| ÖZET: Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın iddialarını değerlendirirken, yönetici görevlendirmelerine ilişkin mevzuatın eksiklikleri ve yargı kararlarını göz önünde bulundurmuştur. İnceleme sonucunda, başvuruya konu olan görevlendirme işleminin, yürütmesi durdurulan bir yönetmelik hükmüne dayandığı ve bu nedenle hukuka uygun olmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca, başvuranın geçici olarak yürüttüğü müdür yardımcılığı görevine ilişkin duyuru yapılmadığı, bu durumun da fırsat eşitliğini ortadan kaldırdığı vurgulanmıştır. Sonuç olarak, başvurunun kabulü ile birlikte, Milli Eğitim Bakanlığı’na görevlendirme işleminin iptali yönünde tavsiyede bulunulmuştur. Bu durum, kamu hizmetinin etkinliğini sağlamak ve adil bir yönetim anlayışını desteklemek açısından önem taşımaktadır. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2020/7731-S.20.12153
BAŞVURU NO : 2019/21030
KARAR TARİHİ : 22/05/2020
TAVSİYE KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI
Görevlendirme işleminin iptali hk
BAŞVURUNUN KONUSU :
BAŞVURU TARİHİ : 01/12/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran (T.C
Fen Lisesinde Müdür Başyardımcısı olarak görev yaptığını, Milli
Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Genel Müdürlüğünün 19.07.2018 tarihli yazıya ilgi tutularak gönderilen Çayırova İlçe Milli Eğitim Müdürlüğünün 25/07/2018 tarih ve sayılı yazısında yönetici görevlendirme ibareleri ve eki yazıda yer almadığı için proje okulu olan
Fen Lisesine Milli Eğitim Bakanlığının açmış olduğu yönetici olarak görevlendirme başvurusunda bulunamadığını, adı geçen lisede müdür başyardımcısı normunun da düşmesi sebebiyle ve kurumda müdür yardımcısı normlarına duyuru yapılmadan yapılan görevlendirmeler sebebiyle eski görev yeri olan Mesleki ve
Teknik Anadolu Lisesindeki müdür yardımcılığı görevine dönmek zorunda kaldığını, Milli
Eğitim Bakanlığı Özel Program ve Proje Uygulayan Eğitim Kurumları Yönetmeliği’nin
“Yönetici görevlendirmeleri” başlıklı 14.maddesinde duyuruya yer vermemek suretiyle eksik düzenleme yönünden Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu’nun 18.10.2017 gün ve YD İtiraz
No sayılı kararıyla yürütmeyi durdurma kararı verildiğini, Ayrıca Danıştay 2.
Dairesinin 21.11.2018 gün ve E: sayılı kararıyla 01.09.2016 günlü, sayılı
Resmi Gazete’de yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı Özel Program ve Proje Uygulayan Eğitim
Kurumları Yönetmeliğinin “Yöneticiliğe görevlendirme” başlıklı 14. maddesine-06/07/2018 günlü yönetmeliğin 9.maddesiyle üçüncü fıkra eklenmesi suretiyle oluşan değişik maddede
“duyuruya yer verilmemesine” ilişkin eksik düzenlemenin yürütmesinin durdurulması kararı verildiğini belirterek mahkeme kararlarına istinaden ve Milli Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim
Genel Müdürlüğünün 19.07.2018 tarih ve sayılı yazıya ilgi tutularak yazılan
Çayırova İlçe Milli Eğitim Müdürlüğünün 25/07/2018 tarih ve sayılı yazısında yönetici görevlendirme ibareleri ve eki olmadığından orada geçici görevlendirme ile bulunduğu halde tarafına duyuru yapılmadığından yapılan yönetici görevlendirme işlemlerinin iptal edilmesini, daha önceki görevinin devamı niteliğinde olan müdür yardımcısı olarak görevlendirmenin yapılmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Kurumumuzun 21/01/2020 tarihli ve 20.1645 sayılı bilgi ve belge talebine istinaden Milli
Eğitim Bakanlığı tarafından Kurumumuza gönderilmiş olan 05/02/2020 tarihli ve E.
sayılı yazıda özetle;
2.1) Başvuranın 2018 ve 2019 yıllarında görevlendirme dönemlerinde başvurusu
bulunmamakta olup, yapılan görevlendirmelerin iptali ve kendisinin görevlendirilmesi talebiyle, 17/01/2019 tarihinde Milli Eğitim Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğüne İletilmek üzere dilekçe verdiği, bu dilekçesinin il Milli Eğitim Müdürlüğüne bildirildiği, İlçe Milli Eğitim
Müdürlüğünce reddedilen bir başvurusu bulunmadığı,
2.2) Fen Lisesi Proje okul olması sebebiyle, bu okula ait işlemler,
I Eylül 2016 tarihli 29818 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan, Millî Eğitim Bakanlığı Özel
Program ve proje Uygulayan Eğitim Kurumları Yönetmeliği kapsamında yapılmakta olup, ilgili yönetmeliğin yönetici görevlendirmeleri ile ilgili 14. Maddesinin uygulandığı, açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3) 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu
denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında, “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye
Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”
4) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci
maddesinde; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”
5) 652 sayılı Millî Eğitim Bakanlığının Teşkilat Ve Görevleri Hakkında Kanun
Hükmünde Kararname’nin “Atama” başlıklı 37. Maddesinin mülga dokuzuncu fıkrasında; Yurt içi veya yurt dışında, yerli veya yabancı kurum ve kuruluşlarda veya başka ülkelerle işbirliği anlaşması çerçevesinde kurulan ve ulusal veya Uluslararası proje yürüten okul ve kurumlar, Bakan onayı ile proje okulu olarak seçilen ve belirli eğitim reformu ve programları uygulanan okul ve kurumlar ile Bakan onayıyla doğrudan Bakanlık merkez teşkilatına bağlanan kurumlara yapılacak öğretmen atamaları ve yönetici görevlendirmeleri Bakan tarafından yapılır.”
6) Milli Eğitim Bakanlığı Özel Program ve Proje Uygulayan Eğitim Kurumları
Yönetmeliğinin;
6.1) “Yönetici Olarak Görevlendirileceklerde Aranacak Şartlar” başlıklı 10. maddesinde;
(1) Müdür olarak görevlendirileceklerin aşağıdaki şartlardan en az birini taşımaları gerekir:
a) Müdür olarak görev yapmış olmak.
b) Müdür başyardımcısı olarak en az iki yıl görev yapmış olmak.
c) Kurucu müdür, müdür yardımcısı ve müdür yetkili öğretmen olarak ayrı ayrı veya müdür başyardımcılığı dahil toplam en az üç yıl görev yapmış olmak.
ç) Bakanlığın şube müdürü veya daha üst unvanlı kadrolarında görev yapmış olmak.
(2) Müdür yardımcısı olarak görevlendirileceklerin aşağıdaki şartlardan en az birini taşımaları
gerekir:
a) Müdür, kurucu müdür, müdür başyardımcısı, müdür yardımcısı veya müdür yetkili öğretmen olarak görev yapmış olmak.
b) Bakanlığın şube müdürü veya daha üst unvanlı kadrolarında görev yapmış olmak.
(3) Yönetici görevlendirmelerinde birinci ve ikinci fıkrada belirtilen şartları taşıyan adaylardan yüksek lisans veya doktora yapmış olanlara öncelik verilir.
(4) Öğrencilerinin tamamı kız olan eğitim kurumlarının müdürleri ile bu kurumlar ve yatılı kız öğrencisi bulunan eğitim kurumlarının müdür yardımcılarından en az birinin kadın adaylar arasından görevlendirilmesi esastır.
(5) Karma eğitim yapılan ve müdür yardımcısı sayısı üç ve daha fazla olan eğitim kurumlarının müdür yardımcılarından en az biri kadın adaylar arasından görevlendirilir.
(6) Fen lisesi müdürlerinin matematik, fizik, kimya veya biyoloji alan öğretmenleri arasından; güzel sanatlar lisesi müdürlerinin Türk Dili ve Edebiyatı, görsel sanatlar/resim veya müzik alan öğretmenleri arasından; sosyal bilimler lisesi müdürlerinin Türk Dili ve Edebiyatı, tarih, coğrafya, felsefe, psikoloji veya yabancı dil öğretmenleri arasından; spor lisesi müdürlerinin beden eğitimi öğretmenleri arasından; mesleki ve teknik eğitim kurumu müdürlerinin okulda uygulanan meslek alanları itibarıyla atanabilecek atölye ve laboratuvar öğretmenleri arasından görevlendirilmesi esastır.
(7) Eğitim kurumlarına atanacak öğretmenler ile görevlendirilecek yöneticiler bakımından ulusal veya uluslararası protokol ve projede yer alan özel hükümler saklıdır.
6.2) “Yönetici Görevlendirme” başlıklı 14 üncü maddesinde “
(1) Bu Yönetmelikte aranan şartları taşıyan yöneticiler arasından eğitim kurumunun bağlı bulunduğu genel müdürlüğün inhası, İnsan Kaynakları Genel Müdürlüğünün teklifi ve Bakanın onayı ile dört yıllığına görevlendirme yapılır. Eğitim kurumunun bağlı bulunduğu genel müdürlükçe belirlenen kriterlere göre görevinde başarı gösterenlerin görev süresi ilk görevlendirmedeki usulle dört yıl daha uzatılabilir.
(2) Proje okullarına en az doktora düzeyine sahip olmak kaydıyla 2547 sayılı Yükseköğretim
Kanununun 38 inci maddesine göre öğretim üyeleri yönetici olarak görevlendirilebilir.
Görevlendirilecek öğretim üyelerinde bu Yönetmelikte belirtilen şartlar aranmaz.
(3) Ek fıkra: 06.07.2018 – 30470 s. R.G. Yön./9. md.)Yönetici görevlendirmelerine yönelik inhalar; 01-31 Mayıs tarihleri arasında İnsan Kaynakları Genel Müdürlüğüne bildirilir. Yönetici görevlendirmelerine ilişkin iş ve işlemler, ders yılının başlama tarihinden önce sonuçlandırılır.
düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
7) Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya
kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan “Tavsiye Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
8) Başvuran özetle; tarafına duyuru yapılmadığından yapılan yönetici görevlendirme
işlemlerinin iptal edilmesini, daha önceki görevinin devamı niteliğinde olan müdür yardımcısı olarak görevlendirmenin yapılmasını talep etmektedir.
9) Milli Eğitim Bakanlığı Özel Program ve Proje Uygulayan Eğitim Kurumları Yönetmeliği’nin
“Yönetici görevlendirme” başlıklı 14. maddesine 06.07.2018 günlü Yönetmeliğin 9.
maddesiyle üçüncü fıkra eklenmesi suretiyle oluşan değişik maddede duyuruya yer verilmemesine ilişkin eksik düzenlemenin iptali ve Yürütmenin durdurulması istemiyle
Danıştay İkinci Dairesinin E sayılı esasına kayden açılan davada; Anılan maddeler içeriğinin, Milli Eğitim Bakanlığı Özel Program ve Proje Uygulayan Eğitim Kurumlarında öğretmenlik ve yöneticilik görevine aday olmak isteyecekleri haberdar edecek bir içeriğe sahip olmadığı için fırsat eşitliğini ortadan kaldırıp geniş katılımı engellediği, bu haliyle görevin gerektirdiği niteliklere en uygun personelin seçimini ve dolayısıyla kamu hizmetinin iyi işlemesini zorlaştırıcı bir etkiye sahip olduğu anlaşıldığından maddelerde duyuruya yer verilmemesi şeklindeki eksik düzenlemenin yürütmesinin durdurulması gerekliği sonucuna varılmıştır,
10) Duyuru yapılmaksızın gerçekleştirilen görevlendirme işleminin dayanağını oluşturan
Yönetmelik hükmünün 21/11/2018 tarihinde yürütmenin durdurulması kararı verildiği, başvuru konusu işlemin 25/07/2018 tarihinde yapıldığı, görevlendirme işleminin de yürütmesi durdurulan yönetmelik maddesine istinaden yapıldığı, yönetici görevlendirmesine ilişkin duyuru yapıldığına ilişkin dosya kapsamında herhangi bir bilgi veya belgenin olmadığı anlaşılmıştır.
11) Tüm bu açıklamalar, mevzuat hükümleri ve yargı kararları birlikte değerlendirildiğinde;
idarenin münhal kadro bulunan müdür yardımcılığına, geçici olarak bu görevi yürütmekte olan başvuran ve diğerleri bakımından bir duyuru yapılmadığı, başvuru konusu işlemin dayanağını oluşturan Yönetmelik maddesinin yürütmesinin durdurulmasına karar verildiği anlaşıldığından başvuru konusu görevlendirme işleminde hukuka ve hakkaniyete uygun olmadığı değerlendirilmiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
12) İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede
yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikâyet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararların gerekçeli olması” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun hareket ettiği anlaşılmıştır.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
13) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının
İdareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde İdare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse, (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Kocaeli İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KABULÜNE, Görevlendirme işleminin iptali yönünde MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI’NA TAVSİYEDE
BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca;
İdare tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna, Kararın BAŞVURANA ve MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi