|
ÖZET: Başvuran, 27 Temmuz 2014 tarihinde Bursa Ticaret İl Müdürü olarak atanmış ve 21 Şubat 2020 tarihinde Cumhurbaşkanlığı kararı ile görevden alınmıştır. Görevden alındıktan sonra, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 76. maddesi ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin mülga ek 18. maddesi uyarınca araştırmacı kadrosuna atanmıştır. Başvuran, aynı zamanda, 25 Kasım 2023 tarihli Cumhurbaşkanlığı kararı ile görevden alınan Ticaret İl Müdürleri gibi Ticaret Uzmanı unvanına atanmayı talep etmektedir. Ancak, 28 Aralık 2023 tarihli 7491 sayılı Kanun’un 82. maddesi uyarınca başvuranın talebinin bu düzenleme kapsamında olmadığı belirtilmiştir.
Ticaret Bakanlığı, başvuranın talebinin reddedilmesine gerekçe olarak, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 1. maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca işlem tesis edildiğini ve bu nedenle başvuranın talebinin 7491 sayılı Kanun kapsamında değerlendirilmediğini ifade etmiştir. Başvuranın, 21 Şubat 2020 tarihli Bakanlık Makamı Onayı ile araştırmacı kadrosuna atanmasının hukuka uygun olduğu sonucuna varılmıştır. Sonuç olarak, başvurunun reddine karar verilmiş ve bu karar, başvurana ve Ticaret Bakanlığına tebliğ edilmiştir. Başvuran, bu karara karşı yargı yoluna başvurma hakkına sahiptir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2024/10076-S.24.15485
BAŞVURU NO : 2024/6306
KARAR TARİHİ : 23.09.2024
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : TİCARET BAKANLIĞI
Araştırmacı kadrosuna atanan başvuranın, Ticaret Uzmanı unvanına
BAŞVURUNUN KONUSU :
atamasının yapılması talebi hakkında.
BAŞVURU TARİHİ : 16.05.2024
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran, 27/07/2014 tarihinde Bursa Ticaret İl Müdürü olarak atandığını, söz konusu görevde 5 yılı aşkın süredir görev yapmakta iken 21/02/2020 tarih ve 31046 Resmi Gazetede yayımlanan sayılı
Cumhurbaşkanlığı kararı ile diğer bazı Ticaret İl Müdürleri ile birlikte liste halinde görevden alındığını, akabinde Bakanlık Makamının 21/02/2020 tarih ve sayılı onayı ile görevden alınan il müdürlerinin oluşturduğu liste ile birlikte 1. dereceli araştırmacı kadrosu tahsis edilerek 657 sayılı Kanunun 76 ncı maddesi ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin (Mülga) ek 18 inci maddesi uyarınca araştırmacı kadrosuna atandığını, oysaki ticaret il müdürü olarak görev yapan ve üç yılı aşkın bu görevde bulunanların 25/11/2023 tarih ve 32380 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan sayılı Cumhurbaşkanlığı kararı ile görevden alınan Ticaret İl Müdürleri örneğinde olduğu gibi atamalarında 657 sayılı Devlet memurları
Kanununun 76 ncı maddesi ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 35 inci maddesi uyarınca
Bakanlık makamının 28/11/2023 tarihli ve sayılı onayı ile Ticaret Uzmanı unvanına atama yapıldığını belirterek; öte yandan 09/07/2018 tarihinden sonra görevden alınan Üst Kademe Kamu
Yöneticilerinin 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesine aykırı tesis edilen işlemlerin telafisi için bir defaya mahsus olarak, Resmi Gazetenin 28/12/2023 tarihli ve 32413 sayısında yayımlanan 7491 sayılı
Kanunun 82 nci maddesine istinaden başvuru hakkı tanınmış olup, bu Kanun maddesine göre Bursa Ticaret
İl Müdürlüğünde 5 yıldan fazla görev yaptığı ve bu görevden 21/02/2020 tarihinde alınması ve anılan
Kararnameye aykırı Araştırmacı Onayı işlem tesis edilmesi nedeniyle, 7491 sayılı Kanunun 82 nci ve ilgili maddeleri kapsamında mağduriyetinin giderilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddialar hakkında bilgi ve belge talebi yazımıza istinaden Ticaret Bakanlığının 14/06/2024 tarih ve – – sayılı cevabi yazısı ve eklerinde özetle; 2.1. Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğünde Araştırmacı kadrosunda bulunan başvuran hakkında 703 sayılı Anayasada Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun
Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin “Geçiş
Hükümleri” başlıklı Geçici 1 inci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca işlem tesis edilmesi sebebiyle 7491 sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun kapsamında olmadığından başvuranın 10.01.2024 tarihli dilekçesi ile yapmış olduğu başvurusunun zımmen reddedildiği, 2.2. 09.07.2018 tarihli ve 30473 sayılı Resmi Gazetede (3. Mükerrer) yayımlanan 703 sayılı Anayasada
Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde
Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin (KHK) geçici 1 inci maddesinin dördüncü fıkrası, “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte bakanlık veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında yönetici kadro ve pozisyonlarında bulunup 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin mülga ek 18’inci maddesi hükümleri kapsamında olanlardan yukarıdaki fıkrada yer almayanlar, görevden alındıkları takdirde anılan madde hükümlerine göre işleme tabi tutulur.” hükmünü amir olup; söz konusu fıkrada 09.07.2018 tarihi itibarıyla yönetici kadro ve pozisyonlarında bulunanların görevlerinin sona ermesi halinde 375 sayılı KHK’nın mülga ek 18 inci maddesi hükümlerine göre atanmasına yönelik düzenlemelere yer verildiği, 2.3. Bu itibarla, 703 sayılı KHK’nın geçici 1 inci maddesinin dördüncü fıkrasının yürürlüğe girdiği
09.07.2018 tarihinde, 3000 ek göstergeli Bursa Ticaret İl Müdürü kadrosunda görev yapan başvuranın
görevden alındığında, 703 sayılı KHK’nın geçici 1 inci maddesinin dördüncü fıkrası ve 375 sayılı KHK’nın mülga ek 18 inci maddesinin (ç) bendinin (2) numaralı alt bendi uyarınca araştırmacı kadrosuna atandığı, 2.4. Diğer taraftan 28.12.2023 tarihli ve 32413 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7491 sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 82 nci maddesiyle 375 sayılı KHK’ya eklenen geçici 45 inci maddesi hükmünün incelenmesi neticesinde başvuranın talebinin bahse konu düzenleme kapsamında olmadığı, 2.5. Başvuranın 03.08.2014 tarihli ve 29077 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan 02.08.2014 tarihli ve sayılı Karar ile 1 inci derece ve 3000 ek göstergeli Bursa Ticaret İl Müdürü kadrosuna atandığı;
21.02.2020 tarihli ve 31046 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan 20.02.2020 tarihli ve sayılı
Cumhurbaşkanı Kararı ile görevden alındığı ve 21.02.2020 tarihli ve sayılı Bakanlık Makam Onayı ile
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 76 ncı maddesi ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin
(KHK) mülga ek 18 inci maddesi uyarınca Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğü 1 inci dereceli araştırmacı kadrosuna atandığı; söz konusu atanmasına ilişkin 21.02.2020 tarihli ve sayılı
Bakanlık Makam Onayının iptali istemiyle başvuranın Bakanlık aleyhine açmış olduğu dava sonucunda
Bursa 2. İdare Mahkemesinin 26.11.2020 tarihli ve E: / , K: / Kararı ile Cumhurbaşkanlığı
İdari İşler Başkanlığının 26.02.2021 tarihli ve 8210 sayılı yazısı gereğince Bakanlık Makamının 04.03.2021 tarihli ve sayılı Onayı ile Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğü 1 inci dereceli uzman kadrosuna atandığı; devamında Bursa 2. İdare Mahkemesinin 26.11.2020 tarihli ve
E: / , K: / kararına karşı Bakanlıkça yapılan istinaf başvurusunun İstanbul Bölge İdare
Mahkemesi Birinci İdare Dava Dairesinin 07.04.2021 tarihli ve E: / , K: / sayılı Kararı ile kabul edilerek, Bursa 2. İdare Mahkemesinin anılan Kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verildiğinden İstanbul Bölge İdare Mahkemesinin anılan Kararının 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü
Kanununun 28 inci maddesi uyarınca uygulanmasını teminen, Bakanlık Makamının 04.03.2021 tarihli ve sayılı Onayının iptali ile başvuranın anılan Genel Müdürlükte 1. dereceli araştırmacı kadrosuna
iade edilmesinin Bakanlık Makamının 09.06.2021 tarihli ve sayılı Onayı ile uygun görüldüğü,
17.06.2021 tarihinde görevine başladığı,
2.6. 703 sayılı Anayasada Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun Hükmünde
Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin “Geçiş Hükümleri” başlıklı Geçici 1 inci maddesinin dördüncü fıkrası ve 375 sayılı KHK’nın, 703 sayılı KHK’nın 177 nci maddesi ile ilga edilen ek 18 inci maddesinin (ç) bendi uyarınca başvuranın 21.02.2020 tarihli ve sayılı
Bakanlık Makamı Onayı ile Araştırmacı kadrosuna atamasının yapıldığı, 2.7. Başvuru konusu talebe ilişkin başvuran tarafından Bursa Ticaret İl Müdürü olarak görev yapmakta iken
Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğüne araştırmacı olarak atanmasına ilişkin
21.02.2020 tarihli ve sayılı işlemin öncelikle yürütmesinin durdurulması, daha sonra iptal edilmesi ve
işlem nedeniyle yoksun kalınan parasal hakların yasal faizi ile birlikte iadesi talebiyle Bursa 2. İdare
Mahkemesinin 26.11.2020 tarihli E: / , K: / sayılı Kararı ile dava konusu işlemin iptaline karar verildiği; söz konusu karara ilişkin Bakanlığın istinaf talebinin, İstanbul Bölge İdare Mahkemesi
Birinci İdare Dava Dairesinin 07.04.2021 tarihli ve E: / , K: / sayılı kararı ile Bursa 2. İdare
Mahkemesinin 26.11.2020 tarihli E: / , K: / sayılı Kararın kaldırılmasına ve davanın reddine karar verildiği; yine, Bakanlığın 04.03.2021 tarihli ve sayılı Onayı ile Tüketicinin
Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğü 1 inci dereceli uzman kadrosuna atanmasının yanlış olduğu, 3600 ek göstergeli Ticaret Uzmanı olarak atanması gerektiği ve yanlış atama nedeniyle doğan özlük hakları faydalarının yasal faiziyle ödenmesi talebiyle Bakanlık aleyhine açılan davada, Ankara 13. İdare
Mahkemesinin 09.12.2021 tarihli ve E:2 / , K: / sayılı kararı ile davanın reddine karar verildiği; başvuranın söz konusu karara ilişkin istinaf talebinin, Ankara Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari
Dava Dairesinin 11.10.2023 tarihli ve E: / , K: / sayılı Kararı ile reddedildiği, ifade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının; 3.1. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye
Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” 3.2. “Kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler” başlıklı 128 inci maddesinin ikinci fıkrasında; “Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir. (Ek cümle: 7/5/2010- 5982/12 md.) Ancak, malî ve sosyal haklara ilişkin toplu sözleşme hükümleri saklıdır.” 4. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı
5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü
eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” 5. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Memurların kurumlarınca görevlerinin ve yerlerinin değiştirilmesi” başlıklı 76 ncı maddesinde; “Kurumlar, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle memurları bulundukları kadro derecelerine eşit veya 68 inci maddedeki esaslar çerçevesinde daha üst, kurum içinde aynı veya başka yerlerdeki diğer kadrolara naklen atayabilirler.
Memurlar istekleri ile, kurumlarında kazanılmış hak derecelerinin en çok üç derece altında aynı veya başka yerlerdeki kadrolara atanabilirler.
Aşağı dereceye atananların 68 inci maddede yazılı süre kaydı aranmaksızın eski derecelerine tekrar atanmaları mümkündür.
Kazanılmış hak derecelerinden aşağı derecelere atananların aylık derece ve kademeleri genel hükümlere göre tespit edilmekle beraber, atandıkları bu derecelerde geçirdikleri süreler (kesenek ve karşılık farklarının kendileri tarafından her ay T.C. Emekli Sandığına gönderilmesini kabul etmeleri şartiyle) emeklilik yönünden eski derecelerinde değerlendirilir.” 6. 09.07.2018 tarihli ve 30473 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 703 sayılı Anayasada Yapılan
Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde
Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 1 inci maddesinin dördüncü fıkrasında; “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte bakanlık veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında yönetici kadro ve pozisyonlarında bulunup 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin mülga ek 18’inci maddesi hükümleri kapsamında olanlardan yukarıdaki fıkrada yer almayanlar, görevden alındıkları takdirde anılan madde hükümlerine göre işleme tabi tutulur.” 7. 28.12.2023 tarihli ve 32413 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7491 sayılı Bazı Kanun ve Kanun
Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 82 nci maddesiyle 375 sayılı
Kanun Hükmünde Kararnameye eklenen geçici 45 inci maddesinde; “9/7/2018 tarihinden bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar olan dönemde görevden alınan veya görevi sona eren kamu görevlilerinden; a) Bu maddeyi ihdas eden Kanunla ek 35’inci maddenin dokuzuncu fıkrasına eklenen cümle hükmünden yararlanmak isteyenler kurumlarına bir ay içerisinde başvurmaları halinde ilgili şartları karşılamaları kaydıyla söz konusu düzenlemelerden yararlanır ve bunların atamaları mezkûr maddenin bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önceki diğer hükümleri esas alınarak yapılır. Ancak bunlardan hakkında mülga ek 18’inci maddenin üçüncü fıkrası ve/veya ek 35’inci maddenin dokuzuncu fıkrasının beşinci cümlesi uyarınca önceki görevine ait ödeme unsurları esas alınmak suretiyle ödeme yapılmış olanlar bakımından bu süreler, bu maddenin uygulanmasında ek 35’inci maddenin dokuzuncu fıkrasının beşinci cümlesinde öngörülen iki yıllık süreden düşülür.
b) Hakkında mülga ek 18’inci madde hükümleri uygulanmamış olmak kaydıyla ek 37’nci maddenin beşinci fıkrası kapsamına girenler, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir ay içerisinde kurumlarına başvurmaları halinde ek 37’nci madde hükümlerinden yararlanır.” 8. 375 sayılı KHK’nın mülga ek 18 inci maddesinde; “22.05.2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu ile 27.07.1967 tarihli ve 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri
Personel Kanunu hariç olmak üzere, tabi oldukları personel kanununa bakılmaksızın Başbakanlık, bakanlıklar, bağlı ve ilgili kuruluşlar ile başkan ve üyeleri hariç olmak üzere 10.12.2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli (III) sayılı Cetvelde sayılan düzenleyici ve denetleyici kurumlar ve Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonunda; …
ç) Ek göstergesi 3600’den daha düşük tespit edilen yönetici kadro veya pozisyonlarında bulunanlar görevden alındıklarında veya görev süreleri sona erdiğinde;
1) Daha önce 657 sayılı Kanunun 36’ncı maddesinin “Ortak Hükümler” bölümünün (A) fıkrasının (11)
numaralı bendinde sayılan kadrolar ile mesleğe alınmaları, yetiştirilmeleri ve yeterlilikleri aynı veya benzer nitelik arz eden kadro veya pozisyonlarda bulunanlar daha önceki bu kadro veya pozisyonlarına,
2) Diğerleri, bu maddeye göre ihdas edilmiş sayılan merkez veya taşra teşkilatına ait araştırmacı kadro veya
pozisyonlarına, atanırlar. Bu şekilde atananlardan bir ay içinde talepte bulunanlar, atamaya yetkili amirler tarafından bu fıkra kapsamında yer alan yönetici kadro veya pozisyonları dışındaki daha önce bulundukları veya öğrenim durumları itibarıyla ihraz etmiş oldukları unvanlara ilişkin kadro veya pozisyonlara bir ay içinde atanırlar…”
düzenlemeleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
9. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; idarenin işleminde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle başvuranın talebinin reddi yönündeki öneri Kamu
Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 10. 27/07/2014 tarihinde Bursa Ticaret İl Müdürü olarak atanıp, 21/02/2020 tarihli Cumhurbaşkanlığı kararı ile görevden alınıp, 375 sayılı KHK’nın (Mülga) ek 18 inci maddesi uyarınca araştırmacı kadrosuna atanan başvuran, 28.12.2023 tarihli ve 32413 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7491 sayılı Bazı Kanun ve Kanun
Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 82 nci maddesiyle 375 sayılı
KHK’ya eklenen geçici 45 inci maddesi hükmü kapsamında Ticaret Uzmanı unvanına atamasının yapılmasını talep etmektedir.
11. Başvuru konusuna ilişkin olarak İdareden temin edilen bilgilerden; başvuranın, 03.08.2014 tarihli ve
29077 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan 02.08.2014 tarihli ve sayılı Karar ile 1 inci derece ve
3000 ek göstergeli Bursa Ticaret İl Müdürü kadrosuna atandığı; 21.02.2020 tarihli ve 31046 sayılı Resmî
Gazetede yayımlanan 20.02.2020 tarihli ve sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile görevden alındığı ve
21.02.2020 tarihli ve sayılı Bakanlık Makam Onayı ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 76 ncı
maddesi ile 375 sayılı KHK’nın mülga ek 18 inci maddesi uyarınca Tüketicinin Korunması ve Piyasa
Gözetimi Genel Müdürlüğü 1 inci dereceli araştırmacı kadrosuna atandığı; söz konusu atanmasına ilişkin
21.02.2020 tarihli ve sayılı Bakanlık Makam Onayının iptali istemiyle başvuranın Bakanlık aleyhine
açmış olduğu dava sonucunda Bursa 2. İdare Mahkemesinin 26.11.2020 tarihli ve E: / , K: / Kararı ile Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığının 26.02.2021 tarihli ve 8210 sayılı yazısı gereğince Bakanlık Makamının 04.03.2021 tarihli ve sayılı Onayı ile Tüketicinin Korunması ve
Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğü 1 inci dereceli uzman kadrosuna atandığı; devamında Bursa 2. İdare
Mahkemesinin 26.11.2020 tarihli ve E: / , K: / kararına karşı Bakanlıkça yapılan istinaf başvurusunun İstanbul Bölge İdare Mahkemesi Birinci İdare Dava Dairesinin 07.04.2021 tarihli ve
E: / , K: / sayılı Kararı ile kabul edilerek, Bursa 2. İdare Mahkemesinin anılan Kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verildiğinden İstanbul Bölge İdare Mahkemesinin anılan Kararının
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 28 inci maddesi uyarınca uygulanmasını teminen, Bakanlık
Makamının 04.03.2021 tarihli ve sayılı Onayının iptali ile başvuranın anılan Genel Müdürlükte 1. dereceli araştırmacı kadrosuna iade edilmesinin Bakanlık Makamının 09.06.2021 tarihli ve sayılı Onayı ile uygun görüldüğü, 17.06.2021 tarihinde görevine başladığı; yine, Bakanlığın 04.03.2021 tarihli ve sayılı Onayı ile Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğü 1 inci dereceli uzman kadrosuna atanmasının yanlış olduğu, 3600 ek göstergeli Ticaret Uzmanı olarak atanması gerektiği ve yanlış atama nedeniyle doğan özlük hakları faydalarının yasal faiziyle ödenmesi talebiyle
Bakanlık aleyhine açılan davada, Ankara 13. İdare Mahkemesinin 09.12.2021 tarihli ve E: / , K: / sayılı kararı ile davanın reddine karar verildiği; başvuranın söz konusu karara ilişkin istinaf talebinin, Ankara Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesinin 11.10.2023 tarihli ve E: / 6, K: / sayılı Kararı ile reddedildiği anlaşılmıştır.
12. İdare tarafından başvuru konusu hakkında yapılan açıklamada; Tüketicinin Korunması ve Piyasa
Gözetimi Genel Müdürlüğünde Araştırmacı kadrosunda bulunan başvuran hakkında 703 sayılı Anayasada
Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik
Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin “Geçiş Hükümleri” başlıklı Geçici 1 inci
maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca işlem tesis edilmesi sebebiyle, 7491 sayılı Bazı Kanun ve Kanun
Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun kapsamında olmadığından başvuranın talebinin reddedildiği belirtilmiştir.
13. 09.07.2018 tarihli ve 30473 sayılı Resmi Gazetede (3. Mükerrer) yayımlanan 703 sayılı Anayasada
Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde
Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 1 inci maddesinin dördüncü fıkrası, “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte bakanlık veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında yönetici kadro ve pozisyonlarında bulunup 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin mülga ek 18’inci maddesi hükümleri kapsamında olanlardan yukarıdaki fıkrada yer almayanlar, görevden alındıkları takdirde anılan madde hükümlerine göre işleme tabi tutulur.” hükmünü amir olup; söz konusu fıkrada 09.07.2018 tarihi itibarıyla yönetici kadro ve pozisyonlarında bulunanların görevlerinin sona ermesi halinde 375 sayılı
KHK’nın mülga ek 18 inci maddesi hükümlerine göre atanmasına yönelik düzenlemelere yer verilmiştir.
14. Diğer taraftan, 375 sayılı KHK’nın, 703 sayılı KHK’nın 177 nci maddesi ile ilga edilen ek 18 inci maddesi ise; ek göstergesi 3600’den daha düşük tespit edilen yönetici kadro veya pozisyonlarında bulunanlar görevden alındıklarında veya görev süreleri sona erdiğinde, 1) Daha önce 657 sayılı Kanunun 36’ncı maddesinin “Ortak Hükümler” bölümünün (A) fıkrasının (11) numaralı bendinde sayılan kadrolar ile mesleğe alınmaları, yetiştirilmeleri ve yeterlilikleri aynı veya benzer nitelik arz eden kadro veya pozisyonlarda bulunanlar daha önceki bu kadro veya pozisyonlarına, 2) Diğerleri, bu maddeye göre ihdas edilmiş sayılan merkez veya taşra teşkilatına ait araştırmacı kadro veya pozisyonlarına atanacakları; bu şekilde atananlardan bir ay içinde talepte bulunanlar, atamaya yetkili amirler tarafından bu fıkra kapsamında yer alan yönetici kadro veya pozisyonları dışındaki daha önce bulundukları veya öğrenim durumları itibarıyla ihraz etmiş oldukları unvanlara ilişkin kadro veya pozisyonlara bir ay içinde atanacakları hüküm altına alınmıştır.
15. Bu itibarla, 703 sayılı KHK’nın geçici 1 inci maddesinin dördüncü fıkrasının yürürlüğe girdiği
09.07.2018 tarihinde, 3000 ek göstergeli Bursa Ticaret İl Müdürü kadrosunda görev yapan başvuranın,
görevden alındığında 703 sayılı KHK’nın geçici 1 inci maddesinin dördüncü fıkrası ve 375 sayılı KHK’nın mülga ek 18 inci maddesinin (ç) bendinin (2) numaralı alt bendi uyarınca araştırmacı kadrosuna atandığı anlaşılmıştır.
16. Diğer taraftan 28.12.2023 tarihli ve 32413 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7491 sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 82 nci maddesiyle 375 sayılı KHK’ya eklenen geçici 45 inci maddesinde; “9/7/2018 tarihinden bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar olan dönemde görevden alınan veya görevi sona eren kamu görevlilerinden; a) Bu maddeyi ihdas eden Kanunla ek 35’inci maddenin dokuzuncu fıkrasına eklenen cümle hükmünden yararlanmak isteyenler kurumlarına bir ay içerisinde başvurmaları halinde ilgili şartları karşılamaları kaydıyla söz konusu düzenlemelerden yararlanır ve bunların atamaları mezkûr maddenin bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önceki diğer hükümleri esas alınarak yapılır. Ancak bunlardan hakkında mülga ek 18’inci maddenin üçüncü fıkrası ve/veya ek 35’inci maddenin dokuzuncu fıkrasının beşinci cümlesi uyarınca önceki görevine ait ödeme unsurları esas alınmak suretiyle ödeme yapılmış olanlar bakımından bu süreler, bu maddenin uygulanmasında ek 35’inci maddenin dokuzuncu fıkrasının beşinci cümlesinde öngörülen iki yıllık süreden düşülür.
b) Hakkında mülga ek 18’inci madde hükümleri uygulanmamış olmak kaydıyla ek 37’nci maddenin beşinci fıkrası kapsamına girenler, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir ay içerisinde kurumlarına başvurmaları halinde ek 37’nci madde hükümlerinden yararlanır.” hükmü yer almakta olup; söz konusu maddenin incelenmesinden, başvuranın talebinin bahse konu düzenleme kapsamında olmadığı anlaşılmaktadır.
17. Yukarıda anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuranın, 703 sayılı Anayasada Yapılan
Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması
Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin “Geçiş Hükümleri” başlıklı Geçici 1 inci maddesinin dördüncü fıkrası ve 375 sayılı KHK’nın mülga ek 18 inci maddesinin (ç) bendi uyarınca, 21.02.2020 tarihli ve sayılı Bakanlık Makamı Onayı ile Araştırmacı kadrosuna atamasının yapıldığı; 28.12.2023 tarihli ve 32413 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7491 sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde
Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 82 nci maddesiyle 375 sayılı KHK’ya eklenen geçici 45 inci maddesi hükmü kapsamında değerlendirilemeyeceği anlaşılmakta olup; başvuruya konu araştırmacı unvanına atama işleminde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı kanaat ve sonucuna varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 18. İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiştir. Söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmeler neticesinde; başvurunun inceleme ve araştırması kapsamında Kurumumuzca istenilen bilgi ve belgelerin idare tarafından süresi içerisinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, böylece
“kararların gerekçeli olması ve makul sürede karar verme” ilkelerine uygun davranıldığı; idarenin, başvurucuya verdiği cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini de göstermediği, bu nedenle
“karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup; idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
19. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup; Ankara İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın başvurana ve Ticaret Bakanlığına tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi