|
ÖZET: Başvuran, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı VI. Bölge Müdürlüğünde Bilgisayar İşletmeni olarak görev yapmaktadır ve lojman tahsisinde yapılan puanlama hatası nedeniyle mağdur olduğunu iddia etmektedir. 696 sayılı KHK ile kadroya geçen işçilerin, taşeron şirkette geçen hizmet sürelerinin puanlamada dikkate alınmaması gerektiği belirtilmektedir. Başvuran, bu durumun kendisini olumsuz etkilediğini ve sıralamada haksız yere geriye düştüğünü ifade etmektedir.
Danıştay, 2946 sayılı Kamu Konutları Kanunu’nun “Kapsam” başlıklı 2. maddesi uyarınca, kamu konutu tahsis edilebilmesi için ilgilinin kamu kurum ve kuruluşu personeli olmasının şart olduğunu vurgulamaktadır. Taşeron şirket bünyesinde geçen hizmet sürelerinin, kamu personeli olarak değil, şirket personeli olarak değerlendirileceği sonucuna varılmıştır. Bu nedenle, lojman puanlamasında taşeron sürelerinin dikkate alınmaması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Sonuç olarak, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığına, taşeron işçilerin hizmet sürelerinin lojman puanlamasına dahil edilmemesi yönünde tavsiyede bulunulmuştur. Bu karar, kamu kurumlarında uygulama birliğinin sağlanması açısından önem taşımaktadır. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2023/9460-S.23.15280
BAŞVURU NO : 2023/3019
KARAR TARİHİ : 28/07/2023
TAVSİYE KARARI
TCKN:
Adres:
ULAŞTIRMA VE ALTYAPI BAKANLIĞI
BAŞVURUYA KONU İDARE :
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın lojman tahsisinde yapılan puanlama hatasının düzeltilmesi talebi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 03/03/2023
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Başvuran özetle; Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı VI. Bölge Müdürlüğünde 657 sayılı Devlet
Memurları Kanununa tabi Bilgisayar İşletmeni olarak görev yaptığını, 696 sayılı KHK ile kadroya geçen işçilere, 2018 yılından önce taşeronda sigortalı çalıştıklarından dolayı burada çalıştıkları süre kamuya dâhil edilemeyeceğinden Kamu Konutları Yönetmeliğinin ekli (4) sayılı puanlama cetveli esas alındığında Kamu Konutları Kanunu kapsamına giren kurum ve kuruluşlarda geçen hizmet süresinin her yılı için (+5) puanın 2018 yılından sonra verilmesi gerektiğini, ayrıca diğer kamu kurumlarında 696 sayılı KHK ile kadroya geçen işçilere 2018 yılından sonra her yıl için (+5) puan verildiğini ve Bölge Müdürlüğünce yapılan yanlış puan hesaplaması nedeniyle mağdur edildiğini belirterek, mağduriyetinin ortadan kaldırılmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı VI. Bölge Müdürlüğünün 13/06/2023 tarihli ve
sayılı yazısı ve eklerinde özetle;
2.1) Başvuranın talepte bulunduğu (Liman Mahallesindeki) sıra tahsisli konutlar ile ilgili tahsis
işlemlerinin hangi gerekçe ile sonuçlanmadığına ilişkin 2018, 2019, 2020, 2021, 2022 ve 2023 yılları itibarıyla düzenlenen bilgi ve belgelerin yazı ekinde sunulduğu,
2.2) Başvuru sahibi tahsis talep ettiği Bölge Müdürlüğü yerleşkesinde bulunan (
Mah.) sıra tahsisli kamu konutlarının ilgili başvuru sonrasındaki süreçte taşerondan kadroya geçen başka bir personele tahsis edilmediği,
2.3) 696 sayılı KHK’nın 127. maddesi marifetiyle 375 sayılı KHK’ya eklenen Geçici 23. madde
kapsamında kamuda sürekli işçi kadrosuna alınan personelin kıdem tazminatına esas hizmet sürelerinin kamuya ait işyerlerinde geçen toplam çalışma süreleri esas alınarak belirlendiği,
2.4) Geçmiş dönem lojman tahsislerine yönelik müracaatlar hakkında Bakanlık Müfettişlerince yürütülen
29.12.2021 tarih ve sayılı Soruşturma Raporuna ait 30.12.2021 tarihli ve 86216 sayılı Bakanlık
Olur’unun 11 ve 12 nci sayfalarında; “ … Konut Dağıtım Komisyonu tarafından VI. Bölge Müdürlüğü yerleşkesindeki -Blok no.lu daire ve VI. Bölge Müdürüne görev tahsisli kullanılan -Blok no.lu daire ile Antalya Havalimanı mevkiindeki Blok no.1u daire için 2020 yılı Ocak ayı başından 31.01.2020 tarihine kadar toplanan başvurulara bağlı kalkınmak suretiyle, 12.02.2020 tarih ve sayılı Kararın iptal edilerek, – 696 sayılı KHK ile 375 sayılı KHK’ye eklenen Geçici 23 üncü madde kapsamında istihdam edilen sürekli işçi personel ve hizmet sürelerinin, kıdem tazminatının ve ücretli izinli sürelerin belirlenmesinde esas alınan Bakanlığımızda fiili olarak çalışılan ve Kanunen çalışmış gibi sayılan sürelerin toplamının dikkate alınarak tespit edilmesi ve bunun sonucunda oluşacak puana göre bir sıralama yapılması, – Sürekli işçi personel ve ile işçi personel puanının memur personele öncelik verilmeden eşit bir şekilde değerlendirilmesi” şeklinde Bölge
Müdürlüğünün talimatlandırıldığı,
2.5) Bu doğrultuda, 2020 yılı lojman tahsislerindeki personelin puan hesaplamalarının memur personele
öncelik verilmeden yeniden hazırlanarak güncellendiği ve halen Bölge Müdürlüğünce lojman puanlama hesabında Soruşturma Raporundaki talimatların esas alındığı, Açıklamalarına yer verilmiştir.
3) Konuyla ilgili olarak Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Milli Emlak Genel
Müdürlüğünün 06/06/2023 tarihli ve sayılı görüş yazısında;
3.1) 2946 sayılı Kamu Konutları Kanununun “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesinde, “Bu Kanun; a) Genel
bütçeye giren daireler, katma bütçeli kurumlar, il özel idareleri, belediyeler, il özel idareleri ve belediyelerin kurdukları birlikler ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar, b) İktisadi devlet teşekkülleri, kamu iktisadi kuruluşları, sermayesinin tamamı bu kamu teşebbüslerine ait müesseseler, sermayesinin yüzde ellisinden fazlası iktisadi devlet teşekkülleri ve kamu iktisadi kuruluşlarına ait olan bağlı ortaklıklar, c) Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları hariç olmak üzere, özel kanunlarla veya Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle kurulan bankalar ile kamu kurum ve kuruluşları, d) Kanunlarla kurulan fonlar, kefalet sandıkları, beden terbiyesi bölge müdürlükleri, Tarafından yurt içinde ve yurt dışında inşa ettirme, satın alma, kiralama suretiyle temin olunan ve bu kurum ve kuruluşlar personelinin yararlanması için ayrılan kamu konutlarını kapsar.” hükmünün bulunduğu,
3.2) Bu hüküm uyarınca kamu konutu tahsis edilebilmesi için ilgilinin kurum ve kuruluş personeli olması
gerektiğinden, kurum ve kuruluşlar dışındaki taşeron şirket bünyesinde geçen sürenin, yapılacak puanlamada dikkate alınmaması gerektiği, İfade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
4) 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, Bilgi edinme ve Kamu Denetçisine
Başvurma Hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu
Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”
5) 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Devlet Memurları İçin Konut” başlıklı 193 üncü
maddesinde; “Devlet memurlarının lüzum ve zaruret görülen yerlerle kiralık konut ihtiyaçları, Cumhurbaşkanınca onanacak programlar gereğince, genel ve katma bütçelere her yıl konulacak ödeneklerle tesis edilecek fondan karşılanır. Bu madde hükmü özel kanunlarla düzenlenir.”
6) 2946 sayılı Kamu Konutları Kanunu’nun;
6.1) “Amaç” başlıklı 1 inci maddesinde; “Bu Kanunun amacı; kamu konutlarının tahsis biçimi, oturma
süresi, kira, bakım, onarım ve yönetimine ilişkin temel ilkeleri belirlemektir.”
6.2) “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesinde; “Bu Kanun;
a) Genel bütçeye giren daireler, katma bütçeli kurumlar, il özel idareleri, belediyeler, il özel idareleri ve belediyelerin kurdukları birlikler ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar, b) İktisadi devlet teşekkülleri, kamu iktisadi kuruluşları, sermayesinin tamamı bu kamu teşebbüslerine ait müesseseler, sermayesinin yüzde ellisinden fazlası iktisadi devlet teşekkülleri ve kamu iktisadi kuruluşlarına ait olan bağlı ortaklıklar, c) Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları hariç olmak üzere, özel kanunlarla veya
Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle kurulan bankalar ile kamu kurum ve kuruluşları, d) Kanunlarla kurulan fonlar, kefalet sandıkları, beden terbiyesi bölge müdürlükleri, Tarafından yurt içinde ve yurt dışında inşa ettirme, satın alma, kiralama suretiyle temin olunan ve bu kurum ve kuruluşlar personelinin yararlanması için ayrılan kamu konutlarını kapsar.”
6.3) “Kamu konut türleri ve konut tahsisi” başlıklı 3 üncü maddesinde; “… Sıra tahsisli konutlar;
hizmet süresi, daha önce kamu konutlarından yararlanma durumu ve süresi, çocuklarının ve bakmakla mükellef olduğu aile fertlerinin sayısı, aile fertlerinin gelir durumu, konuttan yararlanma için bekleme süresi, eşinin de bu Kanun kapsamına giren kurum ve kuruluşlarda çalışan personel olması gibi hususlar dikkate alınarak yönetmelikte belirlenecek puanlama esasına göre tahsis edilen konutlardır. (…) Konut tahsisinin yapılmasına ilişkin usul ve esaslar yönetmelikte düzenlenir.”
7) 16/07/1984 tarih ve 84/8345 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla düzenlenen Kamu Konutları
Yönetmeliği’nin (7/2/2019 tarihli ve 30679 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 6/2/2019 tarihli ve
717 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı uyarınca bu Yönetmelik Cumhurbaşkanlığı Yönetmeliği
bölümüne eklenmiştir.)
7.1) “Amaç” başlıklı 1 inci maddesinde; “Bu Yönetmeliğin amacı, 2946 sayılı Kamu Konutları
Kanununun 2 nci maddesinde belirtilen kurum personeline kamu konutlarının tahsis şekli, oturma süresi, kira, bakım, onarım ve yönetimine ait usül, esas ve şartlar ile uygulamaya dair diğer hususları tesbit etmektir.”
7.2) “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesinde; “Bu Yönetmelik, 2946 sayılı Kamu Konutları Kanununun 2
nci maddesinde sayılan kamu kurum ve kuruluşları personelinin yararlanması için yurt içinde ve yurt dışında inşa ettirme, satın alma ve kiralama suretiyle sağladıkları kamu konutlarını kapsar.
Kurum ve kuruluşlarınca bir bölümü kamu konutuna tahsis edilen hizmet binalarındaki konutlar hakkında da bu Yönetmelik hükümleri uygulanır.”
7.3) “Kamu Konutlarının Türleri” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde; “Sıra
tahsisli konutlar; Yönetmeliğe ekli (4) sayılı cetvelde gösterilen puan durumu dikkate alınarak 9 uncu maddede belirtilen usul ve esaslara göre tahsis edilen konutlardır.”
Düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
8) Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; hazırlanan Tavsiye Karar Önerisi
Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
9) Başvuran, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı VI. Bölge Müdürlüğünde 657 sayılı Devlet Memurları
Kanununa tabi Bilgisayar İşletmeni olarak görev yaptığını, VI. Bölge Müdürlüğü yerleşkesinde bulunan (Liman Mah.) sıra tahsisli kamu konutlarından yararlanmak için dilekçe ile lojman tahsis talebinde bulunduğunu, ancak 696 sayılı KHK ile kadroya geçen işçilere 2018 yılından önceki taşeronda sigortalı çalıştıkları her hizmet yılı için (+5) puan verildiğini, Bölge Müdürlüğünce yapılan yanlış puan hesaplaması nedeniyle sıralamada kendisinden sonra gelmesi gereken kişilerin üst sıralara geçirildiğini ve bundan dolayı mağdur edildiğini belirterek, lojman tahsisinde yapılan puanlama hatasının düzeltilmesini talep etmektedir.
10) Başvuru konusu incelendiğinde, başvuranın Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığına bağlı olarak Bilgisayar
İşletmeni kadrosunda 05/04/2011 tarihinden itibaren görev yapmakta olduğu, başvuranın VI. Bölge
Müdürlüğü yerleşkesinde bulunan ( Mah.) sıra tahsisli kamu konutlarından yararlanmak için ilk olarak 02/01/2018 tarihli dilekçesi ile başvuruda bulunduğu, sonraki yıllarda lojman tahsis talebi başvurusunu yenilediği, Bölge Müdürlüğündeki lojman tahsislerine yönelik müracaatlar hakkında
Bakanlık Müfettişlerince yürütülen 29.12.2021 tarih ve sayılı Soruşturma Raporuna ait
30.12.2021 tarihli ve sayılı Bakanlık Oluru uyarınca Bölge Müdürlüğünün 696 sayılı KHK ile
375 sayılı Kanun Hükmündeki Kararnameye eklenen Geçici 23 üncü madde kapsamında istihdam
edilen sürekli işçi personelin hizmet sürelerinin, kıdem tazminatının ve ücretli izinli sürelerin belirlenmesinde esas alınan Bakanlıkta fiili olarak çalışılan ve Kanunen çalışmış gibi sayılan sürelerin
toplamının dikkate alınarak tespit edilmesi ve bunun sonucunda oluşacak puana göre bir sıralama yapılması, sürekli işçi personelin puanının memur personele öncelik verilmeden eşit bir şekilde değerlendirilmesi şeklinde talimatlandırıldığı, bahse konu talimata istinaden sıra tahsisli konutlara ait puanlama cetvellerinde sürekli işçi personelin puan hesaplamalarının taşeron şirket bünyesinde geçen süreler de dahil edilerek hesaplandığı ve bu puanlama cetvellerine göre lojman tahsislerinin yapıldığı, somut olayda başvuranın sıralama durumu ile ilgili olarak ise 2020 yılına ilişkin düzenlenen sıra tahsisli konutlara ait puanlama cetvelinde başvuran 4 üncü sırada yer almakta iken aynı yıla ilişkin yeniden düzenlenen puanlama cetvelinde başvuranın sıralamadaki yerinin 6 ncı sıra olarak belirlendiği, 2022 ve 2023 yıllarına ilişkin düzenlenen puanlama cetvellerinde ise başvuranın 8 inci sırada yer aldığı görülmüştür.
11) 2946 sayılı Kamu Konutları Kanununun; “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesi uyarınca kamu konutu
tahsis edilebilmesi için ilgilinin kamu kurum ve kuruluş personeli olması gerektiği, “Kamu konut türleri ve konut tahsisi” başlıklı 3 üncü maddesinde kamu konutlarının, tahsis esasına göre gruplara ayrılacağı, görev tahsisli konutların yönetmelikte belirlenecek makam ve rütbe sahiplerine, görevlerinin önemi ve özelliği, yetki ve sorumlulukları gereğince tahsis edilen konutlar, sıra tahsisli konutların ise; hizmet süresi, daha önce kamu konutlarından yararlanma durumu ve süresi, çocuklarının ve bakmakla mükellef olduğu aile fertlerinin sayısı, aile fertlerinin gelir durumu, konuttan yararlanma için bekleme süresi, eşinin de bu Kanun kapsamına giren kurum ve kuruluşlarda çalışan personel olması gibi hususlar dikkate alınarak yönetmelikte belirlenecek puanlama esasına göre tahsis edilen konutlar olduğu hüküm altına alınmıştır. Kamu Konutları Yönetmeliğinde ise; görev tahsisli ve sıra tahsisli konutların tahsis şekli düzenlenmiş; görev tahsisli konutların, Yönetmeliğe ekli (2) Sayılı Cetvelde belirtilenlere, cetveldeki sıraya göre, yetkili konut dağıtım komisyonu tarafından tahsis edileceği, sıra tahsisli konutların Yönetmeliğe ekli (4) sayılı puanlama cetveli esas alınarak konut dağıtım komisyonunca hak sahiplerine tahsis edileceği düzenlenmiştir.
12) Başvuru konusuna ilişkin olarak Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Milli Emlak Genel
Müdürlüğünün 06/06/2023 tarihli ve sayılı görüş yazısında 2946 sayılı
Kamu Konutları Kanununun “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesi hükmüne istinaden kamu konutu tahsis edilebilmesi için ilgilinin kurum ve kuruluş personeli olması gerektiğinden, kurum ve kuruluşlar dışındaki taşeron şirket bünyesinde geçen sürenin, yapılacak puanlamada dikkate alınmaması gerektiği ifade edilmektedir.
13) Yukarıdan bu yana yapılan açıklamalar, anılan mevzuat hükümleri, idarenin cevabi yazısı,
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Milli Emlak Genel Müdürlüğünün görüş yazısı ve tüm dosya birlikte değerlendirildiğinde; 2946 sayılı Kamu Konutları Kanununun “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesi uyarınca kamu konutu tahsis edilebilmesi için ilgilinin kamu kurum ve kuruluş personeli olması şartının bulunduğu, taşeron şirkete bağlı olarak görev yaparken 696 sayılı KHK’nın
127 nci maddesi ile 375 sayılı KHK’ya eklenen Geçici 23 üncü madde kapsamında sürekli işçi
kadrolarına atanan personelin daha önce taşeron şirkette geçen hizmet sürelerinin kamu personeli olarak değil de şirket personeli olarak geçirildiği dolayısıyla taşeron şirket bünyesinde geçen hizmet sürelerinin yapılacak lojman puanlamasında dikkate alınmaması gerektiği, tüm bu açıklamalar ve yukarıda detayına yer verilen Milli Emlak Genel Müdürlüğünün görüş yazısı çerçevesinde kamu kurum ve kuruluşlarında lojman puanlamasında uygulama birliğinin sağlanması bakımından, sıra tahsisli konutlara ait puanlama cetvellerinde 696 sayılı KHK’nın 127 nci maddesi ile 375 sayılı
KHK’ya eklenen Geçici 23 üncü madde kapsamında sürekli işçi kadrolarında istihdam edilen taşeron
işçilerin taşeron şirket bünyesinde geçen hizmet sürelerinin lojman puanlamasına dahil edilmemesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
14) 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu
Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde iyi yönetim ilkelerine yer verilmiş olup; idare tarafından, Kurumumuzca talep edilen bilgi ve belgeler süresi içinde gönderildiğinden “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkesine uygun hareket edildiği; ancak, başvuranın talebini reddederken bu işlem karşısında hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğinin gösterilmemiş olması sebebiyle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uyulmadığı tespit edilmiş olup, idareden bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
15) 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin ikinci
fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Antalya İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre, Sıra tahsisli konutlara ait puanlama cetvellerinde 696 sayılı KHK’nın 127 nci maddesi ile 375 sayılı
KHK’ya eklenen Geçici 23 üncü madde kapsamında sürekli işçi kadrolarında istihdam edilen taşeron işçilerin taşeron şirket bünyesinde geçen hizmet sürelerinin lojman puanlamasına dahil edilmemesi yönünde ULAŞTIRMA VE ALTYAPI BAKANLIĞINA TAVSİYEDE BULUNULMASINA, Kararın Başvurana ve ULAŞTIRMA VE ALTYAPI BAKANLIĞINA tebliğine,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca,
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığınca bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde
Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi