ÖZET: Yüksek Fen Kurulu, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu çerçevesinde yapılan bir yapım işinin nakliye bedelinin sözleşme bedeline dahil olup olmadığını değerlendirmiştir. İnceleme sonucunda, anahtar teslimi götürü bedel sözleşmeye dayalı işlerde, uygulama projelerinde belirtilen tüm imalatların nakliye bedelinin de sözleşme bedeline dahil olduğu sonucuna varılmıştır. Kurulun görüşü istişari nitelikte olup, nihai sorumluluk idareye aittir.

Görüş No : 2024/174

Görüş Tarihi : 14.08.2024

YÜKSEK FEN KURULU GÖRÜŞÜ

… tarafından 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na göre … tarihinde ihale edilerek, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’na göre … tarihinde anahtar teslimi götürü bedel sözleşmeye bağlanan“…Yapım İşi”kapsamında; nakliye (beton hariç) için ilave bir bedel ödenip ödenmeyeceği hususunda Kurulumuz görüşü talep edilmektedir.

Konu gönderilen bilgi ve belgeler ile Elektronik Kamu Alımları Platformu (EKAP)’ndan indirilen ihale dokümanı ve ilgili mevzuatı çerçevesinde Kurulumuzca inceleme ve değerlendirmeye tabi tutulmuştur.

Yüklenicinin idaresine hitaplı 13.05.2024 tarihli dilekçesinde; mahal listelerinde ve teknik şartnamelerde belirtilen kazı, çakıl, kum, blokaj, sıva, şap, demir imalatları ile her türlü harçlı imalatlarda nakliyelerin belirtilmediği ve özellikle kazı imalatlarında 25 metreye kadar nakliyenin dahil olduğu, 25 metre dışındaki nakliyenin ayrıca verileceğinin belirtildiği, mahal listelerinde belirtilmeyen nakliyelerin (beton hariç) tespitleri ve mukayesesi yapılarak ödenmesi, idarede tereddüt hasıl olması halinde konuya ilişkin olarak Kurulumuz görüşünün alınmasını talep edildiği,

İdarenin başvuru yazısında; işe ait“İnşaat Yaklaşık Maliyet”dosyasında nakliye pozlarının ana pozların içine gömülü olarak sunulduğu, ilgili belediyenin döküm sahası olarak belirlediği nokta ve mesafe ile ilgili evrakların ihale dosyasında mevcut olduğu, vaziyet planında da belirtildiği, yüklenici talebine istinaden taraflarında oluşan tereddüde istinaden, yüklenici tarafından talep edilen nakliye ödemelerinin yapılıp yapılamayacağı hususunda Kurulumuzdan görüş talep edildiği,

Söz konusu yapım işinin yer tesliminin 22.04.2024 tarihinde yapılarak işe başlanıldığı, sözleşmesine göre süresinin 270 gün olduğu ve başvuru tarihi itibarı ile işin devam ettiği,

Görülmektedir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesinde;

“. Uygulama projesi: Belli bir yapının onaylanmış kesin projesine göre yapının her türlü ayrıntısının belirtildiği projeyi, . ifade eder”,

“Yaklaşık Maliyet” başlıklı 9 uncu maddesinde;

“Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir. Yaklaşık maliyete ihale ve ön yeterlik ilânlarında yer verilmez, isteklilere veya ihale süreci ile resmî ilişkisi olmayan diğer kişilere açıklanmaz.”,

“Şartnameler” başlıklı 12 nci maddesinde;

“İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirtenidari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler bu Kanun hükümlerine göre hazırlattırılabilir.

İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.

Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir. …”,

İşe ait sözleşmenin “Sözleşmenin türü ve bedeli” başlıklı 6 ncı maddesinde;

“6.1. Bu Sözleşme, anahtar teslimi götürü bedel sözleşme olup, ihale dokümanında yer alan uygulama projeleri ve bunlara ilişkin mahal listelerine dayalı olarak, işin tamamı için yüklenici tarafından teklif edilen□(rakam ve yazıyla) toplam

bedel üzerinden akdedilmiştir.

6.2. Yapılan işlerin bedellerinin ödenmesinde, yüklenicinin teklif ettiği toplam bedel esas alınır.”,

Yapım İşleri Genel Şartnamesi (YİGŞ)’nin

“Projelerin uygulanması” başlıklı 12 nci maddesinde;

“(1) Sözleşme konusu işler, idare tarafından yükleniciye verilen veya yüklenici tarafından hazırlanıp idarece onaylanan uygulama projelerine uygun olarak yapılır.

(4) İdare, sözleşme konusu işlerle ilgili proje v.b. teknik belgelerde, değişiklik yapılmaksızın işin tamamlanmasının fiilen imkansız olduğu hallerde, işin sözleşmede belirtilen niteliğine uygun bir şekilde tamamlanmasını sağlayacak şekilde gerekli değişiklikleri yapmaya yetkilidir.”,

“Yükleniciye ait giderler” başlıklı 27 nci maddesinde;

“(1) İşin gerçekleştirilmesi için gerekli ve yüklenicinin yapmak zorunda olduğu bazı işlerin karşılığı olan, aşağıdaki bentlerde gösterilen giderlerin tümü, sözleşme veya eklerinde kimin tarafından ödeneceği belirtilmemiş ve aksine bir hüküm bulunmamakta ise;

a) Gerek işin yönetimi, gerekse işte kullanılacak her türlü malzeme, araç, makine, taşıt vb. nin taşınmaları (teklif birim fiyatlarda yer alanlar bunun dışındadır), bunlar için gerekli depo, baraka, hangar, garaj vb. tesislerin yapılması, bunların korunmaları ve sigortaları ile ilgili giderler,

…yükleniciye aittir.”,

“Geçici hakediş raporları” başlıklı 39 uncu maddesinde;

“(2) Anahtar teslimi götürü bedel esasına göre yapılan işlerin bedelleri, ihale dokümanında öngörülen ilerleme yüzdeleri üzerinden sözleşmesinde ve eklerinde yazılı esaslaragöre ödenir.”,

Hükümleri yer almaktadır.

Bu hükümlere göre;

Anahtar teslimi götürü bedel sözleşmeye bağlanan işlerde, uygulama projelerinin Kanun’daki tanımına uygun olarak, belli bir yapının onaylanmış kesin projesine göre yapının her türlü ayrıntısının belirtildiği proje olarak hazırlanması gerektiği, diğer taraftan, isteklilerin tekliflerini, ihale dokümanında yer alan uygulama projeleri ve bunlara ilişkin olarak hazırlanan mahal listelerine dayalı olarak işin tamamını fen ve sanat kurallarına uygun ve yürürlükteki mevzuata göre kullanıma hazır bir şekilde tamamının yapımı için verdiği, bunun temini için de idarelerce, uygulama projelerinin kanundaki tanıma uygun olarak ve bunlara ilişkin düzenlenenmahal listeleri ile uygulama projelerinde yer alan imalatların yapım şart ve tekniklerinin açıklandığı özel teknik şartnameler ile diğer açıklayıcı belgelerin birbiri ile uyumlu ve eksiksiz olarak hazırlanmasının mevzuat gereği olduğu,

Teknik şartnamelerin ise ihaleye esas uygulama projeleri ve bunlara ilişkin olarak düzenlenmiş mahal listelerinde yer alan imalatlara ait teknik detayları açıklayıcı doküman olduğu, başka bir ifadeyle, sözleşme kapsamında oldukları projelerde ve mahal listelerinde sabitolan,varlıkları hakkında herhangi bir tereddüt bulunmayan mevcut imalatlara ilişkin teknik kriterler ve tanımlamalara yer verilen doküman oldukları, bu dokümanın içeriğinde sözleşme bedeline hangi imalatların dâhil olup olmadığı veya yukarıda belirtilen kanun ve yönetmelik hükümlerinde yer alan hususlar dışında başkaca bilgilerin yer alamayacağı, yer alsa bile hüküm icra edemeyeceği,

Yaklaşık maliyetin ihale öncesi idare tarafından hazırlanan ve gizliliği olan bir belge olduğu, yüklenicinin bu belgelerden bilgi sahibi olmasının hukuken mümkün olmadığı, dolayısıyla yaklaşık maliyetin sözleşmesi ve ekleri gibi yükleniciyi bağlayıcı bir yönünün bulunmadığı,

Diğer taraftan anahtar teslimi götürü bedel yapılan işlerin bedellerinin ihale dokümanında öngörülen ilerleme yüzdeleri üzerinden sözleşmesinde ve eklerinde yazılı esaslara göre ödenmesi gerektiği, bununla birlikte ilerleme yüzdelerinin (Pursantaj oranları), işin yapılmasına ilişkin bir dayanak oluşturma niteliği bulunmadığı, proje ve mahal listelerine dayalı olarak hangi imalat seviyesinde sözleşme bedelinin, hangi oranda ödemesinin yapılacağını gösteren bir belge olduğu ve birim fiyat niteliğinde bulunmadığı,

Hususları açıktır.

Yukarıdaki tespit ve hükümler birlikte değerlendirildiğinde;

İşin anahtar teslimi götürü bedel sözleşmeye bağlandığı, yüklenici teklifinin sözleşmenin 6 ncı maddesi gereği ihale dokümanında yer alan uygulama projeleri ve bunlara ilişkin mahal listelerine dayalı olarak işin tamamı için verildiği, anahtar teslimi götürü bedel sözleşme ile yapılan işin birim fiyat sözleşmeli iş gibi değerlendirilemeyeceği, anahtar teslimi götürü bedel işte uygulama projelerinde değişiklik olmaksızın iş artışından/eksilişinden bahsedilemeyeceği,

Uygulama projelerinin içerisinde yer alan bütün imalatların yüklenici tarafından fen ve sanat kurallarına uygun ve yürürlükteki mevzuata göre kullanıma hazır bir şekilde idareye sunulması gerektiği,

Bu itibarla, anahtar teslimi götürü bedel sözleşmeye bağlanan bu işte; uygulama projelerinde gösterilen her türlü imalatın gerçekleştirilmesinde imalata ait taşıma/nakliye bedelinin işin sözleşme bedeline dâhil olduğu,

Kurulumuz görüşünün istişari mahiyette olduğu, uygulamadaki nihai görev, yetki ve sorumluluğun işin idaresine ait olduğu,

Görüşüne, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 112 nci maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendine istinaden, 14.08.2024 tarihinde yapılan toplantıda katılanların oybirliği ile varılmıştır.