|
ÖZET: Sayıştay kararında, Vali ve Vali Yardımcılarına yapılan ödemelerden gelir vergisi kesintisi yapılmaması nedeniyle sorumluların tazminat yükümlülüğü ele alınmıştır. 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu’nun 28 ve 63. maddeleri ile 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 32 ve 33. maddeleri gereğince, harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlisinin sorumlu olduğu belirtilmiştir. Sayıştay Başsavcılığı, sorumluluk iddialarının yasal dayanaktan yoksun olduğunu ve tazmin kararının geçerli olduğunu ifade etmiştir.
Danıştay’ın ilgili kararında, yapılan ödemelerin vergiye tabi tutulması gerektiği vurgulanmış ve bu durum, mevzuata aykırı ödemeye dayanak teşkil eden belgeleri imzalayanların sorumluluğunu ortaya koymuştur. Sonuç olarak, sorumlu iddialarının reddi ile tazmin hükmünün tasdiki kararı verilmiştir. Bu karar, kamu mali yönetimi açısından harcama yetkililerinin ve gerçekleştirme görevlilerinin sorumluluklarını net bir şekilde ortaya koymaktadır. |
| Kamu İdaresi Türü | Özel İdareler |
| Yılı | 2012 |
| Dairesi | 1 |
| Karar No | 39132 |
| İlam No | 42414 |
| Tutanak Tarihi | 30.11.2016 |
| Kararın Konusu | Vergi Resmi Harç ve Diğer Gelirlerle İlgili Kararlar |
Konu: Vali ve Vali Yardımcılarına yapılan ödemelerden gelir vergisi kesilmemesi
7) 54 sayılı ilamın 8 inci maddesinde, 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun 28 ve 63 üncü maddesi gereğince Vali ve Vali Yardımcılarına yapılan ödemelerden gelir vergisi kesilmemesi nedeniyle ….. TL. ye tazmin hükmolunmuştur.
Sorumlu dilekçesinde, konuyla ilgili … Valiliğinin 11.01.2011 tarih ve 490 sayılı “İl Özel İdaresi Kanunu’nun 28 ve 63’üncü maddeleri gereğince yapılan ödemelerden gelir vergisi kesilmemesi yönündeki” talimat yazısının ekte sunulduğunu, 6085 sayılı Kanunun 7/3. maddesi gereği yazılı emir doğrultusunda kendilerine verilen emir gereği ödemenin yapıldığını, dolayısıyla ödemeden sorumlu tutulmaması gerektiğini ileri sürerek tazmin kararındaki sorumluluğun uhdesinden kaldırılmasını talep etmiştir.
Sayıştay Başsavcılığı; “….
5302 sayılı Kanun’un 28 ve 63. maddeleri gereğince Vali ve Vali Yardımcılarına yapılan ödemelerden 193 sayılı Kanun’un 94. maddesi gereği gelir vergisi kesintisi yapılmasından 5018 sayılı Kanun’un 32 ve 33. maddeleri gereği Harcama Yetkilisi ve Gerçekleştirme Görevlisi sorumludur.
Bu durum karşısında sorumluluk yönünden ileri sürülen iddialar yasal dayanaktan yoksun olduğundan davacının tazmin kararındaki sorumluluğunun devamına karar verilmesinin uygun olacağı” şeklinde görüş belirtmiştir.
Gereği görüşüldü.
5018 sayılı Kanunun 31 inci maddesinde bütçeyle ödenek tahsis edilen her bir harcama biriminin en üst yöneticisinin harcama yetkilisi olduğu ifade edilmiş, 32 nci maddesinde ise; bütçeden harcama yapılabilmesi harcama yetkilisinin, harcama talimatı vermesine bağlanmış, harcama talimatlarında da hizmet gerekçesi, yapılacak işin konusu ve tutarı, süresi, kullanılabilir ödeneği, gerçekleştirme usulü ile gerçekleştirmeyle görevli olanlara ilişkin bilgilerin yer alacağı, harcama talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun, tüzük ve yönetmelikler ile diğer mevzuata uygun olmasından, ödeneklerin etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasından ve bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken işlemlerden harcama yetkililerinin sorumlu oldukları belirtilmiştir.
5018 sayılı Kanunun 33 üncü maddesinde de, giderin gerçekleştirilmesinin, harcama yetkililerince belirlenen görevli tarafından düzenlenen ödeme emri belgesinin harcama yetkilisince imzalanması ve tutarın hak sahibine ödenmesi ile tamamlanacağı hüküm altına alınmıştır.
Diğer taraftan, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 7 nci maddesinin üçüncü fıkrasında; sorumluların, mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri ile illiyet bağı kurularak oluşturulan ilamda yer alan kamu zararından tek başlarına veya birlikte tazmin ile yükümlü oldukları ifade edilmiştir.
Sorumlular tarafından, … Valiliğinin 11.01.2011 tarih ve 490 sayılı “İl Özel İdaresi Kanunu’nun 28 ve 63’üncü maddeleri gereğince yapılan ödemelerden gelir vergisi kesilmemesi yönündeki” talimat yazısına göre hareket edildiği belirtilmekte ise de; Danıştayın konu ile ilgili son karar merci olan Vergi Dava Daireleri Kurulunun 03.06.2011 tarih ve 2010/290 esas ve 2011/240 karar sayılı kararında; anılan ödemelerin vergiye tabi tutulması gerektiği şeklinde karar verilmiştir.
Bu hükümlere göre, mevzuata aykırı ödemeye dayanak teşkil eden belgeleri harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlisi olarak imzalayanların sorumlu tutulması yerinde olduğundan sorumlu iddialarının reddi ile 54 sayılı ilamın 8 inci maddesiyle …… TL. ye tazmin hükmünün TASDİKİNE,
(Üye ……’ın, “Sorumlular tarafından, konuyla ilgili … Valiliğinin 11.01.2011 tarih ve 490 sayılı “İl Özel İdaresi Kanunu’nun 28 ve 63’üncü maddeleri gereğince yapılan ödemelerden gelir vergisi kesilmemesi yönündeki” talimat yazısına istinaden anılan ödemelerden gelir vergisi kesilmediği belirtilmektedir.
Buna göre, mevzuata aykırı olarak “yapılan ödemelerden gelir vergisi kesilmemesi yönünde” talimat veren üst yöneticilerin kamu zararından sorumlu tutulması gerektiğinden; hükmün sorumluluk yönünden bozularak Dairesine gönderilmesi gerekir” şeklindeki ayrışık görüşlerine karşı),
Oyçokluğu ile,
| İÇERİĞE İLİŞKİN KISA SORU VE CEVAPLAR: |
|
1- Tazmin kararında sorumluluk yönünden hangi maddeler esas alınmaktadır? Cevap: 5018 sayılı Kanunun 31 inci maddesinde bütçeyle ödenek tahsis edilen her bir harcama biriminin en üst yöneticisinin harcama yetkilisi olduğu ifade edilmiş, 32 nci maddesinde ise; bütçeden harcama yapılabilmesi harcama yetkilisinin, harcama talimatı vermesine bağlanmış, harcama talimatlarında da hizmet gerekçesi, yapılacak işin konusu ve tutarı, süresi, kullanılabilir ödeneği, gerçekleştirme usulü ile gerçekleştirmeyle görevli olanlara ilişkin bilgilerin yer alacağı, harcama talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun, tüzük ve yönetmelikler ile diğer mevzuata uygun olmasından, ödeneklerin etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasından ve bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken işlemlerden harcama yetkililerinin sorumlu oldukları belirtilmiştir. 2- 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 7 nci maddesinin üçüncü fıkrasında ne söylene geçmektedir? 3- 5018 sayılı Kanunun 33 üncü maddesinde ne hüküm altına alınmıştır? 4- Vergi Dava Daireleri Kurulunun 03.06.2011 tarih ve 2010/290 esas ve 2011/240 karar sayılı kararında ne gibi bir hüküm bulunmakta? 5- Tazmin kararındaki sorumluluğun uhdesinden kaldırılmasını talep eden somut olayda, hangi maddeler esas alınmıştır? 6- Sayıştay Başsavcılığı görüşünde ne gibi bir sonuca varılmıştır? 7- Sorumlular tarafından, … Valiliğinin 11.01.2011 tarih ve 490 sayılı “İl Özel İdaresi Kanunu’nun 28 ve 63’üncü maddeleri gereğince yapılan ödemelerden gelir vergisi kesilmemesi yönündeki” talimat yazısına göre hareket edildiği belirtilmekte ise de; 8- Sorumlular tarafından, … Valiliğinin 11.01.2011 tarih ve 490 sayılı “İl Özel İdaresi Kanunu’nun 28 ve 63’üncü maddeleri gereğince yapılan ödemelerden gelir vergisi kesilmemesi yönündeki” talimat veren üst yöneticilerin kamu zararından sorumlu tutulması gerektiğinden; hükmün sorumluluk yönünden bozularak Dairesine gönderilmesi gerekir. 9- Hükmün sorumluluk yönünden bozularak Dairesine gönderilmesi gerekir. 10- Tazmin kararında hangi tutarla tesis edilmiştir? |