onecikan-yargitay

ÖZET: Yargıtay 7. Ceza Dairesi, Yozgat E Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumu’na ait aracın hız sınırını aşması nedeniyle uygulanan idari para cezasının hukuka aykırı olduğuna karar vermiştir. Olayda, aracın hükümlü ve tutukluların sevkinde kullanıldığı ve bu durumun geçiş üstünlüğü sağlaması gerektiği belirtilmiştir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 51/2-b maddesine aykırı olarak düzenlenen ceza, 21/02/2021 tarihli yönetmelik ile hükümlü/tutuklu nakil araçlarının geçiş üstünlüğüne sahip olduğu düzenlemesiyle çelişmektedir.

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı’nın kanun yararına bozma talebi, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309/3. maddesi uyarınca yerinde görülmüş ve Elmadağ Sulh Ceza Hâkimliği’nin kararının bozulmasına karar verilmiştir. Bu karar, idari para cezasının kaldırılmasını ve dosyanın ilgili mahkemeye tevdi edilmesini sağlamıştır. Böylece, ceza infaz kurumuna ait araçların görev esnasında geçiş üstünlüğüne sahip olduğu hukuki ilkesi pekiştirilmiştir.

7. Ceza Dairesi         2023/14828 E.  ,  2024/11285 K.

    “İçtihat Metni”

    MAHKEMESİ :Sulh Ceza Hâkimliği
    SAYISI : 2022/242 Değişik iş
    İNCELEME KONUSU KARAR: Başvurunun reddi
    KANUN YARARINA BOZMA YOLUNA BAŞVURAN : Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay
    Cumhuriyet Başsavcılığı
    TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararın kanun yararına bozulması

    Hız sınırını % 30’dan % 50’ye kadar aşmak suretiyle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun (2918 sayılı Kanun) 51/2-b maddesine aykırı davranmak eyleminden dolayı kabahatli Yozgat E Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumu hakkında 888,00 Türk lirası idarî para cezası uygulanmasına dair Ankara İl Emniyet Müdürlüğü Ceza İşlemleri Büro Amirliğinin 03.01.2022 tarihli ve MA 84886145 sayılı trafik idari para cezası karar tutanağına karşı yapılan başvurunun Elmadağ Sulh Ceza Hâkimliğinin 08.08.2022 tarihli ve 2022/242 değişik iş sayılı kararıyla reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

    Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 309/1. maddesi uyarınca, 13.05.2023 tarihli evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 21.06.2023 tarihli ve KYB-2023/58160 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

    I. İSTEM
    Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 21.06.2023 tarihli ve KYB-2023/58160 sayılı kanun yararına bozma isteminin; “…Benzer bir olay sebebiyle Yargıtay 7. Ceza Dairesinin 15/12/2021 tarihli ve 2021/29285 esas, 2021/17351 karar sayılı ilâmında yer alan, “…Dosya kapsamına göre, olay tarihinde Silivri Açık Ceza İnfaz Kurumuna ait ….. plakalı aracın emniyet şeridini kullandığından bahisle hakkında idari para cezası düzenlenmiş ise de, aracın anılan Ceza İnfaz Kurumuna ait hükümlü ve tutukluların sevkinde kullanılan araç olduğu, olay tarihinde de Bakırköy Adliyesine hükümlü/tutuklu sevkinde kullanıldığına ilişkin görev emir formunun bulunduğunun anlaşılması karşısında, söz konusu aracın korunan ve korunması gereken araçlar kapsamında değerlendirilip görev esnasında geçiş üstünlüğüne sahip olduğunun kabul edilmesi gerektiği, nitekim tutanak tarihinden sonra 21/02/2021 tarihli ve 31383 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Geçiş Üstünlüğüne Sahip Araçlar Hakkındaki Yönetmeliğin görev ve hizmet gerekleri veya güvenlik nedenleriyle geçiş üstünlüğüne sahip araçlar başlıklı 5. maddesinin 1-d maddesi ile hükümlü veya tutuklu nakil araçlarının geçiş üstünlüğüne sahip olduğuna dair düzenleme yapıldığı cihetle, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiş…” şeklindeki açıklamalar nazara alındığında,
    Somut olayda, 03/01/2022 tarihinde Yozgat E Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumuna ait 66 AN 654 plakalı aracın hız sınırını aştığından bahisle idari para cezası düzenlenmiş ise de, aracın anılan Ceza İnfaz Kurumuna ait hükümlü ve tutukluların sevkinde kullanılan araç olduğu, olay tarihinde de İstanbul Adli Tıp Kurumuna hükümlü/tutuklu sevkinde kullanıldığına ilişkin görevlendirme formunun bulunduğunun anlaşılması karşısında, söz konusu aracın korunan ve korunması gereken araçlar kapsamında değerlendirilip görev esnasında geçiş üstünlüğüne sahip olduğunun kabul edilmesi gerektiği, 21/02/2021 tarihli ve 31383 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Geçiş Üstünlüğüne Sahip Araçlar Hakkındaki Yönetmeliğin görev ve hizmet gerekleri veya güvenlik nedenleriyle geçiş üstünlüğüne sahip araçlar başlıklı 5. maddesinin 1-d maddesi ile de hükümlü veya tutuklu nakil araçlarının geçiş üstünlüğüne sahip olduğuna dair düzenleme yapıldığı cihetle, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir.” yönündeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

    II. GEREKÇE
    Kanun yararına bozma müessesesinin uygulanmasında, 5271 sayılı Kanun’un 309/3. maddesindeki “Yargıtayın ceza dairesi ileri sürülen nedenleri yerinde görürse, karar veya hükmü kanun yararına bozar.” şeklindeki düzenleme esas alınarak, kanun yararına bozma incelemesi, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının ihbarnamesindeki istem ve gerekçe ile sınırlı olduğu cihetle, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının ihbarnamesindeki talep yerinde görüldüğünden istemin kabulüne karar vermek gerekmiştir.

    III. KARAR
    1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma istemine dayanan ihbarname içeriğindeki husus yerinde görüldüğünden talebin KABULÜNE,

    2. Elmadağ Sulh Ceza Hâkimliğinin 08.08.2022 tarihli ve 2022/242 değişik iş sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 309/3. maddesi gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,
    5271 sayılı Kanun’un 309/4-d maddesi uyarınca idari para cezası karar tutanağının kaldırılmasına, dosyanın, Hâkimliğine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 10.12.2024 tarihinde karar verildi.