|
ÖZET: Bu karar, stajyer avukatların ceza infaz kurumlarına girişine ilişkin hukuki düzenlemeleri incelemektedir. Başvuran, yanında staj yaptığı avukat dışında bir avukatla ceza infaz kurumuna giremeyeceğini iddia etmiştir. Türkiye Barolar Birliği Avukat Staj Yönetmeliği ve Hükümlü ve Tutukluların Ziyaret Edilmeleri Hakkında Yönetmelik, stajyer avukatların yalnızca staj yaptıkları avukat ile ceza infaz kurumuna girebileceğini belirtmektedir. Bu durum, stajyer avukatların mesleki deneyim kazanmaları amacıyla düzenlenmiştir.
Kararda, stajyer avukatın başka bir avukatla müvekkil görüşmesine katılabilmesi için hükümlünün rızasının alınması gerektiği, ancak bunun ceza infaz kurumundaki iletişim kısıtlamaları nedeniyle zor olabileceği vurgulanmıştır. Sonuç olarak, başvurunun reddedilmesi yönünde karar verilmiş ve idarenin eyleminde hukuka aykırılık tespit edilmemiştir. Bu durum, stajyer avukatların staj sürecinde belirli kurallara tabi olduğunu ve bu kuralların amacının mesleki gelişimlerini sağlamak olduğunu göstermektedir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 16783-16783 |sayi|94019529-101.07.05.99-E.94019529-101.07.05.99-E.
BAŞVURU NO : 2018/4412 2018/ 4412
KARAR TARİHİ : 05/10/2018 |tarih|
RET KARARI
BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ :
BAŞVURUYA KONU İDARE : Gaziantep E Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumu
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın, yanında staj yaptığı avukat dışında başka bir avukatla, ceza infaz kurumlarına girme talebi hakkındadır .
BAŞVURU TARİHİ : 10/04/2018 10.4.2018
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran, Gaziantep Barosuna bağlı stajyer avukat olduğunu, staj süresince avukat kimlik kartlarının arkasında ismi yazan avukat ile birlikte ceza infaz kurumuna girebilme hakkı olduğunu, ceza infaz kurumunun kimliğinin arkasında ismi yazılı bulunmayan avukatlar ile girişlerine müsaade etmediklerini, stajını icra hukuku işleri ile ilgilenen bir avukatın yanında gerçekleştiren bir stajyerin, ceza infaz kurumuna giremediğini, belirterek gereğinin yapılmasını talep etmiştir .
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Şikâyet başvurusunun çözüme kavuşturulması amacıyla Ceza ve Tevkifevleri Genel
Müdürlüğü’nden 14/ 05/ 2018 tarih ve sayılı yazımız ile bilgi ve belge talep edilmiş olup, adı geçen Genel Müdürlüğün 08/ 06/ 2018 tarihli cevabi yazısında; 2.1. ‘ Hükümlü ve Tutukluların Ziyaret Edilmeleri Hakkındaki Yönetmeliğin “Avukat stajyerinin hükümlü ve tutuklu ile görüşmesi” alt başlıklı 23’üncü maddesinde; “Stajyer avukatlar, avukatlar ile birlikte olmak koşulu ile hükümlü ve tutuklular ile birlikte görüşebilirler” hükmünün bulunduğu, 2.2. Ayrıca, 1136 sayılı Avukatlık Kanunu’nun “Yanında staj yapılacak avukat” alt başlıklı 22’nci maddesinde; “Avukat yanında staja başlayabilecekleri Cumhuriyet Savcılığınca baroya
1 / 8bildirilenler, evvelce dilekçelerinde gösterdikleri ve muvafakatini aldıkları avukat yanında staja
başlarlar .
Baro Başkanının isteği veya ilgililerin başvurması üzerine, Baro Yönetim Kurulu, stajın dilekçede gösterilenden başka bir avukat yanında yapılmasına karar verebilir .
17’nci maddenin üçüncü bendinde yazılı belgeyi almak imkânını bulamayan adayların hangi avukat yanında staj göreceğini Baro Başkanı tayin eder .
Avukat, ikinci ve üçüncü fıkralardaki hallerde stajyeri kabul zorunluluğundadır .” hükmü ile anılan
Kanun’un “Stajyerlerin yapabileceği işler” alt başlıklı 26’ncı maddesinde; “Stajyerler, avukat yanında staja başladıktan sonra, avukatın yazılı muvafakati ile ve onun gözetimi ve sorumluluğu altında, sulh hukuk mahkemeleri, sulh ceza mahkemeleri ile icra tetkik mercilerinde avukatın takip ettiği dava ve işlerle ilgili duruşmalara girebilir ve icra müdürlüklerindeki işleri yürütebilirler .
Bu yetki, staj bitim belgesinin verilmesi veya staj listesinden silinme ile sona erer .” hükmüne yer verildiği, 2.3.Yukarıda bahsedilen Mevzuat hükümleri gereğince, stajyer avukatların sadece Baro tarafından yanında staj yapmasına karar verilen avukat ile birlikte ceza infaz kurumunda hükümlü ve tutukluyu ziyaret etmelerinin uygun olduğu değerlendirilmektedir .”
Cevabının verildiği görülmüştür .
3. Şikâyet başvurusunun çözüme kavuşturulması amacıyla Türkiye Barolar Birliği’nden 14/ 05/ 2018 tarih ve sayılı yazımız ile bilgi ve belge talep edilmiş olup, Barolar Birliği’nin 24/ 05/ 2018 tarihli cevabi yazısında; 3.1. “ 1136 sayılı Avukatlık Kanunu’nun 15. maddesinde; “Avukatlık stajı bir yıldır . Stajın bu kısmında yer alan hükümler uyarınca ilk altı ayı mahkemelerde ve kalan altı ayı da en az beş yıl kıdemi olan (bu beş yıllık kıdem hesabına Kanunun 4 üncü maddesinde yazılı hizmette geçen süreler de dahildir .) bir avukat yanında yapılır .
Stajın hangi mahkeme ve adalet dairelerinde, ne surette yapılacağı yönetmelikte gösterilir .” 3.2. 23. maddesinin 2. fıkrasında; “Stajyer, avukatla birlikte duruşmalara girmek, avukatın mahkemeler ve idari makamlardaki işlerini yapmak, dava dosyaları ve yazışmaları düzenlemek, baroca düzenlenen eğitim çalışmalarıma katılmak, baro yönetim kurulunca verilen ve yönetmelikte gösterilecek diğer ödevleri yerine getirmekle yükümlüdür . Stajyerler, meslek kurallarına ve yönetmeliklerde belirlenen esaslara uymak zorundadırlar .” 3.3. 26. maddesinin l . fıkrasında; “Stajyerler, avukat yanında staja başladıktan sonra, avukatın yazılı muvafakati ile ve onun gözetimi ve sorumluluğu altında, Sulh hukuk mahkemeleri, sulh ceza mahkemeleri İle icra tetkik mercilerinde avukatın takip ettiği dava ve işlerle ilgili duruşmalara girebilir ve icra müdürlüklerindeki işleri yürütebilirler .” hükmü yer almıştır .
3.4.Türkiye Barolar Birliği Avukatlık Staj Yönetmeliği’nin 12. maddesinde mahkeme ve adalet dairelerinde stajın sırası ve süreleri belirtilmiş 13. maddede de stajın Baronun, Cumhuriyet savcısının ve hakimin denetiminde yapılacağı hükme bağlanmıştır, .
2 / 83.5.Aynı Yönetmeliğin 17. maddesinde; “Avukat, stajyerini hukukun üstünlüğü ilkesine, meslek ilke
ve kurallarına bağlı, hukuk bilgilerini somut olaylara uygulayabilecek nitelikte, bağımsız ve özgür bir avukat olarak yetiştirmekle yükümlüdür .
Bu yükümlülük kapsamında avukat, stajyeri Avukatlık Kanununun 23 üncü maddesinde belirtilen duruşmalara ve cezaevi görüşmelerine birlikte gitmek, mahkemeler ve idari makamlardaki işleri takip etmek, dava dosyalarını ve yazışmaları düzenlemek imkanını sağlayarak eğitir . Stajyere bu işler dışında bir iş yüklenemez .
Avukat, stajyerin Baro eğitim çalışmalarına katılmasını, devamım ve başarısını denetlemekle yükümlüdür . “ 3.6. Hükümlü ve Tutukluların Ziyaret Edilmeleri Hakkında Yönetmelik’in 23. maddesinde ise
“Stajyer avukatlar, avukatlarla birlikte olmak koşulu ile hükümlü ve tutuklular ile görüşebilir .”
Denilmektedir .
3.7.Stajyer avukatların tek başlarına ceza infaz kurumlarına girebilip giremeyeceği konusunda düzenleme tespit edilememiştir . Bununla birlikte stajyer avukatların, yanlarında staj yaptıkları avukatlar ile ceza infaz kurumuna girebilmelerinin hukuki gerekçesi Türkiye Barolar Birliği
Avukatlık Staj Yönetmeliği’nin 17. maddesinin 2. fıkrasıdır . Ayrıca stajyer avukatların, ceza infaz kurumuna, Baroya kayıtlı başka bir avukat ile girmesinin dayanağı ise Hükümlü ve Tutukluların
Ziyaret Edilmeleri Hakkında Yönetmelik’in 23. maddesi olarak değerlendirilebileceği”
Bilgilerinin verildiği görülmüştür .
III. İLGİLİ MEVZUAT
4. 18/ 10/ 1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının “Temel hak ve hürriyetlerin sınırlanması ” başlıklı 13. maddesinde; “Temel hak ve hürriyetler, özlerine dokunulmaksızın yalnızca Anayasanın ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere bağlı olarak ve ancak kanunla sınırlanabilir . Bu sınırlamalar, Anayasanın sözüne ve ruhuna, demokratik toplum düzeninin ve lâik Cumhuriyetin gereklerine ve ölçülülük ilkesine aykırı olamaz .” , 4.1. Anayasanın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı ” başlıklı 74.
maddesinin 3. ve 4. fıkralarında; “ Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir . Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler ”, 5. 19/ 3/ 1969 tarihli ve 1136 sayılı Avukatlık Kanunun “Staj” üst başlıklı, “Genel olarak” başlıklı 15. maddesinde “Avukatlık stajı bir yıldır . Stajın bu kısmında yer alan hükümler uyarınca ilk altı ayı mahkemelerde ve kalan altı ayı da en az beş yıl kıdemi olan (bu beş yıllık kıdem hesabına
Kanunun 4 üncü maddesinde yazılı hizmette geçen süreler de dahildir .) bir avukat yanında yapılır .
Stajın hangi mahkeme ve adalet dairelerinde, ne surette yapılacağı yönetmelikte gösterilir .”; 5.1. “Yanında staj yapılacak avukat” başlıklı 22. maddesinde “Avukat yanında staja başlıyabilecekleri Cumhuriyet savcılığınca baroya bildirilenler, evvelce dilekçelerinde gösterdikleri ve muvafakatini aldıkları avukat yanında staja başlarlar .
Baro başkanının isteği veya ilgililerin başvurması üzerine, baro yönetim kurulu, stajın dilekçede gösterilenden başka bir avukat yanında yapılmasına karar verebilir .
.
3 / 817 nci maddenin 3 üncü bendinde yazılı belgeyi almak imkanını bulamıyan adayların hangi avukat
yanında staj göreceğini baro başkanı tayin eder .
Avukat, ikinci ve üçüncü fıkralardaki hallerde stajiyeri kabul zorunluluğundadır .”; 5.2. “Stajın yapılması ve stajiyerin ödevleri” başlıklı 23. maddesinde “Staj kesintisiz olarak yapılır . Stajyerin haklı nedenlere dayanarak devam etmediği günler, engelin kalkmasından sonraki bir ay içinde başvurduğu takdirde, mahkeme stajı sırasında Adalet Komisyonu, avukat yanındaki staj sırasında ise baro yönetim kurulu kararı ile tamamlattırılır . Stajın yapıldığı yere göre adalet komisyonu başkanı ve baro başkanı, haklı bir engelin bulunması halinde yanında staj yaptığı avukatın da görüşünü alarak stajyere otuz günü aşmamak üzere izin verebilir .
Stajyer, avukatla birlikte duruşmalara girmek, avukatın mahkemeler ve idari makamlardaki işlerini yapmak, dava dosyaları ve yazışmaları düzenlemek, baroca düzenlenen eğitim çalışmalarına katılmak, baro yönetim kurulunca verilen ve yönetmelikte gösterilecek diğer ödevleri yerine getirmekle yükümlüdür . Stajyerler, meslek kurallarına ve yönetmeliklerde belirlenen esaslara uymak zorundadırlar .”; 5.3. “Stajyerlerin yapabileceği işler” başlıklı 26. maddesinde “Stajyerler, avukat yanında staja başladıktan sonra, avukatın yazılı muvafakati ile ve onun gözetimi ve sorumluluğu altında, sulh hukuk mahkemeleri, sulh ceza mahkemeleri ile icra tetkik mercilerinde avukatın takip ettiği dava ve işlerle ilgili duruşmalara girebilir ve icra müdürlüklerindeki işleri yürütebilirler . Bu yetki, staj bitim belgesinin verilmesi veya staj listesinden silinme ile sona erer .”; 6. 19.12.2001 Resmi Gazete tarihli ve 24615 Resmi Gazete Sayılı Türkiye Barolar Birliği
Avukatlık Staj Yönetmeliği’nin “Avukatın Yükümlülüğü” başlıklı 17. maddesinde “Avukat, stajyerini hukukun üstünlüğü ilkesine, meslek ilke ve kurallarına bağlı, hukuk bilgilerini somut olaylara uygulayabilecek nitelikte, bağımsız ve özgür bir avukat olarak yetiştirmekle yükümlüdür .
Bu yükümlülük kapsamında avukat, stajyeri Avukatlık Kanununun 23 üncü maddesinde belirtilen duruşmalara ve cezaevi görüşmelerine birlikte gitmek, mahkemeler ve idari makamlardaki işleri takip etmek, dava dosyalarını ve yazışmaları düzenlemek imkanını sağlayarak eğitir . Stajyere bu işler dışında bir iş yüklenemez .
Avukat, stajyerin Baro eğitim çalışmalarına katılmasını, devamını ve başarısını denetlemekle yükümlüdür .” ; 7. 17.06.2005 Resmi Gazete tarihli ve 25848 Resmi Gazete sayılı Hükümlü ve Tutukluların
Ziyaret Edilmeleri Hakkında Yönetmelik’in “Temel ilkeler” başlıklı 5. maddesinin ilgili
bentlerinde “Hükümlü ve tutukluların görüşmeleri aşağıdaki esaslara göre gerçekleştirilir :
a) Ziyaretçi kabulünden yoksun bırakma ve hücreye koyma disiplin cezası kesinleşmiş olup da bu cezaları infaz edilmekte olan hükümlü ve tutuklular dışında kalan hükümlü ve tutuklular ziyaretçiler ile görüşebilir . Ancak; ziyaretçi kabulünden yoksun bırakma cezası infaz edilmekte olanların resmî ve yetkili merciler ile avukatları ve kanunî temsilcileriyle; hücreye koyma cezası infaz edilmekte olanların, resmî ve yetkili merciler ve avukatlarıyla görüşmeleri engellenemez .
.
4 / 8b) Odaya kapatma disiplin cezası almış olsa dahi çocukların; annesi, babası, kardeşleri, avukatı,
resmî ve yetkili merciler ile yasal temsilcisiyle görüşmesi engellenemez .”; 7.1.“Tutuklunun müdafi, uzlaştırmacı ve arabulucu ile görüşmesi” başlıklı 19. maddesinde
“Tutuklu, vekaletname aranmaksızın müdafi ile her zaman ve konuşulanları başkalarının duymayacağı, ancak; görüşmenin görevlilerce izlenebileceği bir ortamda, açık görüş usulüne tabi olarak görüşür . Bu kişilerin müdafi ile yazışmaları denetime tabi tutulmaz .”; 7.2. “Hükümlünün avukat, uzlaştırmacı ve arabulucu ile görüşmesi” başlıklı 20. maddesinde
“Hükümlü ile avukatı, meslek kimliğinin ibrazı üzerine, tatil günleri dışında ve çalışma saatleri içinde, bu iş için ayrılan görüşme yerlerinde, konuşulanların duyulamayacağı, ancak; güvenlik nedeniyle görülebileceği bir biçimde, açık görüş usulüne uygun olarak görüştürülür .
Avukatların savunmaya ilişkin belgeleri, dosyaları ve müvekkilleri ile yaptıkları konuşmaların kayıtları incelemeye tâbi tutulamaz . Ancak, 5237 sayılı Kanunun 220 nci, ikinci kitap dördüncü kısım dördüncü ve beşinci bölümlerinde yer alan suçlardan mahkûm olan hükümlülerin avukatları ile ilişkisi; konusu suç teşkil eden fiilleri işlediğinin, infaz kurumunun güvenliğini tehlikeye düşürdüğüne, terör örgütü veya diğer suç örgütleri mensuplarının örgütsel amaçlı haberleşmelerine aracılık ettiğine ilişkin bulgu veya belge elde edilmesi hâlinde, Cumhuriyet başsavcılığının istemi ve infaz hâkiminin kararıyla, bir görevli görüşmede hazır bulundurulabileceği gibi bu kişilerin avukatlarına verdiği veya avukatlarınca bu kişilere verilen belgeler infaz hâkimince incelenebilir .
İnfaz hâkimi belgenin kısmen veya tamamen verilmesine veya verilmemesine karar verir . Bu karara karşı ilgililer 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanununa göre itiraz edebilir .
Zorunlu hallerde, belirlenen gün ve saatler dışındaki görüşmelere, Cumhuriyet başsavcılığı yazılı olarak izin verebilir .
Hükümlü, vekâletnamesi olmayan avukatlarıyla, avukatlık mesleğinin icrası çerçevesinde en çok üç kez görüşme hakkına sahiptir .
( ….) ”; 7.3. “Müdafilik ve vekillik görevinden yasaklanma” başlıklı 21. maddesinde “5271 sayılı Ceza
Muhakemesi Kanunu hükümlerine göre mahkemece haklarında müdafi veya vekillik görevinden yasaklanmış bulunan avukatlar, Kanunda belirtilen yasaklama süreleri içinde başka davalarla ilgili olsa bile müdafiliğini veya vekilliğini üstlendiği kişiyi kurumda ziyaret edemez .”; 7.4. “Avukat stajyerinin hükümlü ve tutuklu ile görüşmesi” başlıklı 23. maddesinde “Stajyer avukatlar, avukatlarla birlikte olmak koşulu ile hükümlü ve tutuklular ile görüşebilir .”; düzenlemelerine yer verilmiştir .
IV. KAMU DENETÇİSİ YAHYA AKMAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
8. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; tesis edilen işlemde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilemediğinden, başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Kararı Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne
.
5 / 8sunulmuştur .
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden 9. Avukatlık stajının temel amacı, stajyer avukatlara, mesleklerini icra etmek için ihtiyaç duyacakları her türlü etik, teknik bilgi ve anlayışı aktarmak, onlara, mesleğin bilincinin kazandırılması amacıyla rehberlik etmektir . ( Ankara Barosu Avukatlık Staj Rehberi, Ankara Barosu Yayınları, 2016, s.3)
10.Avukatlık stajı; adalet komisyonu, yanında staj yapılan avukat ve Baronun gözetiminde yapılır .
Avukatlık stajının ilk altı ayı, mahkemelerde ve adalet dairelerinde gerçekleştirilirken, kalan altı ayı ise, en az beş yıl kıdemi olan (bu beş yıllık kıdem hesabına Avukatlık Kanunun 4 üncü maddesinde yazılı hizmette geçen süreler de dahildir .) bir avukat yanında yapılır .
11. Türkiye Barolar Birliği Avukat Staj Yönetmeliği’nde açıkça vurgulandığı üzere, avukat, stajyerini hukukun üstünlüğü ilkesine, meslek ilke ve kurallarına bağlı, hukuk bilgilerini somut olaylara uygulayabilecek nitelikte, bağımsız ve özgür bir avukat olarak yetiştirmekle yükümlüdür .
Bu yükümlülük kapsamında avukat, stajyeri Avukatlık Kanununun 23 üncü maddesinde belirtilen duruşmalara ve cezaevi görüşmelerine birlikte gitmek, mahkemeler ve idari makamlardaki işleri takip etmek, dava dosyalarını ve yazışmaları düzenlemek imkanını sağlayarak eğitir . Stajyer avukatların, Avukatlık Kanunu kapsamında yapabileceği işler, Kanunun 26. maddesinde düzenlenmiş olup, stajyer avukatların madde kapsamında belirtilen işleri, yanında staj yaptığı avukatın gözetimi ve sorumluluğu altında yapabileceği belirtilmiştir . Nitekim, bu durum, stajın genel mantığına da uygundur .
12. Stajyer avukatların ceza infaz kurumlarına ziyaretleri ile ilgili olarak, hem Türkiye Barolar
Birliği Avukat Staj Yönetmeliği’nde hem de Hükümlü ve Tutukluların Ziyaret Edilmeleri Hakkında
Yönetmelik’te hüküm düzenlenmiş olup, Avukatlık Staj Yönetmeliği’nde, stajyer avukatların yanlarında staj yaptıkları avukatlar ile ceza infaz kurumuna gidebilecekleri, Hükümlü ve
Tutukluların Ziyaret Edilmeleri Hakkında Yönetmelik’te ise, stajyer avukatların avukatlar ile birlikte olmak koşulu ile hükümlü ve tutuklular ile görüşebilecekleri düzenlenmiştir .
13.Kapalı ceza infaz kurumları, iç ve dış güvenlik görevlileri bulunan, firara karşı teknik, mekanik, elektronik veya fizikî engellerle donatılmış, yeterli düzeyde güvenlik sağlanmış tesisler olduğundan, ceza infaz kurumlarını ziyaret, diğer kamu kurum ve kuruluşları ile aynı önemi haiz olmayıp, bu hususta Hükümlü ve Tutukluların Ziyaret Edilmeleri Hakkında Yönetmelik ile ayrıntılı düzenlemeler yapılmıştır .
14. Ceza infaz kurumuna yapılan ziyaretleri, ailelerin, yakınların ziyareti, heyetler (resmi ya da özel kurum ve kuruluşlar, diplomatik temsilciler, din adamları gibi) tarafından yapılan ziyaret ve savunma hakkı kapsamında müdafilerin yaptıkları ziyaret olarak üç başlık altında toplamak mümkündür .
Ailelerin yakınların ziyaretleri, herhangi bir izne tabi olmadan, hükümlünün tabi olduğu infaz rejiminin elverdiği ölçüde, Hükümlü ve Tutukluların Ziyaret Edilmeleri Hakkında Yönetmelik kapsamında gerçekleşmektedir . Heyetler tarafından yapılan ziyaretler ise, genel olarak “ceza infaz kurumunun güvenliğini tehlikeye düşürmemek kaydıyla” Cumhuriyet Başsavcılıklarının veya bazı
.
6 / 8hallerde Adalet Bakanlığı’ndan izin alınarak gerçekleşmektedir . Nitekim söz konusu izinlerin
alınması, ceza infaz kurumunu ziyaretin öneminin, bir sonucudur .
15. Avukatlık Kanunun 23. maddesi ve Türkiye Barolar Birliği Avukat Staj Yönetmeliği’nin 17.
maddesi uyarınca, stajyer avukat, yanında staj yaptığı avukatın mahkemeler ve idari makamlardaki işlerini yapabileceğinden, dava dosyaları ve yazışmaları düzenleyebileceğinden, stajyer avukat, yanında staj yaptığı avukatın ceza infaz kurumunda yaptığı müvekkil görüşmesine katılabilir .
Nitekim, hükümlünün-tutuklunun bir güven doğrultusunda vekalet verdiği, avukatın da yine istisnalar saklı olmak üzere, Avukatlık Kanunu’nun 22. maddesi uyarınca “kendi muvafakati” ile yanında staj yapılmasına izin vermesi ve Avukatlık Kanunu’nun 24. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, yanında staj görülen avukat tarafından, ilk üç ayın bitiminde ve staj süresinin sonunda da kesin olarak, staj durumunu ve adayın mesleki ilgisi ile ahlaki durumunu da kapsayan bir rapor verecek olması nedeniyle, güven silsilesinin devam edeceği açıktır . Ancak stajyer avukatın, yanında staj yapmadığı, gözetimi ve denetimi altında olmadığı başka bir avukat ile, müvekkil görüşmesine katılması halinde, öncelikle hükümlünün-tutuklunun rızasının aranması gerektiği, ancak bu rızayı almanın ise ceza infaz kurumunda iletişimi kısıtlı kişiden alınmasının güçlüğü göz önünde bulundurulmalıdır .
16. Stajyer avukat hakkında, yanında staj yaptığı avukat, Avukatlık Kanunu’nun 24. maddesinin 3.
fıkrası uyarınca rapor düzenlediğinden, stajyer avukatın, staj sürecini, bu süreçte yaptığı iş ve işlemleri, yanında staj yaptığı avukatın sorumluluğu ve gözetimi altında yapmasının uygun olduğu kanaatine varılmıştır .
17.Her ne kadar başvuran, yanında staj yaptığı avukatın dosyalarının niteliği nedeniyle, ceza infaz kurumunu hiç deneyimleyemeyecek olması halinde ne yapılacağını sormuşsa da, Avukatlık
Kanunu’nun 22. maddesinin 2. ve 3. fıkralarındaki istisnalar hariç, stajyer avukat, dilekçesinde gösterdiği ve muvafakatini aldığı avukat yanında staja başladığından, yanında staj yapmak istediği avukatı belirlerken, bu hususları göz önünde bulundurmalıdır .
18.Hükümlü ve Tutukluların Ziyaret Edilmeleri Hakkında Yönetmelik ve Türkiye Barolar Birliği
Avukat Staj Yönetmeliği hükümleri dikkate alındığında, başvuranın yanında staj yaptığı avukat olmadan ceza infaz kurumlarına giremeyecek olmasının hukuka uygun olduğu, bu hususta değişiklik yapılması talebinin ise, asıl olarak ceza infaz kurumunda ziyarete gidilecek hükümlü-tutuklunun menfaatini ilgilendiren bir husus olduğu kanaatine varılarak, idarenin eyleminde herhangi bir hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilmemiştir .
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 19. İyi yönetim ilkelerine, 28/ 03/ 2013 tarihli ve 28601 sayılı mükerrer Resmi Gazetede yayımlanan
Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri ” başlıklı 6. maddesinde yer verilmiş olup; 20. Söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; hem başvuranın dilekçesi hem de şikâyet başvurusunun inceleme ve araştırması kapsamında Kurumumuzca istenilen bilgi ve belgeler bakımından, idarenin kararına karşı hangi sürelerde hangi mercilere başvurulabileceğinin gösterilmediği anlaşıldığından “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ” ilkesine uygun
7 / 8davranılmadığı tespit edilmiş olup idareye bu ilkeye de uygun davranması önerilmektedir .
21. Gaziantep Barosu ile ilgili olarak, baroların, stajyer avukatlara her türlü deneyimi bir yıllık staj sürecince veremeyecekleri kabul edilmekle birlikte, ceza infaz kurumlarını ziyaret hususunda, bazı baroların, staj eğitimleri kapsamında ceza infaz kurumlarına ziyarete götürdükleri bilindiğinden, bu hususta, ilgili baronun da bu uygulamayı yapabileceği değerlendirilmiştir .
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT
22. 14/ 06/ 2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21. maddesinin 1.
fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre, kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Gaziantep
İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır .
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;
Kararın Başvurana ve Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü’ne, Türkiye Barolar Birliği’ne ve Gaziantep Barosuna tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi .
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi