|
ÖZET: Bu Danıştay kararında, Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Hukuk Fakültesi öğrencisinin iki ek ders alma talebinin, üniversitenin yönetmeliklerine uygun olarak reddedilmesi üzerine yaşanan hukuki uyuşmazlık ele alınmıştır. Başvuran, talebinin kabul edilmesine rağmen, Öğrenci İşleri Daire Başkanlığı tarafından geç bildirilen durum nedeniyle mağdur olduğunu iddia etmiştir. İlgili mevzuat uyarınca, öğrencinin mezun olabilmesi için gereken ders sayısının belirlenmesi ve bu çerçevede ek ders alımına ilişkin düzenlemelerin üniversite yönetimi tarafından belirlendiği vurgulanmıştır.
Kararda, başvuranın talebinin reddedilmesinin hukuka uygun olduğu, çünkü başvuranın mevcut derslerine ek olarak üç ders almasının mümkün olmadığı belirtilmiştir. Ayrıca, üniversitenin bilimsel özerkliği çerçevesinde, ders alma ve mezuniyet kriterlerinin belirlenmesinin üniversite yönetimi tarafından yapıldığı ifade edilmiştir. Sonuç olarak, başvurunun reddedilmesi kararı verilmiş, ancak idarenin iyi yönetim ilkelerine uygun davranması gerektiği yönünde öneride bulunulmuştur. Bu durum, üniversitelerin iç işleyişinde hukukun ve yönetmeliklerin ne denli önemli olduğunu ortaya koymaktadır. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 6093-6093 86171061- 101.07.05-E.
BAŞVURU NO : 2016/5173 2016/ 5173
KARAR TARİHİ : 08/06/2017
RET KARARI
BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ :
BAŞVURUYA KONU İDARE : Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Rektörlüğü
BAŞVURUNUN KONUSU : Üniversitenin, iki ek ders alma talebine olumlu cevap vermesine rağmen uygulanmaması hakkındadır .
BAŞVURU TARİHİ : 30/11/2016 30.11.2016
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Başvuran; Yıldırım Beyazıt Üniversitesi tarafından iki ders daha alma talebinde bulunduğu
dilekçesine olumlu cevap verilmiş olmasına rağmen, İdarece bunun uygulanmaması ve söz konusu cevabın tarafına gönderilmemesinden oluşan mağduriyetin giderilmesini talep etmektedir .
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Rektörlüğünün konuya ilişkin 03/ 4/ 2017 tarih ve
sayılı yazısı ve eklerinde özetle;
2.1) Başvuranın Hukuk Fakültesi Dekanlığına vermiş olduğu dilekçeye istinaden, Fakülte Yönetim
Kurulunun Karar aldığı, söz konusu Kararın gereğinin yapılması üzerine Öğrenci İşleri Daire
Başkanlığına gönderildiği ve başvuranın konu hakkında bilgilendirildiği,
2.2) Kararın uygulanması aşamasında Öğrenci İşleri Daire Başkanlığı tarafından öğrencinin
otomasyon üzerinden talep ettiği derslerden başka bir ders daha seçtiğinin tespit edildiği, mevzuat uyarınca kendisine en fazla bir ders daha verilebileceğinin Hukuk Fakültesi Dekanlığına bildirildiği, Dekanlığın da öğrenciyi çağırarak durumu izah ettiği ve talep ettiği derslerden yalnızca birini daha seçebileceğinin kendisine bildirilmesine rağmen yazılı veya sözlü olarak öğrenci tarafından tercih yapılmadığı, .
1 / 5Üniversitenin akademik organı olan “Senato” nun görevleri arasında “Rektörün onayından
sonra Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe girecek olan üniversite veya üniversitenin birimleri ile ilgili yönetmelikleri hazırlamak, ” sayılmıştır .
5.2) “Fakülte Yönetim Kurulu” başlıklı (b) bendinin ( 5) numaralı alt bendinde, Öğrencilerin
kabulü, ders intibakları ve çıkarılmaları ile eğitim – öğretim ve sınavlara ait işlemleri hakkında karar vermek,” görevleri arasında sayılmıştır .
6) Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Ön Lisans ve Lisans Eğitim Öğretim Yönetmeliğinin “Ders
alma, ders silme” başlıklı 19 uncu maddesinin 3 üncü fıkrasında : “ Güz ve bahar dönemlerinde öğrencilerin kaydolacağı derslerin toplam saat miktarı, o yarıyıl için belirlenmiş toplam saat miktarı ile bu miktarın 1/ 3’ü oranındaki saatin toplamını aşamaz . Ancak zorunlu durumlarda ilgili yönetim kurulunun kararı ile yukarıda tanımlanan alt sınırın altına inilebilir . Öğrenci birbirini izleyen iki yarıyıl sonunda mezun olabilecek durumda ise, ilgili yönetim kurulunun kararı ile yukarıda tanımlanan yarıyıl toplam kredisi üst sınırı aşılarak öğrencinin bu yarıyılların her birinde en çok iki ders daha almasına izin verilebilir .” düzenlemesine yer verilmiştir .
7) Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Ön Lisans, Lisans ve Lisansüstü Programlarında Ders Alma,
Dersten Çekilme Esaslarının 7 nci maddesinde : AGNO’su 2.00- 2,74 arasında olan öğrencilerin en fazla 40 AKTS’ye ilave olarak bir ders daha alabilmesine yönelik düzenleme mevcuttur .
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
8) Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı
birlikte değerlendirildiğinde; başvuranın talebinin reddi ile İdarenin hatalı davrandığının kabul edilerek, Üniversitenin kullanmış olduğu sistemin öğrenciler ve İdare arasında tam uyumlu hale getirilmesi yönünde tavsiye kararı verilmesine ilişkin hazırlanan “Kısmen Tavsiye Kısmen Ret Karar
Önerisi” Kamu Başdenetçisine sunulmuştur .
IV. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
9) Başvuran, Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Hukuk Fakültesi 4 üncü sınıf öğrencisiyken 11/ 10/ 2016
tarihinde Hukuk Fakültesi Dekanlığına verdiği dilekçe ile mevcut derslerine ilave olarak Kıymetli
Evrak Hukuku dersi ile Miras Hukuku dersini de almayı talep etmiş, 12/ 10/ 2016 tarihinde toplanan
Yönetim Kurulu oybirliğiyle 6 7 numaralı paragrafta belirtilen Yönetmeliğe istinaden talebi kabul etmiştir .
10) Sonrasında, Fakülte 16/ 10/ 2016 tarihinde gereğinin yapılması amacıyla ilgili Yönetim Kurulu
Kararını Öğrenci İşleri Başkanlığına göndermiş ve durumu da başvurana sözlü bir şekilde bildirmiştir . Bunun üzerine, başvuran talep ettiği derslere girmeye başladığını belirtmiştir .
11) Öğrenci İşleri Daire Başkanlığı, Fakülte Yönetim Kurulu Kararının kendilerine ulaştığı tarihten
itibaren yaklaşık 45 gün sonra Hukuk Fakültesi Dekanlığına, Ön Lisans ve Lisans Yönetmeliği 19 uncu madde 3 üncü fıkra hükmünün yalnızca 2 ek ders almaları halinde mezun olabilecek öğrenciler için geçerli olduğunu , başvuranın ise mezun durumunda olabilmesi için 3 ek ders alması gerektiğini, bu nedenle, başvuranın 8 numaralı paragrafta belirtilen düzenlemeye istinaden, hali
.
3 / 5hazırda ilave bir ders seçtiği için, ek 1 ders daha alabilmesinin mümkün olduğunu belirten bir yazı
göndermiştir . Söz konusu yazıya istinaden, Dekanlık başvurana, talebinin reddedildiğini ve yalnızca
1 ders seçme hakkının bulunduğunu, seçmek istediği dersi kendilerine bildirmesini istemiştir .
Başvuran ise bu bildirimin kendisine çok geç yapıldığını, sınav döneminde öğrendiği bu durumun moralini bozduğunu, sınavlara yeteri kadar konsantrasyon sağlayamadığını ve diğer derslerin sınavlarından da düşük puan almasına neden olduğunu belirterek, mağduriyetinin giderilmesi talebiyle Kurumumuza başvurmuştur .
12) Anayasa ile Devlet tarafından kanunla kurulan üniversitelere kamu tüzelkişiliği ve bilimsel
özerklik tanınmış olup, her üniversite ayrı birer kamu tüzelkişisidir .
13) Üniversitelere 2547 sayılı Kanun ile kendilerine ilişkin yönetmelikleri hazırlama yetkisi verilmiş
olup, bu durum Üniversitelere Anayasa ile tanınan, başka bir deyişle, Anayasa ile güvence altına alınan “bilimsel özerklik” ilkesinin tabii bir sonucudur .
14) Zira, bilimsel özerklik niteliği Anayasa ile güvence altına alınan üniversitelere, çağdaş
eğitim-öğretim esaslarına dayanan bir düzen içinde milletin ve ülkenin ihtiyaçlarına uygun insan gücü yetiştirmek amacı ile; ortaöğretime dayalı çeşitli düzeylerde eğitim-öğretim, bilimsel araştırma, yayın ve danışmanlık yapmak, ülkeye ve insanlığa hizmet etmek gibi görevler verilmiştir .
15) Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesi neticesinde, bilimsel
özerkliği ve kamu tüzelkişiliğini haiz üniversitelere, bu niteliklerinin tabii sonucu olarak, 2547 sayılı
Kanun ile takdir yetkisi tanınmış olup; ön lisans, lisans ve lisansüstü programlarında ders alma, ders seçme, mezun olabilme kriterlerini her üniversite kendisi belirler .
16) Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde, başvuranın, dilekçeyi verdiği tarihte
mezun olabilmek için aldığı derslere ilave olarak 3 ek ders daha alması gerektiği, ilgili mevzuat uyarınca bunun mümkün olmadığı görülmüş, bu noktada, öğrencinin haklı beklentiye girmesine neden olabilecek bir husus olmadığı da değerlendirildiğinden, Dekanlığın başvuranın talebini reddi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilmemiştir .
B. İyi Yönetim İlkelerine Uygunluk Yönünden Değerlendirme
17) İyi yönetim ilkelerine 28/ 03/ 2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; İdarenin başvuranın dilekçesine sözlü olarak önce olumlu cevap verip sonrasında talebinin karşılanmasının mümkün olamayacağını yine sözlü olarak bildirerek “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ve “makul sürede karar verme” ilkelerine uymadığı tespit edildiğinden, bahse konu ilkelere uygun davranması ve başvuranın dilekçesinde talep ettiği hususların reddi yönünde yeni bir Fakülte
Yönetim Kurulu kararı alarak başvurana bu kararı bildirmesi önerilmektedir . İdarenin bahse konu ilkelere uygun davranması önerilmektedir .
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
18) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca başvurunun Kurumumuz
tarafından reddedilmesi hâlinde, durmuş olan dava açma süresi gerekçeli ret kararının ilgiliye
.
4 / 5tebliğinden itibaren kaldığı yerden işlemeye başlayacaktır . 21 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca
ise tavsiye kararı üzerine otuz gün içinde herhangi bir işlem tesis edilmez veya eylemde bulunulmaz ise durmuş olan dava açma süresi kaldığı yerden işlemeye başlayacaktır . Buna göre; ilgili idarenin eylem ve işlemlerine karşı dava açma süresinden arta kalan sürede Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır .
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE; Ret kararının BAŞVURANA ve YILDIRIM BEYAZIT ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi .
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
.