|
ÖZET: Başvuran, İstanbul Beykent Üniversitesi’nde yandal başvurusunun reddine itiraz etmiştir. Başvurusunda, genel not ortalaması açısından yandal yapma şartlarını sağladığını, ancak ders muafiyetleri nedeniyle yandal yapamayacağı bildirilerek yapılan işlemin hukuki dayanağının bulunmadığını savunarak, başvurusunun kabul edilmesini talep etmiştir. İlgili üniversite ve Yükseköğretim Kurulu, başvuranın yandal başvurusunun reddini, gerekli derslerin tamamlanmamış olmasına dayandırmıştır.
Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen yönetmelik ve Beykent Üniversitesi’nin yönergesi gereğince, yandal programına başvurabilmek için öğrencinin, başvurduğu yarıyıla kadar tüm kredili dersleri başarıyla tamamlaması ve belirli bir not ortalamasına sahip olması gerekmektedir. Başvuranın, eksik dersleri nedeniyle bu şartları yerine getiremediği tespit edilmiştir. Bu durum, başvuranın yandal başvurusunun reddedilmesine neden olmuştur. Kamu Denetçiliği Kurumu, başvurunun kısmen kabul kısmen reddine karar vermiştir. Ayrıca, kredi transferi ve intibak işlemi yapılan öğrencilerin yandal başvuru şartlarının gözden geçirilmesi gerektiği yönünde Yükseköğretim Kurulu’na öneride bulunulmuştur. Bu öneri, eğitimde adaletin sağlanması ve öğrencilerin mağduriyetlerinin giderilmesi amacı taşımaktadır. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2024/6143-S.24.9638
BAŞVURU NO : 2023/21022
KARAR TARİHİ : 06.06.2024
KISMEN TAVSİYE KISMEN RET KARARI ,TCKN:
Adres:
BAŞVURUYA KONU İDARE : İSTANBUL BEYKENT ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ
YÜKSEKÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın yandal başvurusunun reddi işlemine itirazı hakkındadır
BAŞVURU TARİHİ : 31.12.2023
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran özetle; İstanbul Beykent Üniversitesinde genel not ortalaması yönünden yandal yapma şartlarını taşıdığını, ancak ders muafiyetleri gerekçe gösterilerek yandal yapamayacağının bildirildiğini, bu işlemin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu ileri sürerek yandal başvurusunun kabul edilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuranın talebine ilişkin 12/11/2023 tarihli ilk başvurusu hakkında İstanbul Beykent
Üniversitesi Rektörlüğüne ve Yükseköğretim Kurulu Başkanlığına Gönderme Kararı verildiği, Yükseköğretim Kurulu Eğitim Öğretim Dairesi Başkanlığının 05/02/2024 tarihli ve sayılı cevabi yazısında; 2.1. 24/04/2010 tarih ve 27561 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Yükseköğretim
Kurumlarında Ön Lisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal ile
Kurumlararası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına İlişkin Yönetmelik’in “Yandal Programı” Bölümü 18’inci maddesinde, “(l) Yükseköğretim kurumları esaslarını ve başvuru koşullarını ilgili yönetim kurullarının teklifi ve senatolarının onayı ile belirleyerek, yandal programları düzenleyebilir. Yandal programlarını tamamlayanlara eğitim aldıkları alanda sadece başarı belgesi (yandal sertifikası)
düzenlenir. Bu belgeler diploma yerine geçmez. Yandal programlarının kontenjanları, ilgili programın açılmasına karar veren yönetim kurulu tarafından belirlenir. Başvurular, o programın yürütüldüğü ilgili yönetim kurulları tarafından değerlendirilir.” hükümleri ile “Başvuru süresi” Bölümü 19’uncu maddesinde
/
“(1) Öğrenci, yandal programına, anadal lisans programının en erken üçüncü, en geç altıncı yarıyılın başında başvurabilir. (2) Yandal programına, başvurduğu yarıyıla kadar aldığı lisans programındaki tüm kredili dersleri başarıyla tamamlamış olan öğrenciler başvurabilir. (3) Öğrencinin başvuru sırasında anadal programındaki genel not ortalamasının en az 100 üzerinden 65 olması gerekir. (Ek:RG-16/7/2023-
32250) Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen diploma programlarına kaydolan öğrenciler, talepte
bulunmaları halinde yine Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenecek programlarda yandal eğitimi yapabilir. Bu programlar arasında yapılacak yandal eğitim ve öğretiminde birinci, ikinci ve üçüncü fıkralarda yer alan kısıtlamalar uygulanmaz.” hükümlerinin yer aldığı, adı geçen öğrencinin yandal eğitimi görme talebini içeren dilekçesinin Beykent Üniversitesince değerlendirilerek konuya ilişkin Kamu
Denetçiliği Kurumuna ve adı geçene bilgi verilmesi gerektiğinin belirtildiği görülmüştür.
3. Başvuranın tarihli ikinci başvurusu hakkında Kurumumuzun bilgi ve belge talebi üzerine, İstanbul Beykent Üniversitesi Rektörlüğünün 06/02/2024 tarihli ve E- – sayılı ve 21/05/2024 tarihli ve E- – – sayılı yazılarında özetle; 3.1. Başvuranın İletişim Fakültesi, Televizyon Haberciliği ve Programcılığı (TR) Bölümüne 25/08/2022 tarihinde kayıt olduğu, daha önce aldığı eğitimlere istinaden yapmış olduğu muafiyet talebinin ilgili
Fakültenin 09/12/2022 tarihli, – Yönetim Kurulunda değerlendirildiği ve 64 AKTS dersten muaf sayılarak 2.sınıfa intibak edildiği, 3.2. 2023-2024 Güz Dönemi 5. yarıyılın başında Fen Edebiyat Fakültesi Psikoloji (TR) bölümüne ve
Mühendislik Mimarlık Fakültesi Yazılım Mühendisliği (TR) bölümüne online olarak yandal başvurusu yaptığı, ancak Yükseköğretim Kuruluna ait Yükseköğretim Kurumlarında Önlisans ve Lisans Düzeyindeki
Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal İle Kurumlar Arası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına
İlişkin Yönetmelik’in 19/2 maddesinde belirtilen “Yandal programına, başvurduğu yarıyıla kadar aldığı lisans programındaki tüm kredili dersleri başarıyla tamamlamış olan öğrenciler başvurabilir.” hükmü ve
İstanbul Beykent Üniversitesi Çift Anadal Yandal Yönergesi’nin 12. maddesi b fıkrasında yer alan
“Öğrencinin yandal programına başvurabilmesi için başvurduğu yarıyıla kadar kayıtlı olduğu lisans programında almakla yükümlü olduğu tüm kredili dersleri başarı ile tamamlamış olması ve başvurusu sırasındaki ağırlıklı genel not ortalamasının en az 2,75 olması gerekir.” hükmünde geçen, bulunduğu yarıyıla kadar kayıtlı olduğu lisans programında almakla yükümlü olduğu derslerin tamamını başarma şartını sağlayamadığı, eksik dersleri olması sebebiyle Psikoloji (TR) bölümü yandal başvurusunun, Fen
Edebiyat Fakültesinin 23/08/2023 tarih ve / sayılı Fakülte Yönetim Kurulu kararı ile, Yazılım
Mühendisliği (TR) bölümü yandal başvurusunun Mühendislik Mimarlık Fakültesinin 21/08/2023 tarih ve
/ sayılı Fakülte Yönetim Kurulu kararı ile reddedildiği, başvurana başvurusunun reddedildiği bilgisinin başvuru yaptığı online sistem üzerinden duyurulduğu, eksik derslerinin tablodaki gibi olduğu,
2. Sınıf Güz (3. Yarıyıl)
Ders Kodu Ders Adı
320022400001101 Medya Tarihi
321000000001215 Haber Dili ve Diksiyon
321021002121201 İletişim ve Sanat
321032202261201 Medya Okur Yazarlığı ve Temel İlkeleri
2. Sınıf Bahar (4. Yarıyıl)
Ders Kodu Ders Adı
310034002261202 Sosyal Bilimler İçin Araştırma Yöntemleri
312022600001226 Kültür Kuramları
321032202261207 Haber Toplama ve Yazma
bildirilerek ilgili belgeler sunulmuştur.
III. İLGİLİ MEVZUAT
4. T.C. Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74’üncü
maddesinin dördüncü ve beşinci fıkraları:
“Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler. […]” 5. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5’inci maddesinin
birinci fıkrası:
“Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” 6. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Diploma alma, ders kredilerinin hesaplanması, öğrencilik
haklarından yararlanma ve sınavlar” başlıklı 44’üncü maddesinin ilgili bentleri:
b. Yükseköğretim kurumlarında, öğretim faaliyetlerinin üç dönemi aşmamak üzere yıl içinde kaç döneme ayrılarak sürdürüleceği; her bir dönemde alınması gereken asgari ve azami kredi miktarları; her bir diploma programının diplomayı almayı hak eden kişiye kazandıracağı bilgi, beceri ve yetkinliklerin neler olacağı ve bunların ölçme ve değerlendirmelerinin nasıl yapılacağı; hazırlık sınıfı veya başka yollarla yabancı dil yeterliliğinin nasıl kazandırılacağı ve yabancı dil bilgi düzeyinin nasıl ölçüleceği; kayıt, devam, uygulama, tez ve teorik ders içerikleri, ön şartlı dersler, sınav çeşitleri ve bunların ders başarı notuna katkısı; öğrencilerin mezuniyet sonrası istihdamına ilişkin olarak bilgi, görüş ve tecrübelerine ihtiyaç duyulan kişileri ifade eden dış paydaşların diploma programlarına ilişkin değerlendirmelerinin alınması; diğer yurt içi ve yurt dışı yükseköğretim kurumlarından alınan derslerin kredilerinin intibakının sağlanması; ilgili programın tamamlanmasına yönelik önceden kazanılmış yeterliliklerin tanınması; farklı diploma programlarından bazı derslerin alınmasıyla yandal veya çift anadal yapılması; diploma alınabilmesi için, uygulama, teorik, uzaktan veya açıköğretim özellikleri ile (…) (…) eğitim-öğretimin devamına ilişkin diğer hususlar, Yükseköğretim Kurulunun bu konularda belirlediği temel ilkelere uygun olarak yükseköğretim kurumları senatoları tarafından belirlenir.
c. (Değişik fıkra: 19.11.2014 – 6569 S.K/Madde 28) … Yatay geçiş ve çift ana dal eğitiminin usul ve esasları ile azami öğrenim süreleri, lisansüstü eğitim usul ve esasları ile öğrenim süreleri Yükseköğretim Kurulu tarafından çıkarılan yönetmelikle belirlenir.
7. 24/04/2010 tarihli ve 27561 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yükseköğretim Kurumlarında
Önlisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal ile Kurumlar
/
Arası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına İlişkin Yönetmelik’in “Yandal programı” başlıklı 18’inci
maddesi:
“(1) Yükseköğretim kurumları esaslarını ve başvuru koşullarını ilgili yönetim kurullarının teklifi ve senatolarının onayı ile belirleyerek, yandal programları düzenleyebilir.
(2) Yandal programlarını tamamlayanlara eğitim aldıkları alanda sadece başarı belgesi (yandal sertifikası) düzenlenir. Bu belgeler diploma yerine geçmez.
(3) Yandal programlarının kontenjanları, ilgili programın açılmasına karar veren yönetim kurulu tarafından belirlenir.
(4) Başvurular, o programın yürütüldüğü ilgili yönetim kurulları tarafından değerlendirilir.”
7.1. “Başvuru süresi” başlıklı 19’uncu maddesi:
“(1) Öğrenci, yandal programına, anadal lisans programının en erken üçüncü, en geç altıncı yarıyılın başında başvurabilir.
(2) Yandal programına, başvurduğu yarıyıla kadar aldığı lisans programındaki tüm kredili dersleri başarıyla tamamlamış olan öğrenciler başvurabilir.
(3) Öğrencinin başvuru sırasında anadal programındaki genel not ortalamasının en az 100 üzerinden 65 olması gerekir.
(4) (Ek fıkra: 16.07.2023 – 32250 s. R.G. Yön./3. md.) Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen diploma programlarına kaydolan öğrenciler, talepte bulunmaları halinde yine Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenecek programlarda yandal eğitimi yapabilir. Bu programlar arasında yapılacak yandal eğitim ve öğretiminde birinci, ikinci ve üçüncü fıkralarda yer alan kısıtlamalar uygulanmaz.”
7.2. “Krediler” başlıklı 20’nci maddesi:
(1) Yandal programına başvurusu kabul edilen öğrenci, yandal programı kapsamında, senato kararı ile belirlenmiş olan dersleri almak ve bu dersleri başarmak zorundadır. Bu dersler ilgili bölümler arasında kararlaştırılır, ilgili fakülte kurullarının ve üniversite senatosunun onayına sunulur.
(2) (Değişik fıkra: 02.05.2014 – 28988 s. R.G. Yön./4. md.) Yandal programına devam edebilmesi için öğrencinin anadal programındaki not ortalamasının en az 100 üzerinden 60 olması şarttır. Bu şartı sağlayamayan öğrencinin yandal programından kaydı silinir. Öğrencinin başarılı olduğu ve anadal programına sayılmayan dersler, genel not ortalamasına dahil edilmeksizin transkript ve diploma ekinde yer alır.
(3) (Değişik fıkra: 18.03.2016 – 29657 s. R.G. Yön./8. md.) Anadal programından mezuniyet hakkını elde eden ancak yandal programını bitiremeyen öğrencilere ilgili yönetim kurullarının kararı ile en fazla iki yarıyıl ek süre tanınır.
7.3. “Mezuniyet” başlıklı 21’inci maddesi:
“(1) Öğrencinin yandal programındaki başarı durumu, anadal programındaki mezuniyetini etkilemez.
(2) Yandal öğrencisi, öğrenim sürecinin herhangi bir yarıyılında programı kendi isteğiyle bırakabilir.
Yandal programından kayıt sildiren öğrenci, aynı yandal programına tekrar kayıt yaptıramaz.
(3) Yandal programından iki yarıyıl üst üste ders almayan öğrencinin bu programdan kaydı silinir.
(4) Yandal programından çıkarılan öğrencilerin yandal programında almış oldukları derslerin ne şekilde değerlendirileceği, senato tarafından belirlenir.
(5) Senato kararı ile, yandal programlarına ilişkin bu Yönetmelikte belirtilenlere ilave olarak yeni koşullar getirilebilir öngörülen asgari başarı notları yükseltilebilir.” 8. 13/04/2017 tarihli ve 30037 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İstanbul Beykent Üniversitesi Ön
Lisans ve Lisans Eğitim-Öğretim Yönetmeliği’nin 8.1. “Öğretim planları ve dersler” başlıklı 12’nci maddesinin birinci fıkrası; “…Eğitim-öğretim planları; önlisans düzeyi için toplam 120 AKTS kredisi, dört yıllık lisans düzeyi için toplam 240 AKTS kredisi, beş yıllık lisans düzeyi için toplam 300 AKTS kredisi, altı yıllık lisans düzeyi için toplam 360 AKTS kredisi olacak şekilde düzenlenir ve öğrenciye 30’ar AKTS kredilik yarıyıllar halinde sunulur. Öngörülen dönemlik nominal öğrenci iş yükü 30 AKTS kredisidir.
8.2. “Çift anadal ve yan dal programları” başlıklı 23’üncü maddesi:
“Çift anadal ve yan dal programlarına yapılacak öğrenci kayıtlarında ve işleyişte; Yükseköğretim
Kurumlarında Önlisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal ile
Kurumlar Arası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına İlişkin Yönetmelik ile ilgili diğer mevzuat hükümleri uygulanır. Çift anadal ve yan dal programlarına kayıt kontenjanları Senato tarafından belirlenir.” 9. 30/06/2022 tarih ve 2022/17 sayılı Senato Kararı ile yürürlüğe giren Beykent Üniversitesi Çift
Anadal, Yandal Yönergesi’nin “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesi:
“(1) Bu Yönerge, Beykent Üniversitesi lisans programları öğrencilerinin Çift Anadal ve Yandal
Programlarında ön lisans öğrencilerinin Çift Anadal Programlarında uymaları gereken esasları kapsar.”
9.1. “Dayanak” başlıklı 3’üncü maddesi:
“(1) Bu Yönerge, 24 Nisan 2010 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren “Yükseköğretim
Kurumlarında Önlisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yandal ile
Kurumlar Arası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına İlişkin Yönetmelik” ile Beykent Üniversitesi
Önlisans ve Lisans Eğitim-Öğretim Yönetmeliğine dayanarak hazırlanmıştır.”
9.2. “Yandal Programına Başvuru ve Kabul Koşulları” başlıklı 12’nci maddesi:
“(1) Başvuru ve kabul koşulları; a) Öğrenci, yandal programına kayıtlı olduğu lisans programının en erken 3. ve en geç 6. yarıyılının başında başvurabilir. b) Öğrencinin yandal programına başvurabilmesi için başvurduğu yarıyıla kadar kayıtlı olduğu lisans programında almakla yükümlü olduğu tüm kredili dersleri başarı ile tamamlamış olması ve başvurusu sırasındaki ağırlıklı genel not ortalamasının en az 2,75 olması gerekir.” düzenlemelerini haizdir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SN. ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİNE ÖNERİSİ
10. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde, başvurunun reddi yönünde hazırlanan öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 11. Başvuru, başvuranın yandal başvurusunun reddine itirazı hakkındadır.
12. Bilindiği üzere, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 130’uncu maddesinde, üniversitelerin “kamu tüzel kişiliğine ve bilimsel özerkliğe” sahip olduğu ifade edildikten sonra, yükseköğretim kurumlarının organları ile işleyişleri ve bunların seçimleri, görev, yetki ve sorumlulukları, üniversiteler üzerinde Devletin gözetim ve denetim hakkını kullanma usulleri, öğrenimin ve öğretimin hürriyet ve teminat içinde ve çağdaş bilim ve teknoloji gereklerine göre yürütülmesi gibi konuların kanunla düzenleneceği kuralına yer verilmiştir.
13. Bu kapsamda yürürlüğe konulan 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nda, yükseköğretim kurumlarının teşkilatlanma, işleyiş, görev, yetki ve sorumlulukları ile eğitim-öğretim, araştırma, yayım, öğrenciler, öğretim elemanları ve diğer personel ile ilgili temel esaslar düzenlenmiş olup Kanun’un 44’üncü maddesinin (b) bendinde, farklı diploma programlarından bazı derslerin alınmasıyla yandal veya çift anadal yapılması hususunun, Yükseköğretim Kurulunun belirlediği temel ilkelere uygun olarak yükseköğretim kurumları senatoları tarafından belirleneceği hükme bağlanmıştır.
14. Mezkûr Kanun maddesi uyarınca Yükseköğretim Kurulu Başkanlığınca hazırlanan Yükseköğretim
Kurumlarında Önlisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal ile
Kurumlar Arası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına İlişkin Yönetmelik’in yandal programına ilişkin 18’inci ve 19’uncu maddelerinde; yükseköğretim kurumlarının esaslarını ve başvuru koşullarını ilgili yönetim kurullarının teklifi ve senatolarının onayı ile belirleyerek yandal programları düzenleyebileceği, yandal başvurularının, o programın yürütüldüğü ilgili yönetim kurulları tarafından değerlendirileceği, öğrencilerin, yandal programına, anadal lisans programının en erken üçüncü, en geç altıncı yarıyılın başında başvurabileceği, öğrencinin başvuru sırasında anadal programındaki genel not ortalamasının en az 100 üzerinden 65 olması gerektiği, yandal programına, başvurduğu yarıyıla kadar aldığı lisans programındaki tüm kredili dersleri başarıyla tamamlamış olan öğrencilerin başvurabileceği kural altına alınmıştır.
15. Kanun ve Yönetmelik ile uyumlu olarak 30/06/2022 tarih ve / sayılı Senato Kararı ile yürürlüğe giren Beykent Üniversitesi Çift Anadal, Yandal Yönergesi’nde de, öğrencilerin, yandal programına kayıtlı olduğu lisans programının en erken 3. ve en geç 6. yarıyılının başında başvurabileceği, öğrencilerin yandal programına başvurabilmesi için başvurduğu yarıyıla kadar kayıtlı olduğu lisans programında almakla yükümlü olduğu tüm kredili dersleri başarı ile tamamlamış olması ve başvurusu sırasındaki ağırlıklı genel not ortalamasının en az 2,75 olması gerektiği düzenlenmiştir.
16. Dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelerin tetkikinden; başvuranın İletişim Fakültesi, Televizyon Haberciliği ve Programcılığı (TR) Bölümüne ÖSYM ile yerleştirildiği, 25/08/2022 tarihinde kayıt olduğu, daha önce aldığı eğitimlere istinaden yapmış olduğu muafiyet talebinin ilgili Fakültenin 09/12/2022 tarihli ve – sayılı Yönetim Kurulunda değerlendirilerek 64 AKTS dersten muaf sayıldığı ve 2. sınıfa intibak edildiği, – güz dönemi 5. yarıyılının başında Fen Edebiyat Fakültesi Psikoloji (TR) bölümüne ve Mühendislik Mimarlık Fakültesi Yazılım Mühendisliği (TR) bölümüne yandal başvurusu yaptığı, ancak 3. ve 4. yarıyıldan alması gerekli olan derslerin eksik olduğu dolayısıyla
‘başvurduğu yarıyıla kadar kayıtlı olduğu lisans programında almakla yükümlü olduğu tüm kredili dersleri başarı ile tamamlamış olmak’ şartını taşımadığı, bu nedenle yandal başvurusunun reddedildiği anlaşılmıştır.
17. Günümüz şartlarında bireyler birden fazla önlisans ya da lisans programı diplomasına sahip olabilmektedir. Bu durumdaki bireylere daha önce yurtiçinde ve/veya yurtdışında bir yükseköğretim kurumunun ön lisans ve lisans düzeyinde eğitim veren programlarında almış ve başarmış olduğu derslere ilişkin kredi transferi ve yarıyıl/yıl intibak işlemleri yapma imkânı tanınmakta böylece öğrencilerin mükerrer ders almasının öne geçilerek emek ve zamandan tasarruf etmelerine imkân sağlanmaktadır. Ancak intibak işlemleri sebebiyle bu öğrenciler ile herhangi bir kredi transferi veya intibak işlemi yaptırmadan öğrenime başlayan öğrenciler arasında yandal programlarına kabul açısından adil olmayan sonuçlar ortaya çıkabilmektedir. Zira yukarıda açıklandığı üzere 2547 sayılı Kanun uyarınca YÖK tarafından hazırlanan
Yönetmeliğe göre yandal programlarına kabul şartları arasında öğrencinin başvurduğu yarıyıla kadar aldığı lisans programındaki tüm kredili dersleri başarıyla tamamlamış olması şartının bulunduğu, intibak işlemlerinde transferi yapılan toplam AKTS değerine göre öğrencinin intibak edileceği yarıyılın belirlendiği, ancak muafiyet işlemi yapılan derslerin müfredatta farklı yarıyıllara dağılmış olabileceği, bu nedenle intibak işlemi yapılan öğrenciler açısından bu şartın sağlanması noktasında hukuki imkansızlık oluşabilmektedir. Örneğin öğrencinin intibakının transferi yapılan toplam AKTS değerine göre 3. yarıyıla yapılabildiği ancak muaf tutulduğu derslerin sonraki yarıyıllarda yoğunlaşabildiği, bu halde öğrenci alt yarıyıldan başlayarak sırayla ders seçimi yapsa bile ilgili mevzuat gereği bir yarıyılda alabileceği maksimum AKTS sınırı dahilinde ders seçimi yapabildiği için intibak edildiği yarıyıla kadar başarı ile tamamlaması gereken tüm dersleri alması hukuken mümkün olmayacak, bu durum da öğrencinin yandal programına başvuru ve kabul hakkından yararlanmasına engel olacaktır.
18. Başvurana ait intibak transkriptinin incelenmesinden, başvuranın 64 AKTS dersten muaf sayılarak 2. sınıfa intibak edildiği, yandal başvurusunda bulunduğu 5. yarıyıla kadar toplam 91 AKTS ders alması gerektiği, ancak Beykent Üniversitesi Önlisans Ve Lisans Eğitim-Öğretim Yönetmeliğinin 12. maddesi gereğince bir yarıyılda en fazla 30 AKTS ders alınmasına izin verildiği, başvuranın intibakının 2. sınıfa yapıldığı dikkate alındığında 91 AKTS dersin iki yarıyılda alınması mümkün olmadığı için başvuranın
‘başvurduğu yarıyıla kadar kayıtlı olduğu lisans programında almakla yükümlü olduğu tüm kredili dersleri başarı ile tamamlamış olmak’ şartını yerine getirmesinin mümkün olmadığı, bu kapsamda başvuranın 3. ve 4. yarıyıldan eksik olan dersleri AKTS sınırına takıldığı için istese dahi alamayacağı, bu durumun intibak işlemi yaptırarak öğrenime başlayan öğrenciler için yandal programına başvuru ve kabul sırasında dezavantaj oluşturduğu, başvuranın yandal başvurusunun da bu nedenle reddedildiği anlaşılmıştır. İdare ile yapılan görüşmede başvuranın 6. yarıyılda öğrenimine devam etmekte olduğu, toplam 173 AKTS ders tamamladığı, halen yandal başvurusunda bulunabilmek için almakla yükümlü olduğu tüm kredili dersleri başarı ile tamamlamış olmak şartını sağlayamadığı bu nedenle yandal yapamadığı bilgisi edinilmiştir.
19. Tüm bu açıklamalar çerçevesinde; 19.1. 2547 sayılı Kanun’un 44’üncü maddesinde farklı diploma programlarından bazı derslerin alınmasıyla yandal veya çift anadal yapılması hakkında Yükseköğretim Kurulunca temel ilkelerin oluşturulacağı ve bu ilkelere uygun olarak Üniversite senatoları tarafından düzenleme yapılacağının kurala bağlandığı, YÖK tarafından belirlenen ilkelerde yandal programına kabul için, öğrencinin başvurduğu yarıyıla kadar aldığı lisans programındaki tüm kredili dersleri başarıyla tamamlama şartını sağlaması gerektiğinin açıkça düzenlendiği, Beykent Üniversitesi Senatosu tarafından belirlenen Çift Anadal, Yandal Yönergesi’nde de
YÖK tarafından belirlenen ilkelere uyumlu olarak aynı şarta yer verildiği, başvuranın dönemlik nominal
30 AKTS sınırı dolayısıyla başvurduğu yarıyıla kadar lisans programında yer alan tüm kredili dersleri
başarıyla tamamlama şartını sağlayamadığı için yandal başvurusunun kabul edilmediği, meri mevzuat gereği idarenin işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı, 19.2. Diğer yandan YÖK tarafından hazırlanan Yönetmeliğe göre yandal programlarına kabul şartları arasında yer alan ‘öğrencinin başvurduğu yarıyıla kadar aldığı lisans programındaki tüm kredili dersleri başarıyla tamamlamış olması’ şartının kredi transferi ve yarıyıl/yıl intibak işlemleri yaparak programa kaydı yapılan öğrenciler açısından dezavantaj oluşturabileceği, bu nedenle eğitim-öğretim hayatında gelişen durumlara ayak uydurma ve ortaya çıkan ihtiyaçları karşılama noktasında düzenleme yapma yetkisini haiz olan Yükseköğretim Kurulunca, kredi transferi ve intibak işlemi yapılan öğrenciler açısından yandal başvuru ve kabul şartlarında yukarıda açıklanan güncel ihtiyacın gözetilerek gerekli mevzuat düzenlemesinin yapılması hususunda tavsiyede bulunulması gerektiği değerlendirilmiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 20. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6’ncı maddesinde yer verilmiş olup söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; başvuru kapsamında ilgili idareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, ancak idarenin başvuranla ilgili işlemlerinde “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkelerine uygun davranmadığı anlaşılmış olup idareden bundan böyle bu ilkeye uyması beklenmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT
21. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun 21’inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca başvurunun Kurum tarafından reddedilmesi hâlinde, durmuş olan dava açma süresi gerekçeli ret kararının ilgiliye tebliğinden itibaren kaldığı yerden işlemeye başlamaktadır. 21’inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca ise tavsiye kararı üzerine otuz gün içinde herhangi bir işlem tesis edilmez veya eylemde bulunulmaz ise durmuş olan dava açma süresi kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup ilgili idarenin işlem ya da eylemine karşı dava açma süresinden (varsa) arta kalan sürede İstanbul İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KISMEN KABUL KISMEN REDDİNE; Başvuranın yandal başvurusunun kabul edilmesi talebinin REDDİNE, Diğer yandan yandal başvuru ve kabul şartlarında kredi transferi ve intibak işlemi yapılan öğrenciler açısından oluşabilecek mağduriyetlerin giderilmesi amacıyla Yükseköğretim Kurumlarında Önlisans ve
Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal ile Kurumlar Arası Kredi Transferi
Yapılması Esaslarına İlişkin Yönetmelikte gerekli düzenlemenin yapılması hususunda
YÜKSEKÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞINA TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
Kararın BAŞVURANA, İSTANBUL BEYKENT ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE ve
YÜKSEKÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞINA tebliğine,
6328 sayılı Kanunun 20 inci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığınca bu
karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi