|
ÖZET: Başvuran, sağlık ve ailevi nedenlerle yaptığı şube değişikliği taleplerinin sürekli olarak reddedildiğini, bu durumun psikolojik baskı yarattığını ve yaşam kalitesini olumsuz etkilediğini ifade ederek, Ek Hizmet Binası’na taşınmayacak bir birimde görevlendirilmesini talep etmiştir. Antalya İl Milli Eğitim Müdürlüğü, başvuranın görev yaptığı şubede ihtiyaç bulunduğu gerekçesiyle bu talebi kabul etmemiştir. Ek Hizmet Binası’nın, merkezi konumu ve engelli personellere uygun fiziki koşulları ile tüm personelin bölümlerinin değiştirilmesi taleplerinin reddedildiği belirtilmiştir.
İdare, başvuranın talebinin yasal çerçevede değerlendirildiğini ve mevcut ihtiyaçlar doğrultusunda karar verildiğini savunmuştur. Kamu Denetçiliği Kurumu, yapılan incelemeler sonucunda idarenin takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun kullanıldığını tespit etmiştir. Başvuranın, ek hizmet binası ile ana hizmet binası arasındaki mesafenin toplu taşıma ile ulaşılabilir olduğunu da göz önünde bulundurulmuştur. Sonuç olarak, başvurunun reddine karar verilmiş ve bu karar, başvurana ve Antalya Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü’ne tebliğ edilmiştir. Başvuranın, bu karara karşı idari yargı yoluna başvurma hakkı bulunmaktadır. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2024/5922-S.24.9299
BAŞVURU NO : 2023/19889
KARAR TARİHİ : 03.06.2024
RET KARARI ,TCKN:34240982888
Adres:
ANTALYA İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ
BAŞVURUYA KONU İDARE :
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın şube değişikliği talebinin reddi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 06.12.2023
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran özetle, sağlık ve ailevi mazeretleri sebebiyle defaten yaptığı şube değişikliği taleplerinin ısrarla reddedilerek tarafına psikolojik baskı yapıldığını, sağlığına zarar verildiğini, menfaatinin ihlal edildiğini, yaşam kalitesini düşüren bir duruma zorlandığını belirterek Ek
Hizmet Binasına taşınmayacak olan bir birime görevlendirilmeyi talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Bilgi – belge isteme yazımıza istinaden gönderilen Antalya Valiliği İl Millî Eğitim Müdürlüğünün cevabi yazısı ve ekinde yer alan belgelerde; 2.1. Müdürlüğün ilçesinde faaliyete geçen Ek Hizmet Binasına, Şubelerde görev yapan personel ile geçiş yapıldığından, Müdürlükte Şef olarak görev yapan şu an görev yaptığı
Şubede ihtiyaç bulunması sebebiyle Şube değişikliği talebine herhangi bir işlem yapılamadığı, 2.2. Başvuranın görevli olduğu Şubenin, Müdürlüğün ilçesinde faaliyete geçen Ek Hizmet Binasında bulunduğu, Müdürlüğün binası yetersiz kaldığından yine merkez ilçede bulunan ve Valilik Makamının
15.12.2023 tarihli ve sayılı Olur’u ile 22.12.2023 tarihinde faaliyete geçen Ek Hizmet Binasının;
fiziki koşulları ve çalışma imkanları açısından verimli, konforlu, engelli personellerin çalışmasına uygun ve toplu taşıma araçları ile sağlık kuruluşlarına yakın, merkezi konumda bulunduğu, Ek Hizmet Binasına geçiş yapan tüm personelin Bölüm değişikliği taleplerinin, aynı gerekçe ile reddedildiği, 2.3. İl ve ilçe millî eğitim müdürlüklerinin görev, yetki ve sorumluluklarını düzenleyen “Millî Eğitim
Bakanlığı İl ve İlçe Millî Eğitim Müdürlükleri Yönetmeliği’nin “İl ve ilçe yöneticilerinin görevleri ve
Mah. Zeytindalı Caddesi No:4 Çankaya/ANKARA
işbölümü” başlıklı 6. maddesinde; “Millî eğitim müdürleri, Bakanlığın eğitim politikaları ve stratejik planlarını, mevzuat ve programlar doğrultusunda yönetmek, yönlendirmek, denetlemek ve koordine ederek etkin ve verimli bir şekilde yerine getirmek ile görevli ve sorumludurlar. Millî eğitim müdürleri, bu görevlerini il ve ilçe yöneticileri arasında yapacakları iş bölümü çerçevesinde yürütür.” Denildiği, “Millî
Eğitim Bakanlığı Personelinin Görevde Yükselme, Unvan Değişikliği ve Yer Değiştirme Suretiyle
Atanması Hakkında Yönetmelik” 5. maddesinde Yönetim Hizmetleri Grubunda yer aldığı belirtilen
Başvuranın görev unvanı olan Şef de dahil olmak üzere Müdürlükte görev yapan yönetici ve diğer personellerin Şube görevlendirmesinin, ihtiyaç dahilinde idari yetkiye dayanarak gerçekleştirildiği, 2.4. Başvuran ile Müdürlük arasında konuya ilişkin yargı organlarında görülmekte olan veya yargı organlarınca karara bağlanmış uyuşmazlık bulunmadığı, Açıklamalarına yer verildiği anlaşılmıştır.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. “18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan
Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”, 5. Millî Eğitim Bakanlığı İl ve İlçe Millî Eğitim Müdürlükleri Yönetmeliğinin “İl ve ilçe yöneticilerinin görevleri ve işbölümü” başlıklı 6 ıncı maddesinde; “Millî eğitim müdürleri, Bakanlığın eğitim politikaları ve stratejik planlarını, mevzuat ve programlar doğrultusunda yönetmek, yönlendirmek, denetlemek ve koordine ederek etkin ve verimli bir şekilde yerine getirmek ile görevli ve sorumludurlar.
Millî eğitim müdürleri, bu görevlerini il ve ilçe yöneticileri arasında yapacakları iş bölümü çerçevesinde yürütür.
(2) İl millî eğitim müdür yardımcıları, sorumluluklarına verilen görevleri yapmak, hizmetler arasında uyumlu işbirliği ve çalışma düzenini sağlamak, il müdürlüğü adına toplantılara katılmak, yazışmaları ve belgeleri il müdürü adına imzalamak, il müdürlüğüne vekâlet etmek ve millî eğitim müdürü tarafından verilen diğer görevleri yürütmekle görevli ve sorumludurlar.
(3) (D eğişi k:RG-20/9/2015-29481) İl/ilçe millî eğitim şube müdürü, sorumluluğuna verilen hizmetleri yürütmek millî eğitim müdürlüğü adına toplantılara katılmak, doğrudan millî eğitim müdürüne bağlı birimler/bürolar hariç, birimlerle/bürolarla ilgili yazışmaları ve belgeleri millî eğitim müdürü adına imzalamak, ilçe millî eğitim müdürlüğüne vekâlet etmek ve millî eğitim müdürü tarafından verilen diğer görevleri yürütmekle görevli ve sorumludurlar.
(4) (D eğişi k:RG-20/9/2015-29481) Millî eğitim müdürlüklerinde bulunan tesis müdürleri, tesislerle ilgili millî eğitim müdürünün vereceği görevleri mevzuat çerçevesinde yürütürler.
(5) (Ek:RG-20/9/2015-29481) Doğrudan millî eğitim müdürüne bağlı birimlerin/büroların yönetimi, sevk ve idaresinden yetkilendirilenler ve sorumlu olarak görevlendirilenler; sorumluluklarına verilen hizmetleri yürütmek, birimleri/büroları ile ilgili konularda millî eğitim müdürü adına toplantılara katılmak, yazışmaları ve belgeleri imzalamak ve millî eğitim müdürü tarafından verilen diğer görevleri yürütmekle görevli ve sorumludurlar.
(6) (Ek:RG-20/9/2015-29481) Birimlerin/büroların yönetimi, sevk ve idaresinden sorumlu olanlar, kendilerine bağlı personelin görev dağılımlarının dengeli bir şekilde yapılmasından sorumludur.
(7) (Ek:RG-20/9/2015-29481) Personel, kendisine verilen görevlerin mevzuata uygun olarak hızlı, etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesinden amirlerine karşı sorumludur.”
6. Millî Eğitim Bakanlığı Personelinin Görevde Yükselme, Unvan Değişikliği Ve Yer Değiştirme
Suretiyle Atanması Hakkında Yönetmeliğin ” Hizmet grupları ve kadrolar ” başlıklı 5 inci maddesinde; “(1) Bu Yönetmelik kapsamında görevde yükselmeye tabi hizmet grupları ve kadrolar
şunlardır:
a) Yönetim hizmetleri grubu;
1) Şube müdürü,
2) Şef.
b) Araştırma ve planlama hizmetleri grubu;
1) Talim ve Terbiye Kurulu uzmanı, eğitim uzmanı.
c) Büro hizmetleri grubu;
1) Sayman,
2) Ayniyat saymanı,
3) Çözümleyici,
4) Bilgisayar işletmeni, veri hazırlama ve kontrol işletmeni, veznedar, ayniyat memuru, ambar memuru,
memur, usta öğretici, sekreter, şoför.
(2) Bu Yönetmelik kapsamında unvan değişikliğine tabi kadrolar: Avukat, şehir plancısı, mimar, mühendis, istatistikçi, grafiker, teknik ressam, kütüphaneci, programcı, tekniker, teknisyen, veteriner hekim, psikolog, biyolog, sosyal çalışmacı, fizyoterapist, hemşire, veteriner sağlık teknisyeni, laborant, mütercim, diyetisyen, film yapımcısı, makyajcı, fotoğrafçı, kameraman.
hükümleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddedilmesi yönünde hazırlanan öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. Başvuran özetle; Antalya merkez ilçesinde yer alan İl Milli Eğitim Müdürlüğü binasında bulunan İnşaat ve Emlak Şubesinde çalıştığını, anılan birimin yeni açılan Antalya merkez ilçesinde yer alan ek hizmet binasına taşındığını, ek hizmet binasının yerinin halen kredisini ödemekte olduğu evine, on yıldır gittiği aile hekimine ve çocuğunun kreşine ters bir yerde olduğunu, özel aracının olmadığını, migren rahatsızlığının olması nedeniyle ulaşımda sorunlar yaşadığını belirterek ek hizmet binasına taşınmayacak bir birimde görevlendirilmeyi talep etmektedir.
9. Başvuruya konu olayla ilgili olarak idare; Müdürlükte Şef olarak görev yapan şu an görev yaptığı Şubede ihtiyaç bulunması sebebiyle Şube değişikliği talebinin kabul edilmediğini, görevlendirmenin mevzuatla verilen yetkiye dayandığını, Ek Hizmet Binasına geçiş yapan tüm personelin bölüm değişikliği taleplerinin de reddedildiğini belirtmektedir.
/
10. Bilindiği üzere idari işlem, idarenin idare işlevine ilişkin olarak, kamu gücü kullanmak suretiyle yaptığı tek yanlı irade açıklamalarıdır. Bazı konularda hukuk düzeni, idareye, belirli şart ve durumların gerçekleşmesi halinde belli bir çözüm şeklini uygulama ödevi yükler. Bu durumda idarenin bağlı yetkisinden söz edilir. Diğer bir deyişle idareye bir tercih imkanı sağlanmamışsa idarenin bağlı yetkisi bulunmaktadır. Bunun aksine bazı durumlarda da idarenin takdir yetkisi mevcuttur. İdarenin ne zaman, nerede, nasıl bir işlem yapacağının hukuk kuralları ile baştan emredici bir biçimde saptanmadığı durumlarda, takdir yetkisinin varlığı kabul edilmektedir. Buna göre takdir yetkisi, idareye, işlemin sebebini, konusunu, zaman ve yerini belirlemek; çeşitli çözümlerden birini seçmek; işlem yapmak ya da yapmamak konusunda verilen hareket serbestisidir. Mevzuatta emredici kelimeler yerine “verebilir”, “edilebilir”, “atayabilir”, “görevlendirilebilir”, “dönüştürülebilir” gibi yetki verdiği makama yapmak ya da yapmamak konusunda bir seçim imkanı tanıyan düzenlemelerle idarenin takdir yetkisinin mevcut olduğu durumlar gösterilmektedir. Bu gibi hallerde idareye bir karar almak ya da almamak konusunda serbesti tanınmış bulunmaktadır. İdare ancak kendisinin gerekli gördüğü hallerde harekete geçebilecektir.
11. Kamu hizmeti, kamu tüzel kişileri veya kamu tüzel kişilerinin denetim ve gözetimi altında özel hukuk kişileri tarafından yerine getirilen ve giderilmesinde kamu yararı bulunduğu siyasi organlar tarafından kabul edilen, genel ve ortak ihtiyaçların karşılanmasına yönelik faaliyetlerdir. Kamu yararı ise idari işlemle ulaşılmak istenen, o işlemden beklenen nihai sonuçtur. Kamu yararı esas olarak tüm idari işlemler için genel ve değişmez amaçtır. Kamu yararı kavramı, kapsam bakımından hizmet gereği kavramından daha geniştir.
Hizmet gereği, belirli bir teşkilat içinde söz konusu olmakla birlikte, kamu yararı, bütün devlet ve ülke yararı için geçerlidir. İdare, takdir yetkisini kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun kullanmalıdır.
Danıştay, takdir yetkisinin hukuka uygun kullanılıp kullanılmadığını “hizmet gerekleri”, “kamu yararı” veya “hizmet gerekleri ve kamu yararı” esaslarına uygunluk açışından belirlemektedir. Nitekim Danıştay vermiş olduğu bir kararda, “mevcut bilgi ve belgelerin incelenmesinden …idarenin takdir yetkisini kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı olarak kullandığı belirlene(mediği)” gerekçesiyle davayı reddetmiştir.
12. Kurumumuzca yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; İl Milli Eğitim Müdürlüğü ana hizmet binası ile ek hizmet binası arasında yaklaşık 8 km mesafe bulunduğu, ek hizmet binasının bulunduğu konuma toplu taşıma ile ulaşım imkanının olduğu, idarenin başvuranın çalışmakta olduğu şubede hizmetine ihtiyaç duyulduğunu belirttiği, bu itibarla idarece takdir hakkı çerçevesinde tesis edildiği anlaşılan işlemlerde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilememiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 13. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; idareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, ayrıca idarenin; başvuranla ilgili işlemlerinde
“kanunlara uygunluk”, “hesap verilebilirlik”, “şeffaflık”, “kararların gerekçeli olması” ilkelerine uygun davrandığı, ancak işleme karşı başvuru yollarını belirtmemesi nedeniyle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idareden bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
14. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın BAŞVURANA ve ANTALYA VALİLİĞİ İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi