ÖZET: Sözleşmeli personelin tutuklanması durumunda alınacak tedbirler, ilgili mevzuat çerçevesinde belirlenmiştir. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, sözleşmeli ve geçici personelin durumunu düzenleyen özel hükümler içermektedir. Bu kapsamda, sözleşmeli personelin görevden uzaklaştırılması, disiplin ihlalleri ve ceza kovuşturması süreçlerinde uygulanacak tedbirler net bir şekilde tanımlanmıştır. Görevden uzaklaştırma, idarenin takdir yetkisiyle veya zorunlu hallerde alınan ihtiyati bir tedbirdir.

Ayrıca, tutuklanan veya gözaltına alınan memurlara, bu süre zarfında aylıklarının üçte ikisi ödenmeye devam edecek ve sosyal haklardan faydalanmaları sağlanacaktır. 7433 sayılı Kanun ile yapılan değişiklikler, sözleşmeli personelin disiplin cezaları ve görevden uzaklaştırma süreçlerinde memurlar için öngörülen hükümlerle benzerlik göstermektedir. Bu durum, sözleşmeli personelin haklarının korunması açısından önem taşımaktadır.

Sonuç olarak, sözleşmeli personelin tutukluluğu halinde uygulanacak tedbirler, hem idarenin hem de personelin haklarını gözeten bir çerçevede düzenlenmiştir. Bu düzenlemeler, kamu hizmetlerinin etkinliğini sağlamak amacıyla oluşturulmuş olup, ilgili süreçlerin titizlikle yürütülmesi gerekmektedir.

NOT: Sözleşmeli personelin tutukluluğu halinde alınacak tedbirler hakkında

T.C.

ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI

Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü

Sayı: E-53773008-622.02-5987094 28/03/2023

Konu: Sözleşmeli Personelin Tutukluluğu Halinde

Alınacak Tedbirler

DAĞITIM YERLERİNE

İlgi: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünün 11.03.2023 tarihli ve E-

90693841-045.03-5933363 sayılı yazısı.

Belediyesinde 5393 sayılı Belediye Kanununun 49 uncu maddesi kapsamında sözleşmeli tekniker olarak görev yapmakta iken tutuklanan ilgili hakkında uygulanacak tedbirlere ilişkin görüş talep eden ilgi yazı ve eki incelenmiştir.

Bilindiği üzere, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Kapsam” başlıklı 1 inci maddesinde “Bu Kanun, Genel ve Katma Bütçeli Kurumlar, İl Özel İdareleri, Belediyeler, İl Özel İdareleri ve Belediyelerin kurdukları birlikler ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlarda, kanunlarla kurulan fonlarda, kefalet sandıklarında veya Beden Terbiyesi Bölge Müdürlüklerinde çalışan memurlar hakkında uygulanır.

Sözleşmeli ve geçici personel hakkında bu Kanunda belirtilen özel hükümler uygulanır…” hükmüne yer verilmek suretiyle 657 sayılı Kanunun anılan idarelerde görev yapan memurlar hakkında uygulanacağı, sözleşmeli personel hakkında ise bu Kanundaki özel hükümlerin uygulanacağı belirtilmiştir.

Aynı zamanda, 657 sayılı Kanunun “Görevden uzaklaştırma” başlıklı 137 nci maddesinde ise, “Görevden uzaklaştırma, Devlet kamu hizmetlerinin gerektirdiği hallerde, görevi başında kalmasında sakınca görülecek Devlet memurları hakkında alınan ihtiyati bir tedbirdir.

Görevden uzaklaştırma tedbiri, soruşturmanın herhangi bir safhasında da alınabilir.” ifadesine yer verilmiştir. Mezkûr Kanunun 4 üncü maddesinin (B) bendinin son fıkrasına 19/1/2023 tarihli ve 7433 sayılı Kanunla getirilen değişiklikle, “Sözleşmeli personelin görevden uzaklaştırılması ile disipline aykırı fiil ve hâllerin gerçekleşmesi durumunda bu personele verilmesi gereken disiplin cezaları, disiplin cezası vermeye yetkili merciler ve disiplin kurulları ile disipline dair diğer hususlar hakkında Devlet memurlarının tabi olduğu hükümler uygulanır. Ancak, kademe ilerlemesinin durdurulması ve üstü ceza verilmesini gerektiren fiil ve hâllerde disiplin kurulunun kararı alınarak sözleşmeli personelin görevine atamaya yetkili amirin onayı ile son verilir.” hükmü eklenmiştir.

Öte yandan, anılan Kanunun;

“Yetkililer” başlıklı 138 inci maddesinde, “Görevden uzaklaştırmaya yetkililer şunlardır.

Atamaya yetkili amirler;

Bakanlık ve genel müdürlük müfettişleri;

İllerde valiler;

ç) İlçelerde kaymakamlar (İlçe idare şube başkanları hakkında valinin muvafakati şarttır.)

Valiler ve kaymakamlar tarafından alınan görevden uzaklaştırma tedbiri, memurun kurumuna derhal bildirilir.” hükmü,

“Ceza kovuşturması sırasında görevden uzaklaştırma” başlıklı 140 ıncı maddesinde, “Haklarında mahkemelerce cezai kovuşturma yapılan Devlet memurları da 138 inci maddedeki yetkililer tarafından görevden uzaklaştırılabilirler.” hükmü,

“Görevden uzaklaştırılan veya görevinden uzak kalan memurların hak ve yükümlülüğü” başlıklı 141 inci maddesinde, “Görevden uzaklaştırılan ve görevi ile ilgili olsun veya olmasın herhangi bir suçtan tutuklanan veya gözaltına alınan memurlara bu süre içinde aylıklarının üçte ikisi ödenir. Bu gibiler bu Kanunun öngördüğü sosyal hak ve yardımlardan faydalanmaya devam ederler.

143 üncü maddede sayılan durumların gerçekleşmesi halinde, bunların aylıklarının kesilmiş olan üçte biri kendilerine ödenir ve görevden uzakta geçirdikleri süre, derecelerindeki kademe ilerlemesinde ve bu sürenin derece yükselmesi için gerekli en az bekleme süresini aşan kısmı, üst dereceye yükselmeleri halinde, bu derecede kademe ilerlemesi yapılmak suretiyle değerlendirilir.” hükmü,

“Tedbirin kaldırılması” başlıklı 142 nci maddesinde, “Soruşturma sonunda disiplin yüzünden memurluktan çıkarma veya cezai bir işlem uygulanmasına lüzum kalmıyan Devlet memurları için alınmış olan görevden uzaklaştırma tedbiri, 138 inci maddedeki yetkililerce (Müfettişler tarafından görevden uzaklaştırılanlar hakkında atamaya yetkili amirlerce) derhal kaldırılır.

Görevden uzaklaştırma tedbirini kaldırmıyan görevli hakkında 139 uncu madde hükmü uygulanır.” hükmü,

“Memurun göreve tekrar başlatılması zorunlu olan haller” başlıklı 143 üncü maddesinde, “Soruşturma veya yargılama sonunda yetkili mercilerce

Haklarında memurluktan çıkarmadan başka bir disiplin cezası verilenler;

Yargılamanın men’ine veya beraatine karar verilenler;

Hükümden evvel haklarındaki kovuşturma genel af ile kaldırılanlar;

ç) Görevlerine ve memurluklarına ilişkin olsun veya olmasın memurluğa engel olmıyacak bir ceza ile hükümlü olup cezası ertelenenler;

Bu kararların kesinleşmesi üzerine haklarındaki görevden uzaklaştırma tedbiri kaldırılır.” hükmü,

“Görevden uzaklaştırma tedbirinin kaldırılmasında amirin takdiri” başlıklı 144 üncü maddesinde, “140 ıncı ve 142 nci maddelerde 143 üncü maddenin a, b, c fıkralarında yazılı olanlar hakkındaki görevden uzaklaştırma tedbiri, Devlet memurunun soruşturmaya konu olan fiillerinin, hizmetlerini devama engel olmadığı hallerde her zaman kaldırılabilir.” hükmü,

“Süre” başlıklı 145 inci maddesinde, “Görevden uzaklaştırma; bir disiplin kovuşturması icabından olduğu takdirde en çok 3 ay devam edebilir. Bu süre sonunda hakkında bir karar verilmediği takdirde memur görevine başlatılır.

Bir ceza kovuşturması icabından olduğu takdirde görevinden uzaklaştırmaya yetkili amir (Müfettişlerin görevinden uzaklaştırdıkları memurlar hakkında atamaya yetkili amir) ilgilinin durumunu her iki ayda bir inceliyerek görevine dönüp dönmemesi hakkında bir karar verir ve ilgiliye de yazı ile tebliğ eder.” hükmü yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen hüküm ve açıklamalar çerçevesinde;

-Görevden uzaklaştırma işleminin ihtiyati bir tedbir olduğu, bu işlem ile gerek idarenin zorunlu olarak gerekse de takdir yetkisi çerçevesinde görevden uzaklaştırma işlemini yapabildiği,

-Aynı olaydan dolayı memur hakkında ceza mahkemesinde kovuşturmaya başlanmış olmasının disiplin kovuşturmasını geciktiremeyeceği ve memurun ceza kanununa göre mahkûm olması veya olmaması hallerinin ayrıca disiplin cezasının uygulanmasına engel olmayacağı,

-Görevden uzaklaştırılan ve görevi ile ilgili olsun veya olmasın herhangi bir suçtan tutuklanan veya gözaltına alınan memurlara bu süre içinde aylıklarının üçte ikisinin ödeneceği, mezkûr Kanunun öngördüğü sosyal hak ve yardımlardan faydalanmaya devam edeceği,

-657 sayılı Kanunda 7433 sayılı Kanun ile disipline ilişkin getirilen mezkûr değişiklik ile memurların görevden uzaklaştırılması hakkındaki hükümlerin sözleşmeli personele kıyasen uygulanabileceği,

Değerlendirilmektedir.

Bilgilerini rica ederim.

Bakan a.

Yerel Yönetimler Genel Müdürü

Dağıtım:

Gereği: Bilgi:
Belediye Başkanlığına Valiliğine
(Çevre, Şehircilik ve İkim Değişikliği İl Müdürlüğü)