|
ÖZET: Başvuran, eşinin yurtdışı görevi nedeniyle Suudi Arabistan’da bulunduğu dönemde Sağlık Bakanlığı tarafından yapılan KPSS 2020/5 atamasıyla göreve başlatılmayı talep etmiştir. Ancak, başvuranın talebi, 2021 yılı Kasım-Aralık aylarında Suudi Arabistan ile Türkiye arasında uçuş yasağı olmamasına rağmen, 2022 Ocak ayında başvuruda bulunması gerekçesiyle reddedilmiştir. Sağlık Bakanlığı’nın duyurusuna göre, yurtdışında olup dönüş yapamayanların hakları saklı kalmakta, ancak başvuranın dönüşü sonrası 10 gün içinde müracaat etmesi gerektiği belirtilmiştir.
İlgili idare, başvuranın dönüş yaptığı tarihten önceki dönemde uçuşların mevcut olduğunu ve başvuranın, eşinin görev süresinin bitiminden sonra Türkiye’ye dönmeyi tercih ettiğini tespit etmiştir. Bu durum, idarenin başvuranın talebini reddetme kararının hukuka ve hakkaniyete uygun olduğunu göstermektedir. Sonuç olarak, başvuranın talebinin reddi yönündeki işlem, yapılan inceleme ve belgeler ışığında hukuka uygun bulunmuştur. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2022/8241-S.22.12620
BAŞVURU NO : 2022/3896
KARAR TARİHİ : 27/06/2022
RET KARARI 2
Adres:
BAŞVURUYA KONU İDARE : SAĞLIK BAKANLIĞI
İşe başlatılma talebi hk.
BAŞVURUNUN KONUSU :
BAŞVURU TARİHİ : 11/03/2022
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran, eşinin Milli Eğitim Bakanlığı yurtdışı görevi ile Suudi
Arabistan’ın şehrine gitmesi sebebiyle bir yıllık vize ile 07.03.2020 tarihinde Suudi Arabistan’a gittiğini, gittiği günün gecesinden itibaren Covid-19 tedbirleri kapsamında Türkiye ve Suudi Arabistan arasında karşılıklı olarak uçuşların kapatıldığını, bir yıllık vizesinin süresi 24.02.2021 tarihinde bitmesine rağmen Covid-19 tedbirleri devam ettiğinden vizesinin 25.02.2022 tarihine kadar uzatıldığı için ülkeye dönüş yapamadığını, Suudi Arabistan’da iken Sağlık Bakanlığının KPSS 2020 /5 atamasıyla “Dışkapı
Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesine atandığını, bu tarihlerde yaklaşık 8 aylık da hamile olduğunu, 07.04.2020 tarihli Sağlık Bakanlığının KPSS-2020/5 Göreve Başlama İşlemleri Hakkında duyurusuna istinaden yakınları aracılığıyla hem durumunu hem de hamile olduğunu bildirir dilekçeyi ilgili idareye sunduğunu, eşinin görevinin 31 Aralık 2021 itibariyle bitmesi dolayısıyla izinli uçuşla 15 Ocak
2022 tarihinde Türkiye’ye dönüş yaptığını, 07.04.2020 tarihli Sağlık Bakanlığının KPSS-2020/5 Göreve
Başlama İşlemleri Hakkında duyurunun 15. maddesinde yer alan “COVİD-19 salgını nedeniyle alınan tedbirler kapsamında yurtdışında olup da dönüş yapamayanların yerleştirmeden doğan hakları saklı kalacaktır. Bu kapsamdaki yurda dönüş tarihinden itibaren 10 gün içerisinde müracaat etmesi halinde istenen belgeleri teslim etmesi ve aranan şartları taşıması kaydıyla göreve başlatılacaktır” hükmü gereği üç gün içerisinde göreve başlatılmayı talep ettiğini, ancak talebinin reddedildiğini, göreve başlatılmama gerekçesi olarak “Türk Hava Yolları AO’nun 03.02.2022 tarihli yazısında madde 1 direktifinde Suudi
Arabistan ve ülkemiz arasında havayollarının (Kasım-Aralık 2021 aylarında) ulaşıma açık olduğu anlaşılmış olduğundan” ifadesine yer verildiğini, göreve başlatılmamasının dayanağı olan yazısı olarak sunulan belgenin Arabistan’a giriş koşulları ile ilgili olduğunu, Türkiye-Suudi Arabistan arası karşılıklı uçuşları ile ilgili yazı olmadığını, dolayısıyla göreve başlatılmama sebebinin Suudi Arabistan’a giriş şartlarına dayandırılmasının doğru olmadığını iddia ederek, görevine başlatılmayı talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddialar hakkında bilgi ve belge talebi içeren yazımıza istinaden Ankara Valiliği
İl Sağlık Müdürlüğü Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesi tarafından gönderilen 22/03/2022 tarih ve sayılı cevabi yazıda özetle;
2.1. Konu ile ilgili İl Sağlık Müdürlüğüne görüş sorulduğu, alınan görüş talimatnamesi ve KPSS-2020/5
Göreve Başlama İşlemleri hakkında Sağlık Bakanlığı Yönetim Hizmetleri Genel Müdürlüğünün duyurusunda yer alan Madde-15 hükmü gereği adı geçenin göreve başlatılmaması kararına varıldığı,
2.2. Türkiye/Suudi Arabistan arası karşılıklı uçuşlar ile ilgili yazının yazı ekinde sunulduğu, ayrıca Türk
Hava Yolları ile yapılan telefon görüşmesinde 2021 yılı Kasım-Aralık aylarında uçuş yasağı olmadığı bilgisinin alınmış olduğu,
ifade edilmiştir.
3. Başvuruya konu iddialar hakkında bilgi ve belge talebi içeren yazımıza istinaden Türk Hava
Yolları Anonim Ortaklığı Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen 14/04/2022 tarih ve
“İlgi yazınıza istinaden; yerel sivil havacılık otoritesinin ekte yer alan 10.03.2020 tarihli yayınına istinaden 15.03 2020 tarihinde Suudi Arabistan tarifeli seferleri tamamen durdurulmuş olup, 03.02.2021 tarihinden itibaren otoriterinin belirlediği şartlar kapsamında
Türkiye’ye, Türkiye’den ve Türkiye üzerinden yapılan seyahatlerde yasak ve kısıtlamalar devam etmektedir. Ülkeye girişlerde otoritenin sürekli yenilediği kurallar çerçevesinde Türk vatandaşları Suudi
Arabistan’a oturumu olması, Covid-19 aşılarından en az 1 dozunun Suudi Arabistan’ da olması gibi şartları yerine getirmeleri halinde seyahat edebilmektedirler.” İfadelerine yer verilmiş olup, 2021 yılı Kasım ve
Aralık aylarında, Cidde’den İstanbul’a 14, Riyad’dan İstanbul’a 13, Damman’dan İstanbul’a 6 ve
Medine’den İstanbula’a 4 adet tahliye seferi düzenlendiğine ilişkin bilgi ve belgeler Kurumumuza gönderilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
4. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”,
5. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı
5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü
eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
6. Sağlık Bakanlığı Yönetim Hizmetleri Genel Müdürlüğünün KPSS 2020/5 Göreve Başlama
İşlemlerini konu edinen 07/04/2020 tarih ve E. 1861 sayılı yazısında, “COVİD-19 salgını nedeniyle alınan tedbirler kapsamında yurtdışında olup da dönüş yapamayanların yerleştirmeden doğan hakları saklı kalacaktır. Bu kapsamdakiler yurda dönüş tarihinden itibaren 10 gün içerisinde müracaat etmesi halinde istenen belgeleri teslim etmesi ve aranan şartları taşıması kaydıyla göreve başlatılacaktır.”
hükümleri yer almaktadır.
/
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi yönündeki öneri, Kamu Başdenetçisine sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
8. Eşinin Milli Eğitim Bakanlığı yurtdışı görevi sebebiyle Suudi Arabistan’da iken Sağlık Bakanlığının
KPSS 2020/5 atamasıyla “Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesine atanan, pandemi tedbirleri kapsamında uçuşların durdurulmuş olması nedeniyle Suudi Arabistan’dan Türkiye’ye dönüş yapamadığını iddia eden başvuran, eşinin görevinin 31 Aralık 2021 itibariyle bitmesi dolayısıyla izinli uçuşla 15 Ocak 2022 tarihinde Türkiye’ye dönüş yaptığını, 07.04.2020 tarihli Sağlık Bakanlığının KPSS2020/5 Göreve Başlama İşlemleri Hakkında duyurunun 15. Maddesi gereği üç gün içerisinde göreve başlatılmayı talep ettiğini, ancak talebinin reddedildiğini ifade ederek, görevine başlatılmayı talep etmektedir.
9. İdarece gönderilen bilgi ve belgelerin tetkiki neticesinde, 2021 yılı Kasım-Aralık aylarında Suudi
Arabistan-Türkiye arasında uçuş yasağı olmamasına rağmen başvuranın 2022 yılı Ocak ayında göreve başlama talebinde bulunduğu gerekçesiyle talebinin reddedildiği anlaşılmaktadır.
10. Sağlık Bakanlığı Yönetim Hizmetleri Genel Müdürlüğünün KPSS 2020/5 Göreve Başlama İşlemlerini konu edinen 07/04/2020 tarih ve E. sayılı yazısında, COVİD-19 salgını nedeniyle alınan tedbirler kapsamında yurtdışında olup da dönüş yapamayanların yerleştirmeden doğan haklarının saklı kalacağı, bu kapsamdakilerin yurda dönüş tarihinden itibaren 10 gün içerisinde müracaat etmesi halinde istenen belgeleri teslim etmesi ve aranan şartları taşıması kaydıyla göreve başlatılacağı öngörülmektedir.
11. Somut olayda, her ne kadar başvuran tarafından Suudi Arabistan’dan Türkiye’ye yapılacak uçuşlarda yasak bulunması nedeniyle ülkeye dönüp göreve başlayamadığı ifade edilmişse de, ilgili idarenin 2021 yılı
Kasım-Aralık aylarında Suudi Arabistan-Türkiye arasında uçuş yasağı olmamasına rağmen başvuranın
2022 yılı Ocak ayında göreve başlama talebinde bulunduğu açıklamasının teyidi amacıyla THY Anonim
Ortaklığı Genel Müdürlüğünden bilgi ve belge talebinde bulunulmuş, anılan Genel Müdürlükçe gönderilen bilgi ve belgelerin tetkiki neticesinde, 2021 yılı Kasım ve Aralık aylarında, Cidde’den İstanbul’a 14, Riyad’dan İstanbul’a 13, Damman’dan İstanbul’a 6 ve Medine’den İstanbula’a 4 adet tahliye seferi düzenlenmiş olmasına rağmen, başvuranın da başvuru dilekçesinde açıkça ifade ettiği üzere eşinin görev süresinin bitiş tarihi olan 31.12.2021 tarihinden sonra Türkiye’ye döndüğü tespit edilmiş, ayrıca başvuranın işe başlama gibi kişi hayatını önemli ölçüde etkileyecek bir konuda Suudi Arabistan resmi makamlarına işe başlayabilmek adına uçuş izni talebinde bulunduğuna dair resmi bir belgenin de dosya içeriğinde yer almadığı görülmüştür. Bu itibarla, başvuranın Türkiye’ye dönüş yaptığı 15/01/2022 tarihinden önce 2021 yılı Kasım ve Aralık aylarında yapılan uçuşlardan biri ile ülkeye dönme ve işe başlatılma talebinde bulunma imkanı var iken eşinin görev süresinin bitiminden sonra ülkeye dönmeyi tercih etmiş olmasının ilgili idareye atfedilebilecek bir kusur olmadığı, bir başka deyişle, ilgili idarece tesis edilen işlemin hukuka ve hakkaniyete uygun olduğu değerlendirilmektedir.
12. Kurumumuzca yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın iddiaları, ilgili idarenin açıklamaları ve THY Anonim Ortaklığınca gönderilen bilgi ve belgeler birlikte göz önünde bulundurularak,
ilgili idarenin başvuranın talebinin reddi yönünde tezahür eden işleminin hukuka ve hakkaniyete uygun olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
13. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikayet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararların gerekçeli olması” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun hareket ettiği ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
14. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;
Kararın, BAŞVURANA ve SAĞLIK BAKANLIĞINA tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
/