Taşınmazın orman vasfıyla Hazine adına tescili, davacının zilyetlik iddialarının değerlendirilmesi ve zamanaşımı süresine ilişkin hukuki durum incelenmiştir (Yargıtay)

8. Hukuk Dairesi         2022/4360 E.  ,  2024/4859 K.

“İçtihat Metni”

MAHKEMESİ : Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
KARAR : İstinaf başvurusunun kabulüne
İLK DERECE MAHKEMESİ : Araklı Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tapu iptal ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne kısmen reddine karar verilmiştir.
Kararın davalılar vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalılar vekillerinin başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne kısmen reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
K A R A R
Kadastro sırasında, Trabzon ili Araklı ilçesi … Mahallesi çalışma alanında bulunan 101 ada 1 parsel sayılı 314.092,14 m2 yüzölçümündeki taşınmaz orman vasfıyla Hazine adına tespit edilmiştir.

Davacı vekili; Trabzon ili Araklı ilçesi … Mahallesi 101 ada 1 parsel sayılı taşınmazın kadastro çalışmaları sonucunda orman vasfıyla Hazine adına tespit ve tescil edildiğini, çekişmeli taşınmazın orman değil davacıya ait fındıklık olduğunu, çekişmeli taşınmazın kuşaklar boyunca fındık bahçesi olarak kullanıldığını, buna rağmen kadastro sırasında orman olarak tespit edilmesinin hukuka ve mülkiyet hakkına açıkça aykırı olduğunu, çekişmeli taşınmaza komşu arazilerin de fındık bahçesi vasfı taşıdığını beyanla, dava konusu 101 ada 1 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı adına tapuya tesciline karar verilmesini istemiştir.

Davalı Hazine vekili; davanın yasada belirtilen zamanaşımı ve hak düşürücü süreler içerisinde açılmadığını, ayrıca dava konusu taşınmazın harca esas değerinin belirlenerek eksik harcın tamamlattırılmasının zorunlu olduğunu, devletin hüküm ve tasarrufu altındaki çekişmeli taşınmazın kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla iktisap edilemeyeceğini, taşınmazın zilyetlikle iktisaba elverişli yerlerden olması halinde ise iktisap koşullarının oluşup oluşmadığının ayrıntılı şekilde tek tek araştırılması gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı … İdaresi vekili; dava konusu alanda kadastro çalışmalarının tamamlandığını ve orman tahdid sınırlarının kesinleştiğini, kesinleşme tarihinden itibaren on yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmayan davanın öncelikle süre yönünden reddi gerektiğini, çekişmeli taşınmazın … fotoğrafları, memleket haritaları ve amenajman planında orman sayılan alanda kaldığını, taşınmazın orman bütünlüğü içinde bulunduğunu, eğimi, toprak yapısı, bitki örtüsü nazara alındığında orman vasfı taşıdığını, taşınmazın öncesinin orman olmadığının anlaşılması halinde ise davacı lehine zilyetlikle kazanım koşullarının oluşup oluşmadığının araştırılması gerektiğini, çekişmeli taşınmazın orman muhafaza karakteri taşıdığının ve orman bütünlüğü kapsamında kaldığının açık olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonunda; davacının dava konusu taşınmazda yer alan bir kısım yerinin orman olmadığı halde orman vasfıyla Hazine adına tescil edildiğini belirterek ve dava konusu ettiği yeri keşif mahallinde göstererek bu kısım yerin tapu kaydının iptalini talep ettiği, fen bilirkişilerin 13.04.2021 tarihli raporunda dava konusu yerin krokide gösterildiği, keşifte yapılan yer göstermesine göre alanın (A), (B), (C) ve (D) harfleri ile rumuzlandırıldığı, davacı vekilinin yargılamada sunduğu dilekçesi ile (B), (C) ve (D) harfleri ile rumuzlandırılan bölümlere yönelik taleplerinden feragat ettiği, bu nedenle bu bölümlere ilişkin talebinin feragat nedeniyle reddi gerektiği; (A) rumuzu ile gösterilen ve fen bilirkişi raporunda sarı renkte boyalı gösterilen 1.908,84 m2’lik alana yönelik yapılan incelemede; (A) harfi ile rumuzlandırılan alanın kuzey yönden komşusunun 112 ada 3 parsel olduğu ve bu parselin yine davacı ve iştirakleri adına senetsizden tespit gördüğü ve tapulu mülkiyet bulunduğu, güney yönden komşusunun ise 116 ada 1 parsel olduğu ve bu parselin de yine davacı adına senetsizden tespit gördüğü ve tapulu mülkiyet bulunduğu, kadastro tutanaklarının kesinleştiği, ziraat mühendisi bilirkişinin raporunda (A) rumuzlu alanın kuzey ve güneyinde bulunan tarım arazileri ile bir bütünlük oluşturduğunun belirlendiği, orman mühendisi bilirkişi raporunda (A) rumuzlu alanın orman sayılmayan yerlerden olduğunun, orman alanı ile bütünlük oluşturmadığının tespit edildiği, keşif yerinde yapılan tespite ve gözleme göre de dava konusu (A) rumuzlu alanın kuzeyi ve güneyinde bulunan araziler ile bütünlük oluşturduğuna, orman alanı ile bütünlük oluşturmadığına kanaat getirildiği, harita mühendisi bilirkişinin 13.04.2021 tarihli raporunda dava konusu yerin uydu haritası, askeri harita ve ortofoto haritalarından tarım arazisi olduğu, orman arazisi olmadığının belirtildiği ve bu şekilde dava konusu yerin orman sayılan yerlerden olmadığına kanaat getirildiği, davacının uzun süredir davasız, aralıksız, malik sıfatıyla zilyetliğinin bulunduğu, (A) rumuzlu alanın güney ve kuzeyindeki tarım arazilerinin davacı adına senetsizden tespit gördüğü, dava konusu alanın da davacı adına tespit gören alanlar ile bütünlük oluşturduğu, dava konusu alanın uzun süredir zilyetliğinin davacıda olduğunun dinlenen mahalli bilirkişi beyanları ile sabit olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne kısmen reddine, Araklı ilçesi … Mahallesi 101 ada 1 parselin tapusunun iptali ile fen bilirkişileri …ve …’ın 13.04.2021 tarihli rapor ve ekli krokide Araklı … 101 ada 1 parsel içinde olan (A) harfi ile sarı renkte boyalı gösterilen 1.908,84 m2’lik yerin davacı adına ayrı ada parsel numarası verilmek suretiyle kayıt ve tesciline, kalan kısmın 101 ada 1 parsel olarak orman vasfı ile Hazinesi adına olan kaydının devamına; davacının keşif ile gösterip ölçtürdüğü ve fen bilirkişi …ve …’ın 13.04.2021 tarihli rapor ve ekli krokisinde (B), (C) ve (D) harfleri ile numaralandırılan alanlara ilişkin taleplerinden feragat edilmiş olması dolayısıyla bu alanlara yönelik taleplerin reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi hükmüne karşı, davalılar vekilleri tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesince, dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde ve değerlendirilmesinde herhangi bir isabetsizlik bulunmamasına, kamu düzenine aykırı bir hususun tespit edilmemesine ve tüm dosya kapsamına göre, davalılar vekillerinin sair istinaf itirazlarının yerinde görülmediği; buna karşılık, davalılar Hazine ve Orman İdaresi harçtan muaf olup aleyhlerine doğrudan ya da dolaylı olarak harca hükmedilmesinin mümkün olmadığı, hal böyle olmasına rağmen yerel mahkemece, peşin harç, başvurma harcı ve tamamlama harcının yargılama giderlerinin içerisine dahil edilerek davalılardan tahsiline karar verilmesi ve ayrıca yargılama giderlerinin kabul/red oranına göre paylaştırılmamasının isabetsiz olduğu gerekçesiyle davalılar vekillerinin istinaf başvurularının ayrı ayrı kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne kısmen reddine, Trabzon ili Araklı ilçesi … Mahallesi 101 ada 1 parsel sayılı taşınmazın fen bilirkişileri …ve … tarafından düzenlenen 13.04.2021 tarihli bilirkişi raporlarına ekli krokide (A) harfi ile sarı renkte gösterilen 1.908,84 m2’lik kısmının tapu kaydının iptali ile iş bu parselden ifraz edilerek aynı ada içerisinde yeni bir parsel numarası verilmek suretiyle ve fındık bahçesi vasfıyla davacı adına tapuya kayıt ve tesciline, çekişmeli taşınmazın geriye kalan kısmının orman vasfıyla davalı Hazine üzerinde bırakılmasına, davacının fazlaya ilişkin talebinin feragat nedeniyle reddine karar verilmiş ve iş bu karar davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarındaki gerekçelere, 6100 sayılı Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davalılar vekillerinin temyiz dilekçelerinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
SONUÇ: Açıklanan nedenlerle; temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesi uyarınca ONANMASINA,
7139 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesi uyarınca Orman İdaresinden harç alınmasına yer olmadığına,
Harçtan muaf olduğundan Hazineden harç alınmasına yer olmadığına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
12.09.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.