|
ÖZET: Başvuran, Malatya Darende Toplum Sağlığı Merkezinde tabip olarak çalışırken, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesinde tıpta uzmanlık eğitimi almak üzere görevlendirilmiştir. Başvuran, uzmanlık eğitimi süresince ek ödemelerinin asistan olarak hesaplanmasını talep etmekte, ancak idare, başvuranın kadro unvanının tabip olduğunu ve bu nedenle ek ödemelerin kadrosuna göre hesaplanması gerektiğini belirtmiştir.
Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanan Usul ve Esaslar çerçevesinde, ek ödemelerin kadro unvanlarına göre farklılık gösterdiği ifade edilmiştir. Sonuç olarak, başvuranın talebinin reddedilmesi işleminin hukuka ve hakkaniyete aykırı olmadığına karar verilmiştir. Bu durum, uzmanlık öğrencisi olarak eğitim alan kişilerin mali haklarının, kadro unvanları doğrultusunda belirlenmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2023/3678-S.23.6098
BAŞVURU NO : 2023/124
KARAR TARİHİ : 23/03/2023
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : TOKAT GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Ek ödeme talebi hk.
BAŞVURU TARİHİ : 03/01/2023
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yaptığı başvuruda başvuran, Malatya Darende Toplum Sağlığı Merkezinde doktorken,
2022 TUS 1. Dönem sonucuna göre Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesinde tıpta uzmanlık öğrencisi olarak
23/08/2022 tarihinde göreve başladığını belirtmektedir. Başvurana tarafına tabip unvanıyla ek ödeme yapıldığını, ancak görevlendirilmesine esas 663 sayılı KHK’nın 56 nci maddesinde yapılan değişiklikle
Bakanlık veya bağlı kuruluşlarının kadrolarında tıpta ve diş hekimliğinde uzmanlık mevzuatına göre diğer kamu kurum ve kuruluşlarında uzmanlık eğitimi veya yan dal uzmanlık eğitimi yaptırılabileceğinin düzenlendiğini açıklamaktadır. Başvuran, Tıpta ve Diş Hekimliğinde Uzmanlık Eğitimi Yönetmeliği’nde uzmanlık öğrencisinin kurumlarındaki kadro unvanı ne olursa olsun, bu Yönetmelik ve ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde programlarda uzmanlık eğitimi gören, araştırma ve uygulama yapan kişi olarak tanımlandığını, bordro ve ÇKYS sisteminde son unvanının asistan olarak görülmesine rağmen hala ek ödemeler tabip olarak yapıldığını, teşvik ek ödemesinin yapılmadığını ifade etmektedir. Başvuran, bu çerçevede, ek ödemelerin asistan olarak hesaplanması ve teşvik ek ödemenin tekrar hesaplanmasını
Kurumumuzdan talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Rektörlüğünün 06/03/2023 tarihli ve – – sayılı yazısında; 2.1. Lisansüstü eğitim olan “Tıpta uzmanlık eğitimi” Sağlık Bakanlığı bünyesinde bulunan Tıpta Uzmanlık
Kurulunca hazırlanarak yayımlanan “Tıpta ve Diş Hekimliğinde Uzmanlık Eğitimi Yönetmeliği” hükümleri çerçevesinde yürütülmekte olup, Tıpta Uzmanlık Tüzüğü 18.07.2009 tarihinde mülga olduğu,
2.2. Tıp Fakültesi dâhil olmak üzere tıpta uzmanlık eğitimi veren eğitim kurumlarında eğitim alan tıpta uzmanlık öğrencilerinin kadro unvanları ve özlük haklarının kadrolarına bağlı olarak farklılık gösterdiği, 2.3. Kadroları Üniversite/Fakültede olanlar 2547 sayılı Kanun’un 50/d maddesine göre araştırma görevlisi kadrosunda, Sağlık Bakanlığı adına üniversitelerde eğitim alanların kadroları ise Sağlık Bakanlığı eğitimaraştırma hastanesinde olanlar asistan kadrosunda, Sağlık Bakanlığının diğer hastanelerinde olanların kadroları ise tabip kadrosunda olduğu, 2.4. Başvuranın kadro unvanının “Tabip” olduğu, kadrosunun Sağlık Bakanlığı Malatya Darende Toplum
Merkezi tabip kadrosunda bulunduğu, Bakanlık adına Tıp Fakültesi uzmanlık eğitimi süresince görevlendirildiği, 2.5. Kadroları ve özlük hakları Sağlık Bakanlığında kalmak kaydı ile eğitim süresi ile sınırlı olarak Tıp
Fakültesinde tıpta uzmanlık eğitimi almak için görevlendirilen uzmanlık öğrencilerinin kadro unvanları esas alınarak maaş ve ücretleri kadrolarının olduğu birim/hastaneler tarafından ödendiği, Başhekimlik tarafından sadece “Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin
Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik” hükümleri çerçevesinde döner sermaye ek ödemesi yapıldığı, tüm ek ödeme matrahlarının hesaplanmasında kadro unvanları esas alındığı, 2.6. Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında
Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik’te döner sermaye ek ödemesinin “sabit ek ödeme, taban ödeme, teşvik ek ödemesi” olarak düzenlendiği, 2.7. Başvuru konusu edilen “Taban Ek Ödemesi” 15.09.2022 tarih ve 31954 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin
Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair
Yönetmelik”in eki olan “Ek-4 Taban Ödeme Katsayı Cetveli” esas alınarak Başhekimlik tarafından yapıldığı, Açıklamalarına yer verilmektedir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir…”, 5. 663 sayılı Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun
Hükmünde Kararname’nin “Uzmanlık eğitimi yaptırılması” başlıklı 56 ncı maddesinin birinci fıkrasında; “Bakanlık veya bağlı kuruluşlarının kadrolarında tıpta ve diş hekimliğinde uzmanlık mevzuatına göre diğer kamu kurum ve kuruluşlarında uzmanlık eğitimi veya yan dal uzmanlık eğitimi yaptırılabilir. Bu şekilde eğitim yapmak isteyenler, döner sermaye ek ödemesi hariç her türlü malî ve sosyal
hakları Bakanlık veya bağlı kuruluşları tarafından karşılanmak üzere ilgili kurum ve kuruluşlarda görevlendirilebilir.” 6. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Döner sermaye” başlıklı 58 inci maddesinin (c)
bendinde, “Tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinin hesabında toplanan döner sermaye gelirleri bakiyesinden, bu yerlerde; 1) Gelir getiren görevlerde çalışan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine aylık (ek gösterge dahil), yan ödeme, ödenek (geliştirme ödeneği hariç) ve her türlü tazminat (28/3/1983 tarihli ve 2809 sayılı Kanunun geçici 3 üncü maddesinin beşinci fıkrası uyarınca ödenen tazminat dahil, makam, temsil ve görev tazminatı ile yabancı dil tazminatı hariç)
toplamından oluşan ek ödeme matrahının yüzde 950’sini, araştırma görevlilerine ise yüzde 650’sini; bu yerlerde görevli olmakla birlikte gelire katkısı olmayan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine yüzde 750’sini, araştırma görevlilerine ise yüzde 375’ini, (1)(4) 2) Diğer öğretim elemanlarına ve 657 sayılı
Devlet Memurları Kanununa tabi personel (…) (2) ile aynı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) bendine göre sözleşmeli olarak çalışan personele ek ödeme matrahının; uzman tabipler için yüzde 750’sini, hastaneler başmüdürü ve eczacılar için yüzde 305’ini, başhemşireler için yüzde 255’ini, diğer öğretim elemanları ile diğer personel için yüzde 225’ini, işin ve hizmetin özelliği dikkate alınarak yoğun bakım, doğumhane, yeni doğan, süt çocuğu, yanık, diyaliz, ameliyathane, enfeksiyon, özel bakım gerektiren ruh sağlığı, organ ve doku nakli, acil servis ve benzeri sağlık hizmetlerinde çalışan personel için yüzde 260’ını geçmeyecek şekilde aylık ek ödeme yapılır. Sözleşmeli personele yapılacak ek ödeme matrahı, sözleşmeli personelin çalıştığı birim ve bulunduğu pozisyon unvanı itibarıyla aynı veya benzer unvanlı memur kadrosunda çalışan, hizmet yılı ve öğrenim durumu aynı olan emsali personel dikkate alınarak belirlenir…” 7. Tıpta ve Diş Hekimliğinde Uzmanlık Eğitimi Yönetmeliği’nin “Amaç ve kapsam” başlıklı 1 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Bu Yönetmeliğin amacı; tıp ve diş hekimliği alanlarında uzmanlık eğitimi, uzmanlık belgelerinin verilmesi ve Tıpta Uzmanlık Kurulunun çalışma usul ve esaslarını düzenlemektir.”, “Tanımlar ve kısaltmalar” başlıklı 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (ş)
bendinde; “Uzmanlık öğrencisi: Kurumlarındaki kadro ve pozisyonları ne olursa olsun bu Yönetmelik hükümlerine göre uzmanlık eğitimi gören kişileri… ifade eder.” 8. Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin
Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik’in “Dağıtım esasları” başlıklı 5 inci maddesinin dokuzuncu fıkrasında; 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (c) fıkrası kapsamındaki personele yapılan ek ödeme, temel ek ödeme ile teşvik ek ödemesinden oluşur. Temel ek ödeme, sabit ek ödeme ile taban ödeme toplamından oluşur. a) Sabit ek ödeme; üniversitelerin 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (c) fıkrası kapsamındaki personeline aynı maddenin (i) fıkrasının üçüncü paragrafı ile Sağlık
Bakanlığından görevlendirilen personele 4/1/1961 tarihli ve 209 sayılı Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık
Kurumları ile Esenlendirme (Rehabilitasyon) Tesislerine Verilecek Döner Sermaye Hakkında Kanunun ek
3 üncü maddesi uyarınca yapılan ödemedir. b) Taban ödeme; personelin ödüllendirilerek motivasyonunun
artırılması amacıyla yapılan ödemedir. 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (c) fıkrası kapsamındaki personele yapılacak bu ödeme, Ek-4’te yer alan tablodaki kadro unvanına göre belirlenen taban katsayısının en yüksek devlet memuru aylığı ile çarpımı sonucu bulunan tutardır. Bu ödemenin hesaplanmasında aktif çalışılan gün katsayısı ayrıca çarpan olarak kullanılır. Ancak bu ödeme mesai saatleri dışında serbest meslek faaliyetinde bulunan veya özel sağlık kuruluşlarında çalışmakta olanlara ödenmez. c) Teşvik ek ödemesi; personelin görev yaptığı tesiste hizmete katkısı ve verimliliği ile finansal
sürdürülebilirliği sağlama ve hizmetin kalitesi gibi kriterler göz önüne alınarak mesai içi ve mesai dışı çalışmalarına karşılık olarak döner sermayeden personele yapılan ödemedir.” düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
9. Kamu Denetçisi tarafından, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin hazırlanan Ret Karar Önerisi
Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 10. Malatya Darende Toplum Sağlığı Merkezinde tabip kadrosunda olan başvuran, 2022 TUS 1. Dönem sonucuna göre Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesinde tıpta uzmanlık öğrencisi olarak 23/08/2022 tarihinde göreve başladığını belirtmektedir. Başvuran, Tıpta ve Diş Hekimliğinde Uzmanlık Eğitimi
Yönetmeliği’nde uzmanlık öğrencisinin kurumlarındaki kadro unvanı ne olursa olsun, bu Yönetmelik ve ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde programlarda uzmanlık eğitimi gören, araştırma ve uygulama yapan kişi olarak tanımlandığını, bordro ve ÇKYS sisteminde son unvanının asistan olarak görülmesine rağmen hala ek ödemelerinin tabip olarak yapıldığını ifade etmektedir. Başvuran, bu çerçevede, ek ödemelerin asistan olarak hesaplanması ve teşvik ek ödemenin tekrar hesaplanmasını Kurumumuzdan talep etmektedir.
11. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 58 inci maddesinin (c) fıkrasında tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinin hesabında toplanan döner sermaye gelirlerinden öğretim üyesi ve görevlilerinin, araştırma görevlilerinin, diğer öğretim elemanlarının, sözleşmeli personelin, uzman tabiplerin, hastaneler başmüdürü ve eczacıların, başhemşirelerin ve görevlerine göre sağlık hizmetlerinde çalışan bazı personelin faydalanacağına yer verilmiştir. Yükseköğretim Kurumlarında
Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara
İlişkin Yönetmelik’te de 2547 sayılı Kanun’un anılan maddesi kapsamındaki personele yapılacak ödemenin sabit ek ödeme, taban ödeme ve teşvik ek ödemesinden oluşacağı, ödemelerin kadrolar bazında belirlenmiş taban ödeme katsayısı cetvelindeki oranlar çerçevesinde belirleneceği hüküm altına alınmıştır. Dolayısıyla, uzman tabip, tabip, araştırma görevlisi kadrolarındakilere ödenecek ödeme katsayısı bulundukları bu kadrolara göre farklılık göstermektedir.
12. Tıpta ve Diş Hekimliğinde Uzmanlık Eğitimi Yönetmeliği ise tıp ve diş hekimliği alanlarında uzmanlık eğitimi, uzmanlık belgelerinin verilmesi ve Tıpta Uzmanlık Kurulunun çalışma usul ve esaslarını düzenlemektedir. Uzmanlık öğrencisi kurumlarındaki kadro ve pozisyonları ne olursa olsun bu Yönetmelik hükümlerine göre uzmanlık eğitimi gören kişileri ifade etmekte olup Yönetmelikte uzmanlık öğrencilerinin eğitim sürecine ilişkin hususlar düzenlenmektedir.
13. Bu çerçevede, uzmanlık öğrencisinin eğitim sürecine ilişkin hususların Tıpta ve Diş Hekimliğinde
Uzmanlık Eğitimi Yönetmeliği’nde, mali ve özlük haklarının değerlendirilmesi Yükseköğretim
Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik’te düzenlendiği görülmektedir.
14. Başvuru konusu olayda başvuranın kadrosunun tabip olduğu, kadrosu ve özlük hakları Sağlık bakanlığında kalmak kaydıyla uzmanlık eğitim süresince tıpta uzmanlık eğitimi almak üzere görevlendirildiği dolayısıyla ek ödemelerinin kadrosuna göre hesaplanması gerektiği belirlenmiştir.
15. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın talebinin İdare tarafından reddedilmesi işleminin hukuka ve hakkaniyete aykırı olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 16. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; İdarenin ‘karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, İdarenin bahse konu ilkelere uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
17. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın başvurana TOKAT GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi