|
ÖZET: Bu karar, başvuranın 2022 yılında TÜBİTAK’ın 2210-A Genel Yurt İçi Yüksek Lisans Burs Programı’na yaptığı başvurunun reddedilmesine ilişkin bir hukuki değerlendirmeyi içermektedir. Başvuran, 2016 yılında başladığı yüksek lisans programından 2020 yılında kaydının silinmesinin ardından 2022 yılında af ile geri dönerek ilk defa ders almaya başladığını belirtmiş ve burs başvurusunun reddedilmesinin haksız olduğunu iddia etmiştir. İdare, başvuranın başvurusunu, burs programının şartlarından biri olan “Kayıt dondurulan dönemler hariç olmak üzere bilimsel hazırlık dâhil eğitiminin en geç 3. döneminde kayıtlı olmak” koşulunu sağlamadığı gerekçesiyle reddetmiştir.
Başvurunun incelenmesi sonucunda, başvuranın YÖK Bilgi Sistemi’nde yer alan kayıt tarihinin esas alınacağı ve bu nedenle burs başvurusunun kabul edilmediği belirtilmiştir. Ancak, başvuranın af dönüşü 2022-2023 güz yarıyılında kabul edilmesi ve 2. dönemini tamamlaması, burs başvurusunun yeniden değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varılmasına yol açmıştır. Bu bağlamda, başvuranın durumu, ilgili mevzuat çerçevesinde yeniden ele alınmalıdır. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2023/8791-S.23.14261
BAŞVURU NO : 2023/1861
KARAR TARİHİ : 17/07/2023
TAVSİYE KARARI ,TCKN:
Adres:
BAŞVURUYA KONU İDARE : TÜRKİYE BİLİMSEL VE TEKNOLOJİK ARAŞTIRMA
KURUMU BAŞKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Burs başvurusunun reddi işlemine itiraz hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 02/02/2023
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran özetle ; 2016 yılında Ankara Üniversitesi Gelişim
Psikolojisi yüksek lisans programına başladığını ancak devam edememesi sebebi ile 2020 yılında kaydının silinmesinden sonra 2022 yılında af ile programa geri döndüğü , bu şekilde ilk defa ders almaya başlaması ile birlikte TÜBİTAK tarafından verilen 2210-A Genel Yurt İçi Yüksek Lisans Burs Programı 2022 yılı 2.
dönemine başvuru yaptığı , “Kayıt dondurulan dönemler hariç olmak üzere bilimsel hazırlık dâhil eğitiminin en geç 3. döneminde kayıtlı olmak” şartını sağlamadığı gerekçesi ile başvurusunun reddedildiği, belirtilen gerekçenin kendi durumunu karşılamadığı iddiası ile geri ödemeli olarak 2022 yılı 2. dönem bursundan yararlanmayı talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2.1. Kurumumuzun 23/02/2023 tarih ve S. sayılı bilgi belge talebine binaen Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Başkanlığı Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığının 10/03/2023 tarih ve E- – – sayılı cevabi yazı ve eklerinde; 2.1.1. Başvuranın başvurusunun Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı (BİDEB) görev ve sorumluluk alanları ile 2210 Yurt İçi Yüksek Lisans Burs Programı kapsamında değerlendirildiği, 2.1.2. BİDEB bünyesindeki burs ve destek programlarının 17.07.1963 tarihli ve 278 sayılı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanuna, 4 sayılı Bakanlıklara
Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında
Mah. Zeytindalı Caddesi No:4 Çankaya/ANKARA
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesine ve 19.02.2019 tarihli ve 30691 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan
TÜBİTAK Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı Tarafından Yürütülen Programlara İlişkin
Yönetmelik hükümlerine dayanılarak hazırlanan BİDEB Burs ve Destek Programlarının Yürütülmesine
İlişkin Usul ve Esaslar çerçevesinde düzenlenen Program mevzuatına göre ele alındığı, 2.1.3. 2210-A Yurt İçi Genel Yüksek Lisans Burs Programı mevzuatında başvuru koşullarına ilişkin olarak
“Kayıt dondurulan dönemler hariç olmak üzere bilimsel hazırlık dâhil eğitiminin en geç 3. döneminde kayıtlı olmak (Bilimsel hazırlıkta programa başvuru yapılabilirken, yabancı dil hazırlık aşamasında programa başvuru yapılamaz).” hükmünün bulunduğu , 2.1.4. İlgili burs programının 2022 yılı 2. dönem başvurularının 24 Ekim – 11 Kasım 2022 tarihleri arasında alındığı , başvuru sırasında yüksek lisans programına kayıt tarihi ve varsa kayıt dondurma tarihinin istendiği
, başvuranın yüksek lisans derslerini aldığı/alacağı tarihi “2021-2022 Güz Dönemi” olarak beyan ettiği , başvuru koşulları arasında yer alan “Eğitiminin en geç 3. döneminde olma” şartında başvuranın beyanının esas alındığı , 2.1.5. Başvuruların alınmasını takiben gerçekleştirilen ön inceleme sonrasında başvuranın YÖK Bilgi
Sisteminde yüksek lisans kayıt tarihinin 21/09/2016 yani 13. döneminde olduğu tespiti sonrasında talebinin reddi yönünde karar verildiği , bu kararın başvurana iletilmesini takiben başvuranın kendisinin afla döndüğü ve eğitimin 2. döneminde olduğu beyanına binaen burs programının mevzuatına göre dönem hesabında
YÖK Bilgi Sisteminde yer alan yüksek lisans kayıt tarihinin esas alınacağının TÜBİMER Bilgi Edinme
Başvurusu ve e-posta aracılığı ile iletildiği , 2.1.6. Burs başvurularının değerlendirilmesine ilişkin olarak dönem şartı kontrolü yapılarak başvuru koşulunu sağlamayan benzer durumdaki tüm adayların başvurusunun reddedildiği, 2.2. Kurumumuzun 21/06/2023 tarihli e-postasına cevaben Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler
Enstitüsününce verilen ve Kurumumuzca S. sayılı ve 22/06/2023 tarihli cevabi e-posta ve eklerinde ; 2.2.1. Ankara Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Öğretim Yönetmeliği’nin ; Süre başlıklı 14. maddesinde yer alan ; “(1) Tezli yüksek lisans programının süresi bilimsel hazırlıkta geçen süre hariç, kayıtlı olduğu programa ilişkin derslerin verildiği dönemden başlamak üzere, her dönem için kayıt yaptırıp yaptırmadığına bakılmaksızın dört yarıyıl olup, program en çok altı yarıyılda tamamlanır.
(2) Dört yarıyılsonunda öğretim planında yer alan kredili derslerini ve seminerini başarıyla tamamlayamayan, azami süreler içerisinde tez çalışmasında başarısız olan veya tez savunmasına girmeyen öğrencinin Üniversite ile ilişiği kesilir.” hükümlerine göre işlem yapıldığı, 2.2.2. Başvuranın Enstitü Yönetim Kurulu kararı doğrultusunda, “Ders” aşamasında dönüşünün kabul edildiği , ders aşamasında başlayan öğrencilere intibak döneminden itibaren (7417 Af dönüş dönemi) 6
dönem (3 yıl) verildiği, öğrencilerin geçmiş bilgilerinin aktarım ve takibi açısından kayıt tarihi kaydının silindiği programın kayıt tarihi sistem kaydı olarak alındığı, 2.2.3. Bu nedenle, öğrenci numarası ile Af dönüşü 2022-2023 güz yarıyılında kabul edilen başvuranın, 2022-2023 bahar yarıyıl sonu itibariyle 2.dönemini tamamlamış olup, azami 4 döneminin daha bulunduğu, belirtilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın, “Dilekçe, bilgi edinme ve
Kamu Denetçisine Başvurma Hakkı” başlıklı 74. maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” 4. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun Görevi” başlıklı 5. maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” 5. 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu Geçici Madde 83’te ; “…Yükseköğretim kurumlarında hazırlık dâhil bütün sınıflarda intibak, önlisans, lisans tamamlama, lisans, lisansüstü öğrenimi gören öğrencilerden bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar, kendi isteğiyle ilişikleri kesilenler dâhil, terör suçu ile kasten öldürme suçlarından (madde 81, 82 ve 83), işkence suçundan (madde 94 ve 95), eziyet suçundan (madde 96), cinsel saldırı (madde 102), çocukların cinsel istismarı (madde 103), uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçundan (madde 188) mahkum olanlar ile sahte belge sebebiyle kaydı iptal edilenler ile kayıt sırasında sahte belge verenler ile 5/12/1951 tarihli ve
5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanununun 71 inci maddesinde yazılı suçlar ile terör örgütlerine veya
Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı nedeniyle ilişiği kesilenler hariç, her ne sebeple olursa olsun ilişiği kesilenler ile bir programı kazanarak kayıt yapma hakkı elde ettikleri halde kayıt yaptırmayanlar bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren dört ay içinde ilişiklerinin kesildiği veya kayıt hakkı kazandıkları yükseköğretim kurumuna başvuruda bulunmaları şartıyla bu Kanunun 44 üncü maddesinde belirtilen esaslara göre 2022-2023 eğitim-öğretim yılında öğrenimlerine başlayabilirler…” 6. 28.11.2016 tarihli ve 29902 sayılı Ankara Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Öğretim Yönetmeliği’nin
“Süre” başlıklı 14. maddesinde ; “(1) Tezli yüksek lisans programının süresi bilimsel hazırlıkta geçen süre hariç, kayıtlı olduğu programa ilişkin derslerin verildiği dönemden başlamak üzere, her dönem için kayıt yaptırıp yaptırmadığına bakılmaksızın dört yarıyıl olup, program en çok altı yarıyılda tamamlanır.
(2) Dört yarıyıl sonunda öğretim planında yer alan kredili derslerini ve seminerini başarıyla tamamlayamayan, azami süreler içerisinde tez çalışmasında başarısız olan veya tez savunmasına girmeyen öğrencinin Üniversite ile ilişiği kesilir.” 7. 18.07.2022 Yükseköğretim Genel Kurul Kararı ve 21.09.2022 Yükseköğretim Yürütme Kurulu
Kararı Doğrultusunda 7417 Sayılı Kanun ile 2547 Sayılı Kanuna Eklenen Geçiçi Madde 83
Uygulama İlkeleri’nde ; “7417 Sayılı Kanunun 35’inci maddesi ile 2547 Sayılı Yükseköğretim Kanununa eklenen Geçici 83’üncü maddesi kapsamında,
1) Üniversitelerince, 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamındaki terör,
26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda yer alan kasten öldürme (madde 81, 82 ve 83), işkence (madde 94 ve 95), eziyet (madde 96), cinsel saldırı (madde 102), çocukların cinsel istismarı (madde 103), uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti (madde 188) suçlarından mahkûm olmaları veya 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanununun 71 inci maddesinde yazılı fiiller, terör örgütlerine ya da Milli
Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatları, sahte veya gerçeğe aykırı evrak kullanarak kayıt yaptırdıkları gerekçeleriyle ilişikleri kesilenler hariç, a) Yükseköğretim kurumlarında hazırlık dâhil bütün sınıflarda intibak, önlisans, lisans tamamlama, lisans, lisansüstü (yüksek lisans, doktora, sanatta yeterlik, Tıpta Uzmanlık, Tıpta Yan Dal Uzmanlık, Diş
Hekimliğinde Uzmanlık ile Eczacılıkta Uzmanlık) öğrenimi gören öğrencilerden bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar ilişiği kesilenlerin, b) Bir programı kazanarak kayıt yapma hakkı elde ettikleri halde kayıt yaptırmayanların, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren dört ay içinde, 07/11/2022 tarihine kadar, ilişiklerinin kesildiği veya kayıt hakkı kazandıkları yükseköğretim kurumuna başvuruda bulunmaları şartıyla Yükseköğretim Kanunun
Geçici 83’üncü maddesi hükümlerinden yararlanabileceklerine,
2) Yükseköğretim kurumlarından 05/07/2022 tarihinden önce ilişiği kesilen öğrencilerin ilişiklerinin
kesildiği yükseköğretim kurumuna bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren dört ay (07/11/2022)
içinde başvuruda bulunmaları hâlinde, bu Kanunun 44’üncü maddesinde yer alan esaslara göre, 2022- 2023 eğitim ve öğretim yılında öğrenimlerine başlayabilmelerine, yükseköğretim kurumlarının 2022- 2023 eğitim ve öğretim yılı akademik takvimlerini dikkate alarak güz döneminde eğitime başlayabilecek adaylar ile bahar döneminde eğitime başlayabilecek öğrenciler için Üniversite senatosu tarafından ayrı ayrı tarih belirleyebileceklerine (21.09.2022 tarihli Yürütme Kurulu Kararı),…
…
20) Lisansüstü programlardan ilişiği kesilen öğrencilerden ilişiğinin kesildiği yükseköğretim kurumuna
başvurarak öğrencilik hakkı kazananların, “Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği’nin öngördüğü şartlar çerçevesinde yatay geçiş yapabileceklerine, lisansüstü programlarda öğrenim gören öğrencilerin çok çeşitli nedenlerle (Ders aşaması, tez aşaması, yeterlik sınavı aşaması, tez izleme komisyonu aşaması, tez savunma aşaması gibi) ilişikleri kesilmekte olduğundan aftan yararlanacak öğrencilerin hangi aşamaya geri dönecekleri hususunda; (21.09.2022 tarihli Yükseköğretim Yürütme Kurulu Kararı),
a) Öğrencinin ilişiği kesildiği dönemdeki aşaması dikkate alınarak işlemlerin yürütülebileceğine, lisansüstü programın müfredatında yer alan ders dönemi ve tez dönemleri dikkate alınarak derslerden başarılı olmuş tez aşamasında olan öğrenciler için müfredatta ders dönemi için belirlenen sürenin düşülerek azami süresinin belirlenmesine, …
karar verilmiştir.”
8. 19/02/2019 tarihli ve 30691 sayılı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Bilim İnsanı
Destek Programları Başkanlığı Tarafından Yürütülen Programlara İlişkin Yönetmelik’in; 8.1. “Amaç” başlıklı 1. maddesinde ; “Bu Yönetmeliğin amacı, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) tarafından bilim insanlarının, araştırmacıların yetiştirilmeleri ve geliştirilmelerine, öğrenim sırasında ve öğrenim sonrasında üstün başarısıyla kendini gösteren gençlerin izlenerek onların yetişme ve gelişmelerine yardım etmek ve girişimciliği desteklemek amacıyla yürütülecek programların; başvuru, değerlendirme, kabul, izleme ve sonuçlandırma süreçlerine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.” 8.2. “Kapsam” başlıklı 2. maddesinde ; “Bu Yönetmelik, Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı (BİDEB) tarafından yürütülen programları kapsar.” 8.3. “Tanımlar ve kısaltmalar” başlıklı 4. maddesinin “e” bendinde ; “…Burs: Lise, ön lisans, lisans ve/veya lisansüstü düzeyinde öğrenim gören ve özel kural ve ilkelere uyularak belirlenmiş öğrenciler ile en az lisans derecesine sahip araştırmacılara, yurt içinde ve/veya yurt dışında yaşam ve/veya öğrenim giderlerini karşılamak amacıyla Yönetim Kurulunca belirlenen miktarda ve süreyle yapılan aylık ödemeyi,…ifade eder.” 8.4. “Programların başlatılması” başlıklı 5. maddede ; “BİDEB bünyesinde verilecek burs ve destekler programlar aracılığıyla yürütülür. Programlar, Yönetim
Kurulu kararıyla başlatılır. Programların amacı ve kapsamı ile yılı bütçe imkânları çerçevesinde verilecek burs ve destek türleri ile üst limitleri Yönetim Kurulu kararında belirtilir.” 9. Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı
Burs ve Destek Programlarının Yürütülmesine İlişkin Usul ve Esasların ; 9.1. “Tanımlar ve kısaltmalar” başlıklı 3. maddesinin “h” ve “ı” bentlerinde ; “…h) Burs: Lise, lisans ve/veya lisansüstü düzeyinde öğrenim gören ve özel kural ve ilkelere uyularak belirlenmiş öğrenciler ile en az lisans derecesine sahip araştırmacılara, yurt içinde ve/veya yurt dışında yaşam ve/veya öğrenim giderlerini karşılamak amacıyla Bilim Kurulu’nca belirlenen miktarda ve süreyle yapılan aylık ödemeyi,
ı) Bursiyer: Yurt içinde ve/veya yurt dışında TÜBİTAK’tan burs alan öğrenim sırasında ve öğrenim sonrasında üstün başarısıyla kendini gösteren gençler, lisans veya lisansüstü öğrenciler ile doktora sonrası araştırma burslarından faydalanan araştırmacıları,…ifade eder.” 9.2. “2211-Yurt İçi Lisansüstü Burs Programı” başlıklı 17. maddesinin 3. fıkrasında ; “Burslar başvuru alınan ay itibariyle başlatılır. Burs ödeme süresi, farklı burs kategorilerine geçişler dahil yüksek lisans öğrencileri için en çok 24 ay, yüksek lisans sonrası doktora programı için en çok 48 ay ve bütünleşik doktora programı için 60 aydır. Bu sürelerden önce mezun olunması ya da azami bitirme süresinin sona ermesi durumunda burs ödemesi yapılmaz.” 10. TÜBİTAK Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı (BİDEB) 2210-A Yurt İçi Genel Yüksek
Lisans Burs Programı Çağrı Duyurusunun ; 10.1. “Burs Kapsamı , Miktarı ve Süresi” başlıklı 2. maddesinin “Burs Kapsamı ve Süresi” başlıklı 2.1. fıkrasının 2.1.1. , 2.1.2. ve 2.1.3. bentlerinde ; “2.1.1. Burslar bursiyerin desteklenmeye başladığı başvuru dönemi esas alınarak 24 ay sonunda sona erdirilir.
2.1.2. 24 aylık sürenin işbu çağrı duyurusunda belirtilen azami süreleri aşması durumunda ise burs, azami sürenin sonunda sona erdirilir.
2.1.3. Burslar, ait oldukları ayı takip eden ayın ilk 10 günü içerisinde bursiyerlerin banka hesaplarına ödenir.
Ödemeler, peşin veya geriye dönük olarak ve 2 ya da 3’er aylık dönemler şeklinde de yapılabilir.” 10.2. “Başvuru Koşulları ve Başvuru Yöntemi” başlıklı 3. maddesinin , 3.1. fıkrasında yer alan
“Başvuru Koşulları” nın 3.1.4. bendinde ; “Kayıt dondurulan dönemler hariç olmak üzere bilimsel hazırlık dâhil eğitiminin en geç 3. döneminde kayıtlı olmak (Bilimsel hazırlıkta programa başvuru yapılabilirken, yabancı dil hazırlık aşamasında programa başvuru yapılamaz).” 10.3. “Yükümlülükler” başlıklı 6. maddesinin 6.2. fıkrasında ; “Bursiyer, program mevzuatına uymak, başvuru safhasından itibaren gerçek dışı ve yanıltıcı bilgi vermemekle ve kayıtlı olduğu akademik programı aşağıda belirtilen azami sürelerde bitirmekle yükümlüdür. Bu süreler; yabancı dil hazırlık/bilimsel hazırlıkta geçirilen en fazla bir yıllık süre hariç, kayıtlı olduğu programa ilişkin derslerin verildiği ilk dönemden başlamak üzere 6 yarıyıldır. Lisansüstü öğrenimi sırasında üniversite/bölüm/alan değişikliği yapılması durumunda, değişiklikten önceki ve sonraki sürelerin toplamı yukarıda belirtilen azami bitirme süresini aşamaz.”
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİNE ÖNERİSİ
11. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvurunun kabulü gerektiği hususunda hazırlanan “Tavsiye Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 12. Başvuran özetle;devam edemediği yüksek lisans programından 2020 yılında kaydının silinmesi üzerine
2022 yılında af ile geri dönerek ilk defa ders almaya başladığını , takiben TÜBİTAK tarafından verilen
2210-A Genel Yurt İçi Yüksek Lisans Burs Programı 2022 yılı 2. Dönemine yapmış olduğu başvurusunun
“Kayıt dondurulan dönemler hariç olmak üzere bilimsel hazırlık dâhil eğitiminin en geç 3. döneminde kayıtlı olmak” şartını sağlamadığı gerekçesi ile reddedilmesinin kendi durumunu karşılamaması sebebi ile geri ödemeli olarak ilgili dönem bursundan yararlanmayı talep etmektedir.
13. Başvuranın Kurumumuza iletmiş olduğu belgeler,idarenin cevapları göz önünde bulundurulduğunda başvuranın 21/09/2016 tarihinde Ankara Üniversitesi Gelişim Psikolojisi yüksek lisans programına başladığı ancak devam etmediği için 2020 yılında kaydının silindiği ,2022 yılında af ile tekrar eğitime başlayarak ilk kez ders almaya başladığı,TÜBİTAK tarafından verilen 2210-A Genel Yurt İçi Yüksek
Lisans Burs Programı 2022 yılı 2. Dönemine başvuru yaptığı ancak ilgili programın çağrı duyurusundaki başvuru koşullarında “Kayıt dondurulan dönemler hariç olmak üzere bilimsel hazırlık dâhil eğitiminin en geç 3. döneminde kayıtlı olmak (Bilimsel hazırlıkta programa başvuru yapılabilirken, yabancı dil hazırlık aşamasında programa başvuru yapılamaz).” koşulu ve kendisinin YÖK Bilgi Sistemi’nde yer alan yüksek lisans kayıt tarihinin esas alınacağı , bu nedenle başvuranın 13. döneminde olduğu sebebi ile başvurusunun kabul edilmediği , buna ilişkin bilgilendirmenin e-posta aracılığı ile 22/12/2022 tarihinde gerçekleştirildiği, başvuranın afla döndüğü ve yüksek lisans öğreniminin 2. döneminde olduğuna dair iddiasına karşılık idarece YÖK kayıtlarında yer alan yüksek lisans kayıt tarihinin dikkate alındığı bilgisinin verildiği görülmektedir.
14. Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Başkanlığının cevabi yazısında Bilim İnsanı Destek
Programları Başkanlığı (BİDEB) görev ve sorumluluk alanları ile 2210 Yurt İçi Yüksek Lisans Burs
Programı kapsamında değerlendirilen başvuranın başvuru koşulları arasında yer alan “Kayıt dondurulan dönemler hariç olmak üzere bilimsel hazırlık dâhil eğitiminin en geç 3. döneminde kayıtlı olmak (Bilimsel hazırlıkta programa başvuru yapılabilirken, yabancı dil hazırlık aşamasında programa başvuru yapılamaz).” şartını sağlamadığı, YÖK Bilgi Sisteminde yer alan yüksek lisans kayıt tarihinin esas alınacağı belirtilmiştir.
15. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü ile yapılan yazışmalarda ise Ankara Üniversitesi
Lisansüstü Eğitim Öğretim Yönetmeliği m.14’e göre işlem yapıldığı , bu kapsamda başvuranın Enstitü
Yönetim Kurulu kararı doğrultusunda, “Ders” aşamasında dönüşünün kabul edildiği , ders aşamasında başlayan öğrencilere intibak döneminden itibaren (7417 Af dönüş dönemi) 6 dönem (3 yıl) verildiği, öğrencilerin geçmiş bilgilerinin aktarım ve takibi açısından kayıt tarihi kaydının silindiği programın kayıt tarihi sistem kaydı olarak alındığı, bu nedenle, öğrenci numarası ile Af dönüşü 2022-2023 güz yarıyılında kabul edilen başvuranın, 2022-2023 bahar yarıyıl sonu itibariyle 2.dönemini tamamlamış olup, azami 4 döneminin daha bulunduğu belirtilmiştir.
16. Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı (BİDEB) 2210-A Yurt İçi Genel Yüksek Lisans Burs
Programı Çağrı Duyurusu incelendiğinde başvuru koşulları arasında “Kayıt dondurulan dönemler hariç olmak üzere bilimsel hazırlık dâhil eğitiminin en geç 3. döneminde kayıtlı olmak (Bilimsel hazırlıkta
/
programa başvuru yapılabilirken, yabancı dil hazırlık aşamasında programa başvuru yapılamaz).” koşulunun bulunduğu görülmektedir.
17. 18.07.2022 Yükseköğretim Genel Kurul Kararı ve 21.09.2022 Yükseköğretim Yürütme Kurulu Kararı doğrultusunda 7417 Sayılı Kanun ile 2547 Sayılı Kanuna Eklenen Geçiçi Madde 83 Uygulama İlkelerinin 20. Maddesinin a bendinde af kapsamında kaydı yapılan öğrencilerin intibakının af öncesi ilişiğinin kesildiği döneme intibakının yapılacağı düzenlemesinin yer aldığı görülmektedir. Başvuranın henüz ders aşamasında iken ilişiğinin kesildiği , bununla birlikte ilgili idare ile gerçekleştirilen yazışmalar sonucunda af dönüşü 2022-2023 güz yarıyılında kabul edilen başvuranın, 2022-2023 bahar yarıyıl sonu itibariyle 2.dönemini tamamlamış olup, azami 4 döneminin daha bulunduğu belirtilmiş olup başvuranın burs başvurusunda bulunduğu dönem itibariyle eğitim öğretiminin 2. döneminde olduğu ,çağrı duyurusunda belirtilen koşul kapsamında durumu değerlendirildiğinde 2016 yılında kayıt olduğu yüksek lisans programına devam etmemesi sebebi ile kaydının silindiği görülmekle birlikte af sonrası güz yarıyılında devam etmeye başladığı ve halihazırda 2. dönemini tamamladığı belirtilmiştir. Bu doğrultuda ilgili burs programı başvuru koşullarından bilimsel hazırlık dahil eğitiminin en geç 3. döneminde kayıtlı olmak şartının sağlanmadığı yönünde bir değerlendirme yapılamamaktadır.
18. Başvuranın iddiaları, idarenin açıklamaları, ilgili mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesi neticesinde başvuranın 2016 yılında başlamakla birlikte devam edemediği yüksek lisans programından
2020 yılında kaydının silinmesi sonrasında 2022 yılında af ile ilgili programa geri dönmesini takiben
TÜBİTAK tarafından verilen 2210-A Genel Yurt İçi Yüksek Lisans Burs Programı 2022 yılı 2. dönemine yapmış olduğu başvurusunun TÜBİTAK Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı (BİDEB) 2210-A
Yurt İçi Genel Yüksek Lisans Burs Programı Çağrı Duyurusunun 3. maddesindeki başvuru koşulları kapsamında yeniden değerlendirilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İYİ YÖNETİM İLKELERİ YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRME
19. İyi yönetim ilkelerine 28.03.2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6. maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan incelemeler neticesinde; idarenin iyi yönetim ilkelerine uygun olarak işlem tesis ettiği değerlendirilmiştir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT
20. 6328 sayılı Kanunun 21. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa)
dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KABULÜNE; Başvuranın 2210-A Genel Yurt İçi Yüksek Lisans Burs Programı 2022 yılı 2. dönemine yapmış olduğu başvurusunun yeniden değerlendirilmesi yönünde Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumuna (TÜBİTAK) tavsiyede bulunulmasına,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, Türkiye
Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumuna (TÜBİTAK) tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemlerin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna, Kararın Başvurana ve Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumuna (TÜBİTAK) tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi