ÖZET: Sayıştay kararı, yapım işinde hatalı poz kullanımı nedeniyle oluşan kamu zararının sorumlulara ödetilmesi gerektiğini belirtmektedir. İlgili İlam’da, V.0401 pozundan sıva raspası yapılan yerlerde, derz açılması bedelinin ödenemeyeceği ifade edilmiştir. Bu durum, Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan 2012 Yılı Eski Eser Birim Fiyat Eki Listesi’ndeki hükme dayanmaktadır. İlgili listede, sıva raspası imalatlarında yeniden derz yapılmayacaksa, zemine derz açılmayacağı ve açılırsa bedelinin ödenmeyeceği belirtilmiştir.

Yapılan incelemeler sonucunda, yalnızca belirli kısımlara derz yapıldığı, geri kalan kısımlara ise derz yapılmadığı tespit edilmiştir. Bu nedenle, derz yapılmayan kısımlar için ödenen bedelin hukuka aykırı olduğu sonucuna varılmıştır. Sonuç olarak, sorumlu iddialarının reddedilmesi ve kamu zararının tahsil edilmesine yönelik kararın düzeltilmesine mahal olmadığına hükmedilmiştir. Bu durum, kamu zararının önlenmesi ve ihale mevzuatına uygunluğun sağlanması açısından önem taşımaktadır.

Kamu İdaresi Türü Özel İdareler
Yılı 2012
Dairesi 1
Karar No 39546
İlam No 42651
Tutanak Tarihi 25.1.2017
Kararın Konusu İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar

Yapım işinde hatalı poz kullanımı

2-) 197 sayılı İlam’ın 12’nci maddesinin (B) bendi ile, … İnşaat Dan. San. ve Tic. Ltd. Şti. yükleniminde bulunan … Restorasyon Projesi Uygulama İşinde, V.0401 pozundan sıva raspası yapılan duvar yüzlerinde tekrar derz yapılmayacak yerler için V.0414 pozundan derz açılması bedeli ödenmesi nedeniyle oluşan 13.235,00-TL kamu zararının sorumlulara ortaklaşa ve zincirleme olarak ödettirilmesine karar verilmesi gerektiğine; fakat, söz konusu tutarın tamamının tahsil edildiği anlaşıldığından ilişik kalmadığına hükmedilmiş olup; 17.11.2015 tarih ve 41064 tutanak sayılı Temyiz Kurulu İlamının (B) bendi ile İlam hükmünün Tasdikine karar verilmiştir.

Sorumlu, (B) bendi ile ilgili karar düzeltme dilekçesinde,

Yapılan imalatların ilgili Koruma Kurulu tarafından onaylanmış projeler ve sözleşme kapsamında yapılmış olan imalatlar olup her imalatın alt pozlarının değişiklik gösterdiğini; bu imalatların bir arada kullanılmayacağına dair teknik bir gerekçe ve tespit söz konusu olmadığını;

Vakıflar Genel Müdürlüğü Sanat Eserleri ve Yapı İşleri Daire Başkanlığı tarafından yayınlanan 2012 Yılı Eski Eser Birim Fiyat Eki Listesinin “Önemli Not” bölümünde, “F) Sıva Raspasında Derz Sıva raspası imalatlarında V.0401-V.0401/A ve V.0402 pozlarında yapılan raspalarda, yeniden derz yapılmayacaksa zemine derz açılmayacak, şayet derz açılırsa bedeli ödenmeyecektir.” hükmünün raspa uygulaması gereği imalat bünyesinde derz açılmayacağını ve raspa imalatı içinde derz açılacaksa bedelinin ödenmeyeceğinin belirtildiğini, fakat yeniden derz yapılacaksa bedelinin ödenmeyeceğine ilişkin bir ifadenin bulunmadığını; yapılan işin yeniden derz yapılması şeklinde farklı bir imalat olup, V.401,V.402 kapsamında bir imalat olmadığını belirterek Temyiz Kurulu İlamının (B) bendi hükmünün düzeltilerek 197 sayılı İlamda yer alan kamu zararına ilişkin hükmün kaldırılmasını talep etmiştir.

Dosyada mevcut belgeler okunup incelendikten sonra gereği görüşüldü;

Vakıflar Genel Müdürlüğü Sanat Eserleri ve Yapı İşleri Daire Başkanlığı tarafından yayınlanan 2012 Yılı Eski Eser Birim Fiyat Eki Listesinin “Önemli Not” bölümünün “F) Sıva Raspasında Derz” başlığı altında;

“Sıva raspası imalatlarında V.0401 – V.0401/A ve V.0402 pozlarında yapılan raspalarda, yeniden derz yapılmayacaksa zemine derz açılmayacak, şayet derz açılırsa bedeli ödenmeyecektir.” hükmü bulunmaktadır.

Bu durumda, V.0401-Zemin Bozulmayacak Şekilde İtinalı Sıva Raspası Yapılması, V.0401/A-Zeminde Kalem İşi ve Diğer Tezyinatın Bozulmaması İçin Çok İtinalı Sıva Raspası Yapılması ve V.0402-Tekrar Sıvanacak Taş ve Tuğla Gibi Satıhlarda Sıva Raspası Yapılması pozlu imalatlarda yapılan raspalarda, yeniden derz yapılmayacaksa zemine derz açılmayacak, şayet derz açılırsa bedeli ise ödenmeyecektir.

… Restorasyon Projesi Uygulama İşinde V.0401 pozundan sıva raspası yapılan duvar yüzeylerinden, sadece çatı üst kısımlarına isabet eden kısımlar ile dış duvar yüzeylerine, ZK10 ve E03 gibi bazı mahallere V.1760/H ve V.1762/H pozundan yeniden derz yapıldığı, geri kalan yerlere derz yapılmadığı tespit edilmiştir. Dolayısıyla, sadece derz yapılan mahaller için (V.0412 ve V.0415 pozları) derz açılması bedeli verilmesi gerekmekte olup, derz yapılmayan kısımlara V.0414 poz nolu imalat üzerinden hesaplanan derz açılması bedelinin ödenmesi mümkün değildir. Zira, 2012 Yılı Eski Eser Birim Fiyat Eki Listesinde yer alan “Önemli Not” hükmü bu tür bir ödemeye izin vermemektedir.

Bu itibarla, sorumlu iddialarının reddedilerek, 197 sayılı İlam’ın 12’nci maddesi (B) bendi hükmünün Tasdikine ilişkin 17.11.2015 tarih ve 41064 tutanak sayılı Temyiz Kurulu İlamının DÜZELTİLMESİNE MAHAL OLMADIĞINA, Oyçokluğu ile;

(… Daire Başkanı … ile Üyeler …’ın “Söz konusu yerlerin yeniden sıva veya derz yapılıp yapılmayacağı bilinmeksizin yapılan sıva raspası ve derz açılması sonrasında, yapının korunabilmesine yönelik olarak yeniden sıvanmasına karar verildiği anlaşılmaktadır. Eski eserlerde, yapılacak imalata sıva raspası yapılıp, alttaki yapı görüldükten sonra karar verilebildiği dikkate alındığında, tanımlarda yer alan, ‘yeniden sıva yapılacak yerlerde derz açılmaz, açılsa bile bedeli ödenmez’ hükmünün, sıva yapılacağı baştan belli olan yapılar için geçerli olacağı anlaşılmaktadır.

Bu nedenle, Karar Düzeltilmesine Mahal Olduğuna karar verilmesi gerekmektedir” şeklindeki ayrışık görüşlerine karşı)

İÇERİĞE İLİŞKİN KISA SORU VE CEVAPLAR:
1. **Yapım işinde hatalı poz kullanımı**

Soruyu yazalım: İmalatta poz yanlışlığı yapılıyor mu?

Cevap: Evet, imalatta poz yanlışlığı yapılmaktadır.

2. **Sorumlu, (B) bendi ile ilgili karar düzeltme dilekçesinde ne dedi?**

Soruyu yazalım: Sorumlu iddiası neydi?

Cevap: Yapılan imalatların ilgili Koruma Kurulu tarafından onaylanmış projeler ve sözleşme kapsamında yapılmış olan imalatlar olup her imalatın alt pozlarının değişiklik gösterdiğini; bu imalatların bir arada kullanılmayacağına dair teknik bir gerekçe ve tespit söz konusu olmadığını söyledi.

3. **Vakıflar Genel Müdürlüğü Sanat Eserleri ve Yapı İşleri Daire Başkanlığı tarafından yayınlanan 2012 Yılı Eski Eser Birim Fiyat Eki Listesinde ne yazıldı?**

Soruyu yazalım: İmalatın niteliği nedir?

Cevap: Sıva raspası imalatlarında V.0401 – V.0401/A ve V.0402 pozlarında yapılan raspalarda, yeniden derz yapılmayacaksa zemine derz açılmayacak, şayet derz açılırsa bedeli ödenmeyecektir.

4. **Sorumlu iddialarının reddedilmesinin nedeni nedir?**

Soruyu yazalım: Sorumlu iddalarda hata var mı?

Cevap: Evet, sorumlu iddalarda hata var ve imalatta poz yanlışlığı yapılmaktadır.

5. **Karardüzeltme mahallinin neden olduğu anlaşıldı?**

Soruyu yazalım: Karar düzeltme neden oldu?

Cevap: Çünkü sorumsuz iddialarının reddedilmesinin ardından oluşan kamu zararı için henüz herhangi bir hüküm yoktu ve bu nedenle karar düzeltme mahallinden edildi.