini” belirttiği görülmektedir . Diğer taraftan başvuranın ortaokul mezunu olduğu ve eğitim derecesinin yüksek olmadığı, daha önce herhangi bir iş tecrübesinin bulunmadığı, ailesinin Ankara dışında yaşadığı ve okul öncesi bir erkek çocuğunun bulunduğu hususlar göz önünde
6 / 8bulundurulduğunda eve düzenli gelir getirebilecek bir işe girmesinin çok kolay olmadığı
düşünülmektedir . Dosyada dikkat çeken bir diğer husus ise başvuranın eşinin bir seneden fazla süredir cezaevinde olduğu göz önünde bulundurularak Sosyal İnceleme Raporu’nda çocuklara ilişkin herhangi bir tespitin bulunmamasıdır . Zira mevcut durum çocukların psikolojilerini, dolayısıyla okula devamlılıklarını ve okul başarısını etkileyebilecek etkenler içermektedir .
19. Başvurana ait kararın 15/ 03/ 2017 olduğu, dolayısıyla kararın üzerinden 1 sene geçtiği, ekonomik şartların değişmiş olabileceği, başvuranın son telefon görüşmemizde ifade ettiği “kendisine uzun bir süre eşinin erkek kardeşi tarafından az da olsa maddi destek sağlandığını, ancak söz konusu kişinin düzenli bir işinin bulunmadığı, inşaat sektöründe çalıştığı, kış nedeniyle 3 aydır iş çıkmadığı için artık kendisine yardım edemediğini, küçük çocuğunu bırakacağı yer olmadığı için sadece yarım günlük temizlik işlerine gidebildiğini, bugüne kadar ev kredilerini Ramazan ayından biriken fitre zekât paraları ile gittiği temizlik işlerinden artırabildiği kadarıyla ödeyebildiğini, artık ödeme gücünün hiç kalmadığı” hususları göz önünde bulundurularak ve ikisi eğitim çağında olan üç çocuğunun bulunduğu dikkate alınarak, özellikle çocuğun üstün yararı ilkesi çerçevesinde başvuranın sosyal inceleme raporunun güncellenerek sosyal yardım taleplerinin bir kez daha değerlendirilmesinde fayda olacağı mütalaa edilmektedir .
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 20. İyi yönetim ilkelerine, 28/ 03/ 2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiştir . İdarenin, şikâyetçiye verdiği cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini göstermediği bu nedenle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idareden bundan böyle bu ilkelere de uyması beklenmektedir .
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
21. 14/ 06/ 2012 tarih ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 17 inci maddesinin sekizinci fıkrasına göre Kamu Denetçiliği Kurumuna, dava açma süresi içinde yapılan başvuru, işlemeye başlamış olan dava açma süresini durdurmakta olup, anılan Kanunun “Dava açma süresinin yeniden işlemeye başlaması” başlıklı 21 inci maddesinde, Kamu Denetçiliği Kurumunun inceleme ve araştırmasını, başvuru tarihinden itibaren altı ay içinde sonuçlandıramaması hâlinde durmuş olan dava açma süresinin kaldığı yerden işlemeye başlayacağı belirtilmiş; Kamu Denetçiliği Kurumu
Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 38 inci maddesinin dördüncü fıkrasında da Kurumun inceleme ve araştırmasını, şikâyet başvuru tarihinden itibaren, altı ay içinde sonuçlandıramaması halinde durumun gerekçesiyle birlikte şikâyetçiye tebliğ edileceği ve durmuş olan dava açma süresinin tebliğden itibaren kaldığı yerden işlemeye başlayacağı belirtilmiştir . Bu kapsamda incelemenin altı ayda bitirilememe gerekçesi ve dava açma süresinin kaldığı yerden yeniden işlemeye başlayacağı hususu başvurana 03/ 10/ 2017 tarihli ve 11579 sayılı yazı ile bildirilmiştir
VII. KARAR
7 / 8Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre başvurunun KABULÜNE,
Başvuranın mevcut durumunun tespiti amacıyla sosyal incelemesinin yenilenmesi hususunda
ANKARA AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR İL MÜDÜRLÜĞÜ’NE ve ETİMESGUT
SOSYAL YARDIMLAŞMA VE DAYANIŞMA VAKFI’NA TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca ;
ANKARA AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR İL MÜDÜRLÜĞÜ ve ETİMESGUT SOSYAL
YARDIMLAŞMA VE DAYANIŞMA VAKFI tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna, Kararın başvurana, Ankara Aile ve Sosyal Politikalar İl Müdürlüğü ve Etimesgut Sosyal
Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı’na tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi .
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi