Temsile münferiden yetkisi olmayan anonim şirket yönetim kurulu üyesinin ihalelere başvurma yetkisi (KİK)

20.02.2008 tarih ve 08.02.46.G012/2008-14E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

            Bozüyük Belediye Başkanlığı’nca 19.12.2007 tarihinde Açık İhale Usulü ile yapılan “Belediyemiz 657 Sayılı Devlet Memurları Personeline Öğle Yemeği Verilmesi” ihalesine ilişkin olarak Multinet Kurumsal Hizmetler A.Ş.’nin 02.01.2008 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 04.01.2008 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin  17.01.2008 tarih ve 1925 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 11.01.2008 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi gereğince, ihale işlemlerinin ve ihale kararının iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; söz konusu ihaleye teklif verdikleri, kesinleşen ihale kararının kendilerine bildirildiği, şirketlerine ait 2004 tarihli Ticaret Sicil Gazetesinde imza yetkisi olduğu bildirilen Hacer ÖZDEMİR’in 2007 tarihli Ticaret Sicil Gazetesinde imza yetkisi olduğu bildirilmediğinden değerlendirme dışı bırakıldıkları, şirketleri adına teklifi imzalayan şahsın şirketi temsil ve ilzama yetkili olduğu, vekalet süresinin 31.12.2007’ ye kadar devam ettiği, vekillikten azledilmesinin de söz konusu olmadığı, şirketlerin belli dönemlerde genel kurulu toplamak zorunda oldukları, bu toplantılarda yeni yöneticilerin seçilmiş olmasının daha önceki yöneticilerin o tarihe kadar yaptıkları işlemleri geçersiz kılmayacağı, temsil yetkisinin değişmesi veya vekilin vekillik görevinin sona ermesinin, gerek temsilcinin gerekse vekilin yetkili oldukları dönemlerde yaptıkları tekliflerin, taahhütlerin, imzaladıkları sözleşmelerin geçerliliğini etkilemeyeceği iddia edilmektedir.

A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

 Türk Ticaret Kanunu’nun 321 maddesinin ikinci fıkrasında; “Temsil salahiyetinin tahdidi, hüsnüniyet sahibi üçüncü şahıslara karşı hüküm ifade etmez. Ancak temsil salahiyetinin sadece merkezin veya bir şubenin işlerine hasrolunduğuna veya müştereken kullanılmasına dair tescil ve ilan edilen tahditler muteberdir.” hükmü yer almaktadır.

İdari şartnamenin 7 nci maddesinin (h) bendinde; “Vekaleten ihaleye katılma halinde, istekli adına katılan kişinin ihaleye katılmaya ilişkin noter tasdikli vekaletnamesi ile noter tasdikli imza beyannamesi” nin istenildiğine ilişkin düzenleme yer almaktadır.

            İhaleye teklif veren başvuru sahibi Multinet Kurumsal Hizmetler A.Ş.’nin teklif zarfında 20 Aralık 2004 tarihli Ticaret Sicil Gazetesi, İstanbul Ticaret Odası faaliyet belgesi, 7 Kasım 2007 tarihli  Ticaret Sicil Gazetesi, vekaletname, imza sirküleri sunduğu görülmüştür.

            20 Aralık 2004 tarihli Ticaret Sicil Gazetesinde Hacer ÖZDEMİR’in yönetim kurulu üyeliğine seçildiği, şirketi temsil için A Grubu yetkililer; Yönetim kurulu başkanı Metin BAKIR, Finansman grup başkanı Uğur YILDIRIM, koordinatör Fatma BAŞER, B Grubu yetkililer; yönetim kurulu üyesi Halil ARSLAN, koordinatör Cevat BİLAL’dir. A grubunda bir yetkili ile B grubundan bir yetkilinin müşterek imzaları ile şirket kaşesi altında atacakları müşterek imzaları ile şirketi üç yıl süre ile temsil ve ilzam etmelerine karar verildiği görülmüştür. 

            7 Kasım 2007 tarihli  Ticaret Sicil Gazetesinde şirketin temsil ve ilzamı bakımından imza yetkileri 1 ve 2 derece olmak üzere iki grupta toplandığı, ayrıca imza yetkilerinin de A ve B grubu işlemler olmak üzere iki gruba ayrıldığı, I. Derece imza yetkileri Fatma BAŞER, Uğur YILDIRIM, II. Derece imza yetkileri Saffet GÖKTEKİN, Sadık ÇİFTÇİ olarak belirlendiği, A ve B grubu işlemlerin geçerli olabilmesi için I. Derece imza yetkilisi herhangi iki kişinin müşterek imzasının bulunmasının gerekli olduğu, B grubu işlemlerin geçerli olabilmesi için I. Derecede imza yetkilisi herhangi bir kişi ve II. Derece imza yetkilisi herhangi bir kişinin müşterek imzasının bulunmasının gerekli olduğu, şirket ünvanı veya şirket kaşesi altında atacakları müşterek imzaları ile şirketi üç yıl süre ile temsil ve ilzam etmelerine karar verildiği görülmüştür. 

            Başvuru sahibinin teklif zarfında sunduğu belgelerde şirket kaşesinin üzerinde Erdal ÖZCAN’ın imzasının bulunduğu, başvuru sahibi şirket için Erdal ÖZCAN’ın vekalet verilenler arasında bulunduğu, fakat şirket adına vekalet veren Hacer ÖZDEMİR’in 20 Aralık 2004 tarihli Ticaret Sicil Gazetesinde ve 7 Kasım 2007 tarihli  Ticaret Sicil Gazetesinde temsile yetkili kişiler arasında bulunmadığı, Türk Ticaret Kanununun 321 inci maddesinin ikinci fıkrasına göre temsil salahiyetinin müştereken kullanılmasına dair tescil ve ilan edilen tahditler muteber olacağından Hacer ÖZCAN’ın şirketi temsile yetkili olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu nedenle değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin bu hususa ilişkin iddiası yerinde bulunmamıştır.

B- İhalelere Yönelik Yapılacak Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 20 nci maddesi yönünden incelenmesi sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

Belediye memurlarına yapılacak yiyecek yardımları ise 657 sayılı Kanunun 212 nci maddesi hükmüne tabidir.

 657 sayılı Devlet Memurları Kanunun 212 nci maddesinde: “Devlet memurlarının hangi hallerde yiyecek yardımından ne şekilde faydalanacakları ve bu yardımın uygulanması ile ilgili esaslar Maliye Bakanlığı ile Başbakanlık Devlet Personel Başkanlığının birlikte hazırlayacakları bir yönetmelik ile tesbit olunur.”  hükmüne yer verilmiş ve hüküm uyarınca hazırlanan  Devlet Memurları Yiyecek Yardımı Yönetmeliğinin  “Amaç” başlıklı 1 inci maddesinde, bu Yönetmeliğin amacının, Devlet Memurlarının yiyecek yardımından hangi hallerde, ne şekilde faydalanacaklarını ve bu yardımın uygulanması ile ilgili esasları belirlemek olduğu, “Kapsam” başlıklı  2 nci  maddesinde, bu Yönetmeliğin 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi memurlar hakkında uygulanacağı, “Yardım Şekli” başlıklı 3 üncü maddesinde, yiyecek yardımının yemek verme şeklinde yapılacağı, bu yardım karşılığında nakten bir ödemede bulunulamayacağı, “Yardımın Şartları” başlıklı 5  inci maddesinde, Kurum bütçelerine yiyecek yardımı karşılığı olarak konulan ödenek, memurlara yemek vermek üzere kurulan yemek servisi, yardım sandığı, dernek veya bu mahiyetteki kuruluşa ödeneceği, yemek servisi, yiyecek yardımından faydalanabilecek personel sayısının asgari 50 olması ve yemekhane için elverişli yer bulunması şartıyla atamaya yetkili amirin onayı ile kurulabileceği hükümlerine yer verilmiştir.

Yukarıda yer verilen düzenlemelerdeki benzer iş tanımındaki,  “Bu ihalede benzer iş olarak; isteklinin kamu veya özel sektörde yapmış olduğu kart veya kupon karşılığındaki yemek hizmetine ait iş deneyim belgeleri değerlendirilecektir.” ifadesinden ihale konusu hizmetle, personele yemek verme yerine, para temsili araçlar sağlayarak yemek ihtiyacının dışarıdan karşılanmasının amaçlandığı  anlaşılmaktadır.

Devlet Memurları Yiyecek Yardımı Yönetmeliğinde yer alan düzenlemeler göz önünde bulundurulduğunda, 657 sayılı Kanuna tabi Belediye memurlarına yapılacak yiyecek yardımının para temsili araçlar sağlanarak dışarıdan temin edilmesi şeklinde yapılması mümkün bulunmamaktadır.

                4734 sayılı Kanunun 55 inci maddesinde ihale süreci içerisinde idareye yapılacak şikayet başvuruları üzerine 30 gün içinde idarece bir karar alınmaması veya alınan kararın istekli tarafından uygun bulunmaması halinde, 30 günlük sürenin bitimini veya karar tarihini izleyen on beş gün içinde, ivedilik ve kamu yararı bulunan hallerde ihale yetkilisince ihale işlemlerine devam edilmesi kararı  alınan hallerde üç gün içinde Kamu İhale Kurumuna inceleme talebinde bulunulabileceği hüküm altına alınmış, 56 ncı maddesinde ise Kurum tarafından yapılacak inceleme ve bu inceleme sonucu alınacak kararlara ilişkin usul ve esaslara yer verilmiştir.

            Şikayet süreci; ihaleyi yapan idareler ve Kurum için ayrı ayrı ancak ihale süreci içerisinde bir bütün olarak düzenlenmiştir. İdarenin şikayet üzerine verdiği kararın uygun bulunmaması veya otuz gün içinde karar verilmemesi hallerinde, on beş gün içerisinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabileceğinden, Kuruma yapılacak başvuru için öngörülen süre içinde idarelerce sözleşme imzalanamayacaktır.

            İncelenen ihalede, ihale yetkilisince şikayet başvurusunu sonuçlandıran kararın yanı sıra ivedilik ve kamu yararı bulunması nedeniyle ihale işlemlerine devam edilmesi kararı alınmadan idarece 04.01.2008 tarihli işlemle şikayetin reddine karar verildikten sonra Kuruma yapılacak itirazen şikayet başvurusu için öngörülen on beş günlük itirazen şikayet süresi beklenilmeden 17.01.2008 tarihinde 4734 sayılı Kanunun 55 inci maddesine aykırı olarak sözleşmenin imzalandığı tespit edilmiştir.

            Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale işlemleri ile ihale kararının iptali gerekmektedir.

            Açıklanan nedenlerle;

            4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi gereğince, ihale işlemlerinin ve ihale kararının iptaline,

           
   Oybirliği ile karar verildi.