ÖZET: Başvuran, 2018/3. Dönem Yeminli Mali Müşavirlik sınavında aldığı puanların beklediğinden düşük olduğunu belirterek itirazda bulunmuş ve sınav kağıdının yeniden değerlendirilmesini talep etmiştir. İtiraz üzerine yapılan incelemede, sınavdan başarılı sayılabilmek için her dersten en az 50 puan alınması ve notların aritmetik ortalamasının en az 65 olması gerektiği vurgulanmıştır. Başvuranın itirazı sonucunda sadece “Vergi Tekniği” dersinin puanı artırılmış, diğer derslerde ise değişiklik yapılmamıştır.

Bilirkişi heyeti tarafından yapılan değerlendirmede, başvuranın “Harcama ve Servet Üzerinden Alınan Vergiler”, “Gelir Üzerinden Alınan Vergiler” ve “Revizyon” derslerindeki puanların yeniden değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Bu doğrultuda, başvuranın talebinin kısmen kabul edilmesine ve belirtilen derslerin puanlarının bilirkişi raporları doğrultusunda yeniden değerlendirilmesi hususunda Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliği’ne tavsiyede bulunulmuştur. Bu karar, başvuranın hak arama özgürlüğünü de gözeterek alınmıştır.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2019/8803-S.13520

BAŞVURU NO : 2019/6571

KARAR TARİHİ : 20/09/2019

KISMEN TAVSİYE KISMEN RET KARARI

BAŞVURUYA KONU : TÜRKİYE SERBEST MUHASEBECİ MALİ

MÜŞAVİRLER VE YEMİNLİ MÜŞAVİRLER

İDARE

ODALARI BİRLİĞİ BAŞKANLIĞI

BAŞVURUNUN KONUSU : Sınav sonucuna itiraz hakkındadır.

BAŞVURU TARİHİ : 25/03/2019

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran … …, 2018/3. Dönem Yeminli Mali Müşavirlik Sınavı kapsamında “Gelir

Üzerinden Alınan Vergiler”, “Harcama ve Servet Üzerinden Alınan Vergiler”, “Revizyon”, “Vergi Tekniği”, “Finansal Yönetim” derslerinden yapılan sınavlardan almış olduğu puanların beklediği puanlardan daha düşük olduğunu ifade ederek, bahse konu oturumlara ilişkin cevap kâğıdının Kurumumuzca görevlendirilecek bilirkişiler vasıtasıyla incelenmesini ve yeniden değerlendirilmesini talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Başvuru konusunun çözümüne dayanak teşkil etmek üzere 21/05/2019 tarihinde

TÜRMOB’dan bilgi ve belge talebinde bulunulmuştur. TÜRMOB tarafından

Kurumumuza gönderilmiş olan 30/05/2019 tarihli ve … sayılı cevabi yazıda özetle;

2.1. Yeminli Mali Müşavirlik Sınavlarının değerlendirilmesinin Yeminli Mali

Müşavirlik ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik Sınav Yönetmeliğinin 17 nci maddesi hükmüne uygun olarak gerçekleştirildiği,

2.2. 17-26 Kasım 2018 tarihleri arasında gerçekleştirilen 2018/3. Dönem Yeminli Mali

Müşavirlik Sınavı kapsamında başvuranın “Gelir Üzerinden Alınan Vergiler” dersinden 50 puan, “Harcama ve Servet Üzerinden Alınan Vergiler” dersinden 50 puan, “Finansal Yönetim ” dersinden 70 puan, “Revizyon” dersinden 50 puan ve “Vergi

Tekniği” dersinden 59 puan aldığı, sınav sonucuna itirazda bulunduğu, itirazın sınav komisyonu tarafından değerlendirilmesi sonucunda “Vergi Tekniği” dersinin notunun

61 puana yükseldiği, diğer derslerinden alınan puanın değişmediği ve bu sonucun

21/03/2019 tarihinde ilgiliye bildirildiği belirtilmiştir.

e-Posta : iletisim@ombudsman.gov.tr İnternet Adresi :

www.ombudsman.gov.tr

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. Anayasamızın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir.” hükmüne,

4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun;

4.1. “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” hükmü bulunmaktadır.

4.2. “Başvuru ve usulü” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrasında; inceleme ve araştırma konusu ile ilgili olarak Başdenetçi veya Denetçilerin bilirkişi görevlendirebileceği belirtilmiş, benzer düzenlemeye 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun

Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 24 üncü maddesinin birinci fıkrasında da yer verilmiştir.

5. 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik

Kanununun “Yeminli mali müşavirlik sınavı” başlıklı 10 uncu maddesinde; “Yeminli malî müşavirlik sınavı Birlik tarafından yazılı olarak yapılır. Maliye

Bakanlığı bu sınavın adil, tarafsız ve mevzuatına uygun bir şekilde yapılması için gerekli tedbirleri almaya yetkilidir.

Sınav komisyonu biri başkan olmak üzere yedi üyeden oluşur. Sınav komisyonu başkan ve üyeleri; dördü Maliye Bakanlığı vergi denetim elemanları arasından, biri

Yükseköğretim Kurulunca önerilecek iki aday arasından, ikisi ise Birlikçe önerilecek dört aday arasından Maliye Bakanı tarafından seçilir.

Sınav komisyonu üyeliklerine aday gösterileceklerin; hukuk, iktisat, maliye, işletme, muhasebe, bankacılık veya idarî bilimler dallarının birinden lisans veya lisansüstü seviyesinde mezun olmaları ve bu konularda en az onbeş yıl çalışmış veya bu kadar süre öğretim üyeliği veya görevliliği yapmış bulunmaları şarttır.

Sınav komisyonunun çalışma usulleri, sınav konuları ve sınava ilişkin diğer usul ve esaslar Maliye Bakanlığının uygun görüşü alınmak suretiyle Birlikçe çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.

Serbest muhasebeci mali müşavirlik ve yeminli mali müşavirlik sınav sonuçlarının yargı mercilerine intikal etmesi ve mahkemece bilirkişi incelemesine gerek görülmesi halinde, sınav komisyonunda görev almamış olmaları kaydıyla, biri Maliye Bakanlığı merkezi vergi denetim elemanı, biri alanında uzman meslek mensubu, biri ise dava edilen sınav konusunda ihtisas sahibi öğretim üyesinden oluşan üç kişilik bir bilirkişi heyeti tayin edilir.”

e-Posta : iletisim@ombudsman.gov.tr İnternet Adresi :

www.ombudsman.gov.tr

hükümlerine yer verilmiştir.

6. 16/01/2005 tarihli ve 25702 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yeminli Mali

Müşavirlik ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik Sınav Yönetmeliğinin;

6.1. “Sınav Türleri” başlıklı 7 nci maddesinin (a) bendinde; “Yeminli Mali

Müşavirlik sınavı; en az 10 yıllık Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik dönemi sonunda, bu Yönetmeliğin 14 üncü maddesinin (a) bendinde belirtilen konulardan ayrı ayrı olmak üzere yapılan sınavdır.” düzenlemesi,

6.2. “Sınav Notları” başlıklı 16 ncı maddesinin (a) bendinde; “Yeminli Mali

Müşavirlik sınavında başarılı sayılmak için sınav konularının her birinden 100 üzerinden en az 50 alınması şartıyla, alınan notların aritmetik ortalamasının en az 65 olması gerekir.” düzenlemesi,

6.3. “Sınavların Değerlendirilmesi” başlıklı 17 nci maddesinde; “Sınav Komisyonu, bu Yönetmeliğin 16 ncı maddesinde belirtilen notlama yöntemine göre cevap kâğıtlarını ve sonucunu notlandırır ve değerlendirir. Sınav kâğıtlarında her sorunun notunun ayrı ayrı verilmesi esastır. Bunların toplamından o konudaki yazılı sınav notu ortaya çıkar. Sınav komisyonu, adayların her sorudan aldıkları notları ve toplam sınav notunu liste halinde tutanakla tespit eder ve bu tutanaklar sınav evrakı ile birlikte saklanır. Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik sınavlarında staj sırasındaki tezkiye not ortalaması ayrı bir ders gibi tutanakta gösterilir…” düzenlemesi,

6.4.“Sınav Sonuçlarına İtiraz” başlıklı 20 nci maddesinde; “Sınava katılanlar, sınav sonuçlarına yazılı olarak itiraz edebilirler. İtirazlar, sonuçların Odalarda ilan tarihinden itibaren 15 gün içinde bir dilekçe ile Birliğe yapılır. Bu itirazlar, Birlikçe en geç 30 gün içinde incelenip karara bağlanır ve sonuç itiraz edene yazılı olarak bildirilir.” düzenlemesi mevcuttur.

IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE

ÖNERİSİ

7. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin “Kısmen

Tavsiye Kısmen Ret Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme

8. Başvuran, 1 numaralı paragrafta açıklandığı üzere; Türkiye Serbest Muhasebeci

Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Temel Eğitim ve Staj Merkezi (TESMER) tarafından gerçekleştirilen 2018/3. Dönem Yeminli Mali Müşavirlik sınavının ““Gelir Üzerinden Alınan Vergiler”, “Harcama ve Servet Üzerinden Alınan

Vergiler”, “Revizyon”, “Vergi Tekniği”, “Finansal Yönetim” derslerinden beklediğinden düşük puan aldığını, itirazı neticesinde bu derslere ait puanlarının sadece

e-Posta : iletisim@ombudsman.gov.tr İnternet Adresi :

www.ombudsman.gov.tr birinin değiştiğini belirterek cevap kağıdının yeniden değerlendirilmesini ve puanının artırılmasını talep etmektedir.

9. Konuyla ilgili olarak yapılan incelemede, Yeminli Mali Müşavirlik Sınavından başarılı sayılabilmek için toplam 10 alanda yapılan sınav konularının her birinden 100 üzerinden en az 50 alınması şartıyla, alınan notların aritmetik ortalamasının en az 65 olması gerektiği, başarılı olamayanların, ilk sınav tarihinden itibaren 2 yıl içerisinde yılda 3 kez açılacak tüm sınavlara girebildiği, yani bir aday başarılı olduğu sınav konularından tekrar sınava girmediği, ancak başarısız olduğu sınav konularından 2 yıl içerisinde yılda 3 kez açılacak sınavlara başarılı olana kadar girebildiği, neticede ise tüm derslerden 50 puanın altında almamak kaydıyla, alınan notların aritmetik ortalamasının alındığı ve ortalama en az 65 ise Yeminli Mali Müşavirlik Sınavından başarılı olunduğu, bu nedenle, tüm derslerden alınan notlar aritmetik ortalamaya dâhil edildiği için adaylar için alınacak her bir puanın ortalamaya etkisi olduğu anlaşılmaktadır.

10. Şikâyete konu uyuşmazlık, sınav kâğıtlarının değerlendirilmesi sonucu verilen sınav puanına itiraz olduğundan, şikâyet dosyasının teknik incelemeyi gerektirmesi nedeniyle, uyuşmazlığın çözümü için uzman bilirkişilerin görüşüne başvurmak gerekmiştir. Bu nedenle, konuyla ilgili 3 bilirkişi görevlendirilmiştir.

11. Görevlendirilen bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan bilirkişi raporu aşağıdaki tabloda özetlenmiştir.

Bilirkişi Heyetinin

Sınav Komisyonunun

İtiraz Edilen Sınav

Değerlendirmesi

Değerlendirmesi

Harcama ve Servet Üzerinden 50 53

Alınan Vergiler

Gelir Üzerinden Alınan 50 52

Vergiler

Revizyon 50 55

Yukarıdaki tablodan da anlaşılacağı üzere, İdarenin değerlendirmesinden farklı olarak bilirkişi heyeti tarafından, başvuranın “Harcama ve Servet Üzerinden Alınan Vergiler” dersinden almış olduğu ders notunun 53, “Gelir Üzerinden Alınan Vergiler” notunun

52 ve “Revizyon” dersinden almış olduğu notun 55 olarak değiştirilmesi gerektiği,

ancak “Vergi Tekniği” ve “Finansal Yönetim” derslerinden sınav komisyonu tarafından başvuranın itirazı sonucu takdir edilen sınav puanlarında değişikliğe gerek olmadığı kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

12. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde, konuyla ilgili olarak görevlendirilen bilirkişi heyeti tarafından, sınav komisyonunca başvurana 2018/3.

e-Posta : iletisim@ombudsman.gov.tr İnternet Adresi :

www.ombudsman.gov.tr

Dönem “Vergi Tekniği” ve “Finansal Yönetim” oturumlarına ilişkin takdir edilen puanın uygun olduğu görülmüş olup, başvuranın bahse konu derslerden sınav puanlarının artırılması talebinin reddi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık olmadığı, bununla birlikte, 2018/3. Dönem “Harcama ve Servet Üzerinden Alınan

Vergiler”, “Gelir Üzerinden Alınan Vergiler” ve “Revizyon” oturumlarında takdir edilen sınav puanlarının, 9’uncu paragrafta açıklandığı üzere, bir dersten alınacak 50 puanın üzerindeki her puan diğer 9 dersi de etkileyeceğinden, bilirkişi heyetinin raporu doğrultusunda söz konusu derslerin puanlamasının yeniden değerlendirilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme

13. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve

Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi Yönetim İlkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde de yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; başvuru kapsamında Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği, idarenin “başvuran ile ilgili işlemlerinde makul sürede karar verme ve kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun davrandığı; ancak idarenin başvurana verdiği cevaplarda karara karşı başvuru yolunu göstermediği, bu nedenle iyi yönetim ilkelerinde vurgulanan “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idarenin bundan böyle bu ilkeye de uygun davranması önerilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

14. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca başvurunun

Kurumumuz tarafından reddedilmesi hâlinde, durmuş olan dava açma süresi gerekçeli ret kararının ilgiliye tebliğinden itibaren kaldığı yerden işlemeye başlayacaktır. 21 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca ise tavsiye kararı üzerine otuz gün içinde herhangi bir işlem tesis edilmez veya eylemde bulunulmaz ise durmuş olan dava açma süresi kaldığı yerden işlemeye başlayacaktır. Buna göre; ilgili İdarenin eylem ve işlemlerine karşı dava açma süresinden arta kalan sürede Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KISMEN RET KISMEN KABULÜNE;

Başvuranın 2018/3. Dönem “Vergi Tekniği” ve “Finansal Yönetim” oturumlarına ilişkin sınav puanlarının arttırılması talebinin reddedilmesine,

Başvuranın “Harcama ve Servet Üzerinden Alınan Vergiler”, “Gelir Üzerinden Alınan

Vergiler” ve “Revizyon” oturumlarında derslerinden açıklanan sınav puanlarının bilirkişi raporları da dikkate alınarak yeniden değerlendirilmesi hususunda

TÜRKİYE SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİRLER VE YEMİNLİ

MALİ MÜŞAVİRLER ODALARI BİRLİĞİNE tavsiyede bulunulmasına,

e-Posta : iletisim@ombudsman.gov.tr İnternet Adresi :

www.ombudsman.gov.tr

6328 sayılı Kanunun 20 inci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, Türkiye Serbest

Muhasebeci ve Mali Müşavirleri Odaları Birliğince bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,

Kararın BAŞVURANA ve TÜRKİYE SERBEST MUHASEBECİ VE MALİ

MÜŞAVİRLER VE YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLER ODALARI BİRLİĞİNE

tebliğine;

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi

e-imzalıdır

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi

e-Posta : iletisim@ombudsman.gov.tr İnternet Adresi :

www.ombudsman.gov.tr