Yüklenici ile Yapı Denetim Arasındaki İmalata İlişkin Anlaşmazlığı Kimin Çözeceği (Yüksek Fen Kurulu)

T.C.

ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI Yüksek Fen Kurulu Başkanlığı

Görüş No : 2023/04

Görüş Tarihi : 04/01/2023

YÜKSEK FEN KURULU GÖRÜŞÜ

… tarafından, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na göre … tarihinde ihale edilerek, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’na göre … tarihinde anahtar teslimi götürü bedel sözleşmeye bağlanan“… Onarım İşi’nde; yaklaşık maliyet hesap cetveli ile işe ait ihale dokümanı mahal listelerinde sayıları farklı belirtilen kapı imalatları için kesinti yapılıp yapılmayacağı ile ilgili yaşanan tereddüte binaen konu hakkında Kurulumuz görüşü talep edilmiştir.

Konu, ilgi yazı ve ekleri ile ilgili mevzuatına göre inceleme ve değerlendirmeye tabi tutulmuştur.

Başvuru yazısı ve ekleri incelendiğinde;

Yüklenicinin, 28/11/2022 tarihli ve 2022/11 sayılı dilekçesi ile idareden, işe ait yaklaşık maliyet cetveli ile ihale dokümanı mahal listesinde yer alan kapı adedinin farklı olması sebebi ile kurum görevlilerince, mahal listesine fazladan yazılan 50 adet kapının maliyetten düşüleceğinin taraflarına sözlü olarak iletildiğinden bahisle, mahal listesi ve yaklaşık maliyet cetvelinin yeniden incelenmesi ve yaklaşık maliyette sadece 50 kapı olması durumunda herhangi bir kesinti yapılmaması, bu hesaplara ilişkin belgelerin suretlerinin taraflarına iletilmesinin talep edildiği,

Başlığında“İdare Görüşü”yazılı olmakla birlikte idarenin (ihale makamı) onayı bulunmayan yapı denetim görevlilerince imza altına alındığı anlaşılan tarihsiz dokümanda özetle; işe ait ihale dokümanında uygulama projesi bulunmadığı ve bahse konu kapı adedinin belirlenebileceği tek dokümanın mahal listesi olduğu, mahal listelerinde de toplam 127 (77+50) adet kapı olduğunun görüldüğü, işe ait sözleşmenin 6 ve 8 inci maddeleri gereği 127 adet kapı kanadının sözleşme bedeline dâhil olduğu ve 127 adetten az imalat yapılması durumunda iş eksilişi yapılması gerektiğinin belirtildiği,

Başlığında“Teknik Rapor”yazılı olan ve“Teknik Koordinatör”sıfatı ile imzalanmış bulunan tarihsiz dokümanda özetle, taraflarınca yapılan incelemede yaklaşık maliyet içerisinde 50 adet kapı kanadı yapılamasına ait fiyat bulunduğu, mahal listesinin ilgili sayfalarında kapı kanadı imalatına, aynı mahallerde, aynı sayılarda ve aynı yazım hatalı ile tekrarlandığının tespit edildiği, bu durumun kullanılan paket programdan kaynaklı teknik hata olduğu, onarım yapılacak okulda toplam kapı sayısının 50 olduğu, konunun teknik bir sorun olduğu, aynı yerde aynı sayıda ve aynı gösterim şekli ile imalatın yinelendiği, her ne kadar yaklaşık maliyet yükleniciyi bağlamasa bile yaklaşık maliyette 50 adet kapı yapımı fiyatı bulunduğu ve okul içinde anılan imalata uygun başka kapı bulunmadığından bahisle 50 adet kapı yapılmasının uygun olacağının bildirildiği,

İdarenin giriş bölümünde bahsedilen yazısı ile konu hakkında Kurulumuz görüşünün talep edildiği,

Başvuru konusu işe ait Ekap’ta yayımlanan ihale dokümanları arasında, idarenin üst yazısı ekinde bulunan ve yapı denetim görevlilerince imza altına alınan tarihsiz belgede belirtildiği gibi işe ait uygulama projelerinin bulunmadığı,

Görülmektedir.

Öncelikle, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun“İdarelerce uyulması gereken kurallar”başlıklı 62 nci maddesinin 1 inci fıkrasının (c) bendinde yer alan,

“Yapım işlerinde arsa temin edilmeden, mülkiyet, kamulaştırma ve gerekli hallerde imar işlemleri tamamlanmadan ve uygulama projeleri yapılmadan ihaleye çıkılamaz. …” ,

İşe ait sözleşmenin“Sözleşmenin türü ve bedeli”başlıklı 6 ncı maddesinde yer alan,

“6.1.Bu sözleşme, anahtar teslimi götürü bedel sözleşme olup, ihale dokümanında yer alan uygulama projeleri ve bunlara ilişkin mahal listelerine dayalı olarak, işin tamamı için yüklenici tarafından teklif edilen (…. TL ) toplam bedel üzerinden akdedilmiştir.

6.2. Yapılan işlerin bedellerinin ödenmesinde, yüklenicinin teklif ettiği toplam bedel esas alınır.”,

Hükümleri gereği,

Yapım işlerinde arsa temin edilmeden, mülkiyet ve kamulaştırma işlemleri ve gerekli hallerde imar işleri tamamlanmadan ve uygulama projeleri yapılmadan ihaleye çıkılamayacağı,

İsteklilerin tekliflerini, ihale dokümanında yer alan uygulama projeleri ve bunlara ilişkin olarak hazırlanan mahal listelerine dayalı olarak işin tamamı için verdiği, projesi içerisinde yer alan bütün imalatların sözleşmeyi imzalayan yüklenici tarafından fen ve sanat kurallarına uygun ve yürürlükteki mevzuata göre kullanıma hazır bir şekilde idareye sunulması gerektiği,

Anlaşılmakta olup,

Yukarda yer alan hüküm ve açıklamalar birlikte dikkate alındığında, bahis konusu işin kanunun emredici hükmüne rağmen uygulama projesi olmaksızın ihale edildiği, tarafların imzası bulunan sözleşmenin 6 ncı maddesinde belirtildiği üzere, teklifini uygulama projeleri ve bu projelere ilişkin mahal listelerine dayalı olarak veren yüklenicinin teklifinin esasını oluşturan uygulama projeleri olmaksızın neye teklif verdiği ile idaresinin yaklaşık maliyet hesabını neye göre oluşturduğu hususlarının ancak taraflarca bilinebileceği, sözleşme taraflarını olduğu gibi yapılacak değerlendirme aşamasında Kurulumuzu da bağlayan ve yukarıda alıntılanan mevzuat ve sözleşme hükümleri dikkate alındığında, sözleşme bedeline kaç adet kapının dâhil olduğu hususunda uygulama projeleri bulunmaksızın Kurulumuzca değerlendirme yapılmasının mümkün bulunmadığı, bu husustaki sorumluluğunun sözleşme taraflarına ait olduğu,

Hususlarının belirtilmesi gerekmektedir.

Diğer taraftan; Kurulumuz görüşü talep edilen ve yüklenici ile yapı denetim heyeti arasında net karşıtlık ifade etmemek ile birlikte görüş ayrılığı yaşandığı anlaşılan konu hakkında,

İşe ait sözleşme eki Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin“Anlaşmazlıkların çözümü”başlıklı 51 inci maddesinde;

“(1) İşin yürütülmesi . aşamasında yapı denetim görevlisi ile yüklenici arasında çıkabilecek anlaşmazlıklar, öncelik sırası sözleşmesinde belirtilen, sözleşme eklerindeki hükümler dikkate alınmak suretiyle aşağıda yazılı olduğu şekilde idare tarafından çözüme bağlanacaktır. Yüklenici, anlaşmazlığa yol açan konuda, bu durumun ortaya çıktığı günden başlamak üzere on beş gün içinde itiraz ve şikayetlerinin sebeplerini açıklayan bir dilekçe ile idareye başvuracaktır.

(2) İdare, bu dilekçeyi aldığı tarihten başlamak üzere en çok iki ay içinde inceleyip bu husustaki kararını yükleniciye bildirecektir. İki ay içinde kendisine bir cevap verilmediği veya verilen karara razı olmadığı takdirde, yüklenici anlaşmazlıkların çözümüne ilişkin sözleşme hükümlerine göre hareket etmekte serbesttir”,hükümleri bulunmaktadır.

Bu hükümlere göre, yüklenici ile yapı denetim görevlileri arasında ortaya çıkan anlaşmazlığın işin idaresi tarafından çözüme kavuşturulmasının yukarıda anılan mevzuat ile emredildiği ve bu çerçevede işlem yapılması gerektiği görüşüne,

1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 112 nci maddesinin 1 inci fıkrasının (ç) bendine istinaden, 04/01/2023 tarihinde yapılan toplantıda katılanların oy birliği ile varılmıştır.