TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 3104-3104 18745356- 101.07.05-E.
BAŞVURU NO : 2016/5099 2016/ 5099
KARAR TARİHİ : 11/04/2017
RET KARARI
BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ : –
BAŞVURUYA KONU İDARE : Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın Van 1 inci İdare Mahkemesi kararının uygulanması ve kendisi için günlük devam izlenim föyü tutulmaması talepleri hakkındadır .
BAŞVURU TARİHİ : 27/11/2016 27.11.2016
I. USÛL
A. Şikâyet Başvuru Süreci 1. Başvuru, Kurumumuza e-posta yolu ile gönderilen ve 28/ 11/ 2016 tarihli ve sayı ile kayıt altına alınan, gerçek kişiler için başvuru formu vasıtasıyla yapılmıştır . Başvurunun karara bağlanması için 14/ 06/ 2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun 8 inci maddesinin ikinci fıkrası ile 28/ 3/ 2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan
Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmelik’in 41 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi ve İmza Yetkileri Yönergesinin 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi uyarınca, başvurunun incelenmesine ve araştırılmasına geçilmiş olup, 2016/ 5361 başvuru sayılı “Ret Karar Önerisi”yle Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur .
B. Ön İnceleme Süreci 2. Yapılan ön inceleme neticesinde, başvuru konusunun Kurumumuzun görev alanına girdiği, başvuranın meşru, kişisel ve güncel bir menfaatinin olduğu, idari başvuru yollarının tüketildiği, başvurunun süresinde yapıldığı ve diğer ön inceleme konularında da bir eksiklik bulunmadığı, bu nedenle başvurunun incelenmesine ve araştırılmasına engel bir durumun olmadığı tespit edilmiştir .
.
1 / 8II. OLAY VE OLGULAR
A. Başvuranın Konu Hakkındaki Açıklamaları ve İddiaları 3. Başvuran özetle, Van 1 inci İdare Mahkemesinin başvuranın Çalışma ve İş Kurumu İl
Müdürlüklerinden birine yeniden atanma talepli başvurusunun zımnen reddine ilişkin 25/ 03/ 2016 tarihli ve sayılı kararının İdare tarafından yerine getirilmediğini ve her ne kadar araştırmacı kadrosunda olsa da, kendisinin en az bir Şube Müdürü veya İl Müdürü Yardımcısı kadrosundaki personele müsavi olduğundan bahisle, kendisi için günlük devam izlenim föyü tutulmasının şahsını itibarsızlaştırma amacı taşıdığını ifade etmekte; Kurumumuzdan İdarenin anılan mahkeme kararını uygulanmasını ve kendisi için günlük devam izlenim föyü düzenlenmemesini talep etmektedir .
B. İdarenin Başvuru Konusuna İlişkin Açıklamaları 4. Başvuruya konu iddialar hakkında bilgi-belge talebimize istinaden Türkiye İş Kurumu
Genel Müdürlüğünün 22/ 02/ 2017 tarihli ve sayılı cevabi yazısında özetle :
4.1. Başvuranın Van Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğünde İl Müdürü olarak görev yapmakta iken 02/ 11/ 2011 tarihli ve 28103 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 665 sayılı Çalışma ve
Sosyal Güvenlik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun ile Bazı Kanun ve Kanun
Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname’nin (KHK)
Geçici 2 inci maddesi gereği 1 inci dereceli araştırmacı kadrosuna hiçbir işleme gerek kalmaksızın atandığı, 4.2. 21/ 03/ 2012 tarihinde başvuranın geçmiş hizmetleri ve liyakati gözetilerek Çalışma ve İş Kurumu
İl Müdürlüklerinden birisine veya bu kadroya muadil başka bir kadroya atamasının yapılması için
İdareye yaptığı başvurusuna cevap verilmemesi üzerine Van 1 inci İdare Mahkemesinde iptal davası açtığı, 4.3. Başvuranın, Van 1 inci İdare Mahkemesinin 31/ 12/ 2013 tarihli ve sayılı kararına itirazı üzerine Danıştay 2 inci Dairesinin 27/ 10/ 2015 tarihli ve , sayılı kararıyla Birinci Derece Mahkemesinin kararını bozduğu ve dosyayı yeniden görülmek üzere Van 1 inci Derece Mahkemesine gönderdiği, 4.4. Van 1 inci İdare Mahkemesinin 25/ 03/ 2016 tarihli ve sayılı kararında
Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüklerinden birine yeniden atanma talepli başvurusunun zımnen reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmediği yönünde hüküm verdiği, 4.5. Başvuranın mahkeme kararının uygulanması talebiyle İdareye 27/ 04/ 2016 tarihinde başvurduğu;
İdarenin ise Van 1 inci İdare Mahkemesinin anılan kararını inceleyerek İl Müdürü kadrolarına atamaların 665 sayılı KHK ile yapılan değişiklik sonrasında Genel Müdür teklifi üzerine Bakan
Onayı ile yapıldığını, Van Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürünün gerekli nitelikleri taşıyanlar arasında bir seçim yapıldıktan sonra atandığını ve İdarenin bu konuda takdir yetkisinin bulunduğunu, başvuranın atanma talebinin zımnen reddi işleminin iptal edilmesinin doğrudan atanma sonucunu doğurmayacağını 25/ 05/ 2016 tarihinde başvurana bildirdiği, .
2 / 84.6. Birinci Derece Mahkemesinin kararına itiraz etmek üzere İdarenin 17/ 06/ 2016 tarihinde
Danıştay 2 inci Dairesinde sayılı iptal davası açtığı ve davanın henüz görülmekte olduğu, 4.7. Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü İşlemler El Kitabı’ndaki hüküm gereği araştırmacı kadrosundaki başvuran için de bu föyün tutulması gerektiği, açıklamalarına yer verilmiştir .
C. Olaylar
Başvuru formu ve ekleri ile idare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesi
neticesinde olaylar özetle şöyledir :
5. Başvuranın Van Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğünde İl Müdürü olarak görev yapmakta iken 02/ 11/ 2011 tarihli ve 28103 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 665 sayılı Çalışma ve
Sosyal Güvenlik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun ile Bazı Kanun ve Kanun
Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname’nin (KHK)
Geçici 2 inci maddesi gereği 1 inci dereceli araştırmacı kadrosuna hiçbir işleme gerek kalmaksızın atanmıştır .
6. 21/ 03/ 2012 tarihinde başvuranın geçmiş hizmetleri ve liyakati gözetilerek Çalışma ve İş Kurumu
İl Müdürlüklerinden birisine veya bu kadroya eş başka bir kadroya atamasının yapılması için İdareye yaptığı başvurusuna cevap verilmemesi üzerine Van 1 inci İdare Mahkemesinde iptal davası açmıştır .
7. Van 1 inci İdare Mahkemesi 25/ 03/ 2016 tarihli ve sayılı kararında, başvurunun zımnen reddi işleminin iptaline, maaş ve özlük hakkı talebinin ise reddine karar vermekle birlikte, bu kararın doğrudan atanma sonucunu doğurmayacağı yönünde hüküm vermiştir .
8. Başvuran, mahkeme kararının uygulanması talebiyle İdareye 27/ 04/ 2016 tarihinde başvurmuş; 25/ 05/ 2016 tarihinde ise İdare Van 1 inci İdare Mahkemesi kararını incelemiş ve 665 sayılı KHK ile yapılan değişiklik çerçevesinde İl Müdürü kadrolarına atamaların Genel Müdür teklifi üzerine Bakan
Onayı ile yapıldığını, Van Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürünün gerekli nitelikleri taşıyanlar arasında yapılan bir seçimle atandığını ve İdarenin bu konuda takdir yetkisinin bulunduğunu, başvuranın atanma talebinin zımnen reddi işleminin iptal edilmesinin doğrudan atanma sonucunu doğurmayacağını 25/ 05/ 2016 tarihinde başvurana bildirmiştir .
9. Birinci Derece Mahkemesinin kararına itiraz etmek üzere İdarenin 17/ 06/ 2016 tarihinde Danıştay
2 inci Dairesinde sayılı iptal davası açmış ve dava henüz neticelenmemiştir .
10. Başvuranın günlük devam izlenim föyü tutulması hakkında İdareye yaptığı başvurular üzerine, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Teftiş Kurulu Başkanlığının 06/ 10/ 2016 tarihli ve sayılı yazısında, İl Müdürlüğündeki personel sayısı göz önünde bulundurulduğunda personel izinlerinin takip ve kontrolünün sağlanması için İl Müdürlüğü bünyesinde saatlik izin kullanım çizelgesinin tutulması hususunda İl Müdürlüğünün Genel Müdürlük tarafından talimatlandırılması, araştırmacı kadrosunda çalışan ve hukuki olarak özel bir konumu bulunduğu anlaşılan başvuran için de föy tutulması için Genel Müdürlükçe görüş oluşturulması gerektirdiği belirtilmektedir .
.
3 / 811. Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğünün Van Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğüne ilettiği
10/ 11/ 2016 tarihli ve sayılı yazısıyla personel izinlerinin takibinin yapılabilmesi için İl
Müdürlüğü bünyesinde saatlik izin kullanım çizelgesinin düzenlenmesi ve araştırmacı unvanında görev yapmakta olan başvuru sahibi için Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü İşlemler El
Kitabı’ndaki hüküm gereği günlük devam izlenim föyü tutulması gerektiği bildirilmiştir .
D. Kamu Denetçisi Mustafa ÖZYAR’ın İnceleme ve Araştırma Bulguları 12. Başvurunun çözümüne dayanak teşkil etmek üzere 30/ 01/ 2017 tarihli ve sayılı ile 06404/ 2017 tarihli ve sayılı yazılarla Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğünden bilgi ve belge talep edilmiş olup, ilgili idare tarafından gönderilen cevabi yazı ve eklerine “İdarenin Başvuru
Konusuna İlişkin Açıklamaları” ve “Olaylar” bölümünde yer verilmiştir .
III. HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. İlgili Mevzuat 13. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Amir Durumunda Olan Devlet Memurlarının
Görev ve Sorumlulukları” başlıklı 10 uncu maddesinin birinci fıkrasında; “ Devlet memurları amiri oldukları kuruluş ve hizmet birimlerinde ….maiyetindeki memurlarını yetiştirmekten, hal ve hareketlerini takip ve kontrol etmekten görevli sorumlulardır”; “Devlet Memurlarının Görev ve
Sorumlulukları” başlıklı 11 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Devlet memurları kanun, tüzük ve yönetmeliklerde belirtilen esaslara uymakla…amirlerine karşı sorumludurlar ”, 14. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun “Kararların Sonuçları” başlıklı 28 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idare, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecburdur . Bu süre hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemez” , 15. 4094 sayılı Türkiye İş Kurumu Kanunu’nun 665 sayılı KHK’nin 18 inci maddesi ile değişik
“Genel Müdürlük” başlıklı 7 inci maddesinin yedinci fıkrasında; “Genel Müdür, Genel Müdür
Yardımcısı ve I . Hukuk Müşaviri kadrolarına müşterek kararname, Daire Başkanı ve İl Müdürü kadrolarına Genel Müdürün teklifi üzerine Bakan onayı, bunların dışında kalan Kurum kadrolarına ise Genel Müdür onayı ile atama yapılır .”, 16. Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü İşlemler El Kitabı’nın 8.2.3.8-Günlük Devam
İzlenim Föyü” başlıklı maddesinde; “1 inci Hukuk Müşaviri Daire Başkanı, Hukuk Müşaviri
Müşavir, Uzman, Savunma Uzmanı, Sivil Savunma Uzmanı, İç Denetçi, Daire Tabibi, İl Müdürü, İl
Müdür Yardımcısı, Şube Müdürü, Avukat ve Mühendis unvanlı personel dışında kalan tüm personel için günlük devam izlenim föyü tutulacağı” , hükümleri yer almaktadır .
.
4 / 8B. Başvuru Konusuna İlişkin Uygulamalar
17. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin 29/ 04/ 2008 tarihli Burden – İngiltere (No . 13378/ 05)
kararının 60 ıncı paragrafı; “…benzer durumlardaki kişilere muamelede bir fark… nesnel ve makul bir gerekçesi olmadığı takdirde ayrımcılıktır; başka bir deyişle, muamele meşru bir gayeyi takip etmiyorsa veya kullanılan araçlar ile gerçekleştirilmek istenen amaç arasında makul bir orantılılık yoksa ayrımcıdır” şeklindedir .
18. Anayasa Mahkemesinin 12/ 5/ 2004 tarihli ve E:2003 / 106, K :2004 / 59 sayılı kararı; “Anayasa’nın 10. maddesine göre Devlet organları ve idare makamları bütün işlemlerinde kanun önünde eşitlik ilkesine uygun olarak hareket etmek zorundadırlar . Kanun önünde eşitlik ilkesi hukuksal durumları aynı olanlar için söz konusudur . Bu ilke ile eylemli değil hukuksal eşitlik öngörülmüştür . Eşitlik ilkesinin amacı, birbiriyle aynı durumda olanlara ayrı kuralların uygulanmasının ve ayrıcalıklı kişi ve toplulukların yaratılmasının engellenmesidir . Aynı durumda bulunan kimi kişi ve topluluklara ayrı kurallar uygulanarak yasa karşısında eşitliğin çiğnenmesi yasaklanmıştır . Yasa önünde eşitlik, herkesin her yönden aynı kurallara bağlı tutulacağı anlamına gelmez . Durumlarındaki özellikler kimi kişiler ya da topluluklar için değişik kuralları ve uygulamaları gerektirebilir . Aynı hukuksal durumlar aynı, ayrı hukuksal durumlar farklı kurallara bağlı tutulursa Anayasa’da öngörülen eşitlik ilkesi zedelenmez ” şeklindedir .
C. Kamu Denetçisi Mustafa ÖZYAR’ın Kamu Başdenetçisi’ne Önerisi
19. Kamu Denetçisi tarafından başvuranın Van 1 inci İdare Mahkemesinin 25/ 03/ 2016 tarihli ve sayılı kararı için Danıştay 2 inci Dairesinde sayılı iptal davası açılmış olması nedeniyle Kurumumuz görev alanı dışında bulunan bu talebinin incelenememesine, başvuran için günlük devam izlenim föyü düzenlemesinde ise hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı tespit edilmiş olup; şikâyetin reddi yönündeki öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur .
D. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme 20. Başvuran özetle, Van 1 inci İdare Mahkemesinin başvuranın Çalışma ve İş Kurumu İl
Müdürlüklerinden birine yeniden atanma talepli başvurusunun zımnen reddine ilişkin 25/ 03/ 2016 tarihli ve sayılı kararının İdare tarafından yerine getirilmediğini ve her ne kadar araştırmacı kadrosunda olsa da, kendisinin en az bir Şube Müdürü veya İl Müdürü Yardımcısı kadrosundaki personele müsavi olduğundan bahisle, günlük devam izlenim föyünün kendisi için tutulmasının şahsını itibarsızlaştırdığını ifade etmekte; Kurumumuzdan İdarenin anılan mahkeme kararını uygulanmasını ve kendisi için günlük devam izlenim föyü düzenlenmemesini talep etmektedir .
21. Başvuranın uygulanmasını talep ettiği Van 1 inci İdare Mahkemesinin 25/ 03/ 2016 tarihli ve sayılı kararının incelenmesinden; söz konusu kararın gerekçesinde “dava konusu işlemin iptal edilmiş olması davacının doğrudan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüklerinden birine atanması sonucu doğurmayacağı” nın ifade edildiği, dolayısıyla Mahkeme kararının başvuranın doğrudan atanması sonucunu doğurmadığı, İdarenin Mahkeme kararında belirtilen hususlar çerçevesinde başvuranın durumunu yeniden değerlendirmesi gerektiği anlaşılmaktadır .
.
5 / 822. Başvuru konusu olayda, Mahkeme kararı sonrasında Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü
tarafından tesis edilen 25/ 05/ 2016 tarihli ve sayılı işlemde, İdare tarafından İdari Yargılama
Usulü Kanunu hükmü çerçevesinde Mahkeme Kararının incelendiği ve kararın gerekleri doğrultusunda başvuranın durumu hakkında 665 sayılı KHK ile yapılan değişiklikleri de dikkate alarak yeni bir değerlendirme yapıldığı, bu kapsamda idarenin Mahkeme kararına uygun davrandığı tespit edilmiştir .
23. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nda Devlet memurlarının çalışma saatleri ile günlük çalışma saatlerinin başlama ve bitmesinin tespitine yönelik düzenlemelere yer verilmiş olmakla birlikte, kamu görevlilerinin mesaiye devam durumlarının kontrolü konusunda ayrıntılı bir yasal düzenleme mevzuatımızda bulunmamaktadır .
24. Ancak 13 üncü paragrafta belirtilen 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümleri, amirleri, maiyetindeki memurların hal ve hareketlerini kontrol ve takip etmekle yükümlü kılmaktadır . Bu çerçevede, kamu hizmetinin belli bir düzen içerisinde yürütülmesi ve gerekli idari tedbirlerin alınmasını teminen personelin yıllık, sıhhi veya mazeret izinlerinin takip ve kontrolünün yapılması amirin görevleri arasındadır .
25. 657 sayılı Kanun’un 11 ici maddesinde de belirtildiği üzere, kişilere belirli, hak, ödev ve sorumluluklar getiren memurluk statüsü, kişileri bulundukları statünün esaslarına uymakla yükümlü tutmaktadır . Başvuru konusu olayda, araştırmacı statüsündeki başvuranın, daha önceki kadro ve unvanından bağımsız olarak, Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü İşlemler El Kitabı’ndaki kadrosuna ilişkin esaslara tabi olacağı açıktır .
26. Ayrıca, araştırmacı kadrosundaki herkesi için günlük devam izlenim föyü tutulmasını öngören
İdarenin başvuran için de föy tutulmasına ilişkin verdiği karar, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ve
Anayasa Mahkemesi kararlarındaki birbiriyle aynı durumda olanlara ayrı kuralların uygulanmasını ve ayrıcalıklı kişi ve toplulukların yaratılmasının engellenmesini öngören eşitlik ilkesinin de bir gereğidir . Dolayısıyla, İdarenin araştırmacı kadrosundaki başvuran için günlük devam izlenim föyü tutulması işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmamaktadır .
27. Yukarıdan beri anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat, yargı kararları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Van 1 inci İdare
Mahkemesinin 25/ 03/ 2016 tarihli ve sayılı kararını uygulamaya yönelik tesis edilen işlem ile araştırmacı kadrosundaki başvuran için günlük devam izlenim föyü düzenlemesinde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilmediğinden başvuranın taleplerinin reddine karar vermek gerekmiştir .
E. İnsan Hakları Yönünden Değerlendirme 28. 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Kanun Önünde Eşitlik” başlıklı 10 uncu maddesinde ifadesini bulan kanun önünde eşitlik ilkesinin, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 13 üncü maddesindeki etkili başvuru hakkının ve 17 inci maddesindeki hakları kötüye kullanma yasağının ihlal edildiğine dair herhangi bir bulgu ve bilgiye rastlanmadığı gibi başvuruya konu olayda, uluslararası sözleşmelerde yazılı ve güvence altına alınmış olan diğer haklara da aykırı bir durum tespit edilememiştir .
.
6 / 8V. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın BAŞVURANA ve TÜRKİYE İŞ KURUMUNA tebliğine;
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi .
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
.