ÖZET: Bu karar, başvuranın Elazığ’daki görev yerinden İzmir’e tayin talebinin reddine ilişkin hukuki değerlendirmeleri içermektedir. Başvuran, eşinin İzmir’de serbest avukat olarak çalıştığını belirterek aile birliğinin sağlanması amacıyla tayin istemiştir. Ancak, 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu ve ilgili yönetmelikler gereği, uzman erbaşların atama işlemleri, hizmet ihtiyacı ve belirli süreler çerçevesinde yapılmaktadır. Başvuranın görev yaptığı Elazığ, ikinci grup garnizonda yer almakta ve tayin talep ettiği İzmir ise birinci grup garnizondur. Yönergede belirtilen şartlar gereği, başvuranın tayin talebi, belirtilen süreleri sağlamadığı için uygun görülmemiştir.

Ayrıca, başvuranın eşinin avukatlık mesleği, kamu hizmeti olarak değerlendirilebilse de, serbest meslek olarak kabul edildiğinden, başvuranın tayin talebinin bu açıdan da reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Anayasa’nın aileyi koruma yükümlülüğü, mevcut mevzuat çerçevesinde sınırlı kalmakta ve başvuranın durumu bu kapsamda değerlendirildiğinde, idarenin işleminde hukuka aykırılık bulunmamaktadır. Dolayısıyla, başvuranın talebinin reddi hukuken geçerli bir karar olarak değerlendirilmiştir.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2019/3784-S.5517

BAŞVURU NO : 2019/628

KARAR TARİHİ : 28/05/2019

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : JANDARMA GENEL KOMUTANLIĞI

BAŞVURUNUN KONUSU : Yer değişikliği talebi hakkındadır

BAŞVURU TARİHİ : 15/01/2019

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1.Başvuran, Kurumumuza yaptığı başvurusunda özetle; Elazığ ili Arıcak İlçe Jandarma

Komutanlığında uzman çavuş olarak görev yaptığını, eşinin ise İzmir ilinin Bayraklı İlçesinde serbest avukat olarak çalıştığını, 2017 yılı Nisan ayında evlendiklerini, meslekleri sebebiyle aile birliğini sağlayamadıklarını, bu durumla alakalı olarak yaklaşık iki yıldır Elazığ merkez yahut merkeze yakın bir ilçeye ya da İzmir iline atama talebini içerir defalarca dilekçe verdiğini, ancak dilekçelerine cevap dahi alamadığını, eşiyle birlikte psikolojik tedavi görmeye başladıklarını, bir kaç kez boşanmanın eşiğine geldiklerini, aile bütünlüğünü sağlamakta zorluk çektiklerini, 1136 sayılı Avukatlık Kanunu uyarınca eşinin serbest meslek yapmanın yanı sıra aynı zamanda kamu görevi de ifa ettiğini, Anayasanın ailenin korunmasına vurgu yaptığını belirterek aile birliğinin korunması için gerekli tüm tedbirlerin alınmasını ve atamasının İzmir iline yapılmasını, talep etmektedir.

II. İDARENİN ŞİKÂYETE İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Şikâyet başvurusunun çözüme kavuşturulması amacıyla Jandarma Genel Komutanlığından 18/02/2019 tarihli ve E. sayılı yazımız ile bilgi ve belge talep edilmiş olup, yazımıza cevaben anılan İdarenin 27/02/2019 tarihli ve sayılı yazısında özetle; 2.1. J.Uzm.Çvş. ’ın Jandarma Genel Komutanlığının asayiş nitelikli uzman erbaş ihtiyacı kapsamında, Personel Temin Merkezi Komutanlığınca temin edilerek 09 Aralık 2016-17 Mart 2017 tarihleri arasında Karabük-Safranbolu 125’inci J.Eğt.A.K.lığı emrinde eğitim görmesine müteakip, yapılan kura ataması ile Elazığ İl J.K.lığı emrine atandığı, 03 Nisan

2017 tarihinden itibaren bu birlik emrinde görev yaptığı,

2.2. J.Gn.K.lığı emrinde görevli uzman erbaşların atama işlemlerinin; 3269 Sayılı Uzman Erbaş

Kanunu, Uzman Erbaş Yönetmeliği ve JGY 51-3 (C) Uzman Erbaş Yönergesi esasları

doğrultusunda yapıldığı, bu düzenlemeler kapsamında J.Uzm.Çvş. ’ın tabi olduğu atama mevzuatı gereği Sıralı Hizmet Bölgesinde (doğu) görev süresini tamamlaması, atamalarda ayrıcalık yaratılmaması ve emsallerine nazaran avantaj elde etmemesi gerektiğinden birinci grup garnizonlara (batı) atamasının yapılamadığı, 2.3. İzmir ve Elazığ İlinde kadro ve unvanına uygun nitelikte boş kadro bulunsa bile, personelin tabi olduğu atama mevzuatında belirtilen şartları taşımıyor olması nedeniyle bu kadrolara ataması yapılamadığı, 2.4. İl Jandarma Komutanlıkları emrine atanan uzman erbaşların il içi istihdamları, emrine atandığı İl J.K.’nın teklifi ve İl Valisinin onayıyla İl J.K.lığının bağlısı İlçe J.K.Iıklarına veya

JÖH/Komd.Tb.K.lıkları emrine yapıldığı, J.Uzm.Çvş. ’ın görev yaptığı Elazığ

İli merkezine atamasının yapılıp yapılamayacağı konusunda yetkili makamın Elazığ İl J.K.lığı ve Elazığ Valiliği olduğu, personelin bu konudaki atama taleplerinin birliklerin görev ve hizmet ihtiyaçları doğrultusunda İl J.K.Iıkları tarafından değerlendirildiği, 2.5. Söz konusu personelin, atanma konusunda yapmış olduğu taleplerine/başvurularına Uzman

Jandarma/Uzman Erbaş Tayin Şube Müdürlüğünce her türlü açıklayıcı bilgilendirme yapıldığı, bu kapsamda personelin göreve başladığı tarihten bu güne kadar geçen süre içerisinde (3) adet dilekçesi ve J.Gn.K.lığı İnteraktif Atama İletişim Modülü üzerinden yapmış olduğu (18) adet başvuru ile personelin eşi tarafından Cumhurbaşkanlığı İletişim

Merkezine (CİMER) aynı konu ile ilgili yapılan başvuruların atama mevzuatı kapsamında incelenerek cevaplandırıldığı, 2.6. Jandarma Genel Komutanlığı emrinde görevli personelin atanma taleplerini içeren müracaatlarına/dilekçelerine yazılı olarak cevap verilmediği, personele interaktif atama sistemi üzerinden bilgilendirme yapıldığı, bu kapsamda söz konusu personelin yapmış olduğu başvurusunda İzmir İline atanmak maksadıyla defalarca dilekçe yazdığı ancak dilekçelerine cevap verilmediği iddiasının gerçeği yansıtmadığı, 2.7. Söz konusu personelin eşinin 1136 sayılı Avukatlık Kanununa tabi olarak icra ettiği avukatlık mesleğinin aynı zamanda bir kamu görevi olduğu varsayılsa dahi personelin icra ettiği meslek gereği zorunlu yer değiştirmeye tabi personellerden olması nedeniyle, yürürlükte olan mevzuat hükümleri gereğince aile birliği mazeretlerinde personelin eşine tabi olacağı, 2.8. Söz konusu personelinin sıralı hizmet bölgesindeki görev süresinin 2022 yılında sona ermesi nedeniyle Elazığ ilinden hizmet ihtiyaçları doğrultusunda yapılacak bölge içi atamalar saklı kalmak kaydıyla herhangi bir ile atamasının yapılmasının mümkün olmayacağı, 2.9. Sonuç olarak personelin, ilgili kanun, KHK, Yönetmelik ve yönergeler kapsamında zorunlu yer değiştirmeye tabi personellerden olması, hâlihazırda görev yaptığı Elazığ ilinden herhangi bir ile atanmasını gerektirecek zorunlu bir mazereti ve/veya hizmet ihtiyacının bulunmaması, personel eşinin serbest meslek icra ediyor olması ve yürürlükte bulunan mevzuata aykırı olarak atamasının yapılması durumunda personelin emsallerine nazaran ayrıcalık ve avantaj elde edecek olması nedeniyle bahse konu atanma talebinin uygun değerlendirilmediği, Belirtilmiştir.

.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 1982 Anayasasının;

3.1. “Ailenin korunması ve çocuk hakları” başlıklı 41’inci maddesinin ikinci fıkrası:

“Devlet, ailenin huzur ve refahı ile özellikle ananın ve çocukların korunması ve aile planlamasının öğretimi ile uygulanmasını sağlamak için gerekli tedbirleri alır, teşkilatı kurar.”, 3.2. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74’üncü maddesi: “…Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye

Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrası: “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”, 5. 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanununun “ Atama, geçici görev ve harcırah” başlıklı 18’inci maddesi: “Uzman erbaşlar, sözleşme süreleri içinde değişik bölge ve garnizonlara Türk Silahlı

Kuvvetlerinin hizmet ihtiyacı esas alınmak suretiyle atanma ve yer değiştirme işlemlerine tâbi tutulurlar veya kurs dahil geçici görevle görevlendirilirler..”, 6. 1136 sayılı Avukatlık Kanununun “ Avukatlığın mahiyeti” başlıklı 1’inci maddesinin birinci fıkrası: “Avukatlık, kamu hizmeti ve serbest bir meslektir.”, 7. 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun “Serbest meslek kazancının tarifi” başlıklı 65’inci maddesinin ikinci fıkrası: “…Serbest meslek faaliyeti; sermayeden ziyade şahsi mesaiye ilmi veya mesleki bilgiye veya ihtısasa dayanan ve ticari mahiyette olmıyan işlerin iş verene tabi olmaksızın şahsi sorumluluk altında kendi nam ve hesabına yapılmasıdır.”, 8. 20.09.2005 tarihli ve 25942 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Uzman Erbaş

Yönetmeliğinin “Atama, geçici görev ve harcırah” başlıklı 22’nci maddesinin birinci fıkrası: “Uzman erbaşlar, sözleşme süreleri içinde değişik bölge ve garnizonlara, Türk Silahlı

Kuvvetlerinin hizmet ihtiyacı esas alınmak suretiyle atanma ve yer değiştirme işlemlerine tâbi tutulurlar, kurs dahil geçici görevle görevlendirilirler…”, 9. Jandarma Genel Komutanlığı Uzman Erbaş Yönergesinin Beşinci Bölümünün; 9.1. “Genel” başlıklı 1’inci maddesinin (a) bendi: “ Uzman erbaşlar, sözleşme süreleri içinde değişik bölge ve garnizonlara Jandarma Genel Komutanlığı hizmet ihtiyacı esas alınmak suretiyle atanma ve yer değiştirme işlemlerine tâbi tutulur…”, 9.2. “Genel” başlıklı 1’inci maddesinin (c) bendi: “Uzman erbaş atamaları, personelin mesleki gelişimleri, sınıfları ve kadro görev yerlerinin müsaadesi ile orantılı, idarenin ihtiyaç duyduğu kadro görevleri göz önünde bulundurularak isteğe bağlı veya J.Gn.K.lığınca re’sen yapılır.”,

9.3. “Genel” başlıklı 1’inci maddesinin (ç) bendi: “Personel, bir garnizondaki hizmet süresini tamamlamadan atama durumuna girmez. Ancak aşağıdaki durumlarda hizmet süresine bakılmaksızın diğer garnizona atandırılabilir.

(1) Yurtdışı sürekli göreve seçilmiş olma.

(2) Lağv, tensik, kadro veya konuş değişiklikleri, (3) Sağlık durumu (kendisinin, eşinin veya bakmakla yükümlü olduğu çocuklarının), (4) Eş veya bakmakla yükümlü olduğu çocuklarının ölümü sebebiyle personelin atama istemesi durumunda, (5) Görev ihtiyaçları, (6) Kritik kadrolara atama ihtiyacı.”, 9.4. “Genel” başlıklı 1’inci maddesinin (ğ) bendi: “Personelin Atama İstek Formundaki istekleri, hizmet ihtiyacı esas alınarak ve safahatı göz önünde bulundurularak, mümkün olduğu nispette yerine getirilir.”, 9.5. “Genel” başlıklı 1’inci maddesinin (h) bendi: “Personel kendileri ve eşlerinin memleketleri ve daimî ikametgâhlarına sağlık nedeni haricinde atandırılmaz.”, 9.6. “Genel” başlıklı 1’inci maddesinin (s) bendi: “Atamalar Personel Başkanlığınca yapılır ve J.Gn.K.lığı Kurmay Başkanının onaylamasını müteâkip yürürlüğe girer.”, 9.7. “İlk Atama” başlıklı 2’nci maddesinin (c) bendi: “Uzman erbaşlar atandıkları Eğitim

Birlik/Merkez Komutanlığında icra edilen kursu müteakip, J.Gn.K.lığının hizmet ihtiyaçları doğrultusunda belirlediği birlik komutanlıkları emrine kur’a usulü ile atandırılır.”, 9.8. “İlk Atama” başlıklı 2’nci maddesinin (ç) bendi: “Uzman erbaşlar atandıkları 2’nci grup garnizonlarda beş (5) yılını doldurmalarını müteakip atama isteğinde bulunabilirler. 1’inci grup garnizonlarda görevli personelin asgarî iki (2) yıl bu görev yerlerinde kalmalarına özen gösterilir.”, 9.9. “Garnizon Grupları” başlıklı 3’üncü maddesi: “ Uzman erbaşların atamaları; garnizon grupları esas alınarak yapılır.”, 9.10. “Birinci Grup Garnizonlardan Atama” başlıklı 4’üncü maddesinin (a) bendi: “1’inci grup garnizonlarda iki (2) yılını tamamlayan personel 2’nci grup garnizonlara atama isteğinde bulunabilir.”, 9.11. “İkinci Grup Garnizonlardan Atama” başlıklı 5’inci maddesinin (a) bendi: “İkinci grup garnizonlarda hizmet süresi beş yıldır. Garnizon hizmet süresini dolduran personel birinci grup garnizonlara atama isteğinde bulunabilir. Atamalar, âsâyiş durumu, uzman erbaşların branşları itibariyle idarenin istihdâmına ihtiyaç duyduğu kadro durumu, personel ihtiyacı vb.

hususlar göz önünde bulundurularak, isteğe bağlı veya J.Gn.K.lığınca re’sen yapılır.”, 9.12. “Birinci Grup Garnizonlar İle İkinci Grup Garnizonlar İçinde Atama” başlıklı 6’ncı maddesinin (ç) bendi: “ Personel atandığı garnizonda iki (2) yıl görev yapmadığı sürece; zorunlu durumlar (Teşkilat, kadro ve konuş değişiklikleri, kritik kadro görev ihtiyacı, kendisi

ve bakmakla yükümlü olduğu aile bireylerinin sağlık durumu, yaşına uygun kadro görev yerinin bulunmaması vb.) hariç başka garnizonlara atandırılmaz….

(2) ikinci grup garnizonlarda çeşitli nedenlerle atamaya tabi tutulan uzman erbaşlar, ikinci grup garnizonda beş (5) yılı doldurmaları ve istekli olmaları halinde, kadro ve görev ihtiyacı göz önünde tutularak yeni atandığı garnizonda iki yıl doldurma şartına bakılmaksızın birinci grup garnizonlara atanabilir.”, 9.13. “Eş ve Çocuk Nedeniyle Atama” başlıklı 8’inci maddesinin (a) bendi: “ Eşleri Devlet

Kurumunda Çalışanlar; (1) Personelin çalışan eşleri ile ilgili bilgileri Atanma istek Formlarında belirtmeleri ve eşlerinin atanabilecekleri görev yerlerini gösteren belgeleri göndermeleri hâlinde atamalarında bu husus değerlendirilir.

(2) Çalışan eşlerin görev yerleri nedeniyle, yapılacak atamalarda ayrıcalık yaratmamasına ve personelin emsallerine nazaran bir avantaj elde etmemesine dikkat edilir.

….

(5) Yeni evlenen ve eşi işe yeni giren personelden, bulunduğu garnizonda eşinin çalıştığı kuruma ait birim olmayan veya eşinin ataması mümkün olmayan personelin, emsallerine nazaran bir avantaj elde etmesine neden olmayacak şekilde atama istekleri değerlendirilir.”, Şeklindedir.

10. Ayrıca söz konusu Yönerge eki AF’de yer verilen “Garnizon Grupları Çizelgesi” tablosunda; Elazığ İlinin 2’nci grup garnizonlar, İzmir İlinin ise 1’inci grup garnizonlar arasında sayıldığı görülmüştür.

IV. KAMU DENETÇİSİ YAHYA AKMAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE ÖNERİSİ

11. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi yönünde hazırlanan Ret Karar Önerisi Kamu Başdenetçisine sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 12. Bir numaralı paragrafta yer verildiği üzere başvuran; Elazığ ili Arıcak İlçe Jandarma

Komutanlığında uzman çavuş olarak görev yaptığını, eşinin ise İzmir ilinin Bayraklı ilçesinde serbest avukat olarak çalıştığını, aile bütünlüğünü sağlamakta zorluk çektiklerini belirterek, İzmir iline tayininin yapılmasını talep etmektedir.

13. Başvuran ayrıca, tayin talepli başvurularına İdare tarafından cevap verilmediğini öne sürmekte, bunun yanında tayininde eşinin serbest avukat olması nedeniyle kamu hizmeti yürüttüğünün gözetilmesi gerektiğini de belirtmektedir.

14. 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanununun 18’inci maddesinde; uzman erbaşların, sözleşme süreleri içerisinde değişik bölge ve garnizonlara Türk Silahlı Kuvvetlerinin hizmet ihtiyacı esas alınmak suretiyle atanma ve yer değiştirme işlemlerine tâbi tutulacağı düzenlenmiştir. Benzer düzenlemeye, Uzman Erbaş Yönetmeliğinde de yer verilmiştir. Ancak Kanunda uzman

erbaşların mazerete dayalı olarak yer değiştirmelerine yönelik herhangi bir hükme yer verilmemiştir. Buna karşın, Uzman Erbaş Yönetmeliği ile Jandarma Genel Komutanlığı Uzman

Erbaş Yönergesiyle bu husus ayrıntılı şekilde düzenlenmiştir.

15. Bahse konu Yönergede, uzman erbaşların görev yaptığı garnizonlar iki gruba ayrılmıştır ve her grupta çalışma süresi farklılık göstermektedir. (9.9.) numaralı paragrafta yer verilen

Yönerge hükmünde belirtildiği gibi uzman erbaşların atamalarında garnizon grupları esas alınmaktadır. Bu kapsamda (9.10.) ve (9.11.) numaralı paragrafta açıklandığı üzere, atama isteğinde bulunulabilmesi için birinci grupta iki (2) yıl, ikinci grupta ise beş (5) yıl görev yapılması gerekmektedir. Buna göre, başvuranın görev yaptığı Elazığ İlindeki garnizonun ikinci gruba, tayin talep ettiği İzmir İlindeki garnizonun ise birinci gruba girdiği tespit edilmiştir. Öte yandan İdare tarafından başvuranın görev süresinin 2022 yılında sona ereceği ifade edilmiştir.

16. Yönergeye göre gruplar arasında atama yapılabilmesi için belirtilen sürelerin tamamlanması aranmakla birlikte bazı durumlarda bu süreye bağlı kalınmaksızın da atama talepleri dikkate alınabilmektedir. Hangi durumların bu kapsama girdiği Yönergenin Beşinci Bölümünün 1’inci maddesinin (ç) bendinde sayılmıştır. Bunlar; “yurtdışı sürekli göreve seçilmiş olma”, “lağv, tensik, kadro veya konuş değişiklikleri”, “sağlık durumu (kendisinin, eşinin veya bakmakla yükümlü olduğu çocuklarının)”, “eş veya bakmakla yükümlü olduğu çocuklarının ölümü sebebiyle personelin atama istemesi durumunda”, “görev ihtiyaçları” ve son olarak da “kritik kadrolara atama ihtiyacı”. Bu çerçevede somut olaya bakıldığında, başvuranın durumunun bu sayılanlardan hiç birisine uymadığı anlaşılmaktadır. Dolayısıyla başvuranın, bu sayılanlar çerçevesinde ikinci grupta süresini doldurmadan birinci gruba atamasının yapılmasının mümkün olmadığı değerlendirilmektedir.

17. Diğer taraftan Yönergenin 8’inci maddesinin (a) bendinde, eş durumu nedeniyle atanmaya ilişkin hususların düzenlendiği anlaşılmaktadır. Söz konusu düzenlemeye bakıldığında, eşleri devlet kurumunda çalışanların atama işleminin nasıl yapılacağının kurala bağlandığı, bunun dışında eşleri “serbest” çalışanlara yönelik bir hususun düzenlenmediği görülmektedir. Bu noktada, başvuranın öne sürdüğü gibi avukat olan eşinin kamu görevlisi kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceğinin açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.

18. Bilindiği üzere, 1136 sayılı Avukatlık Kanununda avukatlık mesleği, hem kamu hizmeti hem de serbest meslek olarak nitelendirilmiştir. Avukatlık mesleğinin “serbest meslek” yönü; avukatın, devletle kamu hukukuna özgü bir istihdam ilişkisi içinde bulunmamasını ve devletin yapılandırılmasının içinde bir memur konumunun olmamasını ifade etmektedir. Bunun bir sonucu olarak avukatlık, sermayeden çok kişisel çabaya bağlı bir uğraştır ve faaliyetini kendi kişisel sorumluluğu altında yürütmektedir. Bu durum, (7) numaralı paragrafta yer verilen 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununda yapılan serbest meslek kazancının tanımında da görülmektedir.

Serbestliğin bir diğer yönü; meslek mensuplarının müvekkilleriyle olan ilişkileridir. Avukatlar, müvekkilleriyle olan ilişkilerinde özel hukuk sözleşmeleri ile mesleklerini icra etmektedirler.

Avukatlık mesleğinin “kamu hizmeti” yönü ise; hizmetin kamuya yönelmiş olmasından, bir başka deyişle kamuya yararlı olmasından gelmektedir. Ayrıca kamu hizmeti, niteliği gereği kamu kuruluşlarınca veya ilgili kamu kuruluşunun denetimi altında özel kişilerce

yürütülmektedir. Bu yönüyle avukatlar da mesleki faaliyetlerini tüzel kişiliği olan kamu kurumu niteliğindeki baroların denetimi ve gözetimi altında sürdürürler. Tüm bu açıklamalar çerçevesinde, her ne kadar avukatın yaptığı hizmet bir kamu hizmeti gibi değerlendirilse de

“serbest meslek” yönü, idare hukuku anlamında avukatın kamu görevlisi gibi değerlendirilmesini engelleyeceği için kendisi kamu görevlisi olarak kabul edilmemektedir (Av. Talay ŞENOL, “Bağımsız Avukatlık”, TBB Dergisi, Sayı 54, Syf. 275-276, 2004).

19. Bu açıklamalara göre, bahse konu Yönergenin eş durumu nedeniyle atamalarını düzenleyen 8’inci maddesinin (a) bendine bakıldığında, söz konusu düzenlemenin eşleri kamuda çalışanları kapsadığı görülmektedir. Dolayısıyla başvuranın eşinin serbest olarak faaliyet yürüttüğü, bu nedenle yukarıda da açıklandığı üzere kamu görevlisi sıfatını taşımadığı anlaşıldığından bu yönüyle de başvuranın tayin talebinin yerine getirilmesinin mümkün olmadığı sonucu ortaya çıkmaktadır.

20. Öte yandan Anayasamızda, ailenin korunmasının öneminden hareketle devletin, ailenin huzur ve refahı için gerekli tedbirleri alacağının üzerinde durulduğu görülmektedir. Bu doğrultuda, kamu çalışanlarının aile bütünlüğünün sağlanmasına yönelik bir takım düzenlemeler yapıldığı anlaşılmaktadır. Aynı şekilde şikayete konu idarenin somut olayla ilgili mevzuatına bakıldığında, uzman erbaşların mazerete dayalı atamalarına ilişkin hususun açıkça düzenlendiği anlaşılmaktadır. Yönetmelik ve Yönergeyle getirilen düzenlemeye bakıldığında ise, aile bütünlüğünü sağlamaya yönelik atanma taleplerini karşılayacak hükümlere yer verilerek, bunun bazı şartlara bağlandığı görülmüştür. Somut olayda ise başvuranın yer değişikliği için belirtilen şartları sağlayamadığından talebinin reddedildiği anlaşıldığından bu bakımdan Anayasa ile koruma altına alınan bir konunun sınırlandırılmasının söz konusu olmadığı sonucuna varılmıştır.

21. Diğer taraftan, başvuranın dilekçelerine İdare tarafından cevap verilmediği iddiasıyla ilgili olarak İdarenin Kurumumuza gönderdiği belgeler incelendiğinde; başvuranın dilekçelerine ayrıntılı cevap verildiği görüldüğünden başvuranın bu iddiasının yerinde olmadığı değerlendirilmiştir.

22. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuranın eşinin serbest avukat olması, birinci grup garnizondan ikinci grup garnizona atanması için yönergede belirlenen şartları sağlamaması, yine yönergede eş durumu nedeniyle atanmaya ilişkin koşulları sağlamaması hususları dikkate alındığında, İdarenin işleminde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı kanaat ve sonucuna varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 23. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar

Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6’ncı maddesinde yer verilmiş olup söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; başvuru kapsamında ilgili idareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, ayrıca idarenin başvuranla ilgili işlemlerinde “kanunlara uygunluk”, “makul sürede karar verme”, “hesap verilebilirlik”, “şeffaflık”, “kararların gerekçeli olması”,

“kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun davrandığı, ancak idarenin, başvurana verdiği cevap larda hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini göstermediği bu nedenle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idareden bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

24. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21’inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca gerekçeli ret kararının başvurana tebliğinden itibaren dava açma süresi kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup, Elazığ İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Yukarıda açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın BAŞVURANA ve JANDARMA GENEL KOMUTANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

e-imzalıdır

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi