ÖZET: Bu karar, başvuranın arazi tazminatı talebinin reddedilmesine ilişkin hukuki değerlendirmeleri içermektedir. Başvuran, şehir plancısı olarak çalıştığını ve arazi tazminatı alması gerektiğini öne sürerek başvuruda bulunmuştur. Ancak, yapılan incelemeler sonucunda, başvuranın açık çalışma mahallerinde fiili bir çalışmasının olmadığı ve arazide görevlendirildiğine dair bir onay belgesinin mevcut olmadığı tespit edilmiştir.

İlgili mevzuat, teknik hizmetler sınıfındaki personelin açık alanlarda çalışması ve bu çalışmaya ilişkin birim amirince görevlendirilmesi gerektiğini belirtmektedir. Bu koşulların sağlanmaması durumunda, arazi tazminatı ödenmesi mümkün değildir. Dolayısıyla, başvuranın talebinin reddedilmesi işlemi hukuka uygun bulunmuştur. Sonuç olarak, başvuranın arazi tazminatı talebi, hukuki gerekçelerle reddedilmiştir.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2021/16803-S.21.26915

BAŞVURU NO : 2021/13627

KARAR TARİHİ : 30/11/2021

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : GAZİANTEP BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI

BAŞVURUNUN KONUSU : Tarafına arazi tazminatı ödenmesi talebi hk.

BAŞVURU TARİHİ : 12/08/2021

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran, 16.04.2021 tarih ve sayılı yazı ile 08.02.2021 tarihinden itibaren İmar ve Şehircilik

Daire Başkanlığında Şehir Plancısı olarak istihdam edildiğini arazi tazminatı alması gereken personel kapsamında olmasına rağmen Şubat ve Mart arazi tazminatı puantaj cetvelinde yer almadığından arazi tazminatı alamadığını belirterek, arazi tazminatının tarafına yasal faizi ile ödenmesini talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Başvuruya konu iddia hakkında bilgi ve belge talep yazımıza istinaden Gaziantep Büyükşehir Belediye

Başkanlığı tarafından gönderilen cevabi yazı ve eklerinde özetle;

2.1. Başvuranın şehir plancısı olarak çalıştığını ancak bu dönemlerde biriminden gelen arazi tazminatı puantaj cetvelinde adının yer almadığı,

2.2. Şubat ve Mart aylarında Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Kararın II Sayılı

Cetvelin (E) Teknik Hizmetler Bölümünün 6’ıncı sırasında yer alan açık çalışma mahallerinde başvuranın fiili çalışmasının olmadığı,

ifade edilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. Anayasanın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet

Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikayetleri inceler.”,

4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,

5. 657 sayılı Kanunun 152 inci maddesi uyarınca 17.4.2006 tarihli ve 2006/10344 sayılı Bakanlar

Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin

Karar’ın II sayılı cetvelinin -E- (Teknik Hizmetler) bölümünün 6 ncı maddesinde, “6- Teknik Hizmetler Sınıfına ait kadrolarda bulunan personelden; büro, atölye, ısı santralı, laboratuvar, tesis (sosyal tesisler dahil), işletme, fabrika ve hizmet binaları dışında olmak şartıyla arazi, şantiye, inşaat, baraj, park, bahçe, maden, açık alanlarda kurulu tarım ve hayvancılık uygulama birimleri ve yol gibi açık çalışma mahallerinde fiilen çalışanlara (belirtilen mahallerde yapılan kontrollük hizmetleri dahil), çalışılan her gün için aşağıda gösterilen oranlarda ayrıca özel hizmet tazminatı ödenir. Faal durumdaki hizmet binalarının tadilat, bakım ve onarımı işleri açık çalışma mahalli kapsamında değerlendirilmez.

a) 1/a, b ve c sıralarında sayılanlara ………….. :3,0 b) 1/d sırası ile 2 nci sırada sayılanlara ……….:2,0 c) 3 ve 4 üncü sıralarda sayılanlara …………….:1,2

Bu ek özel hizmet tazminatının ödenmesinde ilgililerin kadroları esas alınır. (…)”

6. 01/09/2019 tarih ve 30875 sayılı resmi gazetede yayımlanan 2020-2021 Yıllarını Kapsayan Kamu

Görevlileri Hakem Kurulunun 28/8/2019 Tarihli ve 2019/1 Sayılı Kararı’nın 12 inci maddesinde, “2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve

Tazminatlara İlişkin Karara ekli (I) sayılı Cetvelin “(B) Teknik Hizmetler Bölümü’nün 4 üncü sırasında hizmet yılları dikkate alınarak öngörülen iş güçlüğü ve temininde güçlük zammı puanları ile (II) sayılı Özel

Hizmet Tazminatı Cetvelinin “(E) Teknik Hizmetler” bölümünün 1 inci sırasının (d) bendinde dereceler itibarıyla öngörülen tazminat ve ek tazminat oranları, kadroları teknik hizmetler sınıfına dahil müze araştırmacısı, arşivci, folklor araştırmacısı, kütüphaneci, kitap patologu ve sosyolog unvanlı kadrolarda bulunan Devlet memurları için de uygulanır. Bunlara anılan Bakanlar Kurulu Kararının diğer bölümlerinde belirlenmiş olan zam ve tazminatlar ödenmez.”

7. Maliye Bakanlığınca yayımlanan 160 Seri Nolu Devlet Memurları Kanunu Genel Tebliğinde, “Teknik Hizmetler Sınıfına ait kadrolarda bulunan personelden; büro, atölye, ısı santralı, laboratuar, tesis (sosyal tesisler dahil), işletme, fabrika ve hizmet binaları dışında olmak şartıyla arazi, şantiye, inşaat, baraj, park, bahçe, maden, açık alanlarda kurulu tarım ve hayvancılık uygulama birimleri ve yol gibi açık çalışma mahallerinde fiilen çalışanlara (belirtilen mahallerde yapılan kontrollük hizmetleri dahil), çalışılan her gün için %3, %2 ve %1,2 oranlarında ek özel hizmet tazminatı ödeneceği; bu şekilde ödenecek ek özel hizmet tazminatı toplamının üçer aylık dönemler itibarıyla %60, %40 ve %24 oranlarını aşamayacağı, bu ilave tazminatın kimlere ödeneceğinin ise iş programları ve çalışma mahallerinin özellikleri dikkate alınarak, üçer aylık dönemler halinde, ilgili birim amirlerince belirleneceği ve

ödemelerin görevin fiilen yerine getirilmesinden sonra üçer aylık dönem sonlarında yapılacağı hükme bağlanmıştır.

Buna göre, kadroları Teknik Hizmetler Bölümünün 1 ila 4 üncü sırasında sayılanlara, söz konusu ek özel hizmet tazminatının ödenebilmesi için; a) Bu personelin büro, atölye, ısı santralı, laboratuar, tesis (sosyal tesisler dahil), işletme, fabrika ve hizmet binaları gibi “kapalı mahaller” dışında arazi, park, bahçe, şantiye, inşaat, maden, açık alanlarda kurulu tarım ve hayvancılık uygulama birimleri, yol, tünel, demiryolu, büyük içme suyu, köprü, kıyı yapıları, baraj v.b. açık çalışma mahallerinde görevlendirilmiş ve bu mahallerde fiilen çalışmış olmaları, b) Söz konusu görevlendirmelere ilişkin olarak ilgili birim amirlerince belirlenen görev ve isimleri ihtiva eden listelerin ibrazı, yeterli olacaktır.

düzenlemelerine yer verilmiştir.

IV. KAMU DENETÇİSİ SN. SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE ÖNERİSİ

8. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; Başvuranın iddiaları, İdarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan Ret

Karar Önerisi Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 9. Başvuran özetle, alması gereken arazi tazminatının tarafına yasal faizi ile ödenmesi talebiyle

Kurumumuza başvuruda bulunmuştur.

10. Konuyla ilgili mevzuat incelendiğinde, Devlet Memurları Kanununun 152 nci maddesinin “Ortak

Hükümler” başlığı altında yer alan hükmün 02/07/2018 tarihli ve 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile değiştirilmeden önceki haline göre yetkili olan Bakanlar Kurulu’nun, 05/05/2006 tarih ve 26159 sayılı

Resmi Gazete’de yayımlanan 2006/10344 sayılı Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara

İlişkin Kararına ekli II sayılı Cetvelin “ (E) Teknik Hizmetler” bölümünün altında yer alan düzenlemeye göre Teknik Hizmetler Sınıfına ait kadrolarda bulunan personelden; büro, atölye, ısı santralı, laboratuar, tesis (sosyal tesisler dahil), işletme, fabrika ve hizmet binaları dışında olmak şartıyla arazi, şantiye, inşaat, baraj, park, bahçe, maden, açık alanlarda kurulu tarım ve hayvancılık uygulama birimleri ve yol gibi açık çalışma mahallerinde fiilen çalışanlara özel hizmet tazminatı ödeneceği hüküm altına alınmıştır.

11. 160 seri no.lu Devlet Memurları Kanunu Genel Tebliği’nin “C-II sayılı Cetvele İlişkin Açıklamalar” başlığı altında yer alan 6 ncı maddesinde de, özel hizmet tazminatının ödenmesi için gerekli koşullara yer verildiği görülmüştür. Buna göre bir kimsenin özel hizmet tazminatı alabilmesi için ilgilinin teknik hizmetler sınıfında yer alması ilk koşul olmakla birlikte tek koşul olarak belirlenmemiştir. Anılan tazminata hak kazanılabilmesi için kişinin teknik hizmetler sınıfına dahil olması, açık mahalde çalışması ve birim amirince görevlendirildiğine ilişkin yazılı belgenin olması gerekmektedir.

12. Yukarıdan bu yana yapılan açıklamalar, anılan mevzuat hükümleri, idarenin cevabi yazıları ve tüm dosya birlikte değerlendirildiğinde; şehir plancısı olarak görev yapan başvuranın açık çalışma mahallerinde fiili çalışmasının bulunmadığı ve aynı zamanda arazide görevlendirildiğine dair her hangi bir

görevlendirme onayının da mevcut olmadığı anlaşıldığından başvuranın tarafına arazi tazminatı ödenmesi talebinin reddedilmesi işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 13. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği, İdarenin başvuranla ilgili işlemlerinde ‘kanunlara uygunluk’, ‘makul sürede karar verme’, ‘hesap verilebilirlik’, ‘şeffaflık’, ‘kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi’ ilkelerine uygun davrandığı tespit edilmiştir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

14. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre, kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Gaziantep İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;

Bu kararın BAŞVURANA ve GAZİANTEP BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞINA tebliğine;

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Sadettin KALKAN

Kamu Başdenetçisi V.