|
ÖZET: Başvuran, 2020/1. Dönem Yeminli Mali Müşavirlik sınavında aldığı puanların beklediğinden düşük olduğunu belirterek itirazda bulunmuş ve cevap kâğıdının yeniden değerlendirilmesini talep etmiştir. Yeminli Mali Müşavirlik Sınavı’nın başarılı sayılabilmesi için her dersten en az 50 puan alınması ve notların aritmetik ortalamasının en az 65 olması gerektiği belirtilmiştir. İtiraz üzerine yapılan bilirkişi incelemesinde, başvuranın “İleri Düzeyde Finansal Muhasebe” dersinden aldığı puanın 58 olarak değerlendirilmesi gerektiği, ancak “Revizyon” ve “Dış Ticaret ve Kambiyo Mevzuatı” derslerinde puan değişikliğine gerek olmadığı sonucuna varılmıştır.
Sonuç olarak, başvuranın “Revizyon” ve “Dış Ticaret ve Kambiyo Mevzuatı” derslerinden puan artırma talebi reddedilmiş, “İleri Düzeyde Finansal Muhasebe” dersinin puanının ise bilirkişi raporuna dayanarak 58’e yükseltilmesi gerektiği tespit edilmiştir. Bu durum, sınav değerlendirmesinin hukuka ve hakkaniyete uygun olduğu sonucunu doğurmuştur. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2021/3479-S.21.5628
BAŞVURU NO : 2020/95495
KARAR TARİHİ : 03/03/2021
KISMEN TAVSİYE KISMEN RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : TÜRKİYE SERBEST MUHASEBECİ MALİ
MÜŞAVİRLER VE YEMİNLİ MÜŞAVİRLER
ODALARI BİRLİĞİ BAŞKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Sınav sonucuna itiraz hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 03/09/2020
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran, 2020/1. dönemde yapılan Yeminli Mali Müşavirlik Sınavına, “Revizyon, İleri
Düzeyde Finansal Muhasebe ve Dış Ticaret ve Kambiyo Mevzuatı” derslerinden girdiğini, sınav sonucu açıklandığında beklemediği bu sınav sonucuna itiraz ettiğini, ancak tarafına iletilen itiraz sonucu bildiriminde itiraz sonrası notunun değişmediğini ifade ederek, bahse konu derslere ilişkin cevap kâğıdının incelenmesini ve yeniden değerlendirilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuru konusunun çözümüne dayanak teşkil etmek üzere 21/01/2021 tarihinde
TÜRMOB’dan bilgi ve belge talebinde bulunulmuştur. TÜRMOB tarafından Kurumumuza gönderilmiş olan 15/02/2021 tarihli ve sayılı cevabi yazıda özetle;
2.1. Yeminli Mali Müşavirlik Sınavlarının değerlendirilmesinin Yeminli Mali Müşavirlik ve
Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik Sınav Yönetmeliğinin 17 nci maddesi hükmüne uygun olarak gerçekleştirildiği,
2.2. 2020/1. Dönem Yeminli Mali Müşavirlik Sınavı kapsamında başvuranın “Revizyon İleri
Düzeyde Finansal Muhasebe, Dış Ticaret ve Kambiyo Mevzuatı”, sınav sonucuna itirazda bulunduğu, itirazın sınav komisyonu tarafından değerlendirilmesi sonucunda itirazda bulunduğu derslerinden alınan puanın değişmediği ve bu sonucun ilgiliye bildirildiği belirtilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. Anayasamızın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir.” hükmüne,
4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun;
4.1. “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” hükmü bulunmaktadır.
4.2. “Başvuru ve usulü” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrasında; inceleme ve araştırma konusu ile ilgili olarak Başdenetçi veya Denetçilerin bilirkişi görevlendirebileceği belirtilmiş, benzer düzenlemeye 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve
Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 24 üncü maddesinin birinci fıkrasında da yer verilmiştir.
5. 3568 sayılı Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli
Mali Müşavirlik Kanununun “Yeminli mali müşavirlik sınavı” başlıklı 10 uncu maddesinde; “Yeminli malî müşavirlik sınavı Birlik tarafından yazılı olarak yapılır. Maliye Bakanlığı bu sınavın adil, tarafsız ve mevzuatına uygun bir şekilde yapılması için gerekli tedbirleri almaya yetkilidir.
Sınav komisyonu biri başkan olmak üzere yedi üyeden oluşur. Sınav komisyonu başkan ve üyeleri; dördü Maliye Bakanlığı vergi denetim elemanları arasından, biri Yükseköğretim
Kurulunca önerilecek iki aday arasından, ikisi ise Birlikçe önerilecek dört aday arasından
Maliye Bakanı tarafından seçilir.
Sınav komisyonu üyeliklerine aday gösterileceklerin; hukuk, iktisat, maliye, işletme, muhasebe, bankacılık veya idarî bilimler dallarının birinden lisans veya lisansüstü seviyesinde mezun olmaları ve bu konularda en az onbeş yıl çalışmış veya bu kadar süre öğretim üyeliği veya görevliliği yapmış bulunmaları şarttır.
Sınav komisyonunun çalışma usulleri, sınav konuları ve sınava ilişkin diğer usul ve esaslar
Maliye Bakanlığının uygun görüşü alınmak suretiyle Birlikçe çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.
Serbest muhasebeci mali müşavirlik ve yeminli mali müşavirlik sınav sonuçlarının yargı mercilerine intikal etmesi ve mahkemece bilirkişi incelemesine gerek görülmesi halinde, sınav komisyonunda görev almamış olmaları kaydıyla, biri Maliye Bakanlığı merkezi vergi denetim elemanı, biri alanında uzman meslek mensubu, biri ise dava edilen sınav konusunda ihtisas sahibi öğretim üyesinden oluşan üç kişilik bir bilirkişi heyeti tayin edilir.”
hükümlerine yer verilmiştir.
6. 16/01/2005 tarihli ve 25702 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yeminli Mali Müşavirlik ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik Sınav Yönetmeliğinin;
6.1. “Sınav Türleri” başlıklı 7 nci maddesinin (a) bendinde; “Yeminli Mali Müşavirlik sınavı; en az 10 yıllık Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik dönemi sonunda, bu Yönetmeliğin
14 üncü maddesinin (a) bendinde belirtilen konulardan ayrı ayrı olmak üzere yapılan
sınavdır.” düzenlemesi,
6.2. “Sınav Notları” başlıklı 16 ncı maddesinin (a) bendinde; “Yeminli Mali Müşavirlik sınavında başarılı sayılmak için sınav konularının her birinden 100 üzerinden en az 50 alınması şartıyla, alınan notların aritmetik ortalamasının en az 65 olması gerekir.” düzenlemesi,
6.3. “Sınavların Değerlendirilmesi” başlıklı 17 nci maddesinde; “Sınav Komisyonu, bu
Yönetmeliğin 16 ncı maddesinde belirtilen notlama yöntemine göre cevap kâğıtlarını ve sonucunu notlandırır ve değerlendirir. Sınav kâğıtlarında her sorunun notunun ayrı ayrı verilmesi esastır. Bunların toplamından o konudaki yazılı sınav notu ortaya çıkar. Sınav komisyonu, adayların her sorudan aldıkları notları ve toplam sınav notunu liste halinde tutanakla tespit eder ve bu tutanaklar sınav evrakı ile birlikte saklanır. Serbest Muhasebeci
Mali Müşavirlik sınavlarında staj sırasındaki tezkiye not ortalaması ayrı bir ders gibi tutanakta gösterilir…” düzenlemesi,
6.4.“Sınav Sonuçlarına İtiraz” başlıklı 20 nci maddesinde; “Sınava katılanlar, sınav sonuçlarına yazılı olarak itiraz edebilirler. İtirazlar, sonuçların Odalarda ilan tarihinden itibaren 15 gün içinde bir dilekçe ile Birliğe yapılır. Bu itirazlar, Birlikçe en geç 30 gün içinde incelenip karara bağlanır ve sonuç itiraz edene yazılı olarak bildirilir.” Düzenlemesi,
6.5. “Tekrar Sınava Girebilme” başlıklı 21’nci maddesinde; “Yeminli Mali Müşavirlik sınavında başarılı olamayanlar, ilk sınav tarihinden itibaren 2 yıl içerisinde yılda 3 kez açılacak tüm sınavlara girebilirler. Sınav süresi hiç bir nedenle uzatılamaz.” düzenlemesi mevcuttur.
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan “Kısmen Tavsiye Kısmen Ret Karar Önerisi”
Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme
8. Başvuran, 1 numaralı paragrafta açıklandığı üzere; Türkiye Serbest Muhasebeci Mali
Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Temel Eğitim ve Staj Merkezi (TESMER) tarafından gerçekleştirilen 2020/1. Dönem Yeminli Mali Müşavirlik sınavının “Revizyon, İleri Düzeyde
Finansal Muhasebe, Dış Ticaret ve Kambiyo Mevzuatı” derslerinden beklediğinden düşük puan aldığını, itirazı neticesinde bu derslere ait puanlarının değişmediğini belirterek cevap kâğıdının yeniden değerlendirilmesini ve puanının artırılmasını talep etmektedir.
9. Konuyla ilgili olarak yapılan incelemede, Yeminli Mali Müşavirlik Sınavından başarılı sayılabilmek için toplam 10 alanda yapılan sınav konularının her birinden 100 üzerinden en az
50 alınması şartıyla, alınan notların aritmetik ortalamasının en az 65 olması gerektiği, başarılı
olamayanların, ilk sınav tarihinden itibaren 2 yıl içerisinde yılda 3 kez açılacak tüm sınavlara girebildiği, yani bir aday başarılı olduğu sınav konularından tekrar sınava girmediği, ancak başarısız olduğu sınav konularından 2 yıl içerisinde yılda 3 kez açılacak sınavlara başarılı olana kadar girebildiği, neticede ise tüm derslerden 50 puanın altında almamak kaydıyla, alınan notların aritmetik ortalamasının alındığı ve ortalama en az 65 ise Yeminli Mali Müşavirlik
Sınavından başarılı olunduğu, bu nedenle, tüm derslerden alınan notlar aritmetik ortalamaya dâhil edildiği için adaylar için alınacak her bir puanın ortalamaya etkisi olduğu anlaşılmaktadır.
10. Şikâyete konu uyuşmazlık, sınav kâğıtlarının değerlendirilmesi sonucu verilen sınav puanına itiraz olduğundan, şikâyet dosyasının teknik incelemeyi gerektirmesi nedeniyle, uyuşmazlığın çözümü için uzman bilirkişilerin görüşüne başvurmak gerekmiştir. Bu nedenle, konuyla ilgili bilirkişi heyeti görevlendirilmiştir.
11. Görevlendirilen bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan bilirkişi raporu aşağıdaki tabloda özetlenmiştir.
Bilirkişi Heyetinin
Sınav Komisyonunun
İtiraz Edilen Sınav
Değerlendirmesi
Değerlendirmesi
Revizyon 50 50
İleri Düzeyde Finansal 55 58
Muhasebe
Dış Ticaret ve Kambiyo 40 41
Mevzuatı
Yukarıdaki tablodan da anlaşılacağı üzere, İdarenin değerlendirmesinden farklı olarak bilirkişi heyeti tarafından, başvuranın “İleri Düzeyde Finansal Muhasebe” dersinden almış olduğu ders notunun 58 olarak değerlendirildiği, ancak “Revizyon, Dış Ticaret ve Kambiyo Mevzuatı” derslerinden sınav komisyonu tarafından başvuranın itirazı sonucu takdir edilen sınav puanlarında değişikliğe gerek olmadığı kanaatine varıldığı bilirkişi heyetince bildirilmiştir.
12. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde, konuyla ilgili olarak görevlendirilen bilirkişi heyeti tarafından, sınav komisyonunca başvurana 2020/1. “Revizyon, Dış Ticaret ve
Kambiyo Mevzuatı” oturumlarına ilişkin takdir edilen puanın uygun olduğu görülmüş olup, başvuranın bahse konu derslerden sınav puanlarının artırılması talebinin reddi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık olmadığı, bununla birlikte, 2020/1. Dönem “İleri Düzeyde
Finansal Muhasebe” oturumunda ise 55 olarak takdir edilen sınav puanının, 8’inci paragrafta açıklandığı üzere, bir dersten alınacak 50 puanın üzerindeki her puan diğer 9 dersi de etkileyeceğinden, 58’e yükseltilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
13. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi Yönetim İlkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde de yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; başvuru kapsamında
Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği, idarenin “başvuran ile ilgili işlemlerinde makul sürede karar verme ve kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi, karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkelerine uygun davrandığı görülmüştür.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
14. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca başvurunun Kurumumuz tarafından reddedilmesi hâlinde, durmuş olan dava açma süresi gerekçeli ret kararının ilgiliye tebliğinden itibaren kaldığı yerden işlemeye başlayacaktır. 21 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca ise tavsiye kararı üzerine otuz gün içinde herhangi bir işlem tesis edilmez veya eylemde bulunulmaz ise durmuş olan dava açma süresi kaldığı yerden işlemeye başlayacaktır.
Buna göre; ilgili İdarenin eylem ve işlemlerine karşı dava açma süresinden arta kalan sürede
Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KISMEN RET KISMEN KABULÜNE;
Başvuranın “Revizyon ve Dış Ticaret ve Kambiyo Mevzuatı” oturumlarına ilişkin sınav puanının arttırılması talebinin reddedilmesine,
diğer taraftan, “İleri Düzeyde Finansal Muhasebe” oturumunun sınav puanının bilirkişi raporlarında belirtilen hususlar dikkate alınmak suretiyle yeniden değerlendirilmesi hususunda
TÜRKİYE SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİRLER VE YEMİNLİ MALİ
MÜŞAVİRLER ODALARI BİRLİĞİNE tavsiyede bulunulmasına,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20’nci maddesinin üçüncü fıkrası
uyarınca, bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Kararın BAŞVURANA ve TÜRKİYE SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİRLER ve YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLER ODALARI BİRLİĞİ’NE tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi