|
ÖZET: Başvuru, Menteşe Belediye Başkanlığı ve Muğla Büyükşehir Belediye Başkanlığı’na yönelik olarak yapılan yol çalışması ve bu çalışmanın neden olduğu mağduriyetin giderilmesi talebini içermektedir. Başvuru sahibi, Menteşe İlçesi’ndeki mahalle yolunun teknik standartlara uygun olarak yapılmadığını, yağmur sularının yerleşim alanına akmasına neden olduğunu ve bu durumun can ve mal güvenliğini tehdit ettiğini iddia etmiştir. Ayrıca, başvuran, geçmişte yapılan altyapı çalışmalarının emsal gösterilerek benzer düzenlemelerin yapılmasını talep etmiştir.
Yapılan incelemeler sonucunda, Muğla Büyükşehir Belediye Başkanlığı’nın, şikayet konusu yolun sorumluluğunun Menteşe Belediye Başkanlığı’na ait olduğunu belirttiği ve bu nedenle herhangi bir işlem yapılmadığı ifade edilmiştir. Menteşe Belediye Başkanlığı da, başvuranın taleplerinin yasal çerçevede karşılanamayacağını ve mevcut durumun teknik incelemelerle belirlendiğini belirtmiştir. İlgili kurumlar arasında yapılan yazışmalar ve yerinde yapılan incelemeler, başvuranın iddialarının hukuka aykırı bir durum tespit edilmediği sonucuna ulaşmıştır. Sonuç olarak, Kamu Denetçiliği Kurumu, başvurunun reddine karar vermiştir. Bu karar, başvuranın iddialarının geçerliliği açısından yapılan detaylı değerlendirmelere dayanmaktadır. Başvuru sahibi, bu karara karşı Muğla İdare Mahkemesi’nde yargı yoluna başvurabilecektir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2020/86794-S.20.94449
BAŞVURU NO : 2020/62092
KARAR TARİHİ : 04/11/2020
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : MENTEŞE BELEDİYE BAŞKANLIĞI
MUĞLA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI
Yol çalışması ve buna bağlı oluştuğu iddia edilen
BAŞVURUNUN KONUSU :
mağduriyetin giderilmesi talebi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 01/06/2020
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Şikayetçi tarafından Kurumumuza verilen, şikayet edilen idare olarak Menteşe
Belediye Başkanlığı’nın belirtildiği dilekçede özetle, Muğla İli Menteşe İlçesi
Mahallesi ada nolu parsele paralel geçen mahalle yolunun, Medine Şimşek ve İbrahim
Ateş evi arasındaki yolun düz ve şarampol marifetiyle yapılmadığını, kasisli yapılan ve şarampolü yapılmayan yolun teknik ölçülerle tekrar yapılarak ada nolu parselin bitiminde bulunan yağmur sularının aktığı yer ile birleştirilerek yerleşim alanın uzaklaştırılması için yolun yeniden yapılması talebine Menteşe Belediye Başkanlığı’nca, Muğla
Büyükşehir Belediye Başkanlığı’nın görev ve yetki kapsamında olduğunu bildirerek talebinin yerine getirmediğini,
1.1. 2014 öncesi Özel İdare Müdürlüğünce Muğla İli, Menteşe İlçesi, Çakmak Mahallesi 186/4-
5 nolu başka şahsa ait parsellere paralel yamaç sularının yerleşim biriminin dışına
çıkarıldığını, yapılan çalışmanın emsal olarak değerlendirilmesini talep ettiğini;
1.2. Muğla Menteşe Belediye Başkanlığı Çakmak Mahallesinde 2019 Ocak -Şubat aylarında özel mülkiyet dahil, Orman, Büyükşehir Belediye Başkanlığı, Denizli-Muğla karayoluna bitişik yolların Belediyece onarımı yapılarak ve moloz malzeme taşınarak tesviyesinin yapıldığını, kendisinin faydalanamadığını; Çakmak Mahallesinde, Menteşe Belediye Başkanlığınca
16.09.2019 tarihinde tüm mahalle yollarında ve 167/7-6-4-3-1, 197/1, 196/17 parsellere
paralel geçen yollarda şarampol çalışması yapıldığını, 16.09.2019 tarihinde dilekçe verdiği halde çalışmanın ada nolu parsele gelince sonlandırıldığını, kendisinin faydalanamadığını; Muğla Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığının 16.01.2020 ve 11.02.2020 tarihli yazıları hakkında Menteşe Belediye Başkanlığı’nca tarafına bilgi verilmediğini,
1.3. ada nolu parselinden 115 m uzunluğunda 2 m genişliğinde 230 m2 alanın zaman aşımı süresi dikkate alındığında 01.06.2015 tarihinden itibaren fuzuli işgal altında olduğunu, 01.06.2015-31.12.2015 yıllarında aylık 3,00 TL toplam 21,00 TL, 01.01.2016¬31.12.2016 yıllarında aylık 5,00 TL 60,00 TL, 01.01.2017-31.12.2017 yıllarında aylık 7,00 TL toplam 84,00
TL, 01.01.2018¬31.12.2018 yıllarında aylık 9,00 TL toplam 108,00 TL, 01.01.2019-31.12.2019 yıllarında aylık 11,00 TL toplam 132,00 TL, 01.01.2020-30.04.2020 yıllarında aylık 13,00 TL toplam 52,00 TL tutarlarında, bankalara uygulanan en yüksek yasal faiz ve tüfe oranına göre ecrimisil talep ettiğini,
1.4. 2014 yılı öncesi köy yerleşim alanı içerisinde bulunan ada nolu parsele paralel geçen kasisli yapılan ve şarampolü yapılmayan ve evi arasındaki bulunan mahalle yolunun kasisli kısmına 0,80 cm dolgu doldurularak yol düz hale getirilerek teknik çalışma ile şarampol marifetiyle ada nolu parselinin bitiminden tahliye edilmesi ile yerleşik alanda mal ve can güvenliğinin korunarak şarampolün yapılmasını talep ettiğini,
1.5. Şikayetçinin uyuşmazlık konusu hakkında Kurumumuza verdiği ve bir örneği yazımız ekinde gönderilen tarihli ek dilekçede özetle, Muğla İli Menteşe İlçesi
Mahallesi ada nolu parseline paralel 2019 yılı Ocak-Şubat aylarında (KIRDES)
1.6. Kırsal Altyapı Destekleme projesi kapsamında parke taşı döşeme imalatı yapıldığını, mevcut koruge boru konulan yolun en düşük kotuna ortalama 0,80 cm dolgu ve yolun her iki tarafına genel tesviye yapılarak toplam uzunluğu 75 m olan ada nolu parselin bitiminde bulunan dere yatağına iki yamaçtan gelen sel sularının şarampole %5 meyil verilerek suların şarampolde toplanması, şarampol marifeti ile tahliye olması, parseline akan yağmur sularının yerleşim yerlerinden uzaklaştırılmasını talep ettiğini,
1.7. Kamulaştırmaya gerek olmayan yağmur suları ada nolu parselin bütünlüğünü bozarak 115 m uzunluğunda 2 m genişliğinde toplam 230 m2 lik mülkiyet alanının fuzuli şarampol olarak kullanıldığını, şarampol suyunun geçtiği yerde evinin olduğunu mülkiyet hakkının ihlali, mal ve can güvenliğinin tehlikede olduğunu, yersiz işgalin bulunduğunu,
1.8. 25 m uzunluğundaki yolun kotunun düşük olduğunu parke taşının söktürülmesini talep ettiğini; Belediye Başkanlığınca 25 m uzunluğunda koruge boru konan yerin, 0,80 cm yola dolgu yapılarak yol kotunun düzelttirilmesini talep ettiğini; Sel sularının ada ve nolu parsele paralel geçen ve ’in parsel bitimine kadar şarampol marifeti ile suların şarampolde toplanması için gerekli meyil verilerek şarampol vasıtasıyla tahliye yapılmasını talep ettiğini,
1.9. Tekrar parke taşının yerine yeniden döşeme yapılmasını talep ettiğini; Belediye
Başkanlığınca 14.10.2019 tarih sayılı yazı ile Muğla Su ve Kanalizasyon İdaresinden büz konulması talep edildiğini, büz konulmasını kabul etmediğini, 06.11.2019 tarih cevap yazılarında büz konulması yerine şarampol marifeti ile yağmur suyunun yerleşim yerlerinden uzaklaştırılması ve drenaj işlerinin Valilik Makamının 11.02.2020 tarih sayılı yazısı ve 25.11.2019 tarihli dilekçesine göre yaptırılmasını talep ettiğini,
1.10. Menteşe Belediye Başkanlığı’nın, Çakmak Mahallesinde çalışması olduğu halde, Muğla
Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığının 05.02.2020 tarihli tutanakla birlikte döşediği kilit parke üst kaplama işini bahane ettiğini, MUSKİ Genel Müdürlüğü görev ve yetki kapsamında olduğunu bildirilmekte ise de yolun düzeltilme ve şarampol işlemlerinin
Büyükşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğünce, belirtilen güzergahın yetki ve sorumluluklarında olmadığının bildirdiğini, Menteşe Belediye Başkanlığı’nın
Cumhurbaşkanlığının 2018/13 Genelgesine göre işlem yapmayarak tüm yasal haklarını ihlal ettiğini,
1.11. 29.05.2020 tarihinde verilen cevap yazılarını Cumhurbaşkanlığının 2018/13 Genelgesine göre kabul etmediğini, Anayasa ile tanınmış hak ve hürriyetleri ihlal edilen herkesin, yetkili makama geciktirilmeden başvurma imkanının sağlanmasını isteme hakkına sahip olduğunu, Devletin işlemlerinde ilgili kişilere hangi kanun yolları ve mercilere başvuracağını ve sürelerini belirtmek zorunda olduğunu, hususlarını ifade ve iddia ederek yukarıda özetlenen taleplerle Kurumumuza başvuruda bulunmuştur.
2. Şikayetçi tarafından Kurumumuza verilen, şikayet edilen idare olarak Muğla
Büyükşehir Belediye Başkanlığı’nın belirtildiği dilekçede özetle, Muğla İli Menteşe İlçesi
Mahallesi ada nolu parsele paralel geçen mahalle yolu ve evi arasında yol düz ve şarampol marifetiyle yapılmadığını, 2014 yılı öncesi Köy yerleşim alanı içerisinde bulunan ada nolu parsele paralel geçen kasisli yapılan ve şarampolü yapılmayan ve evi arasındaki bulunan mahalle yolunun kasisli kısmına 0,80 cm dolgu yapılarak yol düz hale getirilerek teknik çalışma ile şarampol marifetiyle ada nolu parselinin bitiminden tahliye edilmesi ile yerleşik alanda mal ve can güvenliğimize korunarak şarampolünün yapılmasını talep ettiğini, arıca talebiyle ilgili yolun şarampole alınması, yolun doldurulması, ve yani ada ve nolu parsellere zararı olmadığı gibi şarampol suyunun tahliye işlemi
Türk Medeni Kanunun 742. maddesi kapsamında değerlendirilme imkanı bulunmadığını, yolun üstünün orman arazisi olduğunu, orman arazisine paralel yola şarampol yapılarak ada nolu parselin bitiminden sonra taşınmazın bulunmadığını, bunla birlikte yol kasisli yapılmasa, düz ve şarampolü olmuş olsa, mülkiyet hakkı ihlali bulunmadığını, yolun düzgün ve şarampol yapılmadığı için mağdur olduğunu,
2.1. Kasisli yapılan ve şarampolü yapılmayan yolun teknik ölçülerle tekrar yapılarak ada nolu parselin bitiminde bulunan yağmur sularının aktığı yer ile birleştirilerek yerleşim alanın uzaklaştırılması için yolun yeniden yapılması talebine Muğla Büyükşehir Belediye Başkanlığı
Fen İşleri Müdürlüğünün bahse konu güzergahtaki yolun Muğla Büyük Şehir Belediye
Başkanlığının görev, yetki ve sorumluluğunda olmadığını 07.05.2020 tarihinde bildirdiğini, tekrar Büyükşehir Belediye Başkanlığı Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü
Kanalizasyon Atık Su Arıtma Dairesi Başkanlığının 28.05.2020 tarihli yazılarında ada parselin cephesinde 20.03.2020 tarihinde 8 metre 500’ lük körüğe boru yol geçişi imalatı talep ve kamu yararı gözetilerek idarelerince yapıldığı, Türk Medeni Kanunun 742’ inci maddesine göre İdarelerince işlem yapılamayacağı bildirilerek talebinin yerine getirilmediğini, ayrıca düz yapılmayan şarampolü bulunmayan mahalle yolu ile ilgili talebinin Atık Su Daire Başkanlığı yetkisi kapsamında olup olmadığı hakkında tereddüttü olduğunu,
2.2. ada nolu parselimizden 115 m uzunluğunda 2 m genişliğinde 230 m2 alanın, zaman aşımı süresi dikkate alındığında 01.06.2015 tarihinden itibaren fuzuli işgal altında olduğunu, 01.06.2015-31.12.2015 yıllarında aylık 3,00 TL toplam 21,00 TL, 01.01.2016-31.12.2016 yıllarında aylık 5,00 TL 60,00 TL, 01.01.2017-31.12.2017 yıllarında aylık 7,00 TL toplam 84,00
TL, 01.01.2018-31.12.2018 yıllarında aylık 9,00 TL toplam 108,00 TL, 01.01.2019-31.12.2019 yıllarında aylık 11,00 TL toplam 132,00 TL, 01.01.2020-30.04.2020 yıllarında aylık 13,00 TL yazı ekinde vatandaşımızın dilekçesi bulunmamakla birlikte söz konusu yazıda; “Menteşe ilçesi
Mahallesi ada parsel sınırına paralel mahalle içi halihazırdaki yolda parke taşı yapımı tamamlanmıştır. Söz konusu dere yatağının parsel sınırları içerisinde kaldığı yerinde görülmüştür. Dere ıslahı ve diğer taleplerinizle ilgili Muğla Büyükşehir Belediyesi, Devlet Su
İşleri Bölge Müdürlüğü ve Tarım ve Orman Müdürlüğü’ne müracaatta bulunulması gerekmektedir.” denilmekte olup; devamı niteliğinde ki 11.02.2020 tarihli ilgi (e) yazıda ise; “söz konusu şikayetlerin parke taşı döşeme işinden kaynaklanmadığı yerinde görülmüştür.
Talep dilekçesi ve Başkanlığımızca yapılan çalışmalara ilişkin tutanak ekte gönderilmiştir.
16.01.2020 tarih ve E. sayılı yazımız ile söz konusu talepler hakkında çalışma yapılarak
gereğinin yapılması hususunda birimlerinize yazı yazılmıştı. Söz konusu talepler hakkında
Kurumunuzca çalışma yapılmadığı anlaşılmıştır. Konunun koordineli olarak çözüme kavuşturulmasını; Başkanlığımıza ve müracaat sahibine bilgi verilmesi” denilmekte; söz konusu yazı ekinde sunulan ve Mahalle Muhtarı ile talep sahibi ‘in eşi eşliğinde ilgili kurumlar Muğla Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon
Başkanlığı ve Muğla Büyükşehir Belediye Başkanlığı MUSKİ Genel Müdürlüğü’ne ait içinde
İnşaat Mühendisi, İnşaat Teknikeri, Makine Teknikeri bulunan teknik personelleri tarafından yerinde yapılan incelemelerin akabinde hazırlanan tutanakta ise; açık, net ve anlaşılır bir biçimde “söz konusu imalatlar gerçekleştirilirken vatandaşlarımızın talepleri dikkate alınarak
Mahalle Muhtarlarının bilgisi dahilinde işlemler yürütülmekte yer teslimi ve imalatların tamamlanmasıyla ilgili tutanaklar Mahalle Muhtarımızla imza altına alınmaktadır.
Mahallesinde söz konusu parsel üst yolunda gerçekleştirilen parke taşı döşeme imalatları yolun mevcut duruma korunarak su geçişinin olduğu yerlerde oluk şeklinde eğimli parke döşeme kaplaması yapılarak gerçekleştirildiği; söz konusu şikayetlerin parke taşı döşeme kaynaklı olmadığı yerinde görülmüştür. Eğimli ve engebeli arazi şartları göz önüne alındığında dağ kesiminden gelen yüzey sularının toplanması için şarampol oluşturulması ve uygun noktadan su tahliyesinin sağlanması gerekmektedir. Şarampol oluşturulması, su tahliyesi için büz veya körüğe boru temin edilerek yerine yerleştirilmesi için gerekli çalışmaların ödenekler dahilinde yapılabileceği sonucuna varılmıştır.” denilerek talebinin MUSKİ Genel Müdürlüğü tarafından yapılacak çalışmalarla çözümleneceği ifade edilmiş ve teknik ekiplerimizce ilgili kurum tarafından gerekli büz yerleştirme çalışmalarının yapıldığı tespit edilmiştir.
3.5. Bu suretle; Belediye Başkanlığımızca yapılacak herhangi bir çalışma bulunmadığının hem kurumumuzca hem de ilgili kurumlarca vatandaşımızın yaptığı başvurulara cevaben defalarca açık bir biçimde ifade edilmesine, ilgili kurumlarca konunun değerlendirilmesine ve yetkili ve sorumlu kuramların teknik ekipleri tarafından uygun görülen gerekli çalışmaların yapılmasına rağmen, kurumumuzun hiç bir şekilde tasarrufu ve yetkisi bulunmayan bir konunun içine dahil edilmesinde ısrarcı olmakta, “talebinin yerine getirilmediğini” (1. paragraf) iddiasından hareketle, İlçe sınırlarımız içerisinde derelerin ıslah edilmesi ve yağmur sularının tasfiyesinin
D.S.İ. ve Muğla Büyükşehir Belediye Başkanlığı MUSKİ Genel Müdürlüğü yetki ve sorumluluğunda bulunduğu ve başvurularına istinaden kendisine ifade edildiği halde mülkiyet sınırlan içerisinden geçen yağmur suları için Belediyemizden muhtelif miktarlarda ve
“bankalara uygulanan en yüksek yasal faiz ve tüfe oranına göre ecrimisil talep ettiğini” (4.
paragraf) bildirmekte, 2014 yılında 6360 sayılı Büyükşehir Kanunu ile kurulan Belediye
Başkanlığımızın herhangi bir bağı bulunmadığı halde İl Özel İdare Müdürlüğünce 2014 yılından önce yapılan çalışmaların “emsal olarak değerlendirilmesini” (2. paragraf) ifade ederek çalışmaların mutlaka ve yalnızca kurumumuz tarafından yapılmasını ayrıca ilgili kurumlarca defalarca incelenen ve büz konularak sorunun giderileceği tespitine “büz konulmasını kabul etmediğini” (10. paragraf) belirterek yalnızca kendisinin öngördüğü ve planladığı şekilde “kilit parke kaplamanın kaldırılarak 0,80 cm dolgu yapılması ve sonra tekrar kaplama yapılmasını, şarampol marifeti ile suların şarampolde toplanması için gerekli %5 meyil verilerek şarampol vasıtasıyla tahliye yapılmasını” (5,7 ve 9. paragraf) talep etmekte, yapılan teknik incelemelerin akabinde, yolun “V” şeklinde olduğu, eve bakan cephesinde dere yatağı olduğu ve bu nedenle eğimle şarampol açılarak suyun tahliye edilemeyeceği ilgi (c)
yazımız ifade edilmesine rağmen, “verilen cevap yazılarını Cumhurbaşkanlığının 2018/13
Genelgesine göre kabul etmediğini” ifade etmekte, ekte sunulan fotoğraflardan ve adres bileşeni belgesinden (EK-2) anlaşılacağı üzere resmi olarak ikamet bulunmayan ve ikamet edilmeye uygun olmayan viran bir yapı için “can ve mal güvenliğinin tehlikede olduğunu (5. ve 8. paragraf) iddia ederek ilgili kamu kurum ve kuruluşlarını yanlış yönlendirmektedir.
3.6. Bu hususta; vatandaşımıza ilgi (f) yazımız ile; 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun; Belediyenin Görev, Yetki ve Sorumlulukları başlıklı 14 maddesinde belirtilen; “Hizmetlerin yerine getirilmesinde öncelik sırası, belediyenin malî durumu ve hizmetin ivediliği dikkate alınarak belirlenir. Hizmet sunumunda engelli, yaşlı, düşkün ve dar gelirlilerin durumuna uygun yöntemler uygulanır” hükmü doğrultusunda; belirtilen adreste ikamet eden ve anılan kanun kapsamında değerlendirilmesi gerektiği düşünülen vatandaşlarımıza ilişkin ilgili kurumlardan (Menteşe Kaymakamlığı veya Muğla Valiliği) onaylı muhtaçlık/düşkünlük belgeleri ile söz konusu hanede var ise ikamet eden yaşlı veya engelli vatandaşlarımıza ilişkin ikamet belgelerinin Belediye Başkanlığımıza iletilmesi halinde, 6698 sayılı Kişisel Verilerin
Korunması Kanunu gözetilerek gerekli inceleme ve değerlendirmeler yapılabileceği ifade edilmesine rağmen vatandaşımız tarafından kurumumuza herhangi bir beyanda bulunulmamıştır.
3.7. Nitekim; İlçe sınırlarımız içerisinde ilgili yasa ve yönetmelikler çerçevesinde Belediye
Başkanlığımız görev, yetki ve sorumluluğunda bulunan ve bu kapsamda kurumumuzca sürdürülen tüm hizmetlerde, kurum, kuruluş ve vatandaşlarımız arasında hiçbir bir ayrım gözetilmeden, insan odaklı hizmet üreterek, şeffaf ve hesap verilebilirlik ilkelerine uygun bir şekilde çalışılmaktadır. Belediyemiz bütçe imkanlarının elverdiği ölçüde, kamu kaynaklarının etkin ve verimli ilkesi göz önünde bulundurularak, tün kamu kuram ve kuruluşları ile koordineli bir biçimde özenli bir şekilde kamu yararı doğrultusunda ve Menteşe İlçesi vatandaşlarının huzur ve refahı için çalışılmakta olup; vatandaşlarımızın talepleri de bu doğrultuda değerlendirilmektedir.
3.8. Sonuç itibariyle; bahse konu yolda yapılan üst kaplama çalışmaları Muğla Valiliği Yatırım
İzleme ve Koordinasyon Müdürlüğü tarafından yapılmış olup; yağmur sularının tahliyesi ile ilgili çalışmalar Muğla Büyükşehir Belediye Başkanlığı MUSKİ Genel Müdürlüğü yetki ve sorumluluğunda bulunmaktadır. Bu suretle; söz konusu alanda ilgili kurumların (Muğla
Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı ve Muğla Büyükşehir Belediye Başkanlığı
MUSKİ Genel Müdürlüğü) teknik personelleri tarafından Mahalle Muhtarı eşliğinde yerinde yapılan incelemelerin akabinde sorunun MUSKİ Genel Müdürlüğü tarafından yapılacak çalışmalar dahilinde çözümleneceği ifade edilmiş ve bu durum ilgi (e) yazı ekinde gönderilen tutanakla kayıt altına alındığı ifade edilmiş olup; gerekli çalışmaların yapıldığı tespit edilmiştir.
3.9. Bu hususta; yazınızın 1. maddesine istinaden; yukarıda belirtilen açıklamalar ve yazımız ekinde sunulan bilgi ve belgeler doğrultusunda bahse konu alanda Belediye Başkanlığımızca yapılan veya yapılması planlanan herhangi bir işlem veya çalışma bulunmamakta olup; 2.
maddesine istinaden; şikayetçi ile Kurumumuz arasında ve Kurumumuzun konuya ilişkin başka idarelerle yaptığı yazışma, bilgi ve belgelerin birer örneği yazımız ekinde sunulmuştur. 3.
maddede belirtilen; şikayetçi ile Kurumumuz arasında başvuru konusu talep hakkında “Yargı organlarında görülmekte olan veya yargı organlarınca karara bağlanmış uyuşmazlıklar” olup olmadığı hususunda ise başvuru sahibi vatandaşımız ile kurumumuz arasında başvuru konusu talep hakkında yargı organlarında görülmekte olan veya yargı organlarınca karara bağlanmış herhangi bir uyuşmazlık bulunmamaktadır.
3.10. Ayrıca; başvuru sahibi tarafından aynı konu kapsamında Kurumunuza yapılan 23.01.2020 tarihli bir başvuru daha bulunduğunu, başvurunun ilgi (g) yazı ile Belediye
Başkanlığımıza ve ilgili kurumlara iletildiğini, talebe ilişkin gerekli değerlendirme yapılarak kurumumuza ait ilgi (h) yazı ile cevap verildiğini, ilgili kurumlar tarafından (Muğla Valiliği
Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı ve Muğla Büyükşehir Belediye Başkanlığı MUSKİ
Genel Müdürlüğü) verilen cevap yazılarının Belediyemiz arşivinde bulunmadığını, değerlendirme sürecinde bahse konu yazıların da temin edilerek göz önünde bulundurulmasını ve söz konusu başvurunun kurumunuzca değerlendirme sürecinin devam ettiği hususlarını; Bilgilerinize arz ederim.” açıklamalarına yer verilmiştir.
4. Kurumumuzun bilgi-belge yazısına istinaden Muğla Büyükşehir Belediye Başkanlığı
Fen İşleri Daire Başkanlığı’ndan alınan 28/07/2020 tarih ve E. sayılı yazıda özetle, “…Bahse konu talep ile ilgili Muğla İli, Menteşe İlçesi, , ada parsele cepheli yol, 5216 Sayılı Büyükşehir Belediye Kanunun ‘’ Belediyeler arası hizmet ilişkileri ve koordinasyon’’ başlıklı 27. maddesi kapsamında büyükşehir belediyelerinde meydan, bulvar, cadde, yol, sokak, park, spor ve kültürel tesislerin büyükşehir belediyesi ile büyükşehir kapsamındaki diğer belediyeler arasında dağılımına ilişkin esaslar büyükşehir belediye meclisi tarafından belirlenir.’’ hükmüne istinaden Büyükşehir Belediye
Başkanlığımızın yazımız ekinde sunulan, 10.03.2015 tarih ve 64, 14.04.2016 tarih ve 176 ve
12.03.2020 tarih ve 61 sayılı Meclis Kararları ile şikayet konusu yol Muğla Büyükşehir
Belediye Başkanlığımız görev, yetki ve sorumluluğunda bulunan yollardan olmadığı, Menteşe
Belediye Başkanlığı sorumluluğunda bulunduğu,
4.1. Bu doğrultuda şikayet konusu alanda, Büyükşehir Belediye Başkanlığımızca halihazırda herhangi bir işlem yapılmamış ve yapılması planlanmamaktadır.” açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
5. Anayasa’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesi; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye
Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikayetleri inceleri”, 6. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrası; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”, 7. 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununun, “Büyükşehir ve ilçe belediyelerinin görev ve sorumlulukları” başlıklı 7 nci maddesinin (r) bendinde; “Su ve kanalizasyon hizmetlerini yürütmek, bunun için gerekli baraj ve diğer tesisleri kurmak, kurdurmak ve işletmek; derelerin ıslahını yapmak; …”,
8. 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun, “Belediyenin görev ve sorumlulukları” başlıklı 14 üncü maddesinde; “Belediye, mahallî müşterek nitelikte olmak şartıyla; imar, su ve kanalizasyon, ulaşım gibi kentsel alt yapı; … ; ekonomi ve ticaretin geliştirilmesi hizmetlerini yapar veya yaptırır… Hizmetlerin yerine getirilmesinde öncelik sırası, belediyenin malî durumu ve hizmetin ivediliği dikkate alınarak belirlenir.” ; “Belediyenin yetkileri ve imtiyazları” başlıklı 15 inci maddesinde; “ Belediyenin yetkileri ve imtiyazları şunlardır: a) Belde sakinlerinin mahallî müşterek nitelikteki ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla her türlü faaliyet ve girişimde bulunmak, ….” hüküm ve açıklamalarına yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ Av. HÜSEYİN YÜRÜK’ÜN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
9. Kamu Denetçisi tarafından, şikayetçinin iddiaları, idarelerin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin “Ret
Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme
10. Şikâyetçi, Kararın I. nolu bölümünde özetlenen dilekçelerinde; uyuşmazlık konusu hakkında şikayet edilen idarelerden, yol çalışması ve buna bağlı oluştuğu iddia edilen mağduriyetin giderilmesi talebi hakkındadır.
11. Şikayetçinin incelenmekte olunan başvurusu hakkında;
11.1. Muğla Büyükşehir Belediye Başkanlığı’ndan alınan cevabi yazıda özetle; “…Şikayet konusu yol Muğla Büyükşehir Belediye Başkanlığımız görev, yetki ve sorumluluğunda bulunan yollardan olmadığı, Menteşe Belediye Başkanlığı sorumluluğunda bulunduğu, bu doğrultuda şikayet konusu alanda, Büyükşehir Belediye Başkanlığımızca halihazırda herhangi bir işlem yapılmamış ve yapılması planlanmamaktadır.” açıklamasına yer verildiği,
11.2. Menteşe Belediye Başkanlığı’ndan alınan cevabi yazıda yapılan diğer açıklamalar ile birlikte özetle; “…Bu suretle; Belediye Başkanlığımızca yapılacak herhangi bir çalışma bulunmadığının hem kurumumuzca hem de ilgili kurumlarca vatandaşımızın yaptığı başvurulara cevaben defalarca açık bir biçimde ifade edilmesine, ilgili kurumlarca konunun değerlendirilmesine ve yetkili ve sorumlu kuramların teknik ekipleri tarafından uygun görülen gerekli çalışmaların yapılmasına rağmen, kurumumuzun hiç bir şekilde tasarrufu ve yetkisi bulunmayan bir konunun içine dahil edilmesinde ısrarcı olmakta, … ekte sunulan fotoğraflardan ve adres bileşeni belgesinden anlaşılacağı üzere resmi olarak ikamet bulunmayan ve ikamet edilmeye uygun olmayan viran bir yapı için “can ve mal güvenliğinin tehlikede olduğunu iddia ederek ilgili kamu kurum ve kuruluşlarını yanlış yönlendirmektedir.
…
Bu hususta; vatandaşımıza ilgi (f) yazımız ile; 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun; Belediyenin
Görev, Yetki ve Sorumlulukları başlıklı 14 maddesinde belirtilen; “Hizmetlerin yerine getirilmesinde öncelik sırası, belediyenin malî durumu ve hizmetin ivediliği dikkate alınarak belirlenir. Hizmet sunumunda engelli, yaşlı, düşkün ve dar gelirlilerin durumuna uygun yöntemler uygulanır” hükmü doğrultusunda; belirtilen adreste ikamet eden ve anılan kanun kapsamında değerlendirilmesi gerektiği düşünülen vatandaşlarımıza ilişkin ilgili kurumlardan (Menteşe Kaymakamlığı veya Muğla Valiliği) onaylı muhtaçlık/düşkünlük belgeleri ile söz konusu hanede var ise ikamet eden yaşlı veya engelli vatandaşlarımıza ilişkin ikamet belgelerinin Belediye Başkanlığımıza iletilmesi halinde, 6698 sayılı Kişisel Verilerin
Korunması Kanunu gözetilerek gerekli inceleme ve değerlendirmeler yapılabileceği ifade edilmesine rağmen vatandaşımız tarafından kurumumuza herhangi bir beyanda bulunulmamıştır.
Sonuç itibariyle; bahse konu yolda yapılan üst kaplama çalışmaları Muğla Valiliği Yatırım
İzleme ve Koordinasyon Müdürlüğü tarafından yapılmış olup; yağmur sularının tahliyesi ile ilgili çalışmalar Muğla Büyükşehir Belediye Başkanlığı MUSKİ Genel Müdürlüğü yetki ve sorumluluğunda bulunmaktadır.
Bu suretle; söz konusu alanda ilgili kurumların (Muğla Valiliği Yatırım İzleme ve
Koordinasyon Başkanlığı ve Muğla Büyükşehir Belediye Başkanlığı MUSKİ Genel Müdürlüğü)
teknik personelleri tarafından Mahalle Muhtarı eşliğinde yerinde yapılan incelemelerin akabinde sorunun MUSKİ Genel Müdürlüğü tarafından yapılacak çalışmalar dahilinde çözümleneceği ifade edilmiş ve bu durum ilgi (e) yazı ekinde gönderilen tutanakla kayıt altına alındığı ifade edilmiş olup; gerekli çalışmaların yapıldığı tespit edilmiştir.” açıklamalarına yer verildiği tespit edilmiştir.
12. Şikayetçinin, “Kırsal Altyapı Destekleme Projesi kapsamında dere yatağından geçen yola büz, boru veya köprü yapılmadan parke taşı döşenmesi sonucu yapılan yolda yamaç ve iki kısmından gelen yağmur sularının, parselinde bulunan tarla ve meskeninin üzerine yönlendirildiğini, hatalı yapılan yolun mağduriyetine sebep olduğunu ifade ve iddia ederek mağduriyetinin giderilmesi” talebiyle Kurumumuza yaptığı 23/01/2020 tarih ve 2020/1609 no.lu başvurusuna istinaden, Muğla Valiliği, Muğla Büyükşehir Belediye Başkanlığı ve
Menteşe Belediye Başkanlığı’ndan alınan şikayet konusu ve buna bağlı talepler hakkında alınan cevabi yazılar detaylı surette tetkik edilmesi neticesinde Kurumumuz
Başdenetçilik Makamınca verilen 14/07/2020 tarih ve 2020/64845-S. sayılı Ret
Kararı verilmiştir.
13. Yukarıdan bu yana tüm açıklananlar, şikâyetçinin iddiaları, idarelerin konu ile ilgili açıklamaları, mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; uyuşmazlık konusu hakkında ilgili idarelerince tesis edilen idari işlemlerde hukuka aykırılık tespit edilememiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
14. İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiştir. Söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmeler neticesinde; ilgili idarelerden istenilen bilgi ve belgelerin makul sürede karar verme ve kararların gerekçeli olması ilkelerine uygun şekilde
Kurumumuza gönderildiği tespit edilmiştir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT
15. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu
“Ret Kararının başvurana tebliği tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup, Muğla İdare
Mahkemesine yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçeler ve dosya kapsamına göre; BAŞVURUNUN REDDİNE,
Kararın BAŞVURANA ve MUĞLA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI ile
MENTEŞE BELEDİYE BAŞKANLIĞI’NA tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi