T.C.
BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI
Yüksek Fen Kurulu Başkanlığı
Karar Konusu : Geçici Kabul Noksanlıkları
Kesintisinin İadesi
Karar No : 2005/058
Karar Tarihi : 09/06/2005
YÜKSEK FEN KURULU KARARI
I-GİRİŞ
… Müdürlüğü’nce …-TL. sözleşme bedeliyle Anahtar Teslimi Götürü Bedelli olarak ihale edilen “……………….. Bakım, Onarım ve Yenileme İşi”nde sözleşmenin 30.maddesi gereği sözleşme bedelinin % 3’ü oranında kesilen kesintinin ne şekilde iadesinin yapılacağı hakkında… Bakanlığı’nın görüş istemidir.
II-KONU
…Bakanlığının… gün ve… sayılı, … gün ve… sayılı yazıları ile;
… Binasında, …yılında bakım ve onarıma ihtiyaç duyulması nedeniyle, binanın bakım ve onarımı işinin, … Müdürlüğü tarafından Anahtar Teslimi Götürü Bedelli olarak sözleşmeye bağlandığı, sözleşmenin 30.maddesindeki “Geçici Kabul Noksanlıkları için sözleşme bedelinin yüzde üç (% 3) kısmı tutulur ve bu tutar geçici kabul eksikliklerinin tamamlanmasını müteakip kesin hesapla birlikte yükleniciye ödenir. Fiyat farkı ödenen işlerde bu tutar, sözleşme tarihinden itibaren aylık TEFE (Başbakanlık Devlet İstatistik Enstitüsü tarafından yayınlanan Toptan Eşya Fiyatları Endeksi) üzerinden güncelleştirilir.” hükmüne göre kesintinin yapıldığı, işin ikmal edilmesini takiben yapılan geçici kabul muayenesinde işin noksansız olduğunun tespit edildiği ve işin geçici kabulünün … tarihi itibar edilmek üzere yapıldığı ve kabul tutanağının tasdik edildiği, yüklenicinin; geçici kabulün noksansız yapıldığı gerekçesiyle kesilen % 3’lük kesinti tutarının tamamının ödenmesini talep ettiğinden bahisle; kesinti tutarının kesin hesapla birlikte ancak ödenmesinin mümkün olduğu görüşünde olduklarını belirterek, bahse konu % 3’lük kesinti iadesi ile ilgili olarak Kurulumuzdan görüş talep etmektedir.
III- İNCELEME
180 sayılı (209 sayılı KHK ile değişik) Bayındırlık ve İskan Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmündeki Kararname’nin ilgili hükümleri çerçevesinde, sözleşmelerin uygulanmasından doğan uyuşmazlıkların çözümüne yönelik görüş verme yetkisinin Kurulumuzda olduğu hususunun öncelikle bilinmesinde fayda mütalaa edilmektedir.
Konunun çözümüne yönelik olarak, işe ait sözleşmenin;
— 9.maddesinde; sözleşme eklerinin öncelik sıralaması belirlenmiş olup, bu sıralamaya göre 3.sırada “Yapım İşleri Genel Şartnamesi” 4.sırada ise “Sözleşme Tasarısı” yer almakta olup,
— 30. maddesinde; “Geçici kabul noksanları için sözleşme bedelinin yüzde üç (% 3) kısmı tutulur ve bu tutar geçici kabul eksikliklerinin tamamlanmasını müteakip kesin hesapla birlikte yükleniciye ödenir. Fiyat farkı ödenen işlerde bu tutar, sözleşme tarihinden itibaren aylık TEFE (Başbakanlık Devlet İstatistik Enstitüsü tarafından yayınlanan Toptan Eşya Fiyatları İndeksi) üzerinden güncelleştirilir.” hükmü,
21.maddesinde; “Teminat süresi geçici kabul ile kesin kabul arasında geçecek 12 ay olup, bu süre geçici kabul itibar tarihinden başlar.” Hükmü ile
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “Kesin Hakediş Raporu ve Hesap Kesilmesi” başlıklı 41.maddesinin 5.paragrafında “Anahtar teslimi götürü bedel sözleşmelerde ise, kesin hakediş raporu düzenlenmesine işin geçici kabulü yapıldıktan sonra başlanır ve sözleşme ve eklerinde öngörülen hükümler çerçevesinde kesin hesap işlemleri gerçekleştirilir.”, 12.paragrafında da “……daha sonra 40 ıncı maddede açıklanan geçici hakediş ödeme usulleri çerçevesinde, hakedişe yapılan ek ve kesintilerden sonra kalan tutar yükleniciye veya vekiline ödenir.” hükümleri mevcut bulunmaktadır.
Konu, genel olarak standart ihale dokümanlarındaki hükümler çerçevesinde değerlendirildiğinde; geçici kabul ile kesin kabul arasındaki sürenin işletme süresi olarak belirlenmiş olduğu görülmektedir. İşletme süresi içerisinde, geçici olarak kabul edilen işin, kesin olarak kabul edilebilmesine yönelik olarak sözleşme ve eklerindeki teknik şartların yerine getirilip getirilmediği takip edilmekte ve varsa kusur ve noksanlıkların tespiti yapılmaktadır.
Sözleşmenin 30.maddesi ile getirilen, geçici kabul noksanları için tutulan tutarın, geçici kabul eksikliklerinin tamamlanmasını müteakip kesin hesapla birlikte yükleniciye ödenecek olması hükmü ile amaçlanan hususun; geçici kabul muayenesi sırasında görülmeyen ve ancak işletme sırasında görülebilecek kusur ve noksanlıkların bu süre içerisinde ortaya çıkmasının muhtemel olduğu ve bu sürenin beklenilmesinin gerektiği hususudur.
Keza; işe ait geçici kabul tutanağı incelendiğinde görüleceği üzere, genel ifadeler bölümünde işin noksansız olarak ikmal edildiği belirtilmiş ise de; “soğutma tesisatı yaz aylarında uygun bir tarihte işletmeye alınacaktır.” ifadesi mevcut bulunmaktadır. Bu ifade, yukarıdaki paragraflarda yapılan genel değerlendirmeyi teyit eder nitelikte olup, geçici kabulün noksansız olma halinin tam olarak yerine getirilmesinin, işletme süresi tamamlanmadan mümkün olamayacağı aşikârdır.
IV-KARAR
Bütün bu sebeplerle;
Sözleşmenin 30.maddesi hükmüne göre geçici kabul eksiklikleri için tutulan % 3’lük kesinti tutarının kesin hesapla birlikte ödenmesinin gerektiğine,
Kurulumuzun 09.06.2005 tarihinde yapılan toplantısına katılanların oy birliği ile karar verilmiştir.