Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda iş hacmi yıl bilgisinin eksikliği teklifin esasını değiştirir mi (KİK)

Manisa Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı Yatırım İzleme Müdürlüğü tarafından yapılan 2021/248682 ihale kayıt numaralı “Manisa Şehzadeler Eski Sağlık Meslek Lisesi Güçlendirme ve Onarım İşi” ihalesine ilişkin olarak, Ay-Gün İnş. Tur. Tem. Day. Tük. Mal. Gıda San. Tic. Ltd. Şti. itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 05.08.2021 tarihli ve 2021/UY.I-1465 sayılı karar ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle, Ay-Gün İnş. Tur. Tem. Day. Tük. Mal. Gıda San. Tic. Ltd. Şti. tarafından açılan davada, Ankara 7. İdare Mahkemesinin 29.09.2021 tarihli ve E: 2021/1584, K:2021/1790 sayılı kararı ile “Dava dosyasının incelenmesinden; Manisa Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı Yatırım İzleme Müdürlüğü’nce 31.05.2021 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Manisa Şehzadeler Eski Sağlık Meslek Lisesi Güçlendirme ve Onarım İşi” ihalesine istekli olarak katılan ve sınır değerin üzerinde en düşük teklifi veren davacı şirket tarafından, değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin işleme karşı yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 29.06.2021 tarihli yazısı ile reddi üzerine, sundukları yeterlik bilgileri tablosunda ciro için hangi yılların esas alınacağı bilgisinin sehven belirtilmemesi nedeniyle mevzuata aykırı olarak değerlendirme dışı bırakıldıkları, ancak, ciroya ilişkin esas alınacak yıl bilgisinin tamamlayıcı veri olması nedeniyle idarece tamamlatılması gerektiğinden bahisle yapılan itirazen şikayet başvurusunun reddine ilişkin 05.08.2021 tarih ve 2021/UY.I-1465 sayılı kurul kararının alınması üzerine görülmekte olunan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Davaya konu edilen kurul kararı incelendiğinde, davacının Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda, iş hacmine ilişkin olarak değerlendirmeye esas alınması gereken yıl bilgisinin sunulmadığı gerekçesiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığına, istekliler tarafından sunulması istenilen Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda, ekonomik ve mali yeterliliğe ilişkin bilgiler bölümünün iş hacmi bilgileri kısmında, isteklilerden iş hacmi kriterine ilişkin olarak, yeterlik değerlendirmesine esas alınması istenilen yıllar ve bu yıllara ait toplam ciro/fatura tutarı bilgilerinin sunulmasının istendiğine, davacı tarafından sunulan Yeterlik Bilgileri Tablosu’nun ise “İş Hacmi” bilgileri sütununda “Yeterlik Değerlendirmesine Esas Alınması İstenen Yıllar ve Bu Yıllara Ait Toplam Ciro/Fatura Tutarı” bölümünde ciro miktarına yer verildiği ancak herhangi bir yıl bilgisine yer verilmediğinin görüldüğüne işaret edilerek yeterlik kriteri olarak belirlenen iş hacmi bilgileri kapsamında toplam ciro, miktar ve gerçekleştirildiği yıl bilgisinin yeterlik kriterini beraberce oluşturdukları, nitekim cironun gerçekleştirildiği yıl bilgisinin yeterlik değerlendirmesinde esas alınacak miktarın doğrudan veya diğer yıllar ile birlikte aritmetik ortalaması alınmak suretiyle iş hacminin tespiti açısından önem arz ettiği, bu nedenle, davacının iddia ettiğinin aksine yıl bilgisinin basit bir tamamlayıcı bilgi olmaktan ziyade toplam ciro miktarı hesaplamasının esaslı unsurunu oluşturduğu gerekçeleriyle yeterlik değerlendirmesine esas alınması istenilen yıllara ilişkin olarak bir beyanda bulunulmadığı anlaşılan davacının değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı dolayısıyla iddianın yerinde olmadığı yönünde karar alındığı görülmektedir.

Şu halde uyuşmazlık, söz konusu ihale kapsamında davacının sunduğu teklife ilişkin belgeler arasında yer alan Yeterlilik Bilgileri Tablosu’nun; “İş Hacmi Bilgileri”ne ilişkin kısmında “Yeterlilik Değerlendirmesine Esas Alınması İstenen Yıllar ve Bu Yıllara Ait Toplam Ciro/Fatura Tutarı” şeklinde yer alan bilgilere karşılık, cironun tutarına ilişkin bilgiye yer verilmesine rağmen yılına ilişkin bilgiye yer verilmemesinin, davacının teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına hukuki imkan tanıyıp tanımadığı noktasında toplanmaktadır.

Aktarılan mevzuatın değerlendirilmesinden, iş hacmini gösteren belgelerin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait, toplam ciroyu gösteren gelir tablosu ve yapım işleri cirosunu gösteren belgeler olduğu, açık ihale usûlüyle yapılan ihalelerde, isteklinin toplam cirosunun, teklif ettiği bedelin % 25’inden, yapım işleri cirosunun ise teklif ettiği bedelin % 15’inden az olmaması gerektiği, söz konusu kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayan isteklilerin, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgeleri sunabileceği, ihale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde ise, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayan istekliler bakımından iki önceki yılın, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edileceği, iki yıl önceki gelir tablosu itibarıyla yeterlik şartının sağlanamaması durumunda da, iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilmek üzere son altı yıla kadarki gelir tablolarının sunulabileceği, başka bir anlatımla, iş hacmini göstermek amacıyla sunulması gereken gelir tablosunun hangi yıllara ait olması gerektiği konusunda farklı ihtimallerin bulunduğu, isteklilere, iş hacmi kriterinin sağlandığına yönelik belge sunulması konusunda geniş bir serbesti tanındığı anlaşılmaktadır.

Dosyanın incelenmesinden, uyuşmazlığa konu ihaleye katılan davacı şirket tarafından teklif kapsamında sunulan “Yeterlik Bilgileri Tablosu”nun “İş Hacmi Bilgileri” bölümünün “Yeterlik Değerlendirmesinde Esas Alınan Yıllar ve Bu Yıllara Ait Toplam Ciro/Fatura Tutarı” kısmında sadece “8.460.723,81” tutarının beyan edildiği, “Yeterlik değerlendirmesinde esas alınan yıl/yıllar” bilgisine ise yer verilmediği görülmektedir.

Yukarıda anılan mevzuat hükümlerinden davacı şirketin, iş hacmine ilişkin yeterlik şartını sağladığını, 2020 (ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl) yılına ait toplam cirosunu gösteren gelir tablosu sunarak açıklayabileceği gibi, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki gelir tablolarını sunarak da açıklayabileceği anlaşılmaktadır.

Öte yandan, her ne kadar Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin 24. maddesinin 5. fıkrasında, sadece, bilgisayarda taratılarak e-teklif kapsamında sunulan belgelerde, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmayan bilgi eksikliklerinin tamamlattırılabileceğine yönelik düzenleme yapılmış ise de uyuşmazlığa konu ihalenin elektronik ihale usulüyle gerçekleştirilmiş olmasının ihaleyi 4734 sayılı Kanun’un kapsamı dışına çıkarmayacağı, 4734 sayılı Kanun uyarınca, ihale dokümanında başvuru veya teklif zarfı içinde sunulması istenilen belgeler ve bu belgelerle ilgili mevzuat gereğince eklenmesi zorunlu olan eklerinden herhangi birinin, aday veya isteklilerce sunulmaması hâlinde, bu eksik belgelerin ve eklerinin idarelerce tamamlatılmaması esas olmakla birlikte, sunulan belgelerde ihale sonucu açısından teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmayan bilgi eksikliklerinin bulunması hâlinde bu eksikliklerin idarelerce tamamlatılması gerektiği, davacı şirket tarafından sunulan “Yeterlik Bilgileri Tablosu”nun “İş Hacmi Bilgileri” bölümünün “Yeterlik Değerlendirmesinde Esas Alınan Yıllar ve Bu Yıllara Ait Toplam Ciro/Fatura Tutarı” kısmında, “Yeterlik değerlendirmesinde esas alınan yıl/yıllar” bilgisine yıl bilgisi yazılmamasının ihale sonucu açısından teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmayan bir bilgi eksikliği olduğu anlaşıldığından, ihaleyi gerçekleştiren idarece bu eksikliğin tamamlatılması yoluna gidilmesi gerekirken davacı şirketin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasında ve bu işleme karşı yapılan itirazen şikâyet başvurusunun reddedilmesinde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Nitekim, tıpkı işbu uyuşmazlığa konu ihalede olduğu gibi e-teklif alınarak gerçekleştirilen bir yapım işi ihalesi kapsamında, “Yeterlilik Bilgileri Tablosu”nun “Yeterlik değerlendirmesinde esas alınan yıl/yıllar” kısmını boş bırakması sonucu teklifi değerlendirme dışı bırakılan dava dışı bir şirketçe kurul kararına karşı açılan davanın temyiz incelemesini yapan Danıştay Onüçüncü Dairesi’nin 08/12/2020 tarih ve E:2020/3198, K:2020/3559 sayılı kararı ile yukarıdaki gerekçelerle kurul kararının iptaline hükmedildiği bilinmektedir.” şeklinde gerekçe belirtilerek dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

Ayrıca, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1- Kamu İhale Kurulunun 05.08.2021 tarihli ve 2021/UY.I-1465 sayılı kararının iptaline,

2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, Ay-Gün İnş. Tur. Tem. Day. Tük. Mal. Gıda San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan “Yeterlik Bilgileri Tablosu”nun “İş Hacmi Bilgileri” bölümünün “Yeterlik Değerlendirmesinde Esas Alınan Yıllar ve Bu Yıllara Ait Toplam Ciro/Fatura Tutarı” kısmında yer alan “Yeterlik değerlendirmesinde esas alınan yıl/yıllar” bilgisinin yazılmamasının bilgi eksikliği kapsamında idarece tamamlatılması yönünde 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.