|
ÖZET: Başvuru, 2022/170 numarasıyla T.C. Türkiye Büyük Millet Meclisi Kamu Denetçiliği Kurumu’na iletilmiştir. Başvuran, 2019 yılında satın aldığı Samsung S10+ model telefonunun, kullandığı yabancı SIM kart nedeniyle IMEI numarasının kara listeye alındığını ve kayıt işleminin engellendiğini iddia ederek, bu numaranın kayıt işlemine açılmasını talep etmiştir. İlgili kurum, başvuranın daha önceki başvurularında yurt dışında geçici ikamet eden kişilerin telefonlarının kayıt edilmesi talebinin bulunduğunu belirtmiştir. Ancak, başvuranın cihazının uluslararası daimi veri dolaşımı yaptığı tespit edilmiştir.
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu, başvuranın cihazının kayıt altına alınmaması nedeniyle siyah listeye alındığını ve bu durumun mevzuat gereği olduğunu açıklamıştır. Ayrıca, IMEI numarasının siyah listede yer alan cihazların kullanıcılarını bilgilendirme yükümlülüğünün işletmeciye ait olduğu vurgulanmıştır. Başvuranın, uluslararası daimi veri dolaşımı kapsamında cihazını kullanması nedeniyle kayıt işlemini tamamlayamadığı ve bu durumun hukuka aykırı olmadığı değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, başvuru kısmen kabul edilerek, cihazların uluslararası daimi veri dolaşımı nedeniyle kullanıma kapatılmasının hak mahrumiyetlerine yol açabileceği belirtilmiş ve bu konuda ek imkânlar sağlanması için gerekli tedbirlerin alınması tavsiye edilmiştir. Karar, başvurana ve Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu Başkanlığı’na tebliğ edilmiştir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2023/934-S.23.1631
BAŞVURU NO : 2022/170
KARAR TARİHİ : 23/01/2023
KISMEN TAVSİYE KISMEN RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu Başkanlığı
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın, telefonuna ait IMEI numaralarının kayıt işlemine açılması talebi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 05/01/2022
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Şikâyetçi tarafından yapılan başvuruda özetle; 14/07/2019 yılında Samsung marka S10+ model telefon satın aldığı, söz konusu telefonu 03/07/2021 tarihinde ülkeye getirerek kullanmaya başladığı, telefonunun kullandığı yabancı SIM kart nedeniyle ilgili kurum tarafından tarafına bildirim yapılmadan uluslararası daimi dolaşımdaki cihaz sınıfına alınarak kara listeye eklendiği, IMEI kayıt hakkının elinden alındığı iddia ve ifade edilerek kayıt için ödemesi yapılan ve aktif olarak kullanmak zorunda olduğu telefonuna ait IMEI numaralarının kayıt işlemine açılması talep edilmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kurumumuzca, verilecek karara esas olmak üzere başvuru belgesinde yer alan iddiaların doğruluğunun tespiti ve eğer mümkünse ilgili idare ile başvurucu arasında muhtemel bir dostane çözümün tesisi amacı ile
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu hükümleri uyarınca inceleme ve araştırma
gerçekleştirilmiştir. 6328 sayılı Kanun’un “Bilgi ve belge istenmesi” başlıklı 18’inci maddesi hükmü uyarınca Kurumumuzca dostane çözüme ilişkin mevzuat hükümleri hatırlatılarak 09/03/2022 tarih ve sayılı bilgi ve belge talepli yazımız ile Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu
Başkanlığından bilgi ve belge talep edilmiştir. Başvuruya konu iddialar hakkında Bilgi Teknolojileri ve
İletişim Kurumu Hukuk Müşavirliği tarafından gönderilen 11/04/2022 tarih ve sayılı cevabi yazı ve eklerinde özetle;
2.1. Başvuranın, bahsi geçen başvuru konusu hakkında Ağustos 2020’den beri Cumhurbaşkanlığı İletişim
Merkezi (CİMER) ve bilgi edinme yoluyla taraflarına başvurularda bulunmuş olup söz konusu başvurular ve cevaplarının ekte yer aldığı,
/
2.2. Başvuranın 13/08/2020 tarihli ve sayılı müracaatında yurt dışında geçici ikamet eden kişilerin ülkeye dönmeleri halinde telefonlarının herhangi bir ücret karşılığı olmadan kayıt edilmesini talep ettiği, muhtemelen bu dönemlerde kayıt işlemini gerçekleştirmediği ve 21/11/2020 tarihli ve sayılı bir başka başvurusunda bu talebini yinelediği,
2.3. 15/12/2021 tarihli ve sayılı başvurusunda ise kaydını gerçekleştirmediği cihazın siyah listeye alındığı ve bu listeden çıkarılma talebi bulunduğu, 22/12/2021 tarihli ve sayılı başvurusunda bu talebini yinelediği,
2.4. 01/02/2022 tarihli ve sayılı başvurusunda cihazına ait IMEI numarasının siyah listeye alınması öncesinde yapılan bildirimlerin tarafına iletilmesi talebinin olduğu, 09/01/2022 tarihli ve sayılı başvurusunda bu talebini yinelediği,
2.5. 23/02/2022 tarihli ve sayılı başvurusunda ise ilgili cihazını kaydetmek için girişimde bulunduğunda sürekli sistemsel hata yaşadığı ve kayıt işlemini tamamlayamadığını beyan ettiği,
2.6. Uluslararası daimi veri dolaşımı yapan elektronik kimlik bilgisini haiz cihazlara ait IMEI numaralarının siyah listeye alınarak elektronik haberleşme bağlantısının kesileceği konusunun, aşağıda ayrıntıları ile belirtilmiş olan mevzuat hükümleri ile düzenlendiği,
2.6.1. 19/07/2019 tarihli ve 30836 sayılı mükerrer Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 7186 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 23’üncü maddesi ile 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’nun “Teknik uyumluluk” başlıklı 57’nci maddesinin birinci fıkrasında değişiklik yapılarak, “İşletmeciler, elektronik kimlik bilgisi değiştirildiği tespit edilen, uluslararası dolaşım hizmetlerine yönelik düzenlemeler ve Kurum düzenlemelerine uymayan elektronik kimlik bilgisini haiz cihazlara, kayıp, kaçak veya çalıntı cihazlara, elektronik haberleşme hizmeti veremezler…” şeklinde düzenlendiği,
2.6.2. 24’üncü maddesi ile de 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’na “Elektronik kimlik bilgisi değiştirilen ve borcu bulunan cihazlar” başlıklı Geçici 6’ncı madde eklenerek, “Kurumun MCKS’sinde kayıtlı olmakla birlikte bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce elektronik kimlik bilgisi değiştirilmiş olan cihazlar ile Kurumun uluslararası dolaşım hizmetleri çerçevesinde yaptığı düzenlemelere uymayan cihazlara elektronik haberleşme hizmeti verilmesi dört ay içinde engellenir. Bu cihazların kullanıcılarının, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde Kurum düzenlemeleri çerçevesinde başvuru yaparak iki yüz elli Türk lirası tutarındaki kayıt ücretini genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere Hazine ve Maliye Bakanlığı muhasebe birimi hesabına yatırmaları hâlinde, cihazların elektronik kimlik bilgisi ilgili abonenin numaraları ile eşleştirilerek kullanılabilir” şeklinde düzenlendiği,
2.7. Kurum tarafından ise, 20/09/2019 tarihli ve sayılı Bilgi Teknolojileri ve İletişim
Kurulu Kararı ile “ardışık yüz yirmi gün içerisinde kümülatif olarak doksan günden fazla, ses haberleşmesi olmadan (ses çağrısı başlatma, ses çağrısı sonlandırma, kısa mesaj başlatma), şebekede iz bırakarak daimi dolaşım hizmeti alan cihazlar”ın uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti aldığının kabul edildiği,
2.8. 20/02/2021 tarihli ve 31401 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Elektronik Kimlik
Bilgisini Haiz Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair
Yönetmelik kapsamında 12/07/2014 tarihli ve 29058 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektronik Kimlik
Bilgisini Haiz Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelik’in “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesi;
/
“Bu Yönetmelik; a) İşletmecilerin kendi IMSI’leri üzerinden şebekelerinde hizmet sundukları elektronik kimlik bilgisini haiz cihazları, b) Uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti alan elektronik kimlik bilgisini haiz ses haberleşmesi (ses çağrısı başlatma, ses çağrısı sonlandırma ve kısa mesaj başlatma) olmadan iletişim yapan cihazları, c) 112 araç içi acil çağrı sisteminde (e-Call) kullanılan elektronik kimlik bilgisini haiz cihazları kapsar”
şeklinde değiştirilmiş olup söz konusu değişiklikle “uluslararası daimi veri dolaşımı hizmeti alan elektronik kimlik bilgisini haiz cihazların” Yönetmelik kapsamına dahil edildiği, bu nedenle, uluslararası daimi veri dolaşımı hizmeti alan elektronik kimlik bilgisini haiz cihazların Yönetmelik’in “Cihazların Kayıt Altına
Alınması” başlıklı dördüncü bölümü hükümlerine uygun olarak kayıt alına alınması gerektiği,
2.8.1. Elektronik Kimlik Bilgisini Haiz Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelik’in;
2.8.1.1. “Tanımlar ve kısaltmalar” başlıklı 4’üncü maddesinin birinci fıkrasının (ö) bendinin, “uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti (permanent roaming)”nin, “IMSI öneki 286’dan farklı olan ve ardışık yüz yirmi gün içerisinde kümülatif olarak doksan günden fazla ses haberleşmesi (ses çağrısı başlatma, ses çağrısı sonlandırma, kısa mesaj başlatma) olmadan şebekede iz bırakarak alınan daimi dolaşım hizmetini ifade eder” şeklinde tanımlandığı,
2.8.1.2. “Siyah liste” başlıklı 6’ncı maddesinin, “Siyah liste; kaçak, kayıp, çalıntı, elektronik kimlik bilgisi değiştirilmiş ya da başka cihazlara kopyalanmış, bertaraf veya ihraç edildiği Kuruma bildirilmiş, uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti aldığı veya Kurum kayıtlarında yer almadığı halde ülkemiz sınırları içerisinde kullanımda olduğu tespit edilmiş ve kesintisiz yedi yıl süreyle elektronik haberleşme şebekelerinden hizmet almamak suretiyle beyaz listeden çıkarılmış cihazlara ait IMEI numaralarından oluşur”,
2.8.1.3.“IMEI numarası siyah listede yer alan cihazlara ilişkin işlemler” başlıklı 10’uncu maddesinin (e)
bendinin “(Ek:RG-20/2/2021-31401) Uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti aldığı tespit edilen cihazın elektronik haberleşme bağlantısını otuz gün içerisinde, keser”,
şeklinde düzenlendiği ve uluslararası daimi veri dolaşımı yapan cihazların siyah listeye alınarak elektronik haberleşme bağlantılarının otuz gün içerisinde kesileceğinin hüküm altına alındığı, bu çerçevede, ait cihazın uluslararası daimi veri dolaşımı yaptığı gerekçesiyle siyah listeye alınarak elektronik haberleşme bağlantısının kesildiğinin anlaşıldığı,
2.9. Ayrıca başvuranın müracaatlarında değindiği “bilgilendirme yükümlülüğü”ne ilişkin olarak
Yönetmelik’in “IMEI numarası siyah listede yer alan cihazlara ilişkin işlemler” başlıklı 10’uncu maddesinin birinci fıkrası;
“İşletmeciler, IMEI numarası siyah listede yer alan cihazın kullanıcısına IMEI numarasının siyah listede olduğuna dair kısa mesaj gönderir, kısa mesaj alma imkânı olmayan cihazın abonesini mümkün olan farklı iletişim yöntemleri ile bilgilendirir ve uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti kapsamındaki cihazın kullanıcısının abonesi olduğu yabancı operatörü de bilgilendirir”,
şeklinde düzenlenmiş olup ülkemiz sınırları içerisinde hizmet veren işletmecilerin, IMEI numarası siyah listeye alınan cihaz sahibini ve kullanıcının abonesi olduğu yabancı operatörü bilgilendireceğinin hükme bağlandığı, Kurumun IMEI numarası siyah listede yer alan kullanıcıyı ve cihazın kullanıcısının abonesi
olduğu yabancı operatörü bilgilendirme yükümlülüğü bulunmamakta olup bu sorumluluğun düzenleme lafzından da görüleceği üzere ilgili işletmeciye ait olduğu, bununla birlikte, yolcu beraberinde getirilen elektronik kimlik bilgisini haiz bir cihaz kayıt altına alınsa dahi yabancı SIM kart ile ses haberleşmesi olmadan sadece veri dolaşım hizmeti alarak kullanıldığında cihaza ait IMEI numarasının siyah listeye alınarak cihazın elektronik haberleşme bağlantısının kesilmekte olduğu ve herhangi bir sistemsel hata sebebiyle siyah listeden çıkarılamaması durumunun mevzuat gereğince mümkün olmadığının değerlendirildiği,
2.10. İlave olarak, şikâyet konusu ile ilgili yargı organlarında görülmekte olan veya yargı organlarınca karara bağlanmış bir uyuşmazlık bulunmadığı
açıklamalarına yer verilmiştir.
3. Konunun çözüme kavuşturulması amacıyla daha ayrıntılı bilgilerin elde edilmesi gerektiği tespit edildiğinden, Kurumumuz tarafından 08/07/2022 tarih ve sayılı bilgi ve belge talepli yazımız ile Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu Başkanlığından ek bilgi ve belge talep edilmiştir.
Başvuruya konu iddialar hakkında Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu Hukuk Müşavirliği tarafından gönderilen 10/08/2022 tarih ve sayılı cevabi yazı ve eklerinde özetle;
3.1. Elektronik kimlik bilgisini haiz cihazlar için oluşturulan IMEI numarasının (International Mobile
Equipment Identity) 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’nun 3’üncü maddesinde açıkça tanımlandığı üzere “elektronik haberleşme cihazlarına tek ve benzersiz olarak tahsis edilmiş kimlik” özelliğini haiz olduğu, mezkûr Kanun uyarınca elektronik kimlik bilgisini haiz cihazların ülkemizde haberleşme hizmeti alması için IMEI numaralarının, Kurumun sahip olduğu Mobil Cihaz Kayıt Sistemi’ne (MCKS) kaydedilmesi gerektiği, bahse konu kayıt işlemlerinin; ülkemize yasal yollarla ithal eden veya ülkemizde usulüne uygun imalat yapan firmaların başvuruları üzerine ülke içerisinde piyasaya arz edilecek cihazlar yanında; yolcu beraberinde yurt dışından getirilen cihazların bireysel kayıt işlemlerinden ibaret olduğu, yolcu beraberinde getirilen cihazların IMEI numaralarının MCKS’ye kayıt usul ve koşullarının
Kurumlarının alt düzenlemeleri (Yönetmelik ve Tebliğ) ile düzenlenmiş olup ilgili maddelerin aşağıda yer aldığı şekilde olduğu,
3.2. Elektronik Kimlik Bilgisini Haiz Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelik’in “Yolcu beraberinde getirilen cihazlara ait IMEI numaralarının kayıt altına alınması” başlıklı 14’üncü maddesinde;
“(1) Yolcu beraberinde getirilen cihazın sahibi cihazının kayıt altına alınması için Elektronik Kimlik
Bilgisini Haiz Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair Tebliğde belirtilen bilgi ve belgeleri tamamlayarak e-Devlet kapısı üzerinden başvurusunu yapar.
(2) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) e-Devlet kapısı üzerinden cihazının kayıt altına alınması amacıyla başvuru yapamayan Yabancı Misyon Kimlik Kartı hamili kişiler Elektronik Kimlik Bilgisini Haiz
Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair Tebliğde belirtilen bilgi ve belgelerle birlikte işletmeci abone kayıt merkezine başvurur.
(3) 18 yaşından küçükler için kayıt başvuruları anne, baba ya da yasal temsilcileri tarafından yapılır.
(4) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) Yolcu beraberinde getirilen cihazların kayıt altına alınması başvuruları yolcunun yurda giriş tarihinden itibaren üç yüz altmış beş gün içerisinde yapılır. Ancak bu süre, 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (h) bendi hükmü gereği; Kurum kayıtlarında olmadığı halde haberleşme hizmeti sunulan cihazların yüz yirmi günlük kullanım süresini değiştirmez.
/
(5) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) e-Devlet kapısı üzerinden yapılan başvurularda, bilgi ve belgelerin eksiksiz ve doğru olmasından başvuru sahibi sorumludur.
(6) Abone kayıt merkezine yapılan başvurular için, bilgi ve belgelerin kontrolünden ilgili işletmeci ve abone kayıt merkezi sorumludur.
(7) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) Cihaza ait IMEI numarası veya numaraları, gerekli kontrollerden geçmesi halinde üç takvim yılı süreyle eşleştirilmiş beyaz listeye alınır.
(8) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) Kurumun ilgili bilgi veya belgelerde uygunsuzluk tespit etmesi halinde cihaza ait IMEI numarası veya numaraları beyaz listeden/eşleştirilmiş beyaz listeden çıkarılır.
(9) (Ek:RG-20/2/2021-31401) Kurum; başvuru sahibinden, ilgili kurum, kuruluş ve abone kayıt merkezinden bu Yönetmelik kapsamındaki iş ve işlemlere ilişkin her türlü bilgi ve belgeyi talep edebilir”,
3.3. Elektronik Kimlik Bilgisini Haiz Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair Tebliğ’in “Yolcu
Beraberinde Getirilen Cihazlara Ait IMEI Numaralarının Kaydı” başlıklı 4’üncü maddesinde;
“Başvuru
1) Elektronik kimlik bilgisini haiz cihazlara ait IMEI numaralarının kayıt altına alınmasına ilişkin
başvurular yurt dışından yolcu beraberinde getirilen cihazların sahipleri tarafından e-Devlet kapısı üzerinden yapılır.
(2) Bu başvurularda cihaz sahibi tarafından beyan edilen bilgiler ilgili merciler tarafından elektronik ortamda doğrulanmasını müteakip Kuruma iletilir.
(3) (Mülga:RG-15/9/2021-31599)
(4) 18 yaşından küçükler için kayıt başvuruları anne, baba ya da yasal temsilcileri tarafından yapılır.
(5) (Mülga:RG-15/9/2021-31599)
(6) (Ek:RG-15/9/2021-31599)
(1) Yabancı Misyon Kimlik Kartı hamili kişiler cihazlarına ilişkin kayıt başvurusu işlemlerini aşağıdaki
belgelerle birlikte işletmeci abone kayıt merkezleri üzerinden yapabilir:
a) Dilekçe.
b) Pasaport kimlik bilgilerinin bulunduğu sayfa ve yurda girişi gösterir sayfanın fotokopisi.
c) Diğer kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenen belgeler.
(7) (Ek:RG-15/9/2021-31599)
(1) Altıncı fıkrada sunulan belgelerin birer nüshası üzerinde işletmeci abone kayıt merkezinin yetkilisinin adı, soyadı ve ıslak imzası ile aslı görülmüştür kaşesi ve ilgili kayıt merkezinin açık adres ve iletişim bilgileri yer alır. İşletmeci abone kayıt merkezi bu bilgi ve belgeleri Kuruma gönderir.
(8) Cihaza ait IMEI numarası veya numaraları, gerekli kontrollerden geçmesi halinde beyaz listeye alınır.
(9) Gönderilen bilgi veya belgelerin mevzuata uygun olmadığının belirlenmesi ve ilgili IMEI numarasının beyaz listede olması halinde bu IMEI numarası beyaz listeden çıkarılır”
hükmü bulunmaktadır.
3.4. Bu hükümler çerçevesinde, söz konusu başvuru hakkında Kurumumuz tarafından yöneltilen hususlara ilişkin açıklamaların aşağıda yer aldığı;
3.5. 19/07/2019 tarihli ve 30836 sayılı mükerrer Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 7186 sayılı
“Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun”un 23’üncü maddesi ile 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’nun “Teknik uyumluluk” başlıklı 57’nci maddesinin birinci fıkrasında değişiklik yapılarak; “İşletmeciler, elektronik kimlik bilgisi değiştirildiği tespit edilen, uluslararası dolaşım hizmetlerine yönelik düzenlemeler ve Kurum düzenlemelerine uymayan elektronik kimlik bilgisini haiz cihazlara, kayıp, kaçak veya çalıntı cihazlara, elektronik haberleşme hizmeti
/
veremezler…” şeklinde, 24’üncü maddesi ile 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’na “Elektronik kimlik bilgisi değiştirilen ve borcu bulunan cihazlar” başlıklı Geçici 6’ncı madde eklenerek; “Kurumun
MCKS’sinde kayıtlı olmakla birlikte bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce elektronik kimlik bilgisi değiştirilmiş olan cihazlar ile Kurumun uluslararası dolaşım hizmetleri çerçevesinde yaptığı düzenlemelere uymayan cihazlara elektronik haberleşme hizmeti verilmesi dört ay içinde engellenir. Bu cihazların kullanıcılarının, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde Kurum düzenlemeleri çerçevesinde başvuru yaparak iki yüz elli Türk lirası tutarındaki kayıt ücretini genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere Hazine ve Maliye Bakanlığı muhasebe birimi hesabına yatırmaları hâlinde, cihazların elektronik kimlik bilgisi ilgili abonenin numaraları ile eşleştirilerek kullanılabilir” şeklinde düzenlendiği ve Kurumları tarafından 20/09/2019 tarihli ve 2019/DK-BTD/183 sayılı Kurul Kararı kapsamında “ardışık yüz yirmi gün içerisinde kümülatif olarak doksan günden fazla, ses haberleşmesi olmadan (ses çağrısı başlatma, ses çağrısı sonlandırma, kısa mesaj başlatma), şebekede iz bırakarak daimi dolaşım hizmeti alan cihazlar”ın uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti aldığının kabul edildiği, bahsi geçen Kanun değişikliğinin akabinde, ikincil düzenlemelerin Kanun metnine uyumunun ve yeknesaklığın sağlanmasını teminen Yönetmelik değişikliği yapılması gerekliliğinin gündeme geldiği, bu doğrultuda 20/02/2021 tarihli ve 31401 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Elektronik Kimlik
Bilgisini Haiz Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelik’te Değişiklik Yapılmasına Dair
Yönetmelik kapsamında 12/07/2014 tarihli ve 29058 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektronik Kimlik
Bilgisini Haiz Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelik’in “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinin “Bu Yönetmelik; a) İşletmecilerin kendi IMSI’leri üzerinden şebekelerinde hizmet sundukları elektronik kimlik bilgisini haiz cihazları, b) Uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti alan elektronik kimlik bilgisini haiz ses haberleşmesi (ses çağrısı başlatma, ses çağrısı sonlandırma ve kısa mesaj başlatma)
olmadan iletişim yapan cihazları, c) 112 araç içi acil çağrı sisteminde (e-Call) kullanılan elektronik kimlik bilgisini haiz cihazları kapsar” şeklinde değiştirilmiş olup, Elektronik Kimlik Bilgisini Haiz Cihazların
Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelik’te Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ile uluslararası daimi veri dolaşımı hizmeti alan elektronik kimlik bilgisini haiz cihazlar ve 112 araç içi acil çağrı sisteminde (e-Call) kullanılan elektronik kimlik bilgisini haiz cihazların da Yönetmelik kapsamına dahil edildiği, bu doğrultuda söz konusu cihazların Yönetmelik’in “Cihazların Kayıt Altına Alınması” başlıklı dördüncü bölümü hükümlerine uygun olarak kayıt alına alınması gerektiği,
3.6. Elektronik Kimlik Bilgisini Haiz Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmeliğin “Tanımlar ve kısaltmalar” başlıklı 4’üncü maddesinin birinci fıkrasının (ö) bendinde “uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti (permanent roaming)”: “IMSI öneki 286’dan farklı olan ve ardışık yüz yirmi gün içerisinde kümülatif olarak doksan günden fazla ses haberleşmesi (ses çağrısı başlatma, ses çağrısı sonlandırma, kısa mesaj başlatma) olmadan şebekede iz bırakarak alınan daimi dolaşım hizmetini ifade eder” şeklinde tanımlanmış, “Siyah liste” başlıklı 6’ncı maddesinde; “Siyah liste; kaçak, kayıp, çalıntı, elektronik kimlik bilgisi değiştirilmiş ya da başka cihazlara kopyalanmış, bertaraf veya ihraç edildiği Kuruma bildirilmiş, uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti aldığı veya Kurum kayıtlarında yer almadığı halde ülkemiz sınırları içerisinde kullanımda olduğu tespit edilmiş ve kesintisiz yedi yıl süreyle elektronik haberleşme şebekelerinden hizmet almamak suretiyle beyaz listeden çıkarılmış cihazlara ait IMEI numaralarından oluşur”, “IMEI numarası siyah listede yer alan cihazlara ilişkin işlemler” başlıklı 10 uncu maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendinde yer alan; “e) (Ek:RG-20/2/2021-31401)Uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti aldığı tespit edilen cihazın elektronik haberleşme bağlantısını otuz gün içerisinde keser” hükmü ile uluslararası daimi veri dolaşımı yapan cihazların siyah listeye alınacağının ve otuz gün içerisinde elektronik haberleşme bağlantısının kesileceğinin hüküm altına alındığı,
3.7. Bu noktada belirtmek gerektiği üzere uluslararası daimi veri dolaşımı tanımından da anlaşılacağı üzere uluslararası daimi veri dolaşımı hizmetinin engellenmesinde ses haberleşmesi hizmetlerinden (çağrı
/
başlatma, çağrı sonlandırma ve kısa mesaj başlatma) hiçbir şekilde yararlanmadan yalnızca veri haberleşmesinden Yönetmelik’te tanımlandığı şekilde yararlanan cihazların hedeflendiği, başvuru sahibinin yolcu beraberinde getirmiş olduğu cihazı Yönetmelik’in uluslararası daimi veri dolaşımı tanımına uygun olarak; ses haberleşmesinde kullanmadan yalnızca veri haberleşmesinde kullandığı Kurumlarınca tespit edildiğinden uluslararası daimi veri dolaşımı kapsamında cihazın siyah listeye alındığı,
3.8. 20/02/2021 tarihli ve 31401 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Elektronik Kimlik
Bilgisini Haiz Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelik’te Değişiklik Yapılmasına Dair
Yönetmelik kapsamında, Yönetmelik’in 14’üncü maddesinin dördüncü fıkrasının; “Yolcu beraberinde getirilen cihazların kayıt altına alınması başvuruları yolcunun yurda giriş tarihinden itibaren üç yüz altmış beş gün içerisinde yapılır” şeklinde yeniden düzenlendiği, söz konusu değişiklik ile yurda giriş tarihinden itibaren yüz yirmi gün olan başvuru süresinin üç yüz altmış beş güne çıkarılarak, yüz yirmi gün sonunda kaçak cihaz statüsüne geçerek siyah listeye alınan cihazların da kayıt altına alınabilmesine yönelik imkân tanındığı, böylece cihaz, elektronik haberleşme hizmetlerine kapatılmış olsa dahi cihazın sahibine başvuru sürecini tamamlayarak elektronik haberleşme hizmetinden yararlanmaya devam edebilmesine yönelik ilave zaman tanındığı, bu çerçevede, Kurumlarının uluslararası dolaşım düzenlemelerine uymayarak kapatılan yolcu beraberi cihazların elektronik haberleşme hizmetinden faydalanması engellense dahi cihazların kayıt altına alınması başvurusunun yolcunun yurda giriş tarihinden itibaren üç yüz altmış beş gün içerisinde yapılması halinde tekrar kayıtlı hale getirilebilmesinin mümkün olup üç yüz altmış beş günün aşılması halinde tekrar kayıt altına alınmasının mer’i mevzuat hükümlerince mümkün olmadığı,
3.9. Öte yandan başlangıçta belirtilen Kanun değişikliğinin yapılmasıyla birlikte Kanun’un Geçici 6’ncı maddesinin “(1) Kurumun MCKS’sinde kayıtlı olmakla birlikte bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce elektronik kimlik bilgisi değiştirilmiş olan cihazlar ile Kurumun uluslararası dolaşım hizmetleri çerçevesinde yaptığı düzenlemelere uymayan cihazlara elektronik haberleşme hizmeti verilmesi dört ay içinde engellenir. Bu cihazların kullanıcılarının, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde Kurum düzenlemeleri çerçevesinde başvuru yaparak iki yüz elli Türk lirası tutarındaki kayıt ücretini genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere Hazine ve Maliye Bakanlığı muhasebe birimi hesabına yatırmaları hâlinde, cihazların elektronik kimlik bilgisi ilgili abonenin numaraları ile eşleştirilerek kullanılabilir.” şeklinde düzenlendiği,
3.10. Anılan düzenlemelerin yürürlüğe girmesinin akabinde Kanun’da yapılan değişikliklere istinaden
20.09.2019 tarihli ve 2019/DK-BTD/183 sayılı Kurul Kararı ile “Kurumumuz uluslararası dolaşım
hizmetleri çerçevesinde yaptığı düzenlemelere uymayan cihazların Kurumumuz MCKS’sinde tespit edilmesi, 7186 sayılı Kanun’un yürürlük tarihini takip eden dört (4) aylık süre içerisinde söz konusu cihazların kullanıcıları bilgilendirilerek elektronik haberleşme hizmeti verilmesinin engellenmesi ve ilgili kanun kapsamında gereklilikleri yerine getirerek kayıt hakkı için başvuru yapan vatandaşlara ait cihazlarının kayıt altına alınması hususları göz önünde bulundurularak; Kanun’un öngördüğü sürelerde herhangi bir yığılmaya ya da aksaklığa neden olmadan, vatandaşların zamanlı bir biçimde bilgilendirilmek sureti ile Kanun’da düzenlenen kayıt hakkı işlemlerinden yararlanabilmelerine” olanak sağlandığı, 2019/DK-BTD/183 sayılı Kurul Kararının uluslararası daimi veri dolaşımı yapan cihazlara ilişkin tanıdığı eşleştirme olanağından Kanun’un ilgili maddesi ile belirlenen ücretin ödenmesi ve yerli SIM kart kullanılması koşuluyla Kanun’un öngördüğü 19/07/2020 tarihine kadar yararlanılabilmiş olup sonraki tarihler için Kanun ile herhangi bir düzenleme öngörülmemiş olduğundan söz konusu tarih sonrasında uluslararası daimi veri dolaşımı yaparak siyah listeye alınan cihazların beyaz listeye alınabilmesine yönelik ilgili mevzuat hükümleri kapsamında bir yol bulunmadığı,
3.11. Yukarıda da izah edildiği üzere, Kanun’da yapılan değişikliklere istinaden Geçici Madde 6 ile
Kurumun uluslararası dolaşım hizmetleri çerçevesinde yaptığı düzenlemelere uymayan cihazlara, elektronik haberleşme hizmetinden faydalanmaları amacıyla maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde Kurum düzenlemeleri çerçevesinde başvuru yaparak iki yüz elli Türk lirası tutarındaki kayıt ücretini genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere Hazine ve Maliye Bakanlığı muhasebe birimi hesabına yatırmaları hâlinde elektronik haberleşme hizmetinden faydalanmaya devam edebilmeleri imkânı tanındığı, bilindiği üzere yönetmeliklerin kanunların uygulanmasını sağlamak üzere ve kanuna aykırı olmamak şartıyla çıkarılabildiği, dolayısıyla kanunda yer almayan veya kanuna aykırı hükümlerin yönetmelikle getirilemeyeceği, aksi halde yönetmeliğin hukuka aykırı olacağı, Kanun ile öngörülen hak sağlayıcı düzenlemelerin yönetmelikle kaldırılamayacağı, daraltılamayacağı veya bu tür düzenlemelerde öngörülmeyen yasaklayıcı, sınırlayıcı ya da genişletici hükümlerin yönetmelikle getirilemeyeceği, Kamu tüzel kişilerinin ancak kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla yönetmelikler çıkarabileceği, Kanun koyucunun uluslararası dolaşım hizmetleri çerçevesinde yapılan düzenlemelere uymayan cihazlar için sınırlı bir süre ile başvuru yapma olanağı tanıdığı, sürenin son bulması ile birlikte meri mevzuat hükümleri uyarınca uluslararası dolaşım hizmetleri çerçevesinde yapılan düzenlemelere aykırılık teşkil ettiği için siyah listeye alınan cihazlar için tekrar beyaz listeye alınma olanağının da hukuken son bulduğu,
3.12. Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve açıklamaları doğrultusunda başvuranın cihazının, Yönetmelik’in uluslararası daimi veri dolaşımı tanımıyla örtüşecek şekilde ses haberleşmesi (çağrı başlatma, çağrı sonlandırma, kısa mesaj başlatma) yapmadan daimi veri dolaşımı yapmış olması gerekçesiyle cihaza ilişkin IMEI siyah listeye alınarak elektronik haberleşme hizmetlerinden engellendiğinin görüldüğü,
açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
4. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74’üncü maddesinde; “… Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler … ”,
5. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir”,
6. 05/11/2008 tarihli ve 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’nun,
6.1. “Amaç” başlıklı 1’inci maddesinde; “(1) Bu Kanunun amacı; elektronik haberleşme sektöründe düzenleme ve denetleme yoluyla etkin rekabetin tesisi, tüketici haklarının gözetilmesi, ülke genelinde hizmetlerin yaygınlaştırılması, kaynakların etkin ve verimli kullanılması, haberleşme alt yapı, şebeke ve hizmet alanında teknolojik gelişimin ve yeni yatırımların teşvik edilmesi ve bunlara ilişkin usul ve esasların belirlenmesidir”,
/
6.2. “Teknik uyumluluk” başlıklı 57’nci maddesinde; “(1) (Değişik:17/7/2019-7186/23 md.)
İşletmeciler, elektronik kimlik bilgisi değiştirildiği tespit edilen, uluslararası dolaşım hizmetlerine yönelik düzenlemeler ve Kurum düzenlemelerine uymayan elektronik kimlik bilgisini haiz cihazlara, kayıp, kaçak veya çalıntı cihazlara, elektronik haberleşme hizmeti veremezler…”,
6.3. “Elektronik kimlik bilgisi değiştirilen ve borcu bulunan cihazlar” başlıklı Geçici 6’ncı maddesinde;
“(Ek:17/7/2019-7186/24 md.) (1) Kurumun MCKS’sinde kayıtlı olmakla birlikte bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce elektronik kimlik bilgisi değiştirilmiş olan cihazlar ile Kurumun uluslararası dolaşım hizmetleri çerçevesinde yaptığı düzenlemelere uymayan cihazlara elektronik haberleşme hizmeti verilmesi dört ay içinde engellenir. Bu cihazların kullanıcılarının, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde Kurum düzenlemeleri çerçevesinde başvuru yaparak iki yüz elli Türk lirası tutarındaki kayıt ücretini genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere Hazine ve Maliye Bakanlığı muhasebe birimi hesabına yatırmaları hâlinde, cihazların elektronik kimlik bilgisi ilgili abonenin numaraları ile eşleştirilerek kullanılabilir”,
7. 12/07/2014 tarihli ve 29058 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Elektronik Kimlik Bilgisini Haiz
Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelik’in,
7.1. “Amaç” başlıklı 1’inci maddesinde; “Bu Yönetmeliğin amacı; elektronik kimlik bilgisini haiz cihazların elektronik haberleşme hizmetinden faydalanabilmesi için kayıt altına alınmasına, kayıp, kaçak veya çalıntı cihazlara elektronik haberleşme hizmeti verilmesinin engellenmesine ve elektronik kimlik bilgisi başka cihazlara kopyalanan, bertaraf edilen, ihraç edilen, işletmeciler tarafından finansman borcu olduğu bildirilen veya uluslararası daimi veri dolaşımı hizmetinden yararlanan cihazlara ilişkin usul ve esasları düzenlemektir”,
7.2. “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde; “(Değişik:RG-20/2/2021-31401)
(1) Bu Yönetmelik; a) İşletmecilerin kendi IMSI’leri üzerinden şebekelerinde hizmet sundukları elektronik kimlik bilgisini haiz cihazları, b) Uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti alan elektronik kimlik bilgisini haiz ses haberleşmesi (ses çağrısı başlatma, ses çağrısı sonlandırma ve kısa mesaj başlatma) olmadan iletişim yapan cihazları, c) 112 araç içi acil çağrı sisteminde (e-Call) kullanılan elektronik kimlik bilgisini haiz cihazları
kapsar”,
7.3. “Tanımlar ve kısaltmalar” başlıklı 4’üncü maddesinin birinci fıkrasında; “Bu Yönetmelikte geçen; …
e) Elektronik kimlik bilgisi: Elektronik haberleşme cihazlarına tek ve benzersiz olarak tahsis edilmiş kimlik tanımını, f) Elektronik kimlik bilgisi değiştirilmiş cihaz: Elektronik kimlik bilgisinin tamamının ya da bir kısmının değiştirildiği tespit edilen cihazı, g) IMEI numarası: Mobil cihazlara ait uluslararası elektronik kimlik bilgisini gösteren numarayı, ğ) İşletmeci: Yetkilendirme çerçevesinde mobil elektronik haberleşme hizmeti sunan veya mobil elektronik haberleşme şebekesi sağlayan ve alt yapısını işleten şirketi, h) Kaçak cihaz: Kurum kayıtlarında yer almadığı halde kullanımda olduğu tespit edilen ve siyah listeye eklendiği tarihten itibaren (Değişik ibare: RG-17/10/2015-29505) yüz yirmi günlük kullanım süresi içerisinde kayıt altına alınmayan cihazı,
…
o) (Ek:RG-20/2/2021-31401) IMSI (Uluslararası Mobil Abone Tanımlayıcısı): GSM mobil sistemlerinde
SIM kart için tanımlayıcı sayı dizisini, ö) (Ek:RG-20/2/2021-31401) Uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti (permanent roaming): IMSI öneki 286’dan farklı olan ve ardışık yüz yirmi gün içerisinde kümülatif olarak doksan günden fazla ses haberleşmesi (ses çağrısı başlatma, ses çağrısı sonlandırma, kısa mesaj başlatma) olmadan şebekede iz bırakarak alınan daimi dolaşım hizmetini, ifade eder”,
7.4. “Beyaz liste” başlıklı 5’inci maddesinde; “(1) Beyaz liste; a) Mevzuata uygun bir şekilde; yolcu beraberinde getirilerek, ithal edilerek veya yurt içinde imal edilerek
Kuruma bildirilen ve kayıt işlemi tamamlanan, b) 5/4/1983 tarihli ve 2813 sayılı Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunun Kuruluşuna İlişkin Kanunun mülga Geçici 6 ncı maddesi kapsamında kayıt altına alınmış olan elektronik kimlik bilgisi değiştirilmemiş ve kopyalanmamış, cihazlara ait IMEI numaralarından oluşur.
(2) Birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde yer alan cihazların ihraç edilmesi veya bertaraf edilmesi halinde, bu durumun Kuruma bildirilmesi akabinde cihazlara ait IMEI numaraları beyaz listeden çıkarılır”,
7.5. “Siyah liste” başlıklı 6’ncı maddesinde; “Siyah liste; kaçak, kayıp, çalıntı, elektronik kimlik bilgisi değiştirilmiş ya da başka cihazlara kopyalanmış, bertaraf veya ihraç edildiği Kuruma bildirilmiş, uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti aldığı veya Kurum kayıtlarında yer almadığı halde ülkemiz sınırları içerisinde kullanımda olduğu tespit edilmiş ve kesintisiz yedi yıl süreyle elektronik haberleşme şebekelerinden hizmet almamak suretiyle beyaz listeden çıkarılmış cihazlara ait IMEI numaralarından oluşur”,
7.6. “IMEI numarası siyah listede yer alan cihazlara ilişkin işlemler” başlıklı 10’uncu maddesinin birinci fıkrasında; “(1) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) İşletmeciler, IMEI numarası siyah listede yer alan cihazın kullanıcısına IMEI numarasının siyah listede olduğuna dair kısa mesaj gönderir, kısa mesaj alma imkânı olmayan cihazın abonesini mümkün olan farklı iletişim yöntemleri ile bilgilendirir ve uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti kapsamındaki cihazın kullanıcısının abonesi olduğu yabancı operatörü de bilgilendirir”, ikinci fıkrasının (e) bendinde; “(Ek:RG-20/2/2021-31401) Uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti aldığı tespit edilen cihazın elektronik haberleşme bağlantısını otuz gün içerisinde, keser”,
7.7. “Yolcu beraberinde getirilen cihazlara ait IMEI numaralarının kayıt altına alınması” başlıklı 14’üncü maddesinde; “(1) Yolcu beraberinde getirilen cihazın sahibi cihazının kayıt altına alınması için
Elektronik Kimlik Bilgisini Haiz Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair Tebliğde belirtilen bilgi ve belgeleri tamamlayarak e-Devlet kapısı üzerinden başvurusunu yapar.
(2) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) e-Devlet kapısı üzerinden cihazının kayıt altına alınması amacıyla başvuru yapamayan Yabancı Misyon Kimlik Kartı hamili kişiler Elektronik Kimlik Bilgisini Haiz
Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair Tebliğde belirtilen bilgi ve belgelerle birlikte işletmeci abone kayıt merkezine başvurur.
(3) 18 yaşından küçükler için kayıt başvuruları anne, baba ya da yasal temsilcileri tarafından yapılır.
(4) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) Yolcu beraberinde getirilen cihazların kayıt altına alınması başvuruları yolcunun yurda giriş tarihinden itibaren üç yüz altmış beş gün içerisinde yapılır. Ancak bu süre, 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (h) bendi hükmü gereği; Kurum kayıtlarında olmadığı halde haberleşme hizmeti sunulan cihazların yüz yirmi günlük kullanım süresini değiştirmez.
(5) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) e-Devlet kapısı üzerinden yapılan başvurularda, bilgi ve belgelerin eksiksiz ve doğru olmasından başvuru sahibi sorumludur.
/
(6) Abone kayıt merkezine yapılan başvurular için, bilgi ve belgelerin kontrolünden ilgili işletmeci ve abone kayıt merkezi sorumludur.
(7) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) Cihaza ait IMEI numarası veya numaraları, gerekli kontrollerden geçmesi halinde üç takvim yılı süreyle eşleştirilmiş beyaz listeye alınır.
(8) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) Kurumun ilgili bilgi veya belgelerde uygunsuzluk tespit etmesi halinde cihaza ait IMEI numarası veya numaraları beyaz listeden/eşleştirilmiş beyaz listeden çıkarılır.
(9) (Ek:RG-20/2/2021-31401) Kurum; başvuru sahibinden, ilgili kurum, kuruluş ve abone kayıt merkezinden bu Yönetmelik kapsamındaki iş ve işlemlere ilişkin her türlü bilgi ve belgeyi talep edebilir”,
düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ AV. FATMA BENLİ YALÇIN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
8. Yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın iddiaları, İdarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek; uluslararası daimi veri dolaşımı yapmak suretiyle kayıt işlemini herhangi bir şekilde tamamlayamayan cihazların, bir daha herhangi bir şekilde kullanıma açılamamasına yönelik olarak hak mahrumiyetlerini engelleyici ek imkânlar tanınması için gerekli tedbirlerin alınması yönünde hazırlanan “Kısmen Tavsiye Kısmen Ret Karar Önerisi” Kamu
Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme
9. Başvuran tarafından 1 numaralı paragrafta açıklandığı üzere özetle, 03/07/2021 tarihinde ülkeye getirerek kullanmaya başladığı telefonunun, kullandığı yabancı SIM kart nedeniyle tarafına ilgili kurum tarafından bildirim yapılmadan kara listeye eklendiği ve IMEI kayıt hakkının elinden alındığı iddia ve ifade edilerek kayıt için ödemesi yapılan ve aktif olarak kullanmak zorunda olduğu telefonuna ait IMEI numaralarının kayıt işlemine açılması talep edilmektedir.
10. Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) tarafından, uluslararası daimi veri dolaşımı hizmeti alan elektronik kimlik bilgisini haiz cihazların ilgili Yönetmelik hükümlerine uygun olarak kayıt alına alınması gerektiği, bu çerçevede, ait cihazın kayıt altına alınmadığı halde uluslararası daimi veri dolaşımı yaptığı gerekçesiyle siyah listeye alınarak elektronik haberleşme bağlantısının kesildiğinin anlaşıldığı, bilgilendirme yükümlülüğüne ilişkin olarak ise Yönetmelik’in 10’uncu maddesi gereğince bu sorumluluğun işletmeciye ait olduğu ve Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunun bilgilendirme yükümlülüğünün bulunmadığı, son olarak yolcu beraberinde getirilen elektronik kimlik bilgisini haiz bir cihaz kayıt altına alınsa dahi yabancı SIM kart ile ses haberleşmesi olmadan sadece veri dolaşım hizmeti alarak kullanıldığında dahi cihaza ait IMEI numarasının siyah listeye alınarak cihazın elektronik haberleşme bağlantısının kesildiği, ayrıca herhangi bir sistemsel hata sebebiyle siyah listeden çıkarılamaması durumunun mevzuat gereğince mümkün olmadığı şeklinde açıklama yapıldığı görülmektedir.
11. Uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti, ardışık yüz yirmi gün içerisinde kümülatif olarak doksan günden fazla ses haberleşmesi (ses çağrısı başlatma, ses çağrısı sonlandırma, kısa mesaj başlatma) olmadan şebekede iz bırakarak alınan daimi dolaşım hizmetini ifade etmektedir. 20/02/2021 tarihinde Elektronik
Kimlik Bilgisini Haiz Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelik’in “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde değişikliğe gidilmiştir. Buna göre, uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti alan elektronik
kimlik bilgisini haiz cihazlar, Yönetmelik kapsamına dâhil edilmiştir. Bu doğrultuda söz konusu cihazların ilgili Yönetmelik hükümlerine uygun olarak kayıt altına alınması gerekmektedir. İlgili hükmün getirilmesi ile ses haberleşmesi hizmetlerinden (çağrı başlatma, çağrı sonlandırma ve kısa mesaj başlatma)
hiçbir şekilde yararlanmadan yalnızca veri haberleşmesinden Yönetmelik’te tanımlandığı şekilde yararlanan cihazların hedeflendiği anlaşılmaktadır.
12. Elektronik Kimlik Bilgisini Haiz Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelik’in 6’ncı maddesinde tanımlanan siyah liste; kaçak, kayıp, çalıntı, elektronik kimlik bilgisi değiştirilmiş ya da başka cihazlara kopyalanmış, bertaraf veya ihraç edildiği Kuruma bildirilmiş, uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti aldığı veya Kurum kayıtlarında yer almadığı halde ülkemiz sınırları içerisinde kullanımda olduğu tespit edilmiş ve kesintisiz yedi yıl süreyle elektronik haberleşme şebekelerinden hizmet almamak suretiyle beyaz listeden çıkarılmış cihazlara ait IMEI numaralarından oluşmaktadır. Aynı Yönetmelik’in 10’uncu maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendinde ise uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti aldığı tespit edilen cihazın siyah listeye alınacağı ve elektronik haberleşme bağlantısının otuz gün içerisinde kesileceği belirtilmiştir.
13. İdare tarafından Kurumumuza gönderilen ek belgelerde yer aldığı şekliyle, başvuran tarafından ilk kez 13/08/2020 tarihli ve sayılı müracaat ile CİMER üzerinden Kuruma başvurularak yurt dışında geçici ikamet eden kişilerin ülkeye dönmeleri halinde telefonlarının herhangi bir ücret karşılığı olmadan kayıt edilmesinin talep edildiği, 21/11/2020 tarihli ve sayılı başvurusunda bu talebini yinelediği, 15/12/2021 tarihli ve sayılı başvurusunda kaydını gerçekleştirmediği cihazın IMEI numarasının siyah listeye alındığı ve bu listeden çıkarılma talebinde bulunduğu, 22/12/2021 tarihli ve sayılı başvurusunda söz konusu talebini yinelediği, 09/01/2022 tarihli ve sayılı başvurusunda ise siyah listeye alındığına dair tarafına yapılması gereken bildirime ait belgelerin tarafına iletilmesini talep ettiği, 01/02/2022 tarihli ve sayılı başvurusunda söz konusu belgelerin tarafına iletilmesi talebini yinelediği, 23/02/2022 tarihli ve sayılı başvurusunda ise siyah listeye alındığına dair bildirim yapılmadan telefonunun BTK tarafından siyah listeye alındığı ve tarafına yapılması gereken bildirime ait belgelerin Kurum tarafından işletmeciden talep edilmediği ifade edilmiştir.
14. İdarenin cevabi yazısı ile başvuranın şikâyet dilekçesi ve eklerinde sunduğu belgeler birlikte incelendiğinde; başvuran tarafından 03/07/2021 tarihinde ülkeye giriş yapıldığı, söz konusu yolcu beraberinde getirilen SIM kart dolayısıyla ilgili ödemenin ise 20/12/2021 tarihinde gerçekleştirildiği görülmektedir. Yasal mevzuat uyarınca kart türünden (yerli veya yabancı) bağımsız olarak SIM kartların ülkemiz sınırları içerisinde 120 gün içinde kayıt edilmeden kullanılma olanağı bulunmaktadır. Elektronik
Kimlik Bilgisini Haiz Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelik’in 14’üncü maddesi uyarınca, yolcu beraberi getirilen cihazların kayıt ettirilmesi için 365 günlük bir süre tanınmış olmakla birlikte, bu durum uluslararası daimi veri dolaşımı düzenlemelerine uymadığı gerekçesiyle kapatılan cihazlar için geçerli olmayıp bu statüdeki cihazlar için söz konusu süre 120 gün ile sınırlandırılmıştır. Söz konusu 120 günlük kullanım süresinin takibi, cihazın ülkemizde yetkilendirilmiş mobil işletmeciler tarafından söz konusu cihazın sinyal aldığının (uluslararası dolaşım hizmeti de dâhil olmak üzere) ilk olarak tespit edilip BTK’ye bildirilmesi sonrasında başlamaktadır. Ancak süre yalnızca 120 takvim günü ile sınırlı olmayıp yetkilendirilmiş mobil işletmecilerin 30 günlük periyotlarla bildirimi ile toplamda dört defa bildirimin gerçekleşmesi sonrasında yıl içinde dağınık şekilde 4 ay (30’ar günlük süre) olarak uygulanabilmektedir. Nitekim somut olayda da başvuranın siyah listeye alındığına yönelik 15/12/2021 tarihli ilk şikâyeti göz önüne alındığında kullanıcı tarafından 120 gün üzerinde (yaklaşık 162 gün) bir hizmet alımının gerçekleştiği anlaşılmaktadır. Bununla birlikte, kullanıcı tarafından uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti alan cihaza ait kayıt ücreti ödemelerinin yasal süre olan 120 günlük kullanım süresi geçirildikten ve cihazın siyah listeye alındıktan sonrasına tekabül ettiği görülmektedir. Bu
noktada, başvuru sahibinin yolcu beraberinde getirmiş olduğu cihazı kaydetse dahi yabancı SIM kart kullanımı nedeniyle uluslararası daimi veri dolaşımı tanımı uyarınca cihazın ses haberleşmesinde kullanılmadan yalnızca veri haberleşmesinde kullanıldığı ve 120 günlük yasal kullanım süresi içinde kayıt altına alınmadığı tespit edildiğinden, ilgili cihazın siyah listeye alınmasında hukuka aykırılık tespit edilmemiştir.
15. 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’nun “Elektronik kimlik bilgisi değiştirilen ve borcu bulunan cihazlar” başlıklı Geçici 6’ncı maddesinde, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce elektronik kimlik bilgisi değiştirilmiş olan cihazlar ile Kurumun uluslararası dolaşım hizmetleri çerçevesinde yaptığı düzenlemelere uymayan cihazların kullanıcılarının, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde Kurum düzenlemeleri çerçevesinde başvuru yaparak kayıt ücretini yatırmaları hâlinde, cihazların elektronik kimlik bilgisi ilgili abonenin numaraları ile eşleştirilerek kullanılabilecekleri hüküm altına alınmıştır. Anılan düzenlemenin yürürlüğe girmesi akabinde, Kanun’da yapılan değişikliğe istinaden, 20/09/2019 tarihli ve sayılı Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurulu Kararı ile uluslararası daimi veri dolaşımı yapan cihazlara ilişkin Kanun’un öngördüğü sürelerde kayıt hakkı için başvuru yapan vatandaşlara ait cihazların Kanun’da düzenlenen kayıt hakkı işlemlerinden yararlanabilmelerine olanak sağlanmıştır. İlgili Kurul Kararı’nın uluslararası daimi veri dolaşımı yapan cihazlara ilişkin tanıdığı eşleştirme olanağından yararlanılabilmesi ise belirlenen ücretin ödenmesi ve yerli SIM kart kullanılması koşuluyla Kanun’un öngördüğü 19/07/2020 tarihine kadar mümkün olmuş olup sonraki tarihler için Kanun ile herhangi bir düzenleme öngörülmemiştir. Bu noktada, Kanun koyucu uluslararası dolaşım hizmetleri çerçevesinde yapılan düzenlemelere uymayan cihazlar için sınırlı bir süre ile başvuru yapma olanağı tanımıştır. Dolayısıyla 19/07/2020 tarihi itibariyle tanınan bu sürenin son bulması ile birlikte, uluslararası daimi veri dolaşımı yaparak siyah listeye alınan cihazların beyaz listeye alınabilmesine yönelik bir mevzuat hükmü bulunmamaktadır.
16. Bununla birlikte başvuran tarafından Kurumumuza gönderilen dilekçesinde kayıtlı olan hususlarda
“İlgili Kurum (BTK) tarafından siyah listede yer aldığına dair tarafına bildirim yapılmadığı ve bu konudaki sorumluluğun idarece yerine getirilmediği” ifade edilmektedir. Konu hususundaki Elektronik Kimlik
Bilgisini Haiz Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelik’in “IMEI numarası siyah listede yer alan cihazlara ilişkin işlemler” başlıklı 10’uncu maddesi uyarınca, IMEI numarası siyah listede yer alan cihazın kullanıcısına IMEI numarasının siyah listede olduğuna dair kısa mesaj gönderme ve kısa mesaj alma imkânı olmayan cihazın abonesinin mümkün olan farklı iletişim yöntemleri ile (mesaj, elektronik posta, arama vb.) bilgilendirilme yükümlülüğü, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumuna değil, işletmeciye ait bulunmaktadır.
17. Nitekim başvuranın siyah listeye alındığına dair yapılması gereken bildirime ait belgelerin tarafına iletilmesi konulu ve 09/01/2022 tarihli başvurusuna istinaden Kurum tarafından verilen cevabi yazıda, siyah listeye alındığına dair bildirimde bulunma sorumluluğunun ilgili işletmeciye ait olduğu ifade edilmiştir. Bununla birlikte, Kurum tarafından yabancı operatöre yapılan bilgilendirme şekline ve metnine erişilebilmesi için öncelikle uluslararası daimi veri dolaşımı bildiriminin Kuruma hangi işletmeci tarafından yapıldığı bilgisine ulaşılması gerektiği, bildirimi yapan işletmeci bilgisiyle birlikte ilgili işletmeciden bilgi veya belge talebinin yapılabileceği değerlendirilmiştir. Bu noktada Kurum tarafından konu 4982 sayılı Bilgi Edinme Kanunu kapsamında değerlendirilerek Kanun’un “İstenecek Bilgi veya
Belgenin Niteliği” başlıklı 7’nci maddesinin “Bilgi edinme başvurusu, başvurulan kurum ve kuruluşların ellerinde bulunan veya görevleri gereği bulunması gereken bilgi veya belgelere ilişkin olmalıdır. Kurum ve kuruluşlar, ayrı veya özel bir çalışma, araştırma, inceleme ya da analiz neticesinde oluşturulabilecek türden bir bilgi veya belge için yapılacak başvurulara olumsuz cevap verebilirler. İstenen bilgi veya belge, başvurulan kurum ve kuruluştan başka bir yerde bulunuyorsa, başvuru dilekçesi bu kurum ve kuruluşa
/
gönderilir ve durum ilgiliye yazılı olarak bildirilir.” şeklinde düzenlendiği ifade edilerek bahse konu bilgi edinme başvurusunda bilgi edinilmek istenilen hususlara ilişkin ayrı bir çalışma ve inceleme yapılması gerekmekte olduğundan, bilgi edinme başvurusunun olumsuz yanıtlanabileceği değerlendirilmesinde bulunulmuştur.
Buna ek olarak, başvuranın aynı talebi içeren 01/02/2022 tarihli başvurusu ise Kurum tarafından 6698 sayılı
Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kapsamında değerlendirilmiştir. Buna göre başvuranın GSM hizmeti aldığı işletmecinin, roaming kapsamında hangi işletmecinin şebekesinden yararlandığının sözleşmesel ilişkinin tarafı olunmaması nedeniyle bilinmediği, 05/02/2022 tarihinde 9994 (roaming)
statüsüne geçen cihazlara ilişkin siyah listenin işletmecilere bildirildiği, işletmecilere gönderilen listede yer alan GSM numaralarının, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’nun, “Kişisel verilerin aktarılması” kenar başlıklı 8’inci maddesi uyarınca kişisel veri olarak korunması ve ilgili kişilerin (GSM numarası sahiplerinin) açık rızası olmadan paylaşılamaması nedeniyle listenin 3. kişilerle paylaşılmasının mümkün olmadığı, 9994 (roaming) statüsüne geçen cihazlara ilişkin siyah listenin yalnızca işletmecilerle paylaşıldığı, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kapsamında kişisel veri olarak kabul edilen
GSM numaralarına ilişkin listenin 3. kişilerle paylaşılamadığı nedenleriyle roaming kapsamında elektronik haberleşme hizmeti alan kullanıcının kendi GSM operatörü ile görüşerek şebekesi kullanılan işletmeciye ilişkin bilgilere ulaşmasının ve hizmeti veren işletmeciden sürece ilişkin bilgilendirme talebinde bulunmasının yerinde olacağı değerlendirilmesinde bulunulmuştur.
Bu noktada, Elektronik Kimlik Bilgisini Haiz Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair
Yönetmelik’in 10’uncu, 4982 sayılı Bilgi Edinme Kanunu’nun 7’nci ve 6698 sayılı Kişisel Verilerin
Korunması Kanunu’nun 8’nci madde hükümleri ayrı ayrı ve birlikte değerlendirildiğinde, Bilgi
Teknolojileri ve İletişim Kurumunun ilgili konuda bilgi verme sorumluluğunu öngören bir mevzuat hükmünün mevcut olmadığı anlaşılmıştır.
18. Diğer taraftan, uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti alan elektronik kimlik bilgisini haiz cihazların ilgili Yönetmelik hükümlerine uygun olarak kayıt altına alınması gerektiği, aksi takdirde siyah listeye alınarak cihazın kullanılamaz hale geleceği açık olmakla birlikte, herhangi bir sorun nedeniyle kayıt işlemini tamamlamayan cihazların kullanıma kapatılmasının ve kullanıma açılması için ilave bir işlem yapılamamasının hak mahrumiyetlerine sebep olduğu anlaşılmaktadır. Nitekim bu mağduriyet 2019 yılında
5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’nun Geçici 6’ncı maddesine konulan hüküm ile çözülmeye
çalışılmıştır. İlgili düzenleme ile uluslararası daimi veri dolaşımı yaparak siyah listeye alınan cihazların, belirlenen kayıt ücretinin yatırılması ve yerli SIM kart kullanılması koşuluyla 1 yıllık sınırlı süre içinde beyaz listeye alınabilmesine olanak sağlanmıştır. Dolayısıyla uluslararası daimi veri dolaşımı yapan cihazların siyah listeye alınacağının ve otuz gün içerisinde elektronik haberleşme bağlantısının kesileceğinin yönünde mevzuat gereği bir şüphe bulunmamakla birlikte, gerekli kayıt sürecinin tamamlanması sonrasında ilgili cihazların kullanıma açılmasını sağlayacak idari çözümlerin de bulunabileceği değerlendirilmektedir. Aksi halde kullanıcılar tarafından mülkiyetine sahip olunan, bedeli ve harcı ödenmiş telefonların kullanışsız hale geleceği ve bu cihazların elektronik atık oluşturarak büyük bir külfete sebep olacağı değerlendirilmektedir. Buna ek olarak, somut olayda her ne kadar yabancı SIM kart kullanımı nedeniyle uluslararası daimi veri dolaşımı yapıldığı anlaşılsa da ilgili cihaz siyah listeye alındıktan sonraki süreçte başvuran tarafından gerekli ödemeler gerçekleştirilerek kayıt işlemi yapılması için bir irade gösterdiği anlaşılmaktadır. Özetle idare tarafından yerine getirilen işlemlerde ulaşılmak istenen amaçtan daha fazla bir yoksunluğa neden olunmaması için ek çözümler üretilmesinde fayda mülahaza edilmiştir.
19. Başvuranın iddiaları, idarenin konuya ilişkin açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı
birlikte değerlendirildiğinde;
19.1. 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’nun 17/07/2019 tarihinde eklenen “Elektronik kimlik bilgisi değiştirilen ve borcu bulunan cihazlar” başlıklı Geçici 6’ncı maddesi hükmüne istinaden 1 yıllık süre tanımı noktasında, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurulu Kararı ile vatandaşlara ait cihazların
Kanun’da düzenlenen kayıt hakkı işlemlerinden yararlanabilmesine yönelik belirlenen ücretin ödenmesi ve yerli SIM kart kullanılması koşuluyla 19/07/2020 tarihine kadar imkân sağlanmış olup sonraki tarihler için
Kanun ile herhangi bir düzenleme yapılmadığı, başvuranın söz konusu uygulamalardan sonra 03/07/2021 tarihinde yurda giriş yaptığı, bununla birlikte uluslararası daimi veri dolaşımı yapan yabancı SIM kartı dolayısıyla cihazı siyah listeye alınıncaya kadar geçen süreçte ilgili kayıt sürecini gerçekleştirmediği, ödemeyi gerçekleştirdiği 20/12/2021 tarihi itibariyle ise kayıt için zorunlu olan 120 günlük yasal sürenin geçmiş olduğu, dolaysıyla başvurana ait cihazın uluslararası daimi veri dolaşımı yaptığı gerekçesiyle siyah listeye alınması ve elektronik haberleşme bağlantısının kesilmesinde meri mevzuat hükümlerine istinaden aykırılık bulunmadığı, bununla birlikte Elektronik Kimlik Bilgisini Haiz Cihazların
Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelik’in “IMEI numarası siyah listede yer alan cihazlara ilişkin işlemler” başlıklı 10’uncu maddesi hükümleri uyarınca, IMEI numarası siyah listede yer alan kullanıcıyı ve cihazın kullanıcısının abonesi olduğu yabancı operatörü bilgilendirme yükümlülüğünün ilgili işletmeciye ait olması sebebiyle Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunun ilgili konuda bilgi verme sorumluluğu olmadığından idare tarafından yapılan işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı,
19.2. Diğer taraftan, kayıt işlemini herhangi bir sorun nedeniyle tamamlamayan cihazların kullanıma kapatılmasının ve kullanıma açılması için bir daha ilave bir işlem yapılamamasının hak mahrumiyetlerine sebep olacağı, daha önce bu mağduriyetin 2019 yılında belirli bir süre için 5809 sayılı Elektronik
Haberleşme Kanunu’nun Geçici 6’ncı maddesine konulan hüküm ile çözülmeye çalışıldığı, kayıt işleminin zamanında tamamlanmamasının idarece bir hakkın tamamıyla ortadan kaldırılmasını gerektirmeyeceği gibi cihazların kullanıma açılmasını sağlayacak ek idari çözümlerin de bulunabileceği, bu noktada idare tarafından konu hususunda ilave tedbirlerin alınması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
20. İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik’in “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6’ncı maddesinde yer verilmiştir. Bu ilkelere göre yapılan değerlendirme neticesinde, idare tarafından Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği ve başvuranla ilgili işlemlerinde “Makul sürede karar verme” ilkesine uygun davrandığı, ancak şikâyetçiye verilen cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceği bilgisinin yer almadığı görülmüş olup “Karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
21. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Dava Açma Süresinin
Yeniden İşlemeye Başlaması” başlıklı 21’inci maddesinin üçüncü fıkrasında; Kamu Denetçiliği
Kurumunun inceleme ve araştırmasını, başvuru tarihinden itibaren altı ay içinde sonuçlandıramaması halinde durmuş olan dava açma süresinin kaldığı yerden işlemeye başlayacağı belirtilmiştir. Bu kapsamda incelemenin altı ayda bitirilememesine ilişkin gerekçesi ve dava açma süresinin kaldığı yerden yeniden işlemeye başlayacağı hususu başvurana 04/07/2022 tarih ve sayılı yazı ile bildirilmiştir.
VII. KARAR
İlgili mevzuat hükümleri, yukarıda açıklanan gerekçe ve dosyanın kapsamına göre, BAŞVURUNUN
KISMEN KABULÜ İLE KISMEN REDDİNE;
Ardışık yüz yirmi gün içerisinde kümülatif olarak doksan günden fazla, ses haberleşmesi olmadan (ses çağrısı başlatma, ses çağrısı sonlandırma, kısa mesaj başlatma) şebekede iz bırakarak daimi dolaşım hizmeti alan cihazların, uluslararası daimi veri dolaşım hizmeti aldığının kabul edilmesi sebebiyle, başvuranın telefonunun siyah listeye alınarak elektronik haberleşme hizmetinin kesilmesi işleminde meri hukuka aykırılık bulunmadığından ve işletmeciye ait olan IMEI numarası siyah listede yer alan kullanıcıyı ve cihazın kullanıcısının abonesi olduğu yabancı operatörü bilgilendirme yükümlülüğünün Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunun sorumluluğunda olmadığından başvurunun REDDİNE,
Uluslararası daimi veri dolaşımı yapmak suretiyle kayıt işlemini herhangi bir şekilde tamamlayamayan cihazların, bir daha herhangi bir şekilde kullanıma açılamamasına yönelik olarak hak mahrumiyetlerini engelleyici ek imkânlar tanınması için gerekli tedbirlerin alınması hususunda BİLGİ TEKNOLOJİLERİ
VE İLETİŞİM KURUMU BAŞKANLIĞINA TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
Kararın BAŞVURANA ve BİLGİ TEKNOLOJİLERİ VE İLETİŞİM KURUMU BAŞKANLIĞINA tebliğine,
6328 sayılı Kanun’un 20’nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, Bilgi Teknolojileri ve İletişim
Kurumu Başkanlığı tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi