ÖZET: Sayıştay kararı, bir yapım işinde eksik imalat bulunmasına rağmen fazla ödeme yapılması nedeniyle kamu zararının oluştuğunu ve bu zararın sorumlulardan tazmin edilmesine hükmetmiştir. İlgili belgelerin incelenmesi sonucunda, sözleşme ve şartnamelere aykırı olarak eksik imalat yapılmasına rağmen hakedişten kesinti yapılmadığı, bu durumun kamu zararına sebebiyet verdiği tespit edilmiştir.

Sorumlular, eksik imalatın varlığını çürütecek herhangi bir kanıt sunamamışlardır. Bu nedenle, kamu zararının tazminine yönelik hüküm, hukuki dayanaklarıyla birlikte onaylanmıştır. Ayrıca, yapılan tahsilatın ilam tarihinden sonra gerçekleşmesi nedeniyle, bu tahsilatın ilamın infazı niteliğinde olduğu değerlendirilmiştir.

Sonuç olarak, Sayıştay, kamu zararının tazminine yönelik kararını onaylayarak, sorumluların yükümlülüklerini yerine getirmemeleri durumunda kamu kaynaklarının korunmasına yönelik önemli bir hukuki değerlendirme yapmıştır.

Kamu İdaresi Türü Belediyeler ve Bağlı İdareler
Yılı 2017
Dairesi 6
Karar No 46020
İlam No 48216
Tutanak Tarihi 16.9.2020
Kararın Konusu Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

Konu: Eksik imalat.

1-203 sayılı ilamın 24’üncü maddesi ile; idare tarafından ihale edilen yapım işinde eksik imalat bulunmasına rağmen hakedişten kesilmesi gereken tutarın kesilmemesi sebebiyle neden olunan …-TL’nin kamu zararının sorumlulardan tazminine hükmedilmiştir.

Temyiz Dilekçesi

Gerçekleştirme görevlisi olarak sorumluluğuna hükmedilen … ile diğer sorumlular … ve … tarafından sunulan aynı mahiyetteki temyiz dilekçesinde;

İlgili ilam hükmünde tazminine hükmedilen … TL’lik kamu zararı, 19.10.2017 tarihinde söz konusu firmadan tahsil edildiği, 06.09.2019 tarih ve 4060 sayılı muhasebe işlem fişi ile gelir kaydedildiği bu itibarla kamu zararının ortadan kalktığı, dolayısıyla tazmin hükmünün kaldırılması talep edilmektedir.

Başsavcılık Mütalaası;

Gerçekleştirme görevlisi olarak sorumluluğuna hükmedilen … ile diğer sorumlular … ve … tarafından sunulan aynı mahiyetteki temyiz dilekçesine istinaden verilen Başsavcılık Mütalaasında;

“Yapılan tahsilatın bütçe geliri olarak kaydedilmesi ilam tarihinden sonra olduğu için ilamın infazı niteliğinde olduğu değerlendirilmektedir. İlamın infazı niteliğinde tahsilata dayalı Temyiz talebi yerinde olmadığından yapılacak işlem bulunmadığı değerlendirilmektedir.” denilmektedir.

Dosya ve eki belgelerin incelenmesi sonucunda,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

203 sayılı ilamın 24. Maddesi ile ihaleye konu iş için yüklenici tarafından teklife konu edilen ve ödeme emrine ekli faturadan tespit edildiği üzere, yüklenici tarafından imal edilen miktarın üzerinde ödeme yapıldığı, buna rağmen muayene ve kabul komisyonunca söz konusu iş eksiksiz bir şekilde gerçekleştirilmiş gibi kabul yapıldığı bu sebeple kamu zararının oluştuğu,

Yargılamaya esas raporda bazı sorumlularca “8 cm yüksekliğine normal çimentolu buhar kürlü be. Par. Taşı ile döş. Kaplaması yapılması işine yönelik imalatın 113.00 m2’sinin hiç yapılmadığı iddia edilse de, ilgili kaleme ilişkin 1050 m2 ödenmiş olup, idarece sahada fiilen yapılan incelemede 1066,32 m2 iş yapıldığının tespit edildiği bu sebeple kamu zararının olmadığı ifade edilmekte ise de,

Denetim esnasında 12.10.2017 tarihli tutanak ile eksik imalatın tespit edildiği ve savunmalarda bu tespitin aksini kanıtlayıcı bilgi ve belgeye yer verilmediğinden eksik imalat olmasına rağmen fazla ödeme yapılmak suretiyle kamu zararına sebebiyet verildiğine,

Tüm bu sebeplerle, ihaleye konu iş kapsamında eksik imalatın bulunmasına rağmen bu kısma ilişkin yapılan ödemenin kamu zararı olduğuna ve kamu zararının sorumlulardan tazminine hükmedilmiştir.

İlam hükmünde sorumluluğuna hükmedilen kişilerce temyiz kanun yoluna başvurulduğu ve dilekçilerce dilekçelerinde ilamın esasına ilişkin bir itirazda bulunulmadığı, sadece ilamda kamu zararı olarak tespit edilen tutarın tahsil edildiğine ilişkin kanıtlayıcı bilgi ve belgelerin sunulduğu anlaşılmıştır.

Dosya ve eki belgelerin incelenmesi neticesinde, ilama konu yapım işi kapsamında sözleşme ve şartnamelere aykırı olarak eksik imalatın bulunmasına rağmen hakedişte kesinti yapılmayarak kamu zararına sebebiyet verildiği, sorumlularca bu tespitin aksini kanıtlayıcı her hangi bir iddia ve kanıta yer verilmediği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla, 203 sayılı ilamın 24. Maddesi ile verilen …-TL kamu zararının tazmini hükmünün TASDİKİNE, 06.09.2019 tarih ve 4060 numaralı tahsilat makbuzları ile bildirilen tahsilat, hüküm tarihinden (18.12.2018 ) sonra yapılmış olduğundan İlam hükmünün infazı mahiyetinde olup bu hususta Kurulumuzca YAPILACAK İŞLEM OLMADIĞINA oybirliğiyle,

Karar verildiği 16.09.2020 tarih ve 48216 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.

İÇERİĞE İLİŞKİN KISA SORU VE CEVAPLAR:
1- **Belediyeler ve Bağlı İdareler hangi kamu idaresi türüdür?**
Belediyeler ve bağlı idareler; belediyelerin yanı sıra, sivil toplum kuruluşları gibi diğer kamu idareleri de kapsamaktadır.

2- **2020 yılında hangi yıl referans alınmaktadır?**
Referans yıl 2017’dir.

3- **Yapım işinde eksik imalat bulunmasına rağmen fazla ödeme yapılan tutarın kesilmemesi sonucu neden olunan ….-TL’lik kamu zararının sorumlulardan tazminine hükmedilmiştir.**
İhaleye konu yapım işi kapsamında, eksik imalat bulunan kısma ilişkin yapılan ödemenin kamu zararı olduğuna ve kamu zararının sorumlulardan tazminine hükmedilmiştir.

4- **Dosya ve eki belgelerin incelenmesi neticesinde hangi sonuca ulaşılmıştır?**
Dosya ve eki belgelerin incelenmesi neticesinde, ilama konu yapım işi kapsamında sözleşme ve şartnamelere aykırı olarak eksik imalatın bulunmasına rağmen hakedişte kesinti yapılmayarak kamu zararına sebebiyet verildiği, sorumlularca bu tespitin aksini kanıtlayıcı her hangi bir iddia ve kanıta yer verilmediği anlaşılmıştır.

5- **İlamda kamu zararı olarak tespit edilen ….-TL tutarın tahsilat makbuzları ile bildirilen tahsiline ilişkin kanıtlayıcı bilgi ve belgelerin sunulduğu sonucuna ulaşıldığından?**
Evet, ilamda kamu zararı olarak tespit edilen …-TL tutarın tahsilat makbuzları ile bildirilen tahsiline ilişkin kanıtlayıcı bilgi ve belgelerin sunulduğu anlaşılmıştır.