ÖZET: Umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin mesafe ölçümlerinin, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik çerçevesinde yetkili idareler tarafından gerçekleştirilmesi gerektiği vurgulanmaktadır. Bu bağlamda, İçişleri Bakanlığı Mülkiye Müfettişliği tarafından yapılan denetimlerde, mesafe ölçümünün kim tarafından yapılacağı konusunda belirsizlikler ortaya çıkmıştır. Yönetmelik hükümlerine göre, bu ölçümlerin mahalli kolluk kuvvetleri, yani emniyet ve jandarma tarafından yapılması gerektiği ifade edilmiştir.

İlgili yönetmelik, umuma açık yerlerin, resmi veya özel eğitim kurumlarına belirli bir mesafede bulunmasını zorunlu kılmaktadır. Bu mesafe, yaya kurallarına göre gidilecek en kısa mesafe dikkate alınarak yüz metre olarak belirlenmiştir. Ayrıca, bu tür işletmelerin açılması için gerekli olan ruhsatların alınması, yetkili idarelerin onayı ile mümkün olmaktadır. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işletme açılması durumunda, yetkili idareler tarafından kapatma işlemi uygulanacaktır.

Sonuç olarak, umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin mesafe ölçümleri, ilgili yönetmelik hükümleri doğrultusunda yetkili idareler tarafından titizlikle gerçekleştirilmelidir. Bu durum, hem kamu güvenliği hem de eğitim kurumlarının korunması açısından büyük önem taşımaktadır.

Not: Umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinden mesafe tahdidine tabi işletmelerin mesafe ölçümlerinin İşyeri açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelikte belirtilen ruhsat vermeye yetkili idarelerce yerine getirilmesi gerektiği hk.

T.C.

ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI
Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü

Sayı : 71188846-045.02-225995 28/10/2020 Konu : Görüş (Mesafe Ölçümünde Yetkili İdare Hakkında)

DAĞITIN YERLERİNE

İlgi : … Valiliğinin (Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü) … sayılı ve … sayılı yazısı.

İlgi yazı ekinde kayıtlı … tarihli ve … sayılı yazınız ile İçişleri Bakanlığı Mülkiye Müfettişliği tarafından … Belediyesinde … yılında yapılan teftiş sonucunda hazırlanan … sayılı müfettiş raporunda, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik’in 5 inci maddesinin (ı) bendi ile Umuma Açık Yerler ve İçkili Yerler ile Resmi veya Özel Öğretim Kurumları Arasındaki Uzaklıkların Belirlenmesine Dair Yönetmelik’in 5 inci maddesinin birinci fıkrası kapsamında, yaya kurallarına göre gidilecek en kısa mesafe dikkate alınarak yüz metre tespitinin yapılması ve yüz metre tespitinin Umuma Açık Yerler ve İçkili Yerler ile Resmi veya Özel Öğretim Kurumları Arasındaki Uzaklıkların Belirlenmesine Dair Yönetmelik’in 7 nci maddesi gereği “mahalli kolluk kuvvetleri” yani emniyet ve jandarma tarafından yapılması gerektiği bildirildiğinden mesafe ölçümünün kim tarafından yapılacağı hususunda tereddüt yaşandığı belirtilerek mesafe ölçümünün emniyet ve jandarma tarafından mı yoksa belediye tarafından mı yapılacağı hususunda Bakanlığımız görüşü talep edilmektedir.

Bilindiği üzere İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik’in 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi “Yetkili idare: Belediye sınırları ve mücavir alanlar dışı ile kanunlarda münhasıran il özel idaresine yetki verilen hususlarda il özel idaresini; büyükşehir belediyesi sınırları ve mücavir alanlar içinde büyükşehir belediyesinin yetkili olduğu konularda büyükşehir belediyesini, bunların dışında kalan hususlarda büyükşehir ilçe veya ilk kademe belediyesini; belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde belediyeyi ve organize sanayi bölgesi sınırları içinde organize sanayi bölgesi tüzel kişiliğini,”, (ı) bendi “ Umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinden meyhane, bar, kahvehane, kıraathane, elektronik oyun merkezi, internet salonu ile açıkta alkollü içki satılan işyerlerinin okul, yurt, mabet bina ve tesislerine mevzuatın öngördüğü uzaklıkta bulunması,” ve (t) bendi “İş yeri: Ticari, sınai, zirai veya mesleki bir faaliyetin ya da girişimin icrasına tahsis edilen veya bu faaliyetlerde kullanılan, kara ya da su üzerindeki açık veya kapalı alanda bulunan sabit ya da mobil yerleri” hükmünü,
6 ncı maddesinin birinci fıkrası “Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır.” ve üçüncü fıkrası “İşyeri açmak isteyen gerçek veya tüzel kişiler, işyerlerini bu Yönetmeliğe uygun olarak tanzim ettikten sonra Örnek 1 ve 2’de yer alan durumlarına uygun formu doldurarak yetkili idareye başvurur.” hükmünü,

30 uncu maddesi “İçkili yer bölgesi;
a) Hükümet binaları, hapishane ve ıslah evleri; her türlü mabet, dini kurum ve kuruluşlar; sanat müesseseleri, maden ocakları, inşaat yerleri; patlayıcı, parlayıcı, yanıcı ve benzeri tehlikeli maddeler üretilen, satılan ve depolanan yerler ile gaz dolum tesisleri yakınında, b) Konaklama yerleri hariç olmak üzere, otoyolları ve karayollarının her iki tarafında sınır çizgisine ikiyüz metreden yakın mesafe içinde,
c) Otogar ve otobüs terminallerinde,
d) Resmî ve özel okul binaları, ilk ve orta öğretim öğrencilerinin barındığı öğrenci yurtları ile anaokullarına yüz metreden yakın mesafe içinde,
tespit edilemez.

….” hükmünü,
32 nci maddesinin altıncı fıkrası “Meyhane, kahvehane, kıraathane, bar, elektronik oyun merkezleri, internet salonu gibi umuma açık yerler ile alkollü içkilerin açık olarak satışının yapıldığı yerlerin; örgün eğitim kurumları, özel öğretim kursları, yükseköğretim hariç öğrenci yurtları ile anaokullarından, kapıdan kapıya en az yüz metre uzaklıkta bulunması zorunludur. Özel eğitime muhtaç bireylerin devam ettikleri öğretim kurumları ile okullar dışındaki diğer özel öğretim kurumları için bu zorunluluk aranmaz. Ancak söz konusu özel öğretim kurumlarıyla yukarıda belirtilen türdeki işyerleri aynı binada bulunamaz.” hükmünü, 34 üncü maddesi “Meyhane, kahvehane, kıraathane, bar, elektronik oyun merkezleri, internet salonu gibi umuma açık yerler ile açık alkollü içki satılan yerlerin açılmasına izin verilirken mesafe ölçümünde, bina ve tesislerin varsa bahçe kapıları, yoksa bina kapıları; kapıların birden fazla olması durumunda en yakını esas alınır. Yüz metre uzaklığın ölçümünde, mevcut cadde ve sokaklar üzerinden yaya yolu kullanılarak, yaya kurallarına göre gidilebilecek en kısa mesafe dikkate alınır.

Bu tür yerlerin açılmasına izin verilirken, o yerin en az yüz metre civarında okul bulunup bulunmadığının yanı sıra bu işyerlerinin özel eğitime muhtaç bireylerin devam ettikleri öğretim kurumları ve okullar dışındaki diğer özel öğretim kurumları ile aynı binada olup olmadığı ve içkili yer bölgesinde bulunup bulunmadığı yetkili idarelerce tespit edilir.” hükmünü amirdir.

Yukarıda açıklanan mevzuat hükümleri çerçevesinde; umuma açık istirahat ve eğlence

yerlerinden mesafe tahdidine tabi işletmelerin mesafe ölçümlerinin Yönetmelik’te belirtilen

ruhsat vermeye yetkili idarelerce yerine getirilmesi gerektiği değerlendirilmektedir.

Bilgilerini rica ederim.

Bakan a.

Genel Müdür