|
ÖZET: Bu karar, başvuranın Yeminli Mali Müşavirlik Sınavı’nda aldığı puanlara itirazı üzerine yapılmıştır. Başvuran, İleri Düzeyde Finansal Muhasebe, Finansal Yönetim ve Dış Ticaret ve Kambiyo Mevzuatı derslerinden beklediği notların altında kaldığını belirterek, sınav kağıtlarının bilirkişiler tarafından yeniden değerlendirilmesini talep etmiştir. Yapılan incelemelerde, sınavdan başarılı sayılmak için her dersten en az 50, toplamda ise 65 puan ortalaması gerektiği vurgulanmıştır.
Bilirkişi heyeti, başvuranın aldığı notları yeniden değerlendirerek, İleri Düzeyde Finansal Muhasebe dersinden 76, Finansal Yönetim dersinden 88 ve Dış Ticaret ve Kambiyo Mevzuatı dersinden 60 puan verilmesini uygun bulmuştur. Bu sonuçlar, idarenin başvurana verdiği puanlarla kıyaslandığında, başvuranın notlarında önemli artışlar olduğunu göstermektedir. Sonuç olarak, idarenin başvuranın sınav puanlarına ilişkin işleminin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğuna karar verilmiş ve puanların yeniden değerlendirilmesi tavsiye edilmiştir. Bu durum, sınav sonuçlarının adil bir şekilde değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2019/8593-S.13192
BAŞVURU NO : 2019/6740
KARAR TARİHİ : 17/09/2019
TAVSİYE KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : TÜRKİYE SERBEST MUHASEBECİ MALİ
MÜŞAVİRLER VE YEMİNLİ MÜŞAVİRLER
ODALARI BİRLİĞİ BAŞKANLIĞI
Yeminli Mali Müşavirlik Sınav sonucuna itiraz
BAŞVURUNUN KONUSU :
hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 25/03/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran; … … (TCKN: …), 2018/3. Dönemde yapılan Yeminli Mali Müşavirlik Sınavına
İleri Düzeyde Finansal Muhasebe, Finansal Yönetim ile Dış Ticaret ve Kambiyo Mevzuatı derslerinden girdiğini, sınav sonuçları açıklandığında beklemediği bu sınav sonuçlarına itiraz ettiğini, ancak tarafına iletilen itiraz sonucu bildiriminde itiraz sonrası notlarının değişmediğini ifade ederek, bahse konu derslere ilişkin cevap kâğıtlarının incelenmesini ve yeniden değerlendirilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuru konusunun çözümüne dayanak teşkil etmek üzere 08/05/2019 tarihinde
TÜRMOB’dan bilgi ve belge talebinde bulunulmuştur. TÜRMOB tarafından Kurumumuza gönderilmiş olan 22/05/2019 tarihli ve … sayılı cevabi yazıda özetle;
2.1. Yeminli Mali Müşavirlik Sınavlarının değerlendirilmesinin Yeminli Mali Müşavirlik ve
Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik Sınav Yönetmeliğinin 17’nci maddesi hükmüne uygun olarak gerçekleştirildiği,
2.2. 17 – 26 Kasım 2019 tarihleri arasında gerçekleştirilen 2018/3. Dönem Yeminli Mali
Müşavirlik Sınavı kapsamında başvuranın İleri Düzeyde Finansal Muhasebe, Finansal
Yönetim ile Dış Ticaret ve Kambiyo Mevzuatı derslerinden almış olduğu puanlarla ilgili olarak sınav sonucuna itirazda bulunduğu, itirazın sınav komisyonu tarafından değerlendirilmesi sonucunda bahse konu derslerden alınan puanların değişmediği ve bu sonucun 21/03/2019 tarihinde ilgiliye bildirildiği belirtilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. Anayasamızın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74’ üncü maddesinin üçüncü fıkrasında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir.” hükmüne,
4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun;
4.1. “Kurumun görevi” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” hükmü bulunmaktadır.
4.2. “Başvuru ve usulü” başlıklı 19’uncu maddesinin birinci fıkrasında; inceleme ve araştırma konusu ile ilgili olarak Başdenetçi veya Denetçilerin bilirkişi görevlendirebileceği belirtilmiş, benzer düzenlemeye 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve
Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 24’üncü maddesinin birinci fıkrasında da yer verilmiştir.
5. 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik
Kanununun “Yeminli mali müşavirlik sınavı” başlıklı 10’uncu maddesinde;
“Yeminli malî müşavirlik sınavı Birlik tarafından yazılı olarak yapılır. Maliye Bakanlığı bu sınavın adil, tarafsız ve mevzuatına uygun bir şekilde yapılması için gerekli tedbirleri almaya yetkilidir.
Sınav komisyonu biri başkan olmak üzere yedi üyeden oluşur. Sınav komisyonu başkan ve üyeleri; dördü Maliye Bakanlığı vergi denetim elemanları arasından, biri Yükseköğretim
Kurulunca önerilecek iki aday arasından, ikisi ise Birlikçe önerilecek dört aday arasından
Maliye Bakanı tarafından seçilir.
Sınav komisyonu üyeliklerine aday gösterileceklerin; hukuk, iktisat, maliye, işletme, muhasebe, bankacılık veya idarî bilimler dallarının birinden lisans veya lisansüstü seviyesinde mezun olmaları ve bu konularda en az onbeş yıl çalışmış veya bu kadar süre öğretim üyeliği veya görevliliği yapmış bulunmaları şarttır.
Sınav komisyonunun çalışma usulleri, sınav konuları ve sınava ilişkin diğer usul ve esaslar
Maliye Bakanlığının uygun görüşü alınmak suretiyle Birlikçe çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.
Serbest muhasebeci mali müşavirlik ve yeminli mali müşavirlik sınav sonuçlarının yargı mercilerine intikal etmesi ve mahkemece bilirkişi incelemesine gerek görülmesi halinde, sınav komisyonunda görev almamış olmaları kaydıyla, biri Maliye Bakanlığı merkezi vergi denetim elemanı, biri alanında uzman meslek mensubu, biri ise dava edilen sınav konusunda ihtisas sahibi öğretim üyesinden oluşan üç kişilik bir bilirkişi heyeti tayin edilir.”
hükümlerine yer verilmiştir.
6. 16/01/2005 tarihli ve 25702 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yeminli Mali Müşavirlik ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik Sınav Yönetmeliğinin;
6.1. “Sınav Türleri” başlıklı 7’nci maddesinin (a) bendinde; “Yeminli Mali Müşavirlik sınavı; en az 10 yıllık Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik dönemi sonunda, bu Yönetmeliğin
14 üncü maddesinin (a) bendinde belirtilen konulardan ayrı ayrı olmak üzere yapılan
sınavdır.” düzenlemesi,
6.2. “Sınav Notları” başlıklı 16’ncı maddesinin (a) bendinde; “Yeminli Mali Müşavirlik sınavında başarılı sayılmak için sınav konularının her birinden 100 üzerinden en az 50 alınması şartıyla, alınan notların aritmetik ortalamasının en az 65 olması gerekir.” düzenlemesi,
6.3. “Sınavların Değerlendirilmesi” başlıklı 17’nci maddesinde; “Sınav Komisyonu, bu
Yönetmeliğin 16 ncı maddesinde belirtilen notlama yöntemine göre cevap kâğıtlarını ve sonucunu notlandırır ve değerlendirir. Sınav kâğıtlarında her sorunun notunun ayrı ayrı verilmesi esastır. Bunların toplamından o konudaki yazılı sınav notu ortaya çıkar. Sınav komisyonu, adayların her sorudan aldıkları notları ve toplam sınav notunu liste halinde tutanakla tespit eder ve bu tutanaklar sınav evrakı ile birlikte saklanır. Serbest Muhasebeci
Mali Müşavirlik sınavlarında staj sırasındaki tezkiye not ortalaması ayrı bir ders gibi tutanakta gösterilir…” düzenlemesi,
6.4.“Sınav Sonuçlarına İtiraz” başlıklı 20’nci maddesinde; “Sınava katılanlar, sınav sonuçlarına yazılı olarak itiraz edebilirler. İtirazlar, sonuçların Odalarda ilan tarihinden itibaren 15 gün içinde bir dilekçe ile Birliğe yapılır. Bu itirazlar, Birlikçe en geç 30 gün içinde incelenip karara bağlanır ve sonuç itiraz edene yazılı olarak bildirilir.” düzenlemesi mevcuttur.
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin “Tavsiye Karar Önerisi” Kamu
Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme
8. Başvuran, 1 ve 2 numaralı paragraflarda açıklandığı üzere; Türkiye Serbest Muhasebeci Mali
Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Temel Eğitim ve Staj Merkezi (TESMER) tarafından gerçekleştirilen 2018/3. Dönem Yeminli Mali Müşavirlik Sınavının İleri Düzeyde Finansal
Muhasebe, Finansal Yönetim ile Dış Ticaret ve Kambiyo Mevzuatı derslerinden beklediğinden düşük puan aldığını, itirazı neticesinde bahse konu derslerden almış olduğu puanların değişmediğini ifade ederek cevap kâğıdının Kurumumuzca görevlendirilecek bilirkişiler vasıtasıyla yeniden değerlendirilerek incelenmesini talep etmektedir.
9. Konuyla ilgili olarak yapılan incelemede, Yeminli Mali Müşavirlik Sınavından başarılı sayılabilmek için toplam 10 alanda yapılan sınav konularının her birinden 100 üzerinden en az
50 alınması şartıyla, alınan notların aritmetik ortalamasının en az 65 olması gerektiği, başarılı
olamayanların, ilk sınav tarihinden itibaren 2 yıl içerisinde yılda 3 kez açılacak tüm sınavlara girebildiği, yani bir aday başarılı olduğu sınav konularından tekrar sınava girmediği, ancak başarısız olduğu sınav konularından 2 yıl içerisinde yılda 3 kez açılacak sınavlara başarılı olana kadar girebildiği, neticede ise tüm derslerden 50 puanın altında almamak kaydıyla, alınan notların aritmetik ortalamasının alındığı ve ortalama en az 65 ise Yeminli Mali Müşavirlik
Sınavından başarılı olunduğu, bu nedenle, tüm derslerden alınan notlar aritmetik ortalamaya dâhil edildiği için adaylar için alınacak her bir puanın ortalamaya etkisi olduğu anlaşılmaktadır.
10. Şikâyete konu uyuşmazlık, sınav kâğıtlarının değerlendirilmesi sonucu verilen sınav puanına itiraz olduğundan, şikâyet dosyasının teknik incelemeyi gerektirmesi nedeniyle, uyuşmazlığın çözümü için uzman bilirkişilerin görüşüne başvurmak gerekmiştir. Bu nedenle, konuyla ilgili gerekli incelemeyi yapmak üzere bilirkişi heyeti görevlendirilmiştir.
11. Görevlendirilen bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan bilirkişi raporundaki değerlendirmeler aşağıdaki tabloda özetlenmiştir.
Bilirkişi Heyetinin
İtiraz Edilen Sınav Sınav Komisyonunun
Değerlendirmesi
Değerlendirmesi
İleri Düzeyde Finansal Muhasebe 60 76
Finansal Yönetim 80 88
Dış Ticaret ve Kambiyo Mevzuatı 57 60
Yukarıdaki tablodan da anlaşılacağı üzere, İdarenin değerlendirmesinden farklı olarak bilirkişi heyeti tarafından başvuranın İleri Düzeyde Finansal Muhasebe, Finansal Yönetim ile Dış
Ticaret ve Kambiyo Mevzuatı derslerinden almış olduğu notların sırasıyla 76, 88 ve 60 olarak değiştirilmesi uygun görülmüştür.
12. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde, konuyla ilgili olarak görevlendirilen bilirkişi heyeti tarafından, başvuranın İleri Düzeyde Finansal Muhasebe, Finansal Yönetim ile
Dış Ticaret ve Kambiyo Mevzuatı derslerinden almış olduğu notlarda sırasıyla 16, 8 ve 3 puanlık artışlar öngörüldüğünden sınav komisyonunca başvurana takdir edilen puanlarda artışlar olduğu görülmüş olup, İdarenin başvuranın sınav puanlarına ilişkin işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
13. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi Yönetim İlkeleri” başlıklı 6’ncı maddesinde de yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; başvuru kapsamında
Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği, idarenin “başvuran ile ilgili işlemlerinde makul sürede karar verme ve kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun davrandığı; ancak idarenin başvurana verdiği cevaplarda karara karşı başvuru yolunu göstermediği, bu nedenle iyi yönetim ilkelerinde vurgulanan “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idarenin bundan böyle bu ilkeye de uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
14. 6328 sayılı Kanunun 21’inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Ankara
İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KABULÜNE;
Başvuranın İleri Düzeyde Finansal Muhasebe, Finansal Yönetim ve Dış Ticaret ve Kambiyo
Mevzuatı derslerinden açıklanan sınav puanlarının bilirkişi raporları da dikkate alınarak yeniden değerlendirilmesi hususunda TÜRKİYE SERBEST MUHASEBECİ MALİ
MÜŞAVİRLER VE YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLER ODALARI BİRLİĞİNE tavsiyede bulunulmasına,
6328 sayılı Kanunun 20 inci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, Türkiye Serbest Muhasebeci
ve Mali Müşavirleri Odaları Birliğince bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde
Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Kararın BAŞVURANA ve TÜRKİYE SERBEST MUHASEBECİ VE MALİ
MÜŞAVİRLER VE YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLER ODALARI BİRLİĞİNE tebliğine;
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi