ÖZET: Başvuran, Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği çerçevesinde TGUA-2 uzmanlık alanında belge almak için 06/11/2019 tarihinde yaptığı başvurunun, iş deneyiminin yeterli bulunmaması gerekçesiyle reddedildiğini iddia ederek, başvurunun yeniden değerlendirilmesini talep etmiştir. Başvuran, inşaat mühendisliği alanında 15 yıllık deneyime sahip olduğunu ve devlet projelerinde çalıştığını belirtmiş, ancak belgelerinin dikkate alınmadığını öne sürmüştür.

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, başvuranın sunduğu belgelerin incelenmesi sonucunda, başvurunun Özel Binalar Mühendislik Komisyonu tarafından belirlenen kriterlere uygun bulunmadığını açıklamıştır. Komisyon, başvuranın mesleki yayın ve uzmanlık alanında yeterli deneyim sunmadığını, bu nedenle başvurunun reddedilmesi gerektiğini belirtmiştir. Ayrıca, başvuranın sunduğu belgelerin, TGUA-2 uzmanlık alanının gerektirdiği özel uzmanlık konularını karşılamadığı tespit edilmiştir.

Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın itirazını değerlendirerek, talebin reddinin hukuka uygun olduğunu ve başvurunun yeniden incelenmesinin mümkün olmadığını ifade etmiştir. İdarenin kararları, iyi yönetim ilkelerine uygun olarak, şeffaflık ve dürüstlük ilkeleri çerçevesinde alınmıştır. Başvuranın, itiraz sürecinde sunmuş olduğu gerekçelerin genel ve soyut nitelikte olduğu belirtilmiştir.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2020/88775-S.20.96934

BAŞVURU NO : 2020/72371

KARAR TARİHİ : 27/11/2020

RET KARARI

ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI

BAŞVURUYA KONU İDARE :

BAŞVURUNUN KONUSU : TGUA-2 Uzmanlık alanı sınıfında tarafına belge verilmesi istemi hakkındadır.

BAŞVURU TARİHİ : 18/06/2020

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran özetle, “Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği Kapsamında Yapılacak Tasarım

Gözetimi ve Kontrolü Hizmetlerine Dair Tebliğ” kapsamında TGUA2 uzmanlık alanı sınıfında belge almak için 06/11/2019 tarihinde yaptığı başvurusunun, “iş deneyiminin TGUA-2 için gerekli olan uzmanlık alanlarından olmadığı” gerekçesiyle reddedildiğini, dosyasında inşaat mühendisliğinin geoteknik ana bilim dalında uzman olduğuna dair belgelerin olduğunu, 15 yıldır fiilen bu işi yaptığını, devlet karayolu projelerinde görev aldığına dair belgeleri de başvuru dosyasına sunduğunu, dosyasına sunduğu belgeler dikkate alınmaksızın başvurusunun keyfi olarak reddedildiğini iddia ve şikâyetle, başvuru dosyasının yeniden değerlendirilmesi ve

TGUA-2 uzmanlık alanı sınıfında tarafına belge verilmesi hususunda gereğini talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Mesleki Hizmetler Genel Müdürlüğü’nün 12.08.2020 tarihli ve sayılı cevabi yazısında özetle, 2.1. Başvuranın Bakanlıklarına sunduğu evrakın incelenmesinden kendisinin serbest inşaat mühendisi olarak müşavirlik hizmeti sunduğunun anlaşıldığı, bu itibarla müşavirlik hizmeti sunan ve belge sahibi olmaya hak kazananların, hizmet sunumunu üstlendiği işlerde Türkiye

Bina Deprem Yönetmeliği Kapsamında Yapılacak Tasarım Gözetimi ve Kontrolü Hizmetlerine

Dair Tebliğ’in 7’nci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi kapsamında açıklanan esaslar dâhilinde hizmet bedeli alabildiği, belgenin geçerlilik süresinin 5 (beş) yıl olduğu, 2.2. Belge başvurularının bahsi geçen Tebliğ gereğince kurulan Özel Binalar Mühendislik

Komisyonu’nda değerlendirilerek karara bağlandığı, Komisyonun teşkili ve görevlerine ilişkin hususlara Tebliğ’in 14’üncü maddesinde, çalışma usul ve esaslarına 15’inci maddesinde, itirazlara ilişkin hususlara yine 15’inci maddede yer verildiği; 2.3. Tasarım gözetmenliği değerlendirme kıstaslarına Tebliğ Ek-2’de yer verildiği, 4 (dört) adet gösterge üzerinden yapılan puanlamaya göre başvuruda bulunanların belge alıp alamayacağına karar verildiği, belge almaya hak kazanmak için bu 4 (dört) adet göstergeden toplamda en az

60 (altmış) puan, 3 (üç) numaralı göstergeden ise en az 16 (onaltı) puan almanın şart olduğu;

2.4. Tebliğ Ek-2’de (1) numaralı dipnotta sunulan iş deneyimlerinin “uzmanlık alanında deneyim” olarak sayılıp sayılmayacağının Özel Binalar Mühendislik Komisyonu’nca değerlendirileceğinin açıkça belirtildiği, başvuruculardan beklenen uzmanlık deneyiminin sübjektif değerlendirmelere açık olmadığı, doğrudan Yönetmelikle belirlenen içerikle uyuşması gerektiği, Komisyon üyelerinin temsil ettikleri kurumsal kimlik bağlamında deprem mühendisliği alanında farklı disiplinlerde (akademik eğitim, danışmanlık, proje hazırlama, mevzuat düzenleme vb.) alanında bilgi ve birikim sahibi olduğu, bunlardan dördünün farklı düzeylerde “Türkiye Deprem Yönetmeliği” nin hazırlanmasında da doğrudan görev aldığı; 2.5. 11/1/2019 tarih ve 30652 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Türkiye

Bina Deprem Yönetmeliği Kapsamında Yapılacak Tasarım Gözetimi ve Kontrolü Hizmetlerine

Dair Tebliğ kapsamında başvuranın TGUA-2 uzmanlık alanı sınıfındaki belge talebinin Özel

Binalar Mühendislik Komisyonu’nun 12/11/2019 tarihli toplantısında incelenerek, Tasarım

Gözetmeni Belgesi almaya hak kazanamadığı hususunun başvurana 13/11/2019 tarih ve sayılı yazıları ile bildirildiği; 2.6. Başvurana ait 12/11/2019 tarihli ve ÖBMK/2019/B042 sayılı Özel Binalar Mühendislik

Komisyonu kararında; 1 (bir) numaralı göstergeden mesleki yayını bulunmadığı için puan alamadığı, 2 (iki) numaralı göstergeden alınabilecek en üst sınır değeri olan 20 (yirmi) puan aldığı, 3 (üç) numaralı göstergeden bu alanda bir çalışması bulunmadığı için puan alamadığı, 4 (dört) numaralı göstergeden “Sıvılaşma Potansiyeline Sahip Zeminlerde İyileştirme

Yöntemlerine Ait Kriterlerin Belirlenmesi” adlı yüksek lisans tezi nedeniyle en üst sınır değeri olan 20 (yirmi) puan aldığı; kararın açıklama bölümünde ise; “1. Başvuran tarafından sunulan iş deneyimlerinin Tebliğin Ek-l’deki uzmanlık alanlarından TGUA2 için gerekli olan “Deprem etkisi altında doğrusal olmayan zemin davranış analizleri” “Deprem etkisi altında doğrusal olmayan yapı-kazık-zemin etkileşimi analizleri” kapsamında olmadığı, 2. Sunulan yüksek lisans tezinin TGUA2 alanında kabul edilebilir olduğu, 3. Mesleki yayın kapsamında bir çalışma sunulmadığı, 4. Bu durumda, Tebliğin Ek-2’deki “uzmanlık alanında deneyim” koşulunun sağlanamadığı, dolayısıyla başvurunun reddedilmesi gerektiği” tespitlerinde bulunulduğu; 2.7. Kamu Denetçiliği Kurumu’na yapılan başvurudaki, “Dosyasında inşaat mühendisliğinin geoteknik ana bilim dalında uzmanı olduğuna dair belgelerin olduğu, 15 yıldır fiilen bu işi yaptığı, devletin resmi imzalı evrakıyla devletin karayolu projelerinde görev aldığı, ancak bu evrakın da keyfi olarak yok sayıldığı, dikkate alınmadığı, Özel Binalar Mühendislik

Komisyonunun başvuruların büyük kısmını keyfi olarak reddettiği, sadece 2 kişiye TGUA-2 uzmanlık alanı sınıfında belge verdiği”, iddialarına ilişkin olarak Özel Binalar Mühendislik

Komisyonu’nun 20/12/2019 tarihinde yeniden toplandığı; 2.8. Söz konusu toplantıda yukarıda bahse konu iddiaların değerlendirilerek sayılı Komisyon Kararının alındığı, Kararda; “Tasarım gözetmenliği alanlarına dair yetkinlikler TEBLİĞ’in EK-1’deki Çizelgenin “uzmanlık alanı tanımı” sütununda detaylandırılmıştır. Buna göre TGUA-2 uzmanlık alanının kapsamı

aşağıdaki şekilde belirlenmiştir:

a) Deprem etkisi altında doğrusal olmayan zemin davranış analizleri (bu analizlerin ayrıntıları

Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği, Madde 1.3.2’de yapılan atıfla aynı Yönetmelikte Madde

2.4.2 ve Madde 16.5’te açıklanmıştır),

b) Deprem etkisi altında doğrusal olmayan yapı-kazık-zemin etkileşim analizleri (bu analizlerin ayrıntıları Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği Madde 1.3.2’de yapılan atıfla aynı Yönetmelikte

Madde 16.10’da açıklanmıştır), Komisyona sunduğunuz dosyanın incelenmesinden, genel olarak Geoteknik Rapor hazırlama konusunda deneyimli bir mühendis olduğunuz anlaşılmıştır. Ancak TGUA-2 Uzmanlık Alanı, genel uygulama alanlarını kapsayan bir “Geoteknik Uzmanlık Alanı” değildir. Yukarıda belirtildiği üzere, deprem etkisi altında zemin, kazıklı temeller ve üstyapının ileri düzeyde dinamik analizlerinin yapılmasını gerektiren “özel” bir uzmanlık alanıdır. Sunduğunuz dosyada yer alan mesleki deneyim örneklerinin hiçbirinde yukarıda belirtilen özel uzmanlık konularında bilgi ve deneyim sahibi olduğunuzu gösteren bir kanıt bulunmamaktadır.

Özel Binalar Mühendislik Komisyonu TEBLİĞ’de açık olarak tanımlanan değerlendirme kriterleri çerçevesinde görevini titizlikle ifa etmektedir. Başvuruların büyük kısmının keyfi olarak reddedildiği hususu, Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği’nin ve TEBLİĞ’in doğru şekilde değerlendirilmemesi nedeni ile ortaya attığınız geçersiz bir iddia olarak görülmektedir.

Bu itibarla sayılı Komisyon Kararı yetki, sebep ve konu unsurları yönünden hukuka uygun olup, itirazın reddedilmesi” hususları belirtilmiş olup, Konu bilgilerinize sunulur.”, açıklamasına yer verildiği; 2.9. İtiraz değerlendirme sürecinin nasıl işlediğine ilişkin olarak, belge alma başvurusu reddedilenlerden itirazda bulunanların, itiraz başvurusunda ileri sürdüğü gerekçeler varsa sunduğu ilave evrak ile yeniden Özel Binalar Mühendislik Komisyonu’nda görüşüldüğü, bu başvuruların bir kısmını Tebliğ hükümlerinin gereklerini karşılamayan eksik ve yanlış evrak ile yapılan başvuruların oluşturduğu, bu kapsamda yeniden sunulan evrak Tebliğ hükümlerinin gereklerini karşılıyor ise yeni bir karar ile olumlu değerlendirildiği, karşılamıyor ise yine yeni bir karar ile olumsuz olarak değerlendirildiği; öte yandan bazı itirazların hiçbir yeni kanıt ileri sürmeden, doğrudan Komisyon kararını, mevzuatın içeriğini ve sonuçlarını eleştirir mahiyette olduğu, yine de bu kapsamdaki itirazlardan incelenebilir nitelikte olanların Komisyona sunulduğu, ’ın itirazının bu kapsamda incelenerek kararın gerekçelerini açıklar mahiyette yeni bir karar alındığı, yukarıda açıklanan gerekçelerle başvurunun dostane çözüme kavuşturulmasının mümkün olmadığı; Açıklamalarına yer verilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasası’nın 3.1. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74. maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında, “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet

Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”; 4. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun

Görevi” başlıklı 5. maddesinin birinci fıkrasında, “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”; 5. 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında

Yönetmeliğin “Ret kararı” başlıklı 33. maddesinde, “(1) İnceleme ve araştırma sonucunda şikâyetin yerinde olmadığı kanaatine varılması hâlinde ret kararı verilir.”; 6. 18/3/2018 tarihli ve 30364 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türkiye Bina

Deprem Yönetmeliği’nin 6.1. “Amaç ve kapsam” başlıklı 1. maddesinde, “(1) Bu Yönetmeliğin amacı; yeniden yapılacak, değiştirilecek, büyütülecek resmi ve özel tüm binaların ve bina türü yapıların tamamının veya bölümlerinin deprem etkisi altında tasarımı ve yapımı ile mevcut binaların deprem etkisi altındaki performanslarının değerlendirilmesi ve güçlendirilmesi için gerekli kuralları ve minimum koşulları belirlemektir.”; 7. 11.01.2019 tarihli ve 30652 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Türkiye Bina Deprem

Yönetmeliği Kapsamında Yapılacak Tasarım Gözetimi ve Kontrolü Hizmetlerine Dair

Tebliğ’in 7.1. “Amaç ve kapsam” başlıklı 1. maddesinde, “(1) Bu Tebliğin amacı; 18/3/2018 tarihli ve

30364 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği

kapsamında, özel uzmanlık gerektiren konularda tasarımın gözetimi ve kontrolü hizmetini yerine getireceklerin eğitim koşulları, mesleki yeterlilik ve deneyim konuları ve bunların belgelendirilmesi ile hizmetin yürütülmesine dair usul ve esasları belirlemektir.”; 7.2. “Tanımlar” başlıklı 3. maddesinde, “(1) Bu Tebliğde geçen; d) Özel binalar tasarım gözetmeni (tasarım gözetmeni): Binaların deprem etkisi altında tasarımı konusunda ilgili alanda teorik ve mesleki bilgi ve deneyim sahibi inşaat mühendislerinden Bakanlıkça verilmiş

Özel Binalar Tasarım Gözetmenliği Belgesini haiz inşaat mühendisini, ifade eder.” 7.3. “Tasarım gözetmenliğine kabul şartları” başlıklı 5. maddesinde, (2) Daha önce yaptığı başvurusu mesleki olarak yeterli nitelikte bulunmadığı gerekçesiyle reddedilenler, bir yıl geçmedikçe tasarım gözetmenliği yapmak için yeniden başvuruda bulunamazlar. (3) Tasarım gözetmenliği belgesi aşağıdaki şartları haiz olup bunları belgelendiren inşaat mühendislerine verilir: a) Mesleğinde fiilen en az beş yıldan beri çalışıyor olmak. b) Tasarım gözetmenliği uzmanlık alanlarına göre Ek-2’de belirlenen yeterlilik koşullarını taşımak. …” 7.4. “Tasarım gözetmenliğine başvuru, seçilme usulü ve sicile kayıt” başlıklı 6.maddesinde, “(3) Başvurular, Özel Binalar Mühendislik Komisyonu tarafından değerlendirilir. Komisyon karar verirken sicile kayıt bakımından öncelikle başvuranın 5 inci maddedeki şartları taşıyıp taşımadığını değerlendirir ve şartları taşıyanlar arasından başvuranın mesleki deneyimini, yayınlarını, eğitimlerini ve uzmanlığını gösteren belgeleri dikkate alarak liyakatli olanları seçer. (5) Tasarım gözetmenliği belgesi alabilmek için adayın, Ek-2’de belirtilen kriterlere göre Komisyon üyelerince yapılacak değerlendirme sonrası en az altmış (60) puan alması gerekir. (6) Tasarım gözetmenliğine kabul edilenler, sicile beş yıl için kaydedilir. Bu sürenin sonunda yenilenmeyen belgenin kullanımına izin verilmez. Yenileme işlemlerinde başvuranın sicil bilgileri dikkate alınır; ancak, tekrar puanlama yapılmaz.

Bunlardan 5 inci maddenin birinci fıkrasında belirtilen hususlara ilişkin güncel beyan istenir.” 7.5. “Özel binalar mühendislik komisyonu ve görevleri” başlıklı 14. maddesinde, (1) Bu

Tebliğin uygulanması ile ilgili iş ve işlemlerin yürütülmesini sağlamak üzere, Bakanlık merkezinde özel binalar mühendislik komisyonu kurulur. (2) Komisyon, konu ile ilgili Bakanlık personeli arasından, biri yönetici düzeyinde olmak üzere Bakanlıkça görevlendirilecek iki; Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığından bir; deprem mühendisliği alanında bilimsel ve uygulamalı araştırma, yüksek lisans ve doktora seviyesinde eğitim ve öğretim yapan üniversitelerde en az doçentlik kadrosunda olmak üzere asgari yedi yıl görev yapan, bu Tebliğ konusu alanlarda araştırma, uygulama, eğitim ve danışmanlık tecrübesi ile temayüz etmiş ve tasarım gözetmenliği koşullarını sağlayabilen iki adet üye olmak üzere toplam beş inşaat mühendisi üyeden oluşur. (3) Komisyon üyelerinin binaların deprem etkisi altında performansa göre tasarımı konusunda birikim ve deneyim sahibi olması ve mesleğinde fiilen en az on iki yıldan beri çalışıyor olması gerekir. (4) Bakanlıkça iki yılda bir Ocak ayında Komisyon üyelikleri yenilenir. Yeni üyeler görevlendirilinceye kadar mevcut üyeler görevine devam eder.

Görev süresi dolan üye tekrar görevlendirilebilir.”; 7.6. “Komisyonun çalışma usul ve esasları” başlıklı 15. maddesinde, “(7) Komisyon, tasarım gözetmenliği belgesi başvurularını ve itirazları değerlendirerek karara bağlar. (8)

Komisyon, belge başvurularını; adayın akademik unvanını, mesleki faaliyetlerini, deneyimini ve almış olduğu eğitimleri dikkate alarak Ek-2’ye göre puanlama usulü ile değerlendirir. Bu puanlar her uzmanlık sınıfı için ayrı ayrı uygulanır. Komisyon kararları başkaca bir onay gerekmeksizin işleme konulur. Bakanlık, Komisyon kararı üzerine Ek-4’e uygun olarak tasarım gözetmenliği belgesi düzenler. (9) Komisyon toplantısı sonunda alınan kararlar, dayanakları ve ilmî gerekçeleri belirtilerek yazılır; başkan ve üyelerce imzalanır. Uzaktan erişim usulü ile yapılan çalışmalarda ise 15/1/2004 tarihli ve 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu dâhilinde güvenli elektronik imza kullanılır.”;

7.7. TEBLİĞ EK-1 TASARIM GÖZETMENLİĞİ BELGESİ UZMANLIK ALANLARI

Uzmanlık Uzmanlık Alanı Uzmanlık Alanı Tanımı

Alanı

Sınıfı

TGUA-1 Deprem Yer Hareketi a) Sahaya özel deprem tehlikesinin belirlenmesi b) Zaman tanım alanında deprem hesabı için deprem kayıtlarının seçimi, ölçeklendirilmesi veya dönüştürülmesi

TGUA-2 Zemin Davranış Analizleri ve a) Deprem etkisi altında doğrusal olmayan zemin davranış

Yapı-Kazık-Zemin Etkileşimi analizleri

Analizleri b) Deprem etkisi altında doğrusal olmayan yapı-kazıkzemin etkileşimi analizleri

TGUA-3 Yeni Yapılacak veya Mevcut a) Deprem etkisi altında çok modlu itme yöntemleri ile

Binaların Şekildeğiştirmeye göre doğrusal olmayan bina taşıyıcı sistem analizleri

Değerlendirme ve Tasarımı İçin b) Deprem etkisi altında zaman tanım alanında doğrusal

Doğrusal Olmayan Bina Taşıyıcı olmayan bina taşıyıcı sistem analizleri

Sistem Analizleri

TGUA-4 Yüksek Bina Analiz ve Tasarımı Deprem etkisi altında yüksek binaların analiz ve tasarımı

TGUA-5 Deprem Yalıtımlı Bina Analiz ve Deprem etkisi altında yalıtımlı binaların analiz ve tasarımı

Tasarımı

7.8. EK-2 TASARIM GÖZETMENİ DEĞERLENDİRME KRİTERLERİ

No Uzmanlık Yetkinlik Puan göstergesi 1

1 Mesleki yayın Ek-1’deki uzmanlık alanında veya ilişkili bir alanda son 20 yılda yayınlanan ;

2 a) Uluslararası endekslere giren hakemli dergilerdeki her makale için 5

b) Türkçe veya yabancı dilde yayınlanan her kitap veya kitap bölümü yazarlığı 10 için

2 Mesleki Meslekte fiilen görev yapılan ilk 5 yıldan sonraki her yıl için 2

deneyim 1

3 Uzmanlık Ek-1’deki uzmanlık alanında son 20 yılda fiilen yapılan ;

alanında a) Her analiz/tasarım için 8 deneyim b) Her analiz/tasarım kontrolü/danışmanlığı için 4 1

Akademik Ek-1’deki uzmanlık alanında veya ilişkili bir alanda yapılan veya yönetilen ; 4 unvan a) Tezli yüksek lisans için 20 b) Doktora için 30

Notlar:

a) 1 numaralı göstergeden alınan toplam 20 puandan fazlası göz önüne alınmaz.

b) 2 numaralı göstergeden alınan toplam 20 puandan fazlası göz önüne alınmaz.

c) 3 numaralı göstergeden alınan toplam 30 puandan fazlası göz önüne alınmaz. Bu göstergeden en az 16 puan alınması zorunludur.

d) 4 numaralı göstergeden alınan toplam 30 puandan fazlası göz önüne alınmaz.

IV. KAMU DENETÇİSİ YAHYA AKMAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

8. Kamu Denetçisi araştırma ve incelemesi neticesinde, talebin reddi gerektiği kanaati ve sonucuna ulaşmıştır.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

1

Özel Binalar Mühendislik Komisyonunca değerlendirilecektir.

2

TÜBİTAK tarafından her yıl yayımlanan Türkiye Adresli Uluslararası Bilimsel Yayınları Teşvik Programı (UBYT) Dergi listesine veya Emerging Sources Citation Index’e girenler dikkate alınır. Bunlardan UBYT’de yayımlananların puanı, ilgili “dergi puanı” oranında artırılır.

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 9. Başvuran özetle, Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği Kapsamında Yapılacak Tasarım

Gözetimi ve Kontrolü Hizmetlerine Dair Tebliğ kapsamında TGUA2 uzmanlık alanı sınıfında belge almak için 06/11/2019 tarihinde yaptığı başvurusunun, başvuru dosyasına sunduğu belgeler ve iş tecrübesi dikkate alınmaksızın keyfi olarak reddedildiğini iddia ve şikâyet etmekte, başvuru dosyasının yeniden değerlendirilmesi ve TGUA-2 uzmanlık alanı sınıfında tarafına belge verilmesi hususunda gereğini talep etmektedir.

10. Bilindiği üzere, yeniden yapılacak, değiştirilecek, büyütülecek resmi ve özel tüm binaların ve bina türü yapıların tamamının veya bölümlerinin deprem etkisi altında tasarımı ve yapımı ile mevcut binaların deprem etkisi altındaki performanslarının değerlendirilmesi ve güçlendirilmesi için gerekli kurallar ve minimum koşullara 18.03.2018 tarihli ve 30364 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği’nde yer verilmiş olup özel uzmanlık gerektiren konularda tasarımın gözetimi ve kontrolü hizmetini yerine getireceklerin eğitim koşulları, mesleki yeterlilik ve deneyim konuları ve bunların belgelendirilmesi ile hizmetin yürütülmesine dair usul ve esaslar 11.01.2019 tarihli ve 30652 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği Kapsamında Yapılacak

Tasarım Gözetimi ve Kontrolü Hizmetlerine Dair Tebliğ hükümleri ile düzenlenmiştir.

11. Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği kapsamında özel uzmanlık gerektiren konularda tasarımın gözetimi hizmet sunumuna ilişkin beş uzmanlık alanından birisi olan “TGUA2” uzmanlık alanının tanımına Tebliğ’in 1 numaralı ekinde yer verilmiş olup, TGUA-2 genel olarak “Zemin Davranış Analizleri ve Yapı-Kazık-Zemin Etkileşimi Analizleri”, alt başlıklarda ise “Deprem etkisi altında doğrusal olmayan zemin davranış analizleri” ile “Deprem etkisi altında doğrusal olmayan yapı-kazık-zemin etkileşimi analizleri” olarak tanımlanmıştır.

Tasarım gözetmenliği değerlendirme kriterlerine ise, Tebliğ Ek-2’de yer verilmiş olup Özel

Binalar Mühendislik Komisyonu’nca başvurular 4 adet gösterge ve her bir gösterge için belirlenen yetkinlik kriterleri ve puanlaması sonucunda karara bağlanmaktadır.

12. Tasarım gözetimi değerlendirme kriterlerine ilişkin uzmanlık göstergelerinden ilki

“Mesleki yayın” olup, Ek-1’deki uzmanlık alanında veya ilişkili bir alanda son 20 yılda yayımlanan uluslararası endekslere giren hakemli dergilerdeki her makale için 5, Türkçe veya yabancı dilde yayımlanan her kitap veya kitap bölümü yazarlığı için ise 10 puan üzerinden değerlendirme yapılmaktadır, düzenlemeye göre bu göstergeden en fazla 20 puan alınabilmektedir. İkinci sıradaki uzmanlık göstergesi “Mesleki deneyim” olup, meslekte fiilen görev yapılan ilk 5 yıldan sonraki her yıl için 2 puan verileceği, toplamda 20 puandan fazlasının göz önüne alınmayacağı kural olarak düzenlenmiştir. Üçüncü sıradaki gösterge “Uzmanlık alanında deneyim” olup, Ek-1’deki uzmanlık alanında son 20 yılda fiilen yapılan her analiz/tasarım için 8, her analiz/tasarım kontrolü/danışmanlığı için 4 puan verileceği, bu bölümden toplamda en az 16 puan alınmasının zorunlu olduğu en fazla 30 puan alınabileceği, sunulan iş deneyimlerinin “uzmanlık alanında deneyim” olarak sayılıp sayılmayacağına ilişkin değerlendirmenin Özel Binalar Mühendislik Komisyonu’nca yapılacağı düzenlenmiştir.

Değerlendirme kriteri olarak dikkate alınan son gösterge ise “Akademik unvan” olup, tezli yüksek lisans için 20, doktora için 30 puan verileceği, 4 numaralı göstergeden alınan toplam 30 puandan fazlasının göz önüne alınmayacağı düzenlenmiştir.

13. Söz konusu Tebliğ kapsamında başvuranın TGUA-2 uzmanlık alanı sınıfındaki belge talebine ilişkin 12.11.2019 tarihli ve sayılı Özel Binalar Mühendislik

Komisyonu kararı incelendiğinde, başvuranın 1 numaralı göstergeden “mesleki yayını” bulunmadığı için hiç puan alamadığı; 2 numaralı gösterge olan “mesleki deneyim”den alınabilecek en üst sınır değeri olan 20 puan aldığı, 3 numaralı “uzmanlık alanında deneyim” göstergesinden bu alanda bir çalışmasının bulunmadığı değerlendirilerek hiç puan alamadığı, 4 numaralı gösterge olan “Akademik unvan”dan ise “Sıvılaşma Potansiyeline Sahip Zeminlerde

İyileştirme Yöntemlerine Ait Kriterlerin Belirlenmesi” adlı yüksek lisans tezi nedeniyle en üst sınır değeri olan 20 puan, toplamda ise 40 puan aldığı, kararın açıklama bölümünde ise, başvuran tarafından sunulan iş deneyimlerinin Tebliğin Ek-l’deki uzmanlık alanlarından

TGUA2 için gerekli olan “Deprem etkisi altında doğrusal olmayan zemin davranış analizleri” ve “Deprem etkisi altında doğrusal olmayan yapı-kazık-zemin etkileşimi analizleri” kapsamında olmadığından, Tebliğin Ek-2’deki “uzmanlık alanında deneyim” koşulunun sağlanamadığı gerekçesiyle reddedildiği görülmüştür.

14. Başvuran 1 numaralı paragrafta özetlenen iddia ve taleplerinin yeniden değerlendirilmesi istemiyle Kurumumuza başvurmuş, Kurumumuz “Gönderme Kararı” üzerine Özel Binalar

Mühendislik Komisyonu 20.12.2019 tarihinde konuyu görüşmek üzere yeniden toplanmıştır.

Toplantı sonucunda, başvuranın talebi ilgili mevzuat hükümlerine atıfla ilmi gerekçeleri belirtilmek suretiyle yeniden değerlendirilmiş ve bir kez daha reddedilmiştir.

15. Başvuranın iddiaları, idarenin konuya ilişkin açıklamaları ile dosyasına sunduğu bilgi ve belgeler ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde birlikte ele alınıp değerlendirildiğinde, başvuranın “geoteknik” ana bilim dalında uzman olduğuna dair belgeleri dosyasına sunduğu ve keyfi olarak bu belgelerin yok sayıldığı” iddiasına ilişkin olarak; Komisyonca başvuranın genel olarak Geoteknik Rapor hazırlama konusunda deneyimli bir mühendis olduğunun kabul edildiği ancak, başvuranın uzmanlığının özel uzmanlık alanı olan “Deprem etkisi altında doğrusal olmayan zemin davranış analizleri” yönünden Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği’nin

Madde 2.4.2 ve Madde 16.5’teki ve “Deprem etkisi altında doğrusal olmayan yapı-kazık-zemin etkileşim analizleri” yönünden ise yine aynı Yönetmeliğin Madde 16.10’daki koşulları karşılamadığının değerlendirildiği, başvuranın ise iddiasını ispat edecek ilave hiçbir bilgi, belge veya kanıtı dosyasına sunmadığı, bu bağlamda iddialarının genel ve soyut nitelikte kaldığı; öte yandan başvuranın Bakanlık nezdinde mevcut TGUA-2 başvuru dosyasına sunduğu iş deneyimlerinin yer aldığı belgelerin incelenmesinden, başvuranın daha çok yol ve köprü yapım işleri kapsamında geoteknik rapor hazırladığı, bir kısım bina yapım işlerine ilişkin hazırladığı geoteknik raporların ise üç boyutlu yapı-kazık-zemin etkileşimi analizleri kriterini karşılamadığı; başvuranın, “15 yıldır fiilen bu işi yaptığı, devlet karayolu projelerinde görev aldığı, bu hususun da keyfi olarak yok sayıldığı” iddiasına ilişkinin olarak, başvuranın meslekte geçirdiği 15 yılın 2 numaralı gösterge olan “mesleki deneyim” başlığı altında değerlendirmeye alınarak başvurana alınabilecek en üst puan değeri olan 20 puanın verildiği; başvuranın, “Özel

Binalar Mühendislik Komisyonunun başvuruların büyük kısmını keyfi olarak reddettiği” iddiasının ise bilgi, belge ve kanıt ile desteklenmediği genel ve soyut nitelikte olduğu; ayrıca başvuranın Komisyon üyelerinin Tebliğ’de öngörülen kriterleri karşılayan, alanlarında yetkin kişilerden oluşturulmadığı, taraflı oldukları yönünde bir iddiasının da olmadığı; hususları gözetildiğinde, talebin reddi gerektiği kanaati ve sonucuna ulaşılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkelerine Uygunluk Yönünden Değerlendirme 16. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar

Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; İdarenin Kurumumuzun bilgi ve belge talebine ilişkin cevabi yazıları incelendiğinde, “dürüstlük”, “nezaket”, “şeffaflık”, “bilgi edinme hakkı”, “makul sürede karar verme”, “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun olduğu öte yandan, şikâyete konu işleminin de

“kanunilik” ilkesini karşıladığı tespit edilmiştir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

17. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden arta kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup, Ankara Mahkemelerinde dava yolu açıktır.

VII. KARAR

Yukarıda açıklanan gerekçelerle, BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın, başvurana ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’na tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.

e-imzalıdır

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi