Trafik kazasından kaynaklı maddi ve manevi tazminat istenmesi (Yargıtay)

“İçtihat Metni”

MAHKEMESİ : 3. Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı … (Kendi adına asaleten …’e velayeten) vekili Avukat … tarafından, davalılar … Hazır Beton San. ve Tic. AŞ ve diğerleri aleyhine 23/11/2005 gününde verilen dilekçe ile trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın davacı … bakımından reddine, davacı … bakamından kısmen kabulüne dair verilen 05/05/2016 günlü kararın Yargıtayca incelenmesi davacılar vekili, davalı … Hazır Beton San. ve Tic. AŞ vekili ve davalı … Büyükşehir Belediye Başkanlığı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.
1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalılar … Hazır Beton Sanayi ve Ticaret AŞ ve … Büyükşehir Belediyesi’nin tüm, davacıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.
2- Davacıların diğer temyiz itirazlarına gelince,
Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Davacılar vekili; davalılar … ve …’ın sürücüsü, … Hazır Beton Sanayi ve Ticaret AŞ ile … Büyükşehir Belediyesinin işleteni oldukları araçların sebep olduğu kaza sonucunda araç içerisinde yolcu olarak bulunan müvekkillerinin cismani zarara maruz kaldıklarını belirterek maddi ve manevi tazminat talebinde bulunmuştur.
Davalılar … Hazır Beton Sanayi ve Ticaret AŞ ve … Büyükşehir Belediyesi vekilleri davanın reddini savunmuşlardır. Davalılar … ve … cevap dilekçesi sunmamışlardır.
Mahkemece, davanın davacılardan … bakımından kısmen kabulüne, davacı … bakımından reddine karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili ile davalılar … Hazır Beton Sanayi ve Ticaret AŞ ve … Büyükşehir Belediyesi vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.
a-) Dava konusu olay sebebiyle … 5. Asliye Ceza Mahkemesi’nin 2009/234 esas sayılı dosyası ile ceza kovuşturması yapıldığı, davacı …’in kaza sebebiyle ödem ve ekimozi oluşacak 5 gün iş-güçten kalacak nitelikte yaralandığına ilişkin … … Şube Müdürlüğü tarafından hazırlanan rapor olduğu anlaşılmaktadır. Şu halde; mahkemece,
davacı …’in yaralandığı hususu ceza dosyası içerisindeki rapor ile sübuta ermesine karşın ispat edilemediği şeklindeki kabul edilemez gerekçe ile manevi tazminat isteminin reddine karar verilmesi doğru olmamıştır. Davacı … lehine uygun bir miktar manevi tazminata hükmedilmesi için kararın bozulması gerekmiştir.
b-) Davalılardan … Hazır Beton Sanayi ve Ticaret AŞ ve … Büyükşehir Belediyesi vekilleri süresinde sundukları cevap ve ıslaha karşı beyan dilekçeleri ile ıslah edilen kısma yönelik zamanaşımı def’inde bulunmuşlardır. Ancak, davalılar … ve … ise cevap ve ıslaha karşı beyan dilekçesi vermedikleri gibi zamanaşımı def’inde de bulunmamışlardır. Buna göre, mahkemece, maddi tazminat alacağına ilişkin olarak ıslaha karşı zamanaşımı def’inde bulunmamış olan davalılar … ve … yönünden de ıslah edilen kısmın zamanaşımına uğradığından bahisle davanın kısmen reddine karar verilmesi doğru olmamış, hükmün bu sebeple de bozulması gerekmiştir.
c-) Olay tarihinde yürürlükte olan BK’nın 47. maddesi hükmüne göre, hakimin manevi tazminat adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. 22/06/1996 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Diğer yandan hakim manevi tazminatın miktarını tayin ederken saldırı teşkil eden eylem ve olayın özelliği yanında tarafların kusur oranını, sıfatını, işgal ettikleri makamı ve diğer sosyal ve ekonomik durumlarını da dikkate almalıdır. Miktarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek özel hal ve şartların bulunacağı da gözetilerek takdir hakkını etkileyecek nedenleri karar yerinde objektif olarak göstermelidir. Çünkü kanunun takdir hakkı verdiği hususlarda hakimin hukuka ve hakkaniyete göre hüküm vereceği Türk Medeni Kanunu’nun 4. maddesinde belirtilmiştir. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı, onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.
Eldeki davada: olay tarihi, olayın gerçekleşme şekli, yaralanma derecesi ve kusur durumu ile yukarıdaki ilkeler gözetildiğinde davacı … yararına takdir edilen manevi tazminat miktarı azdır. Daha üst düzeyde manevi tazminata hükmedilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Temyiz edilen kararın yukarıda (2-a-b-c) bentlerinde açıklanan sebeplerle davacılar yararına BOZULMASINA, (1) nolu bentte açıklanan sebeplerle davalılar … Hazır Beton Sanayi ve Ticaret AŞ ve … Büyükşehir Belediyesi’nin tüm, davacıların diğer temyiz itirazlarının reddine ve davacılardan peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 01/10/2020 gününde oy birliğiyle karar verildi.