|
ÖZET: Başvuran, Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu’nda 08.07.2015 tarihinden itibaren uzman olarak çalıştığını ve daha önceki özel sektör deneyimlerinin yıllık izin süresinin artırılması gerektiğini iddia ederek, yıllık izin süresinin 30 güne çıkarılmasını talep etmiştir. Ancak, kurumun cevabi yazısında, başvuranın sözleşmeli personel olarak istihdam edildiği ve özel sektördeki çalışma sürelerinin yıllık izin hesaplamalarına dâhil edilemeyeceği belirtilmiştir.
Kurum, başvuranın yıllık izin haklarının, Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Usul ve Esaslar çerçevesinde düzenlendiğini ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na göre hesaplandığını ifade etmiştir. Bu bağlamda, başvuranın talebinin reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. İlgili mevzuat uyarınca, yıllık izin sürelerinin belirlenmesinde özel sektördeki hizmet sürelerinin dikkate alınamayacağı vurgulanmıştır. Sonuç olarak, başvurunun reddine karar verilmiş ve bu kararın başvurana tebliğ edilmesi gerektiği belirtilmiştir. Kamu Denetçiliği Kurumu, idarenin işlemlerinin hukuka uygun olduğunu ve başvuranın hak arama özgürlüğünün devam ettiğini ifade etmiştir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2024/12212-S.24.18529
BAŞVURU NO : 2024/6575
KARAR TARİHİ : 08.11.2024
RET KARARI ,TCKN:
Adres:
BAŞVURUYA KONU İDARE : TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU
BAŞKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Yıllık izin işlemleri hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 23.05.2024
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Başvuran, Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumunda 08/07/2015 tarihinde uzman olarak
çalışmaya başladığını ve kuruma başlamadan önce özel sektörde 03.2010 -07.2015 yılları arasında olarak çalıştığını belirterek, özel sektörde olarak çalıştığı sürelerin ¾ oranında çalışma süresine eklendiğinde çalışma süresinin 10 yılı geçmiş olması gerektiğinden “Yıllık İzin” süresinin
30 güne çıkarılmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Başvuranın Kurumumuza yaptığı başvuru sonucunda Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme
Kurumu Başkanlığının cevabi yazısında özetle;
2.1) Başvuranın, 08.07.2015 tarihinde göreve başladığı, İl Koordinatörlüğü emrinde Uzman olarak
görev yaptığı ve 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 502 inci maddesinin birinci fıkrası kapsamında,
375 sayılı KHK’nın ek 27 inci maddesine göre Sözleşmeli Personel olarak istihdam edilmekte olduğu,
derece/kademe ilerlemesine ilişkin işlemlerin bu kapsamda istihdam edilen personele uygulanmadığı,
2.2) Personel Yönetmeliğinin “Çalışma Saatleri ve İzinler” başlığı altındaki 33 üncü maddesinde görev
yapan personelin izin haklarının düzenlediği, anılan maddenin dokuzuncu fıkrasında ise “ İzin hakları bakımından bu maddede hüküm bulunmayan hallerde, 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (B) bendi kapsamında istihdam edilen personelin tabi olduğu hükümler kıyasen uygulanır.” hükmüne yer verildiği,
Mah. Zeytindalı Caddesi No:4 Çankaya/ANKARA
2.3) 28.06.1978 tarihli ve 16330 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına
İlişkin Usul ve Esaslar” başlıklı 9 uncu maddesinin 1 inci fıkrasında “217 sayılı Devlet Personel Başkanlığı
Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 inci maddesinde belirtilen kurumlarda geçen hizmet süresi, bir yıldan on yıla kadar olan personele yirmi gün, on yıldan fazla olanlara otuz gün ücretli yıllık izin verilir. (Ek cümleler: RG-6/2/2021-31387-C.K. -3507/2 md.) Sözleşme döneminde kullanılmayan izinler, sözleşmenin devamı halinde müteakip sözleşme döneminde kullanılabilir. Cari sözleşme dönemi ile bir önceki sözleşme dönemi hariç, önceki sözleşme dönemlerine ait kullanılamayan izin hakları düşer. ” hükmüne yer verildiği,
2.4) 217 sayılı Devlet Personel Başkanlığı Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde kararnamenin
2 nci maddesinde; “ Genel bütçeye dahil dairelerle, katma bütçeli idareler ve bunlara bağlı kuruluşlar; İl
Özel İdareleri ve belediyeler, bunların birlikleri ve bunlara bağlı iktisadi müesseseler, işletmeler, İktisadi devlet teşekkülleri, kamu iktisadi kuruluşları ve bunların müesseseleri, bağlı ortaklıkları ve iştirakleri, Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları dışında kalan ve kamu fonu kullanan, özel kanunlarla veya bunların verdiği yetkiye dayanılarak kurulan kamu kuruluşları ve bu nitelikteki bankalar ve bunların en az sermayesinin yarısından fazlasına iştirak suretiyle kurdukları müessese, ortaklık ve iştirakler, Döner sermayeli kuruluşlar ile özel kanunlarla kurulan fonlar ve kefalet sandıkları.” hükümlerine yer verildiği,
2.5) Bu hükümlerden hareketle, başvurucunun özel sektörde görev yaptığı sürelerin yıllık izin tespitine esas
süreye dâhil edilemeyeceği anlaşıldığı,
2.6) Başvurucunun, başvurusunda kendi yıllık izin tespitine esas sürelerin hesaplanmasında 657 sayılı
Devlet Memurları Kanununda sayılan hizmet sınıflarından “Teknik Hizmetler Sınıfı” kapsamında çalışan personelin yıllık izne esas süresinin hesaplanmasında kullanılan yöntemlerin kullanılmasını talep ettiği, çalışan sözleşmeli personel için herhangi bir hizmet sınıfı düzenlemesi bulunmadığı, aynı zamanda anılan sürelerin hesabında Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Usul ve Esaslar çerçevesinde işlem yapıldığı belirtilmektedir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3) 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı
74 üncü maddesinde; “…Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye
Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”,
4) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi “başlıklı 5 inci maddesinin
birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
5) 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “İstihdam Şekilleri” başlıklı 4 üncü maddesinde; “B)
Sözleşmeli personel: Kalkınma planı, yıllık program ve iş programlarında yer alan önemli projelerin hazırlanması, gerçekleştirilmesi, işletilmesi ve işlerliği için şart olan, zaruri ve istisnai hallere münhasır olmak üzere özel bir meslek bilgisine ve ihtisasına ihtiyaç gösteren geçici işlerde, Cumhurbaşkanınca belirlenen esas ve usuller çerçevesinde, ihdas edilen pozisyonlarda, mali yılla sınırlı olarak sözleşme ile çalıştırılmasına karar verilen ve işçi sayılmayan kamu hizmeti görevlileridir.”
/
6) 28.06.1978 tarihli ve 16330 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına
İlişkin Usul ve Esaslar başlıklı 9 uncu maddesinin 1 inci fıkrasında; “217 sayılı Devlet Personel
Başkanlığı Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesinde belirtilen kurumlarda geçen hizmet süresi, bir yıldan on yıla kadar olan personele yirmi gün, on yıldan fazla olanlara otuz gün ücretli yıllık izin verilir. (Ek cümleler: RG-6/2/2021-31387-C.K. -3507/2 md.) Sözleşme döneminde kullanılmayan izinler, sözleşmenin devamı halinde müteakip sözleşme döneminde kullanılabilir.
Cari sözleşme dönemi ile bir önceki sözleşme dönemi hariç, önceki sözleşme dönemlerine ait kullanılamayan izin hakları düşer. “,
7) Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu Personel Yönetmeliğinin “İzinler” başlıklı 33
üncü maddesinde; “(1) Yıllık izinler Başkanın uygun bulacağı zamanlarda toptan veya ihtiyaca göre kısım kullanılabilir. Başkan bu yetkisini astlarına devredebilir. (2) Birbirini izleyen iki yılın izni bir arada verilebilir. Cari yıl ile bir önceki yıl hariç önceki yıllara ait kullanılmayan izin hakları düşer. (3) Yıllık izin ve mazeret izinleri sırasında fiili çalışmaya bağlı her türlü ödemeler hariç malî haklar ile sosyal yardımlara dokunulmaz. (4) Ücretsiz izin sırasında personelin pozisyonu saklı tutulur ve sözleşmesi feshedilmez. (5)
Doğum yapan veya evlat edinen personele isteği halinde, mevzuata göre kullandığı ücretli iznin bitiminden itibaren en fazla iki yıla kadar ücretsiz izin verilebilir. (6) Muvazzaf askerliğe ayrılan personel askerlik süresince ücretsiz izinli sayılır. (7) Dış burslar veya kendi imkânları ile yurt dışında eğitim görmek isteyen personele, gerekli onay belgelerinin Kuruma sunulması ve Kurum tarafından uygun bulunması kaydıyla en fazla iki yıla kadar ücretsiz izin verilebilir. Bu süre, eğitimin devam ettiğinin belgelenmesi kaydıyla en fazla bir yıla kadar uzatılabilir. (8) Personele, (Ek ibare: RG-16/3/2024-32491) Kurumda fiili olarak beş hizmet yılını doldurması halinde, Kurumdaki görev süresi boyunca en fazla iki defada kullanılmak üzere toplam bir yıla kadar ücretsiz izin verilebilir. (9) İzin hakları bakımından bu maddede hüküm bulunmayan hallerde,
657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (B) bendi kapsamında istihdam edilen personelin
tabi olduğu hükümler kıyasen uygulanır.”
8) Mülga 08/06/1984 tarihli ve 217 sayılı Devlet Personel Başkanlığı Kuruluş ve Görevleri Hakkında
Kanun Hükmünde kararnamenin 2 inci maddesinde; “ Genel bütçeye dahil dairelerle, katma bütçeli idareler ve bunlara bağlı kuruluşlar; İl Özel İdareleri ve belediyeler, bunların birlikleri ve bunlara bağlı iktisadi müesseseler, işletmeler, İktisadi devlet teşekkülleri, kamu iktisadi kuruluşları ve bunların müesseseleri, bağlı ortaklıkları ve iştirakleri, Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları dışında kalan ve kamu fonu kullanan, özel kanunlarla veya bunların verdiği yetkiye dayanılarak kurulan kamu kuruluşları ve bu nitelikteki bankalar ve bunların en az sermayesinin yarısından fazlasına iştirak suretiyle kurdukları müessese, ortaklık ve iştirakler, Döner sermayeli kuruluşlar ile özel kanunlarla kurulan fonlar ve kefalet sandıkları.” hükümlerine yer verildiği görülmektedir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE ÖNERİSİ
9) Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi
yönündeki öneri, Kamu Başdenetçisine sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME ve GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
/
10) Başvuran, Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumunda 08/07/2015 tarihinde uzman olarak
çalışmaya başladığını ve kuruma başlamadan önce özel sektörde 03.2010 -07.2015 yılları arasında olarak çalıştığını belirterek, özel sektörde olarak çalıştığı sürelerin ¾ oranında çalışma süresine eklendiğinde çalışma süresinin 10 yılı geçmiş olması gerektiğinden “Yıllık İzin” süresinin
30 güne çıkarılmasını talep etmektedir.
11) Şikayet başvurusuna ilişkin bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda; başvuranın, 08.07.2015
tarihinde göreve başladığı, İl Koordinatörlüğü emrinde Uzman olarak görev yaptığı ve 4 sayılı
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 502 inci maddesinin birinci fıkrası kapsamında, 375 sayılı KHK’nın ek
27 inci maddesine göre Sözleşmeli Personel olarak istihdam edilmekte olduğu anlaşılmaktadır.
12) Başvuranın, özel sektörde olarak çalıştığı sürelerin ¾ oranında çalışma süresine
eklenmesi talebini idareye ilettiği söz konusu sürelerin eklenmesi sonucunda çalışma süresinin 10 yılı geçmiş olması gerekçesiyle “Yıllık İzin” süresinin 30 güne çıkarılması gerektiği belirttiği görülmekte olup söz konusu değerlendirmenin ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde yapılması gerekmektedir.
13) Başvuranın sözleşmeli personel olarak çalıştığı ve bu kapsamda izin işlemlerine ilişkin mevzuat
incelendiğinde;
13.1.) Başvuranın yıllık izin işlemlerinin, Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Usul ve Esaslar başlıklı 9 uncu maddesinin 1 inci fıkrası kapsamında gerçekleştirileceği, ilgili mevzuatta “217 sayılı Devlet
Personel Başkanlığı Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesinde belirtilen kurumlarda geçen hizmet süresi, bir yıldan on yıla kadar olan personele yirmi gün, on yıldan fazla olanlara otuz gün ücretli yıllık izin verilir. (Ek cümleler: RG-6/2/2021-31387-C.K. -3507/2 md.)
Sözleşme döneminde kullanılmayan izinler, sözleşmenin devamı halinde müteakip sözleşme döneminde kullanılabilir. Cari sözleşme dönemi ile bir önceki sözleşme dönemi hariç, önceki sözleşme dönemlerine ait kullanılamayan izin hakları düşer. ” açıklamalarına yer verildiği,
13.2.) Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu Personel Yönetmeliğinin “İzinler” başlıklı
33 üncü maddesinde; “ İzin hakları bakımından bu maddede hüküm bulunmayan hallerde, 657 sayılı
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (B) bendi kapsamında istihdam edilen personelin tabi olduğu hükümler kıyasen uygulanır.” açıklamalarına yer verildiği,
13.3.) Mülga 217 sayılı Devlet Personel Başkanlığı Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun
Hükmünde kararnamenin 2 nci maddesinde; “ Genel bütçeye dahil dairelerle, katma bütçeli idareler ve bunlara bağlı kuruluşlar; İl Özel İdareleri ve belediyeler, bunların birlikleri ve bunlara bağlı iktisadi müesseseler, işletmeler, İktisadi devlet teşekkülleri, kamu iktisadi kuruluşları ve bunların müesseseleri, bağlı ortaklıkları ve iştirakleri, Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları dışında kalan ve kamu fonu kullanan, özel kanunlarla veya bunların verdiği yetkiye dayanılarak kurulan kamu kuruluşları ve bu nitelikteki bankalar ve bunların en az sermayesinin yarısından fazlasına iştirak suretiyle kurdukları müessese, ortaklık ve iştirakler, Döner sermayeli kuruluşlar ile özel kanunlarla kurulan fonlar ve kefalet sandıkları.” hükümlerine yer verildiği anlaşılmaktadır.
14) İdarece yıllık izin sürelerinin yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri kapsamında hesaplandığı
anlaşılmakla birlikte başvuranın özel sektörde olarak çalıştığı sürelerin yıllık izin tespitine esas süreye dâhil edilemeyeceği görülmektedir.
/
15) Tüm dosya birlikte değerlendirildiğinde; idarece gerçekleştirilen işlemlerin kanun hükümleri
kapsamında yapıldığı anlaşılmış olup hukuka aykırı bir durum tespit edilmemiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
16) İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup İdareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, ayrıca İdarenin başvuranla ilgili işlemlerinde
“kanunlara uygunluk”, “hesap verilebilirlik”, “şeffaflık”, “kararların gerekçeli olması” ilkelerine uygun davrandığı, ancak işleme karşı başvuru yollarını belirtmemesi nedeniyle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı tespit edildiğinden İdareden bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
17) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu kararın başvurana tebliğ tarihinden
itibaren (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Ankara İdare
Mahkemesinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle başvurunun REDDİNE,
Kararın, Başvurana ve Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu Başkanlığına tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
/