olarak 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 11 sayılı cetveline dahil sözleşmeli personel statüsünde istihdam edildiği, 2.3. Başvuranın Meslek Lisesi Elektronik bölümü mezunu olduğu, 15.2.2016 tarihinde ise
Dumlupınar Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Elektronik ve Bilgisayar Öğretmenliği bölümünden mezun olduğu, Kuruluşa ihdas edilen pozisyonlar arasında Teknik Öğretmen pozisyonu bulunmadığı, 2.4. Unvan Değişikliği Yazılı ve Sözlü Sınavına İlişkin ilanın 20.11.2017 tarihinde yayımlandığı, buna göre Kuruluşları Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde 39 tekniker atanacağı, tekniker pozisyonuna ataması yapılacaklarda aranan eğitim şartlarının belirlendiği, 2.5. Teknik Eğitim Fakültesinden Teknik Öğretmen unvanı alarak mezun olanların Tekniker pozisyonuna atanıp atanamayacaklarına ilişkin Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının 19.8.1991 tarih ve 905 sayılı kararında, “ Teknik Eğitim Fakültesi mezunlarının kullanacakları unvan konusunun incelendi, Eğitim Fakültesi mezunlarının Teknik Öğretmen unvanı kullanmaları, Öğretmen unvanı ile mezun oldukları için Tekniker unvanı kullanmamaları Üniversitelerarası Kurulun görüşüde dikkate alınarak, 2745 sayılı Kanunun 2880 sayılı Kanunla değişik 43/b maddesi uyarınca uygun görüldüğü ” ifadesine yer verildiği, 2.6. Devlet Personel Başkanlığının 15.08.2012 tarihli ve 13396 sayılı mütalaasının son paragrafında ise “Bu itibarla, Teknik Eğitim Fakültesinden mezun olanların Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının
21.3.2012 tarihli ve 1853/ 013298 sayılı görüşleri de dikkate alınarak, Tekniker unvanı ile istihdam
edilebilmelerinin mümkün olduğu mütalaa edilmektedir .” denildiği, 2.7. Her iki görüş arasında tereddütte düşülerek Devlet Personel Başkanlığına tekrar görüş sorulduğu ve adı geçen Başkanlığın 8.4.2015 tarihli cevabi yazısının son paragrafında “Teknik Eğitim Fakültesi mezunu olan söz konusu personelin “Tekniker” unvanını ihraz etmiş kabul edilip edilemeyeceği hususunda, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığından görüş alınmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir .” denildiğinden konu hakkında Yükseköğretim Kurulu Başkanlığına görüş sorulduğu ve bunun üzerine gelen cevabi yazıda; “ Yürütme Kurulunun 27/ 11/ 1990 tarihli toplantısında; Tarım ve Köy İşleri Bakanlığının Bakanlar Kurulu kararıyla 657 sayılı Devlet
Memurları Kanununun 36. maddesinin (a) bendinin 4. fıkrası kapsamına alınan Gazi Üniversitesi
Mesleki Eğitim Fakültesi Teknoloji Eğitimi Bölümü İş ve Teknik Anabilim Dalı mezunlarının Teknik
Hizmetler sınıfında görev almaları halinde Tekniker unvanını kullanıp, kullanamayacakları, Teknik
Hizmetler Sınıfına atanırken kullanabilecekleri Meslek unvanının bildirilmesi konusundaki yazısı görüşülmüş; Öğretmen unvanını kullanabilecekleri, Tekniker unvanını kullanamayacakları, çalıştıkları Kurumun bu gibi kişilere Tekniker muamelesi yapması ise, İş yerinin kendi iç düzenlemesi ile ilgili bir husus olduğu sonucuna varılmıştır .” denildiğinden Teknik Eğitim
Fakültesinden Teknik Öğretmen unvanı alarak mezun olanların Tekniker pozisyonu için açılan
Unvan Değişikliği Sınavına kabul edilmelerine imkan bulunmadığı sonucuna varıldığı, anlaşılmıştır .
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. Anayasamızın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “ Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir . Türkiye Büyük
Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikayetleri inceler .” hükmü, “Kamu Hizmeti Görevlileriyle İlgili Hükümler” ana başlığında
“Genel Hükümler” kenar başlıklı 128 inci maddesinde; “ Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve
2 / 5ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir . Ancak, malî ve sosyal haklara ilişkin toplu
sözleşme hükümleri saklıdır .” hükmü, “Yönetmelikler” başlıklı 124 üncü maddesinde ;
“ Başbakanlık, bakanlıklar ve kamu tüzelkişileri, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve tüzüklerin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla, yönetmelikler çıkarabilirler …”, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “ Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir .”, 5. 3795 sayılı Bazı Lise, Okul ve Fakülte Mezunlarına Unvan Verilmesi Hakkında Kanunun
“unvanlar” başlıklı 3 üncü maddesinde; “Gördükleri mesleki teknik öğretim alanlarına göre; a) Mesleki ve teknik öğretim veren ortaöğretim kurumlarından mezun olanlar ile denkliği Millî
Eğitim Bakanlığınca kabul edilen diğer mesleki ve teknik öğretim veren ortaöğretim kurumlarından mezun olanlar ve bu okullara denk mülga okullardan mezun olanlara “teknisyen”, b) Lise üstü iki yıl süreli yüksek teknik öğretim görenlere, “tekniker”, c) Lise üstü üç yıl süreli yüksek teknik öğretim görenlere, “yüksek tekniker”, d) Lise üstü dört yıl süreli yüksek teknik öğretim gören erkek teknik öğretmen okulu, erkek teknik yüksek öğretmen okulu, yüksek teknik öğretmen okulu ve teknik eğitim fakültesi mezunları ile kız teknik öğretmen okulu, kız teknik yüksek öğretmen okulunun ve mesleki eğitim fakültesinin teknik eğitim veren bölümlerinden mezun olanlara “teknik öğretmen”, e) Teknik öğretmen unvanını kazananlar için Yükseköğretim Kurulunca belirlenen mühendislik fakültelerince düzenlenecek iki yarıyıl süreli mühendislik eğitimi tamamlama programını en fazla dört yarıyıl içinde bitirenlere dallarında “mühendis”, Unvanı verilir .
Bu unvanlar, eğitim görülen dalın ismi ile birlikte kullanılır .” 6. 9.2.2015 tarihli ve 29262 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Devlet Hava Meydanları
İşletmesi Genel Müdürlüğü Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin, 6.1. “Görev grupları” başlıklı 5 inci maddesinin üçüncü fıkrasında; “ Unvan değişikliğine tabi pozisyonlar şunlardır; a) Avukat, İstatistikçi, Mimar, Mühendis, Mütercim, Ekonomist, Pilot, Programcı, Tekniker, Hemşire, Teknisyen, Teknik Ressam, Topograf, Sağlık Memuru .” 6.2. “Unvan değişikliği suretiyle atanacaklarda aranacak özel şartlar” başlıklı 10 uncu maddesinin birinci fıkrasında; “Unvan değişikliği sınavı sonucu yapılacak atamalarda aranacak özel şartlar unvanlar itibariyle aşağıda belirtilmiştir…b) Tekniker pozisyonuna atanabilmek için;
1) Atama yapılacak pozisyonun gerektirdiği alanlarda iki yıl süreli mesleki veya teknik
yüksekokulların ilgili bölümlerinden mezun olmak”, düzenlemeleri yer almaktadır .
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; tesis edilen işlemde hukuka aykırılık tespit edilemediğinden, başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Karar Önerisi” Kamu
Başdenetçisi’ne sunulmuştur .
3 / 5V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. 1 numaralı paragrafta da ayrıntılı belirtildiği üzere başvuran; Üniversitesi Teknik
Eğitim Fakültesi Elektronik Öğretmenliği bölümünden mezun olduğunu belirterek teknikerlik kadrosu için görevde yükselme sınavına girmeyi talep etmektedir .
9. Başvuran Kastamonu Havalimanı Müdürlüğü emrinde Teknisyen (Elektronik) olarak 399 sayılı
Kanun Hükmünde Kararnamenin 11 sayılı cetveline dahil sözleşmeli personel statüsünde istihdam edilmektedir . Başvuranın Meslek Lisesi Elektronik bölümü mezunu olarak göreve başladığı ve 2016 yılında Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Elektronik ve Bilgisayar Öğretmenliği bölümünden mezun olduğu anlaşılmıştır .
10. 2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanununun 43/b maddesine istinaden, aynı meslek ve bilim dallarında eğitim-öğretim yapan üniversitelerde, eğitim-öğretim, metod, kapsam, öğretim süresi ve yıl içindeki değerlendirme esasları bakamından eşdeğer olması ve öğrenimden sonra kazanılan unvanların aynı ve elde edilen hakların eşdeğer sayılması hususu Yükseköğretim Kurulunca düzenlenmektedir . Yüksek Öğretim Kurulunun 31.1.1984 tarihli toplantısında Meslek
Yüksekokullarının teknik programlar bölümünden mezun öğrencilere “tekniker” diğer programlardan mezun olanlara ise “meslek elemanı (ilgili alanın)” unvanı verileceği kararlaştırılmıştır .
11. 3795 sayılı Bazı Lise, Okul ve Fakülte Mezunlarına Unvan Verilmesi Hakkında Kanunun
“Unvanlar” başlıklı 3 üncü maddesinde; “Gördükleri mesleki teknik öğretim olanlarına göre :
Endüstri meslek lisesi, kız meslek lisesi, teknik lise vc kız teknik lisesi mezunlarına, “teknisyen”; lise üstü iki yıl süreli yüksek teknik öğretim görenlere, “tekniker”; lise üstü üç yıl süreli yüksek teknik öğretim görenlere,”yüksek tekniker”; lise üstü dört yıl süreli yüksek teknik öğretim gören erkek teknik öğretmen okulu, erkek teknik yüksek öğretmen okulu, yüksek teknik öğretmen okulu ve teknik eğitim fakültesi mezunlan ile kız teknik öğretmen okulu, kız teknik yüksek Öğretmen okulunun ve mesleki eğitim fakültesinin teknik eğitim veren bölümlerinden mezun olanlara
“teknik öğretmen ” unvanı verilmektedir . Bu unvanlar, eğitim görülen dalın ismi ile birlikte kullanılmaktadır .
12. Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü Personeli Görevde Yükselme ve Unvan
Değişikliği Yönetmeliğinin 5 inci maddesinde belirtilen unvan değişikliğine tabi pozisyonlar arasında “Tekniker” pozisyonu da yer almaktadır . Yönetmeliğin 10 uncu maddesinde ise tekniker olarak atama yapılacak pozisyonun gerektirdiği alanlarda iki yıl süreli mesleki veya teknik yüksekokulların ilgili bölümlerinden mezun olma şartının aranacağı ifade edilmiştir .
13. İdarenin, Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinde tekniker olarak unvan değişikliğine başvuracak personelde aradığı nitelikleri belirlediği ve buna dayanarak Görevde
Yükselme ve Unvan Değişikliği ilanına çıktığı tespit edilmiştir . Başvuranın “teknikerlik” kadrosu için söz konusu mevzuatta yer alan mezuniyet şartını taşımadığı anlaşılmaktadır . Ayrıca
Elektronik ve Bilgisayar Öğretmenliği
Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi bölümünden mezun olan başvuranın 3795 sayılı Bazı Lise, Okul ve Fakülte Mezunlarına Unvan
Verilmesi Hakkında Kanun kapsamında kullanabileceği unvanın “teknik öğretmen” unvanı olduğu açıkça belirtilmiştir . Dolayısıyla söz konusu yasal düzenlemeler gereği başvuranın tekniker unvanı için sınava başvuramayacağı değerlendirilmektedir . Zira Devlet Personel
Başkanlığı konuyla ilgili son görüşünde olumlu ya da olumsuz bir değerlendirme yapmamış ve
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığından görüş alınmasının uygun olacağını belirtmiştir .
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı ise “Öğretmen” unvanının kullanılabileceği, “Tekniker”
4 / 5unvanının kullanılamayacağı yönünde görüş bildirmiştir .
14. Yukarıda yer verilen açıklamalar, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuranın tekniker unvanı için görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavına başvurma talebinin hukuka ve hakkaniyete uygun olmadığı dolayısıyla talebinin reddedilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır .
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 15. İyi yönetim ilkelerine 28/ 03/ 2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
Kamu Denetçiliği Kurumu kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin “İyi Yönetim İlkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde de yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; başvuru kapsamında Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği, idarenin başvuran ile ilgili işlemlerinde makul sürede karar verme, kanunlara uygunluk, nezaket, şeffaflık, hesap verilebilirlik, kararların gerekçeli olması ve kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi ilkelerine uygun davrandığı ; ancak idarenin başvurana verdiği cevaplarda karara karşı başvuru yolunu göstermediği, bu nedenle iyi yönetişim ilkelerinde vurgulanan “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idarenin bundan böyle bu ilkeye de uygun davranması önerilmektedir .
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT
16. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin birincisi fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ edildiği tarihten itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır .
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;
Bu kararın BAŞVURANA ve DEVLET HAVA MEYDANLARI İŞLETMESİ GENEL
MÜDÜRLÜĞÜ’NE tebliğine;
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi .
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi